TBP Balochi

نبشتانک: من پرچا نبشتہ کارے آں

نبشتہ کار: شاھد اھمد

دی بلوچستان پوسٹ

من پرچا ءُ چونیں نبشتہ کارے آں؟ اوّل وَ من بلوچے آں ءُ من گیشتر بلوچی زبان ءِ تہ ءَ نبشتہ کاری کن آں ءُ من چونیں نبشتہ کاری کن آں؟ ” من درّائینت وت ءَ وت گُشت”! مُجّتی جُھد کُتگ کہ من بلوچی زبان ءَ ھیل بہ کن آں ءُ پد ءَ وتی بلوچ راج ءَ را بہ وانین آں۔ انوں من بلوچی زبان ءِ سر ءَ جُھد کنگ ءَ آں ءُ بلوچ راج ءِ جِنک ءُ بَچکاں چَہ وَٹس ایپ ءِ گروپ ءِ تہ ءَ وتی نودربراناں بلوچی زبان ءِ درونتاں وٹس ایپ ءِ گروپ ءَ ایرگیج اِش کنگ ءَ آں۔

منی مول ءُ مراد ھمیش اِنت کہ “ھر یک نودربرے کہ درونتاں دربارت گڑا آ نودربر دگہ وٹس ایپی گروپے پہ وت ءَ جوڑ بہ کنت ءُ مئے بلوچ راج ءِ بلوچی زبان ءِ درونتاں روان اِش کنان بہ کنت۔ ھمے درگت ءَ گڑا میزان میزان ءَ ما وتی راجی زبان ءَ دربران کنان کن اِیں”۔

ھُدا زانت من پہ وتی راجی زبان ءِ پَھازگ ءَ جُھد ءَ آں تَھنا بلوچی زبان ءِ دربرگ ءُ ھیل کنگ نہ اِنت باید اِنت ما وھدے کہ بلوچی زبان در بُرت گڑا ھر یک نبشتہ کارے بلوچی زبان ءِ تہ ءَ بلوچستان ءِ جیڑھانی باروا وتی بلوچی زبان ءِ نبشتہ کاری ءِ تہ ءَ بلوچ راج ءَ سر بہ کنت چیاکہ ما دْراہ بلوچیں ءُ ما الّم بلوچی زبان ءِ تہ ءَ نبشتانکے گیشتر سرپد ءُ پوہ بَہ اِیں۔ “ھُدا ءَ داتگ بلے زیرگ نہ زان ایں”-

اے گپ راستے کہ بلوچ ورنا گیشتر دَری زبان ءَ گیشتر گوشدار ایت، گپ کنت ءُ نبشتانک ھم گیشتر دَری زبان ءِ تہ ءَ نبیس اِیت ملامتی نہ اِنت بلوچ راج ءِ ورنایانی، چی ءَ کہ بلوچ وت یک گلامیں راجے ما وت ءَ ملامت کُت نہ کن اِیں اگاں ما تپاک بِہ بَہ ایں ءُ بِہ ماریں کہ ما گلامیں۔

گپ کہ کیت گلامی ءَ سر بیت گڑا الّم زانگ لوٹ اِیت گلامی چے بلاھے ھر کس وھدے کہ مار ایت الّم آ زانت کہ من یک گلامے آں۔

بہ بکش اِت کہ من کمیں جبزاتی بوت آں اے بابت ءَ مارا جیڑگی اِنت ءُ کار کنگی اِنت ءُ مارا وتی وھد ھراب کنگی نہ اِیں ھروھد ما گند ایں یک بلوچ براتے دومی برات ءِ گوما گِلہ اِنت ءُ ناتپاک اِنت۔ وھدے کہ تو ناتپاک بِہ بَہ ئے گڑا بزان کہ تو مُرتگ ئے پمیشکا گْوش اَنت کہ ” تپاکی زندگیں راج ءِ نشان اِنت”-

بلے من چونیں نبشتہ کارے آں؟ کُجام نبشتانکے بہ بیت گڑا وانوک من ءَ ھراب لیک ایت بزاں من شریں نبشتہ کارے آں بلے بیدے نگدکاری ءَ وھدے کہ منی نبشتانک ءِ تہ ءَ کَسّے کہ نگدکاری کنت گڑا من گیشتر وت ءَ سرپد باں چی ءَ کہ وھدے کہ اُستادے من ءَ چیزانی باروا سرپدی دنت گڑا منی وش بَھتی اِنت کہ من گیشتر شَرتر نبشتہ کاری کنان کن آں۔

اُستاد شما سَکّی مہ گندات اِت۔
گپ وَ باز اَنت بلے وش ءُ سلامت بات اِت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

نبشتانک: شررنگ تئی مھر آسر نہ بوت اَنت

نبشتہ کار: کادر ھسرت

دی بلوچستان پوسٹ

شررنگ تئی رکستی پہ من ءَ چہ کیامت ءَ کم نہ اَت، چہ شال ءَ روگ ءَ پیسر تو منی دیدار ءَ آتک ئے بلوچی چادرے تو مانپوش اِتگ اَت، تئی منگلیک توار ءَ اِت اَنت، تو گوں ارسیگیں چماں ھیسکگے جت ءُ من ءَ ھمباز اِت، من ھیران ءُ اجکہ بوت آں-

وھدے کہ تئی ھیسکگانی توار اِشکت اَنت من چہ پاکیں ھاوند ءَ ھمے دوا لوٹ اِت کہ آزمان ءَ تو بہ ڈرین ءُ منی سر ءٙ دور بہ دے ءُ زمین ءَ تو پچ بہ کن بِلے من ءٙ ایر بارت، من شررنگ مُدام کندگ ءَ دیستگ بَلے مرچی گریوگ ءَ اِنت یک ادارے ءَ پد من گریوگ ءِ سبب جست گپت “بہ گْوش ترا چے بوتگ؟” گُڑا گوشت ئِے “من ءَ دلترک مہ کن” من ءَ ھال نہ دات ئِے بس گریوگ ءَ اَت ءُ گوھریں ارساں ریچگ ءَ اَت۔

وھدے کہ من آئی ءِ ارس جیگ ءِ تر کنگ ءَ دیست اَنت منی ارساں ھم جیگ ءِ تر کنگ ءَ بندات کت، اجب وسواسے منی دل ءَ چست بوت شررنگ ءَ گریوگ بس کت ءُ وتی لنکک زرت ئِے منی ارسانی پھک کنگ ءَ لگ اِت ءُ درائینت ئِے”تو مہ گرے ھردینکہ تو گریوے منی دل ءَ وڑ وڑیں وسواس چست بنت! من باندا روگ ءَ آں شال ءَ من سرپد آں من اے گپاں جَنگ ءَ آں، تئی دل نزور بوگ ءَ اِنت اے تئی وتی دل ءِ واھشت بوتگ کہ من دیمتر ءَ بہ وان آں ءُ ڈاکٹرے جوڑ بہ باں بس تئی ھمے واھشت ءِ سرجم کنگ ءِ ھاتر ءَ چہ تو باز دور روگ ءَ آں! تو بس ھمے گپ گْوشت اَنت رھادگ بوت ئے، منی دل ءَ ھم نہ لوٹ اِت کہ ترا بہ گْوش آں مہ رو چیاکہ من ھمے جیڑ اِت، اگاں من ترا بہ گْوشتیں مہ رو تو نہ شتگ اَت ئے ءُ من دل ءَ ھمے ھبر آؤرت کہ تو اگاں وتی منزل ءَ سوبمند بوت ئے ءُ یک نامے ءِ واھند بوت ئے دیمتر ءَ یک شریں کارے کتگ اَت بَلے اے منی دل ءِ نادانی ءَ اَت کہ من اے ھیال دل ءَ آؤرت۔

ترا نی دو سال سرجم اِنت کہ منی تئی شیرکنیں توار نہ اِشکتگ ءُ تئی ماھیں دیم ھم نہ دیستگ” تئی روگ ءِ چہ پد منی زندمان ءِ دراھیں ندارگ مَٹ بوتگ اَنت اگاں پی من چیزے پَشت کپتگ گڑا آ تئی یات اَنت شال ءَ سارتیں گْوات دائمی پہ تو سارت بہ بات اِنت، نی کجا دیدار بیت تئی نی کجا من ءُ تو کجا پیشی وڑ ءَ نند ایں گپ ءُ تران کن ایں بس تئی زھیراں ھمباز آں، ارس ءِ ترمپے ریچان ءُ وت ءَ تسلہ دے آں تئی آیگ ءِ وداریگ آں ، ایوک ءَ نندان ءُ تھاریں جاگھے ءَ کندیلے روک کن آں۔ تئی اکس ءَ ھمے کندیل ءِ دیم ءَ ایر کنان ءُ تئی بے مھری ءِ سر ءَ یک ناسرجمیں نبشتانکے نبشتہ کن آں، شررنگ دگہ گپے ھم ھست تئی ھما گپ انگت من ءَ یات اَنت تو گْوشت ھردینکہ من ترا یات آتک آں چماں بند بہ کن من ءَ گند ئے من تئی اے گپ زرتگ اَنت من ھردینکہ چماں بند کن آں ترا اناں تئی تہ ءِ مَٹ بوتگیں انسان ءَ گند آں۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

نبشتانک: زبان ءِ ارزشت ءُ منی جُستءِ پسّو

نبشتہ کار: ھمبلؔ بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

شوھاز لبزانگی گل اوتھل لوامز کہ من آ گَل ءَ 1 مولمان ءَ سنگت کیوم گنی ءِ چیردستی ءَ ھوار بوت آں ءُ من ءَ سنگت کیوم گنی ءَ شوھاز لبزانکی گل ءِ وٹسپی دیوان(گروپ)ءَ ھوار کُت ۔ منی وش بھتی ءَ ھما بیگاہ ءِ دیوان ءَ زانشتی گردانکے ءِ جار شنگینگ بوت دیوان ءِ سرھال ” زبان ءِ ارزشت ءِ ” سر ءَ اَت بیگاہ ءِ پنچ ءِ ساھت ءَ ماں مگسی دوارگس (ھاسٹل) ءِ کَش ءَ سبزگ (گراسی) ءَ برجم دارگ بوت آئی ءِ تران کنوک شوھاز لبزانکی گل اوتھل ءِ کارمستر سنگت براھیم گُل اَت-

من ھم اوتھل ءِ گرم ءِ واب جَت ءُ چار ءِ ساھت ءَ سما کرت ءُ وت ءَ ٹھینت دیم پہ مگسی ءِ سبزگ (گراسی) ءَ رھادگ بوت آں من سر بوت آں داں دیوان ءِ سنگت سرجم ءَ ساڑی نہ اَت اَنت کمیں ودار ءَ رند سنگت اتک اَنت ءُ دیوان بندات بوت سنگت ءَ وتی ھیالانی درشان کنگ بندات کُت ءُ یک شریں وڑے ءَ دیوان ءَ سرپدی اش دات-

سنگت ءَ تران کنان ءَ گُشت بیدے مادری زبان ءَ یک راجے ھما بے ماتیں زھگ ءِ وڑ ءَ اِنت کہ مات ءَ در کسانی ءَ زھگ یل کُتگ ءُ زھگ درآمدانی باھوٹ بوتگ ءُ باھوٹ اِنت بزاں کہ یک راجے گوں مادری زبان ءَ ھما زھگ ءِ پیم ءَ اِنت آ زھگ ءَ را ھکّی ایں مات ءَ وت رودینتگ ءُ مزن کُتگ ءُ بیدے مادری زبان ءَ راج ھما زھگ ءِ ھساب ءَ اِنت کہ آرا چہ در کسانی ءَ مات نیست درامدانی باھوٹ بوتگ ءُ باھوٹ اِنت۔

ھمے رنگ ءَ سنگت ءَ گردانک ءِ سنگتاں سرپدی دئیگ ءِ جُھد کت ءُ ایدگہ راجانی زبان ءِ دیمروئی ءِ بابت ءَ گپ اش کُت ءُ وتی گپ اش سرجم کُت اَنت-

بلے اے بزانت(مثال) منی مجگ( دماغ) ءَ آ وھد ءَ شر نندگ ءَ نہ اَت آں ھمے واستا من وتی جُست اِیر کنگ ءِ جُھد کُت ءُ جیڑگ ءَ لگ اِت آں کہ چہ جُست ئے بہ کن آں ؟-

گڑا جُست ءُ پُرس بندات بوت سنگتءَ گُشت شُمارا کسے را جست ئے ھست الّم ءَ بہ کن اِت ئے!! منی اندر ءَ جستے چست بوت چوناھا من پیسرا کدی ھم زانشتی گردانکاں جُست ایِر نہ کُتگ اَت کہ بارں منی جست چوں اَنت ءُ مھلوک منی سر ءَ مہ کند ایت بزاں کہ تُرس ءُ لج ءَ من ءَ وتی ارجاں جتگ اَت۔ بلے اے رند ءَ من دل ڈڈّ کُت ءُ جُست اِیر کنگ ءِ پیسلہ کُت ھمے جیڑ اِت دگہ وَ سوال ھمبل تو نہ زان ئے بلے سنگت ءَ را لھتے بزانت (مثال ) جست بہ کن بلّے کہ تئی اندر ءَ جُست ءِ لَج ءُ تُرس ھلاس بہ بیت کہ اے تُرس ءُ لج انسان ءِ دیمروئی ءِ راہ ءِ سر ءَ چو کوہ ءَ مِکَّ بنت ءُ انسان ءَ بِیم ءُ تُرسے ءِ آماچ کن اَنت۔ اے جیڑگ ءَ پد من الّم ءَ وتی جُست ءِ اِیر کنگ ءِ پیسلہ زُرت –

من وتی دپ پُر کُت پہ جُست ءِ اِیر کنگ ءَ داں اچ من ءَ پیسر گردانک ءِ نندوکیں دگہ سنگتے ءَ اچ من ءَ باج بُرت ءُ وتی جست ئِے اچ من ءَ ساری اِیر کُت ئِے ، داں سنگت ءَ وتی جست اِیر کت ءُ تران کنوکیں سنگت ءَ جست ءِ پسہ دیگ بندات کُت ھمے وھد ءَ من وت ءَ گِیش تسلّا دئیگ ءَ اَت آں ءُ دل بڈّی دئیگ ءَ اَت آں۔ بچار ھمبل پُشت کِنزئے آماچ مہ بئے کہ اے نالائِکی ترا گیش وتی نزیک ءَ بران اِنت ءُ تُرس ءُ لج ءِ باھوٹ کنان اِنت من ھمے جیڑھانی باھوٹ اِت آں کہ منی گوش آں کپت سنگتاں دگہ کسے را جست ھست ؟-

من دل ءَ را سنگ ءِ پِر دات ءُ جست اِیر کُت کہ زانشتی گردانکانی تہ ءَ منی زند ءِ اولی جُست اَت کہ من بازیں زانشتی گردانکانی بھر بوتگ اَت آں بلے اے منی اولی جُست اَت۔

منی جُست چو اے رنگ ءَ اَت سنگت تئی سرھال زبان ءِ ارزشت ءِ سر ءَ اِنت تو مارا لھتے انچیں بزانت (مثال) زبان ءِ ارزشتے ءِ سر ءَ دات کرت کن ئے کہ گیش مئے اندر ءَ زبان ءِ ارزشت ودی بہ بیت؟ “-

من نہ زانت کہ اے جُست ءُ جُست ءِ پسّو منی اندر ءَ گیش زبان ءِ ارزشت ءَ ودی کن اَنت ءُ من ءَ جیڑگانی باھوٹ کن اَنت ، کہ مادری زبان پرچہ انچو مزنیں ارزشتے دار ایت ءُ پر چا پہ یک زندگیں راجے ءِ واستا آئی ءِ زبان ءِ زندگ بوگ الّمی اِنت؟-

سنگت ءَ منی جست ءِ پسّو چو اے رنگ ءَ دات کہ واجہ ڈاکٹر ناگمان گُش ایت اگاں تو ھشت جُتا جُتائیں” پی ایچ ڈی ” بہ کن ءُ دری زُباناں ھرچ رنگ ءَ ھیل بہ بئے بلے تو وتی مادری زبان ءِ نبیسّگ ءُ وانگ ءَ مہ زان ئے تئی ھما ھشتیں پی ایچ ڈی ءِ ڈگری ھچ کارئے نہ آں ھما ھشتیں ڈگری ترا زبان دوست کُت نہ کناں اگاں تو زبان دوستے نہ بوت ئے تو راج دوستے بوت کُت نہ کن ئے اگاں تو راج دوستے نہ بوت ئے گڑا الّم ءَ تو ءُ تئی ڈگری راج ءِ چمّاں ھچ ارزشت نہ دار اَنت-

اے گپانی گوشدارگ ءَ پد من گنتِری مزنیں جیڑگانی باھوٹ بوت آں کہ زبان اِنچو مزنیں ارزشتے دار ایت ؟ گڑا دگنیا ءَ چیا وتی مادری زبان اوشت ءِ آماچ کُتگ اَنت ءُ چیا کاگدانی دُمب ءَ تچگ ءَ اَنت ؟ اگاں راجانی دیمروئی وتی جندے مادری زبان ءِ زانتکاری ءِ تہ ءَ اِیر اِنت گڑا مھلوک ءَ چیا دَری زبان دست ءِ دِل ءَ کتگ اَنت؟ اگاں مردم وتی مادری زبان ءَ ھیل مہ بیت گڑا آ چیا وتی راج ءِ چمّاں کپ ایت ؟-

گڑا آ وھد ءَ من بے توار بوت آں ھچ نہ گْوشت بلے منی مجگ ءِ تہ ءَ وڑ وڑیں ھیال چِست بوّان اَت اَنت من ھمے جُست وتی اندر ءِ مرد ءَ گوں کُت آں ءُ وت ءَ لانچ اِت ءُ جستانی پٹ ءُ پول ءِ کوشست بِنا کُت کہ کد من انچیں بزانتے ءَ گوں دوچار بہ کپ آں ءُ بہ گنداں کہ منی جُستانی پسو من ءَ بہ رس اَنت ۔

ھمے جُست کہ من وتی اندر ءِ مرد ءَ گوں کُتگ اِت آں منی مجگ ءِ تہ ءَ برے یک رنگے ءَ تاب وران اِت اَنت من ھر جاگہ ءَ کہ بلوچی گالرد (sentence) ئے دیست ءُ منی چمے کپت آں گڑا اے جست آں پد ءَ سُک سُکی کُت ، من ءَ بے وس کُت ءُ من پد ءَ وتی اندر ءِ جُست ھمباز کُت اَنت ءُ پسّھانی پٹ ءُ پول ءِ سپر ءَ رھادگ بوت آں-

دیر نہ بوت زوت بوت کہ من ءَ منی جستانی پسّہ ءِ بزانت گوں من ءَ دوچار کپت اَنت 5 مولمان ءُ رمزان ءِ چارمی سھور اَت ، من گوں سنگتاں شُت آں کینٹین ءَ کہ سھور کناں ما کینٹین ءَ شُت ایں ءُ کینٹین والا ءَ را ورگ ءِ گُشت ءُ ھر یک سنگتے ءَ وتی گوانکو (موبائل ) کش اِت اَنت ءُ وتی وتی گوانکواں مُشکول بوت اَنت من ھم وتی گوانکو کش اِت ءُ گوانکو ءِ ھوش برتگ اَت برے پیسبک ،برے وٹسپ داں من وٹسپ ءَ اسٹیٹس چارگ ءَ لگ اِت آں کہ منی جُست ءِ پسّو اُود ءَ ساڑی اَت-

منی سنگتے ھستگ اَت آ لوامز شھدربرجاہ ءَ نودربرے اَت وانگ ءَ سک بلد اَت بزاں آ وتی کلاس ءَ یک لمبر اِنت ءُ ھر چکّاس ءَ باز شرّیں لمبر کار اِیت وتی سبجیکٹ آں سک بلد اِنت ءُ پہ سبجیکٹانی ھاتر ءَ سک جُھد کنت آئی ءِ انگریزی ءُ اردو باز جوان اَنت ھچ ردی نہ کنت اردو ءُ انگریزی ءِ نبیسّگ ءِ وھدا ، پرچہ کہ آئی ءَ جُھد کتگ اَت دوا اِنت دیمتِر ءَ گیش دیمروئی بہ کنات ءُ سوبمند بات –

گڑا من وتی گوانکو ءَ سر ماں سر اَت آں ھمے سنگت ءِ اسٹیٹس ءِ منی چمّاں کپت کہ سوت ءِ اسٹیٹس ءَ جتَگ اَت ئے ءُ بلوچی شاعری یے ھم نبیسّ اِتگ بلے لبز سک باز پُرشتگ اَت آں آئی ءِ نبیسّتگیں لبزانی تہ ءَ دَری آب ءُ دَری لبز ھم مان اَت –

یک برے من ءَ سک باز بژن بوت ءُ اے سنگت ءِ زانتکاری ءُ سک بلدی منی چمّاں ایر کپت اَنت بزاں کہ ھچ ارزشت اِش نہ داشت۔ گڑا ھما دمان ءَ من ءَ منی جُست ءُ سنگت ءِ پسّو یات اَنت کہ تی ڈگری ھچ مکسد نہ دار ایت وھدے تو وتی مادریں زبان ءِ وانگ ءُ نبیسّگ ءَ مہ زان ئے –

گڑا من ھما وھد ءَ مار ات کہ واجہ ڈاکٹر ناگمان ءَ شر گوشتگ کہ مرچی منی اے سنگت ءِ سک بلدی ءُ زانتکاری منی چمّاں ھمے واستا ارزشت نہ دار اَنت کہ آ وتی زبان ءِ وانگ ءُ نبیسّگ ءَ نہ زانت ، گڑا ھمے سنگت ءِ زانتکاری ءُ سک بلدی ھر ھمک بلوچ ءِ دیم ءَ ارزشت نہ دار اَنت ، کہ آ پہ وتی زبان ءِ دیمروئی ءِ ھاترا جُھد ءَ اَنت-

ھما وھد ءُ دمان ءَ من ءَ منی جُست ءِ پسّو ھم رس اِت ءُ منی اندر ءَ زبان ءِ ارزشت چو کلات ءَ مِکّ بوت۔ شالا ھر بلوچ وتی زبان ءِ ارزشت ءَ سرپد بات ءُ ھر بلوچ زبان ءِ دیمروئی ءِ جھد ءَ بہ کنات بلوچی زبان دیمروئی بہ کنات شالا انچوش بات-

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

زِرد ءِ ھوشام

شائر: میر داد بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

زِرد ءِ ھوشام نہ کُٹیت ودار ءَ اوں نئیت
بے کراری ءِ وَتئی کیفے پہ یار ءَ اوں نئیت

شوانگے باں ءُ تَئی شہر ءِ ابیلاں گرداں
اِے منی اھد ءِ مُریدی منی کار ءَ اوں نئیت

زِند ءِ اِستالیں رَگاں تراس دَیاں پد کنزاں
ھون ءِ رپتار نزوریں منی شہر ءَ اوں نئیت

کرنی داواہے کہ ھپت پُشتءَ من ءَ گونیں بلئے
مہر ءِ ھوکارتگیں جَنگ منی وار ءَ اوں نئیت

اَنچو دِلجم وَتی ویرانگی ءِ چاگرد ءَ
چونیں رَنگے منی سِتک ءِ کہ بہار ءَ اوں نئیت

دَمبرے دادؔ اَگّاں گوں گپئے تو گوں وت
اِے گنوکی تَئی دیوانگ ءِ کار ءَ اوں نئیت

نبشتانک: من، درانڈیھ ءُ وتن

نبشتہ کار: ھپسہ بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

مروچی شانزدہ مئی اِنت ءُ اے ھما روچ اِنت کہ من وتی سرڈگار یل ءَ دات ءُ درانڈیھ بوتاں مروچی ھشت سال سرجم اِنت کہ من چہ گُلزمین ءَ دُور درانڈیھ ءَ چو زدگ بیتگیں کپوت ءَ نالگ ءَ آں۔

درانڈیھ ءِ ابیتک ءُ نہ وشیں ساھَتاں ھر وھد ءَ کہ من وتی کوٹی ءِ پچیں دریگ ءَ چہ بالی گراب بال کنگ ءَ دیستگ اَنت گُڑا منی چم تاں دیراں ھما گراب ءَ سک بوتگ اَنت ءُ ھرس چہ چمّاں شلاں بوتگ اَنت ءُ دیراں تاں من ھمے جیڑ اِتگ کہ شالا من پد ءَ وتی ملک ءَ واتر بہ کُتیں۔ پرچا کہ من ءَ پہ وت ءَ باروٹی لیکگ سک گران اَت ءُ درانڈیھ ءَ وت ءَ دری مُلکے ئے باھوٹ کنگ ءَ چہ اَبید من ءَ تھنا وتی جان رکینگی نہ اَت بلکیں وتی راج ءِ یک مُھکمیں توارئے ھم جوڑ بوگی اَت۔ بلے اپسوز کہ من درانڈیھ ءَ وتی جان وَ رکینت بلے وت ءَ زھنی دروشم ءَ رکینت کُت نہ کُت تا روچ ء مروچی من ریاستی زُلم ءُ زوراکیانی آماچاں پرچا کہ منی ارواہ انگت ءَ بلوچستان ءَ اِنت ءُ بلوچستان مُدام ریاستی زلم ءُ زوراکی ءِ آماچ اِنت مروچی بلوچستان ءَ بے کساس بلوچ کہ پاکستانی ریاستی زُلم ءُ زوراکیانی آماچ اَنت ءُ آ بلوچ منی وڑ ءَ وش نسیب نہ اَنت کہ آ ڈنی مُلک ءَ بیا اَنت ءُ وتی جان ءِ رکینگ ءِ جُھد ءَ بہ کن اَنت۔ برے برے من وت ءَ وش نسیب ءِ لیکاں کہ من وتی جان رکینت، بلے برے برے من وت ءَ سکیں بدنسیبے ھم لیکاں کہ من انگت ءَ وتی توار پہ وتی بزگیں راج ءَ بُرز کُت نہ کُتگ ءُ اے ملک ءَ کہ من نشتگاں اے مُلک ءِ مردمانی گوشاں اَنگت منی توار نہ کپتگ اَنت ءُ اے ھم نہ زاناں باریں تا کد منی راج ریاستی زُلم ءُ زوراکی ءِ آماچ بیت۔

من ءَ چہ ابید بلوچ یک اُمیت ءُ نہ اُمیتی ءُ تُرسے ءِ میان ءَ ٹنگ اِتگ اَنت۔ بیست ءُ ھپت مارچ نوزدہ سد ءُ چل ءُ ھَشت ءَ چہ پیش بلوچ ءَ وتی زمین گون اَت کہ آیانی وتی دود ءُ ربیدگ اِت انت ءُ آ یک آجو تبیں زندے گوازینگ ءَ اِت انت۔ بلے ھما روچ ءَ کہ بلوچ ءِ آجوئی، آئی ءِ پجار، آئی ءِ زمین چہ آئی ءَ چہ پچ گرگ بوت ءُ بلوچستان زورانسری گوں پاکستان ءَ ھوار کنگ بوت، ھما روچ ءَ بگر تا روچ ءِ مروچی بلوچ بے کچ ءُ کساس جنگ ءُ کُشگ بوگ ءَ اِنت ءُ گار ءُ بیگواہ کنگ بوگ اِنت۔

گُڈی چیز کہ بلوچستان ءِ یل ءَ کنگ ءَ چہ پیش من ءَ یات اِنت آ منی کسانی ءِ یات اَنت ءُ بن ءُ پیرکی ھنکین ءَ گوازینتگیں شپ ءُ روچ اَنت وتی ھنکین ءِ ھر چیز من ءَ یات اَنت میتگ ءِ ابرمی ندارگ، ملاریں موسم، گوات، ھَور، ھَور ءَ چہ پد ھاک ءِ وشبو، کوہ، مچکدگ، سُبارگ ءَ نان ءُ شیلانچ، شام ءِ بٹ ءُ کاشوک کہ مھروانیں دستاں گوں جوڑ کنگ بیتگ اِت انت۔ چات ءِ شیرکنیں آپ، سُھب ءِ تاھیر بکشیں سَمین، مُرگانی توار، شانتل ءُ کپوتانی کُوکُو، زمستان ءِ دراجکشیں شپاں ما نشتگ ءُ گوں دزگواراں کسہ آورتگ۔

پاکستانی زُلم ءُ زوراکیانی سوب ءَ من چہ درستاں، وتی بھشتیں زمین ءَ چہ ھم سست ءُ درانڈیھ ءِ نہ وشیں سپرئے ءَ درکپتاں ءُ اے درستیں یات ھمود ءَ بلوچستان ءَ پشت کپت اَنت بلے اے یات ءُ گیر منی دل ءُ ارواہ ءِ سر ءَ انگت زندگ اَنت ءُ من ءَ مُدام وتی بھشت گونگیں مُلک ءَ واتر کنگ ءِ سکین ءَ دیگ ءَ اَنت۔ پرچا کہ زند ءُ زندمان جندے ھنکین جاہ ءَ زندگ بیت ءُ زیبا بیت زمین مئے ھَستی ءَ زندگ کنت، زمین ءَ چہ ابید زندگی ءِ وشیاں ھِچ مانا نیست۔ زمین ءُ وتی مردُماں چہ ابید زندگی نا سرجم اِنت ءُ مستریں گپ چہ درامدیں مُلک ئے بیرک ءِ ساھگ ءَ مَرگ ءِ امباز کنگ ءَ چہ شرتریں مردم وتی مُلک ءَ وتی ماتیں زمین ءُ وتی مردمانی تھا مَرگ ءَ اَمبازاں بہ زیریت۔

زندگی ءِ دراجیں پند ءُ سپر ءَ ھرَ یکے ءِ زرد ءِ بوستان ءَ سْرپتگیں واھشت ءُ ارمان ءُ واھگ ھَست ءُ منی واھگانی دوارجاہ منی زمین اِنت کہ اُود ءَ من ودی بوتگ اَں منی پت پیروک ودی بوتگ اَنت منی ھاتر ءَ بلوچستان ءِ زمین واجہ ھُدائے داتگیں داداں چہ بے بھائیں دادے منی زمین منی لوگ اِنت، منی واستا مات ءِ کُٹ اِنت، پہ من ءَ انچیں جاھے کہ اُود ءَ سداَں سال ءَ چہ مارا مئے شھدیں زبان ءَ مات نازینک جنان ءُ پیداک اَنت ھما زمین ءَ مئے شھید وپتگ ءُ وش واب اَنت، اے زمین گھگیری (مزاحمت) ءِ زمین اِنت۔

زمین ءِ رگانی تھ ءَ مئے ھون ھوار اَنت کہ مارا چہ وت ءَ چہ سست نہ کنت مئے زمین ءِ تھ ءَ شھیدانی رِتکگیں ھون ھم ھوار اَنت۔ ما وتی پاک ءُ سُلھیں زمین ءَ گوں دری زمین ءَ کُجا مَٹ کت کنیں؟ مئے زمین مئے مات ءِ مھراں چہ آباد اِنت ءُ کماش ءِ چمانی رُژن اِنت منی ھستی، منی ساہ، منی ارواہ ءُ زند منی زمین ءِ رنگ ءَ گوں مینگ بیتگ اَنت مروچی ما اگاں زندگاں، گردگ ءَ آں یا کہ گپ کنگ آں من ءَ اے سما (شعور) منی زمین ءَ من ءَ داتگ۔

ھپت سال پیسر من وتی زمین یل ءَ کُت ھما زمین کہ منی ارواہ آئی ءَ گوں بندوک اِنت۔ ھما زمین کہ من اولی رند ءَ ساہ زُرتگ، نوں ھما زیبائیں زمین یک بدرنگیں جنگے ءَ بدل کتگ ءُ بدرنگ کُتگ نوں ھما زیبائیں چمّگ کہ چو پیرگیب ءِ کور ءَ تتکگ انت نوں اُود ءَ آپ ءِ جاہ ءَ مئے ورنایانی ھون تچ اَنت نوں چہ بُرزیں بولان ءُ چلتن ءِ کوہ ءَ چہ منی مات ءُ گوھارانی کوکارانی توار کیت کلات ءُ کیچ ءِ زیبائیں بازار سوچَگ ءُ ماندارگ بوتگ اَنت ھمے داب ءَ مئے شھیدانی گڈی وابجاہ ھم ماندارگ بوتگ اَنت۔

بلوچ راج وتی یازدہ ھزار سال کوھنیں دودمان ءِ سر ءَ پھر بند ایت کہ ما بلوچ اے گیدی ءَ یک کوھنیں راج ئے ءِ بستار ءَ زانگ بہ ایں کہ ھزاراں سالاں چہ وتی زبان، وتی پجار ءُ وتی زمین بلوچستان ءِ سر ءَ راج کنان ءُ پیداک اِنت۔ بلے بژن کہ تھنا ھپتاد ءُ سے سالی مُلکے کیت بلوچ ءِ ھزاراں سال کوھنیں زمین ءِ سر ءَ وتی کوزہ کنت ءُ تا روچ ءِ مروچی ما بلوچ پاکستانی کوزہ گیری ءَ یک ازابیں زندئے ءِ گوازینگ ءَ لاچار اِنت اُود ءَ وتی ھکانی پچگرگ ءُ وتی ھکانی ھاتر ءَ توار بُرز کنگ ھم ٹوھیں گنائے، وتی دردانی درشان کنگ گناہ ئے۔ انسانی ھک ھمک بنی آدم ءِ بُنکی ھک اَنت کہ چہ مرگ ءَ کس آ ھکاں پچ گِپت نہ کنت۔ بلے پہ بلوچ ءَ وتی انسانی ھکانی لُوٹ یک گناہ انت پاکستان ءِ چماں وتی جندئے سرزمین ءِ سر ءَ نندگ ءُ یک ایمنیں زندئے ءِ گوازینگ گناہ اِنت پمیشکا روچ ءِ مروچی تاں بلوچ ءِ ھک جنگ بوگ ءَ انت۔

بلوچ نہ کہ بے زمین اَنت نہ کہ بے وتن اِنت بلے دنیا ءِ بے سمائی ءَ بلوچ بے زمین ءُ گُلامیں زندئے ءِ گوازینگ ءَ لاچار کُتگ اَنت مروچی ھزارانی کچ ءَ بلوچ بے وتن کنگ بوتگ اَنت، چہ وتی زمین ءَ در پہ در ءُ درانڈھی ئیں زندئے ءِ گوازینگ ءَ لاچار کنگ بوتگ اَنت بلے بدبھتی ءَ درانڈیھ ءَ ھم پہ بلوچاں وش ءُ آسودگیں زندگی ءِ دات نہ کُتگ۔ درانڈیھ ءَ ھم رَستریں پاکستان ءَ وتی پنجگ سک کُتگ اَنت ءُ درانڈیھ ءَ پاکستان ءَ بازیں بلوچ جُھدکار وتی زوراکیانی آماچ کُتگ اَنت ءُ چہ بلوچ ءَ آھانی مزنیں رھشون سِست اَنت پہ بلوچ ءَ چوشیں ھچ جاہ نیست کہ آ وت ءَ بہ رکینیت بلوچ نہ کہ بلوچستان ءَ رکیتگ نہ کہ درانڈیھ ءَ ھما راج کہ وت ءَ انسانی جان دوست گش انت آ ھم بلوچ ءِ رکینگ ءَ بے سوب بوتگ اَنت۔ مروچی ھر کجا بلوچ رسترانی زُلم ءُ زُوراکی ءِ آماچ اَنت۔

بلوچ سرزمین ءِ کوزہ بوگ ءِ اولی روچ ءَ بگر تا روچ ءِ مروچی بلوچ پاکستان ءِ وڑ وڑیں زوراکیانی آماچ اِنت ما وتی زمین ءَ کُشگ، گار ءُ بیگواہ کنگ بوگ ءَ ئیں ءُ درانڈیھ ءَ وڑ وڑیں پندل سازگ ءَ چہ پد مئے لاش دریا ءُ کوراں چہ دست کپنت پرچاکہ ما بلوچ وتی ھک ءِ ھاتر ءَ گپ کنیں، وتی زمین وتی راج وتی گوستانک ءَ زندگ کنگ لوٹیں ھمے ھاترا ما کُشگ ءُ گار ءُ بیگواہ کنگ بوگ ءَ ئیں۔ بلے ما بلوچ دل ءَ سدکیں کہ ما وتی ھک ءِ سر ءَ ایں ما وتی ھک ءِ لوٹ ءَ کنگ ءَ اِیں ءُ آ روچ مئے روچ بیت کہ ما پہ ھک وتی گُلزمین ءِ سر ءَ آجو بہ ایں ءُ وتی آجوئی ءِ شاتکامی ءَ کنیں۔  بیت کنت آ روچ ءَ ما مہ گِندیں بلے مئے آوکیں پدریچ الّم گند ایت ءُ بے ترس ءُ لرز ءَ ساہ کشّ ایت۔ اُود ءَ کپوت، شانتل ءُ ایدگہ بالی مُرگ درست آجو بہ اَنت۔ آ روچ ءَ کسی لوگ پرسیگ نہ بنت۔ آ روچ ءَ درستیں نپس کشیں ودار آسر بنت گل ءُ شادانی ءَ کندگانی زیمر بُج اَنت آ روچ ءَ چہ پد ھَر جنک وتی کماش ءِ ساھگے چیر ءَ رود ایت ءُ مزن بیت۔ آ روچ ءَ برات وتی دُتوکیں گوھارانی ھمرائی ءَ سوت ءُ دو چاپی کن انت۔ آ روچ ءَ چہ پد مئے بانکیں گُوھار وتی دستاں ھِنّی کن انت۔ آ روچ ءَ چہ پد مکھیں ماتانی دست ءَ وتی گار ءُ بیگواھیں بچّانی اَکس نہ بنت بلکیں آ وتی بچّانی پیشانی ءَ بوسہ دینت۔ آ روچ ءَ چہ پد سیاہ ءُ تھاریں شپ ماھیکانیں شپے ءَ بدل بنت۔ آ روچ ءَ چہ پد گواڑگ سرپنت ءُ پُل گوں پاتواں ناچ کن اَنت۔ نوکیں کسّھے بِندات بیت ءُ نوکیں یات سمبھینگ بنت۔ آ روچ ءَ چہ پد مردم زُلم ءُ زُوراکی ءِ مانا ءَ ھم بے ھیال کن اَنت۔ آ روچ ءَ چہ پد ھمک شپ شھیدانی ادیرھاں کندیل روک کنگ بنت۔ گار ءُ بیگواھیں مردمانی کُوکار ءُ تواراں چہ بُرزیں کوہ ءُ تلار نہ جکس اَنت۔ نہ کہ ھونانی شھکور تچ اَنت۔ ھما روچ مئے تاھیر ءُ کرارئے روچ بیت ما پہ پھر ءُ شان وتی سر ءَ بُرز کن اِیں گُشیں، اے ملک مئیگ اِنت، اے زمین مئے زمین اِنت، بلوچ ءِ زمین اِنت، اے بلوچستان اِنت ءُ زیبائیں بلوچستان اِنت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔