لچہ: بیا
هسابجار
دی بلوچستان پوسٹ
بیا دمانے وتا گوں دوچار کپیں
دو گپ تو بجن
دو گپ من جناں
تو وتیگاں بگش
من وتیگاں گشاں
بیا! بے تاهیریں اروهان تسللاهے دئیں
بیا اے شیربستگیں مُج ءَ کہ چو، دیهے ءَ پلکان انت منا
مال مڈی منی، هلک ءُ دوار
سک تُرسناک اِنت ءُ سک تهار
سرزاهر ءَ شنزیت ایمینی
اے شیردروشم ءَ چو مچار
کُلّے گون انت گوں وت ءُ رُپتگ انت ئےِ ماں کوار
میچنگ انت مارا پہ وتی ھرتانی هاترا
بیا!!
دو گپ تو بجن
دو گپ من جناں
بیا ! بے تاهیریں اروهاں تسلاهے دئیں
بیا !!
مُجاں گپتگیں اکس
نبشتہ کار : زیشان زھیر
دی بلوچستان پوسٹ
ابا جان مُدامی ءِ وڑ ءَ وھدیکہ تو گیر کا ئے گُڑا من جُھد کناں کہ تئی دوری ءَ چیزے نبشتہ بکناں بلے تئی داتگیں مھر نبشتہ نباں ھر ھما ساھت یات کیت کہ گوں تو گوستگ بس تھنا بژن ھمے بیت کہ اے ھستی ءِ وھد ءِ ھُدایاں ترا چہ مئے میان ءَ بُرت ءُ وتی بندیگ جاہ ءَ بند کُت وھد روان اِنت نوں ترا نُھ سال ءَ گیش اِنت کہ تو زورآور ءِ بندیگ جاہ ءَ بندے بلے باور کن تئی ودار ءَ ما انگت نشتگ ایں مئے زند ءِ ھمُک وشی بے تام اَنت-
مُدام مارا تئی مُجاں گپتگیں اکس کہ ساہ ءَ بندوک اِنت ھمے اکس مارا گون اِنت ءُ ما برے یک دَرے ٹک ایں تئی شوھاز ءَ کناں گوں ھمے اُمیت ءَ کہ تو کا ئے گوں تئی آیگ ءَ ابا جان مئے لوگ ءِ سجئیں وشی ھم چہ بندیگ جاہ ءَ آجو بنت آبا جان زویا مُدام من ءَ ھمے یکیں ھبر ءَ جُست کنت کہ دُرستانی پت ھمدا اَنت منی پت کُجا انت؟ دُرس وتی پتاں ابو گوش اَنت من کے ءَ ابو بگوشاں ؟ اے ائید ءَ منی پت کیت؟ من مُدام دُروگ بستگ ءُ گوشتگ کہ ابا الم کیت یک روچے او دُرستانی وڑ ءَ تو ھم پد ءَ ابو بہ گوش ءُ توار بدے-
ابا پد ءَ ائید پیداک اِنت بلے من نزاناں اے رندی من زویا ءِ جُستانی پَسو ءَ چون بدے آں ابا جان من وھدے تئی ترانگ ءَ کپاں من مُدام ھمے ھبر ءَ جیڑان ءُ وت ءَ تسلی دیاں کہ منی وڑ ءَ دگہ ھم چُشیں مردم ھست کہ وتی کسے اے ودار ءَ نشتگ بلوچ ءِ ھمُک لوگ اے وھدی ھُدایاں چہ وتی زوراکیاں تاوان داتگ اے درد تھنا منی جبین ءِ توک ءَ نہ اِنت اے آس تھنا منی لوگ ءَ روک نہ اِنت اے آس ءَ بازیں لوگ ستکگ انت آبا جان بچار من چینچو بیوس ءُ لاچار آں ما زان ایں مئے ھما مردم کہ مئے ساہ ءَ گوں بندوک بوتگ مئے لوگانی چراگ بوتگ اَنت مئے ھما مردم اے وھدی ھُدایاں وتی زندانانی توک ءَ بند کُتگ اَنت بلے ما نہ دزرس ایں ما بیوس ایں بلے مئے اے بیوسی یک روچے الم اے وھدے ھُدایاں گُٹ گیر کنت آبا جان ما تئی وداریگ آں ھُدا اے ودار ءَ زوت سرجم بکنت ءُ تو زوت آجو بات ئے گوں کُلیں بندیگاں ھوار-
“اتک ائیدے پد ءَ ارس ءِ گوارینگ ءَ پہ زیپ ءِ دلانی تاپینگ ءَ”
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
ائید ءِ نوک اے بری تو پِر مہ بو
نبشتہ کار: دیدگ بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
تو زان ئے وھدے کے تئی آیگ ءِ ھال ماں شھر ءُ بازاراں شِنگ بیت تو آیگ ءَ پیش ھچ نازاں ءِ تئی آیگ پہ گریب ءُ تنگدستیں راج ءِ واستا چنچو گران اِنت تو کمو سما بکن بےمار کے آ راج تئی آیگ ءَ چِینچو گمیگ بیت کے آ وتی گلزمین ءِ سر ءَ بزگ ءُ لاچار اِنت آئی ءِ زند ءِ سرجمیں وشی گوں گُلامی ءِ سنکل ءَ بندوگ انت آئی لوگ ءِ چراگ چینچو سال اِنت باریں رسترانی دست ءَ بیگواه اِنت آ اِے هم نہ زانت زندگ ءُ هست اِنت یا کے چو اِیدگرانی رنگ ءَ کُجا کُشگ ءُ دور دیگ بوتگ اَنت۔
کمو پاداں بدار بچار زاکر ءِ مات ءِ اَرسیگیں چماں کے چہ کرناں پہ وتی بچ ءَ برے شال ءَ آپبندیں سردی ءِ سر ءَ نشتگ برے اسلام آباد ءِ دگانی سر ءَ درآمدانی چمانی دیم ءَ وتی بچ ءِ ودار ءَ کور اِنت تو سّمی ءُ مھلب ءِ درداں سّما بِکّن بے مار تو راشد ءِ مات ءِ چیھالاں گُش بِدار کے آئی ءِ کُٹ چہ بچ ءِ مھراں هالیگ تو سیمُل ءَ بِچار هر سھت ءُ دمان آئی چمانی کانیگ سریچ اَنت تو میا اِے بری کے تئی آیگ ءَ سائره ءَ یکّ برے پد ءَ شال ءِ روڈانی سر ءَ نِندگ کپ ایت تئی اَیگ ءِ سرجمیں دُگنیا گوں وشیاں دست گٹ بیت بلے تو زان ئے تئی آهگ ءَ بلوچستان ءِ هر همُک مات گوهارانی هما پیسری هازگیں ٹپ پد ءَ تاجگ بنت تئی آهگ ءَ ماتانی نیزور تریتگیں جان گنتر نیزور بیت آ یکّ پیر ءُ آجزیں پت ءِ کہ آئی ءِ چم مُدامی میتگ ءِ چاران سکّ اَنت کہ بلکیں تو آئی ءِ چہ کرناں بیگواهیں بچ ءَ وتی همراهی ءَ بیار ئے گوں چو تو زان ئے کے یکّ تپلیں چُک ءِ کے آئی ءِ نوک رُودیں واهگ گوں تئی آهگ ءَ بُن گِر اَنت وهدے آئی دِرتگیں پشکّ ءَ را آئی ءِ نیستی او گریبی ءِ شِگان ءَ جنت ءَ بیوس ءُ گریب ءِ پت ءِ دل دست بہ جن بے مار تپلیں زهگ وهدے آئی ءَ جُست کنت کہ منی نوکّیں پُچ پوشاک کُجا ائید اِنت من ءَ هم بے بیت گُڑا بگُش اَنت پِت ءِ چے پَسو بیتیں کے آئی ءَ لوگ ءِ تھا چُنڈے نان پہ ورگ ءَ نیست ءَ گُڑا آ ھِچ تئی وشیاں وش نہ بیت او ھانی ءِ ھیال ءَ بہ کپ کے آئی ءِ مُرید ءَ آرا پہ ابدمانی رُکست کُتگ او وتی زمین ءِ گرمیں امبازاں واب اِت اوں ترانگ ءَ بہ کپ هما زمین زادگانی کے دُگنیا جھان هر همُکّ وشی ایمنی درُست آس ءَ ستکگ انت شپ روچ نہ سردی نہ گرمی گژن تُن هِچ نہ چار اَنت بس پند بُرگ ءَ اَنت تھنا پہ وتی زمین ءَ پہ گُلام ءُ بزگیں راج ءَ تو بہ چار همایاں کے هر سھت ءُ دمان گوں جوریں دژمناں دیم پہ دیمی ءَ جنگ دیگ ءَ اَنت تو همایاں بہ چار کے وتی هون هیداں گوں مُدامی برے مان نیلگیں زِر ءَ برے ماں وتی زمین ءِ دامن ءَ پہ مُھکمی جنگ دیگ ءَ اَنت تو ائید اِے بری میا تو میا کے تئی سوگات تھنا پہ مہ درد اَنت …تو ترانگ ءَ بے کپ هما زمین زادگانی کے دُگنیا جھان هر همُکّ وشی ایمنی درُست آس ءَ ستکگ اَنت شپ روچ نہ سردی نہ گرمی گژن تُن هِچ نہ چار اَنت بس پند بُرگ ءَ اَنت تھنا پہ وتیءَ زمین ءَ پہ گُلام ءُ بزگیں راج ءَ تو بہ چار همایاں کے هر سھت ءُ دمان گوں جوریں دژمناں دیم پہ دیمی ءَ جنگ دیگ ءَ اَنت تو همایاں بچار کے وتی هون هیداں گوں مُدامی برے مان نیلگیں زِر ءَ برے ماں وتی زمین ءِ دامن ءَ پہ مُھکمی جنگ دیگ ءَ اَنت تو ائید اِے بری میا تو میا کے تئی سوگات تھنا پہ مہ درد اَنت-
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
مانش
نبشتہ کار: برزکوھی
رجانک: بیبگر بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
جوزف ایڈیسن نبشتہ کنت کہ وھدے من شھزانتیں مردمانی مانشاں گند آں گڑا منی تہ ءِ کینگ ءِ آس مر ایت.وھدے کہ من شررنگیں مردمانی مانشانی شک ءِ سر ءَ نبشتگیں گالاں وان آں گڑا منی درستیں ناروئیں واھشت ساہ دے اَنت.وھدے کہ من مانشانی سر ءَ مات ءُ پتاں گریوگ ءَ گند آں داں منی مارشت ءِ جند آپ بیت ءُ وھدے کہ مات ءُ پتانی جندانی مانشاں منی چم کپ انت گڑا من ھما مردمانی گم ءُ کینگ ءِ باروا جیڑاں کہ ھمایانی پشت ءَ مارا ھم روگی اِنت من وھدے بادشاھاں آیانی مکاری ءَ ھوار مانش ءَ واب ءَ گند آں ءُ وھدے کہ من مذھبی مردمانی مانشاں گند آں کہ آیاں وتی جنگ ءُ چوپانی پُشت ءَ دگنیا ءِ جوڑشت شنگینتگ گڑا من ھبکہ باں ءُ کسانیں جنگانی ءُ انسانیت ءِ باروا جیڑ آں.وھدے کہ من مانشانی سر ءِ رمساں وان آں کہ لھتے زوتاں بیران بیتگ ءُ لھتے سداں سال پیسر گُڑا من ھما روچ ءِ باروا جیڑ آں کہ ما درست ھواری ءَ زندگ کنگ بہ ایں .
ایش ات انت ایڈیسن ءِ نبشتگیں گال چوناھا مردم مدام وٸیلے بیت گڑا گوں مانشاں دوچار کپ اَنت بلے اٸید ءِ روچ ءَ مردم وتی سیاد ءُ دوستگیں مردمانی مانشاں پہ نیکیں دواھاں رونتکسے پہ ھک پھلی ءَ روت ءُ کسے آھانی یات ءَ گریویت ءُ پریات کنت ءُ کسے پہ آھانی وشھالی ءَ دوا ءُ زاری کنت.کسے مانشاں گند ایت ءُ مرگ ءِ ترس ءَ توبہ کنت ءُ کسے گمیگ بیت.من ھم انچوش اناگت ءَ یک مانشے ءَ دوچارکپت آں کہ آ رنگی ئیں بیرکے ءِ ساھگ ءَ اَت اے پیر ءُ بزرگے ءِ ناں بلکیں یک گنوک ءُ ملنگے ءِ مانش اَت اے یک مُریدے ءِ مانش اَت کہ چہ چاکر ءِ زوراکی ءَ مکہ ءَ نہ شُتگ اَت بلکیں پہ ھانل ءِ مھراں آٸی ءِ دلبند ءَ واب اَت-
من آئی ءِ مانش ءِ سرون ءَ پرچا شت آں؟آیا پھلی لوٹگ ءَ یاکہ آئی ءَ ائید ءِ وشیں روچ ءِ وش اتک گشگ ءَ؟یاکہ چہ ھدا ءَ آئی ءِ واستا دوا لوٹگ ءَ؟ناں من پہ آئی ءَ دوا ءُ زاری کت نہ کت چیا کہ اے یک ملنگیں شھیدے ءِ مانشے اَت ءُ شھید مجتی زندگ انت-منی لھتے گلہ ءُ دلگرانی است ات انت ءُ من اھساس ءِ کمتری آماچ اِت آں – من لگور ءُ بس گوں وت ءَ بندوک اِت آں ءُ من دروگ بندے اِت آں.من وتی کینگ ءُ واھشانی سانکلاں بندوک اِت آں ءُ مایوسی ءُ گڑومنجی ءِ آماچ اِت آں-
وھدے کہ من گوں وتی دلگرانیاں مانش ءِ سر ءَ سر بیت آں گڑا جست کت کہ یار تو چہ کجام ھاک ءَ جوڑ بیتگ ئے؟کجا چہ اتکگ ئے؟ پرچا اتکگ ئے ءُ دوبر واتر چیا شت ئے؟من ءَ تئی سر ءَ سک زھرکئیت وھدے کہ وت ءَ گنداں گڑا تئی سر ءَ گیشتر زھر کئیت.من ءَ زھر کئیت تئی پگر ءُ تئی کرد ءِ سر ءَ آیا تو یک انسانے بیتگ ئے یا ناں؟تئی پراہ ءُ شاھگانیں پگر تئی زانت ءُ زانشت ءُ تئی دلیری ءِ پشت ءَ کجام سَوَب بیتگ اَنت، کہ تو گوں وتی کرد ءَ اے جاہ ءَ سر بیتگ ئے؟آیا اے وئیل ءُ مارشتاں چہ ما نہ گوستگ ایں کہ انگت مٸے گوش ءَ مورے نہ وارت ءُ تو وتی تیوگیں زند کربان کُت- تپاوت چے انت ءُ مسلہ چی اِنت؟-
تو وَ گونگے ات ئے ھچ نگشت بلے ھچ نگوشگ ءِ تہ ءَ ھم سک باز گشت تو گوں وتی پریات کنوکیں ھاموشی ءَ گوں گوست ءُ ھست ءِ درائیں ھال مارا سر کت انت ما گوں وتی ٹھک ءُ وتگڑیں ھبر ءُ ھالاں وت ءَ شھزانت دلیر ءُ درست سرپد بوت ایں گڑا ما پرچا تئی پگر ءُ کرد ءِ واھند نہ بیت ایں ءُ تئی جاہ ءَ سر نہ بیت ایں؟اے مئے اھساس ءِ کمتری انت یا زانت ءِ کمی یاکہ چیزانی ٹپاسگ ءِ تپاوت یاکہ مٸے اے ھبر ءُ ھال اے شھزانتی بس وت ءَ پیشدارگ ءَ ابید دگہ ھچ نہ ات؟
انسان کجام ھم وھد ءَ کجام ھم وٸیلے ءِ آماچ ءَ بٸیگ ءَ مٹ بیت کنت یاکہ اے درستاں ابید ھم مٹ مہ بیت
بلے اگاں انسان وت مٹ بئیگ بہ لوٹ ایت گڑا آ وتی جیڑگ ءُ پھمگ ءِ وڑ ءُ پٸیم ءَ مٹ کُت کنت.اے پیسلہ مردم ءِ جند ءِ دست ءَ انت ایشی ءِ سر ءَ مارا وت جیڑگی انت-
وھدے کہ ما مانشے ءِ سرون ءَ اوشتوک بٸیں گڑا الم بہ جیڑ ایں کہ ما مانش ءِ تہ ءَ وپسوکیں مردم ءِ زند ءُ کرد ءِ سرا چے جیڑگ ءَ انت.گڑا ما اے الم جیڑ ایں کہ باندا روچ من وھدے کہ مانش ءَ وپسوک باں گڑا منی سرون ءَ اوشتوکیں مردم چے جیڑ انت پہ من-
مانش ءِ تہ ءِ مردم ءِ جاہ ءَ وت ءَ ایر کن ءُ بہ جیڑ کہ چہ من پد پہ من مردمانی کہ ھرچی پگر ءُ ھیال بنت ھما راستیں دپتر بیت مروچی انسان ءِ گْورا درستیں آسراتی ھست انت کہ انسان پہ وت کردے گچین بکنت.اے پیسلہ مٸے وتی دست ءَ انت کہ ما وتارا کجا سر کن ایں مارا چہ ابید اے دگہ کسی دست ءَ نہ انت کہ مٸے مرچی ءُ باندات ءِ پیسلہ ءَ کُت بکنت اے درونت اے پگر ءُ وتی جیڑگانی مٹ کنگ ءِ مارشت من ءَ چہ تٸی مانش ءِ گندگ ءَ رس اتگ-
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
گُڈّی پون
نبشتہ کار: گیابان بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
گوں مات ءَ گُڈّی تْران ھَلُو چون ءِ اَمّا ؟جُوڑ ءُ وَش ءَ تو چون ئے ؟ ٹیٹ ءُ وَش آں بَس زِندے گُڈّی ساھَت ءَ گون تو گَپّ کنگ لوٹ آں ۔ مات ءَ پِریاتے جَت ءُ گُشت چوں مَہ گُش من مِرا آں ۔ من گُشت اِناں اَمّا تو وَت ءَ ٹیٹ کَن تو من ءَ مُدام گُشتَگ آں کہ منی دل مُراد اِنت کہ ترا من سالونک کن آں گُڑا من مرچی سالونک بَہ ءُ کایا پَہ تو ۔ بلے منی بانور گُلزمین ءِ من گُلزمین ءِ سالونک بَہ ءُ کایا ۔منی زِندے گُڈّی واھِشت ھمے بُوتّ ءَ کہ من پَہ زمین سالونک بہِ بَہ منی واستا یَکّ بیرک تیار کَن ۔من ءَ گوں ھالو ءُ نازینکاں ءَ بَر گلزمین ءِ سینگ ءَ واپین ۔بَس وَت ءَ ٹیٹ کَن ۔پَہ من ھچ گَمِیگ مَہ بو ءُ ھچ اَرس مَہ رِیچ ۔من پد ءَ واتر کایاں ۔من پد ءَ گون لشکر ءَ جَنگ کَن آں ۔من داں ھما وَھدا گوں لشکر ءَ جنگ کَن آں داں منی گلزمین آجو مَہ بیت ۔ مات ءِ ترِکّ ءُ توار گار بُوتّ ءُ من بَس ھمے سَما کُرت کہ مات سَکّ گریوگ ءَ اِنت-
من گُست شرّ اَمّا ۔ بَس وَت ءَ ٹیٹ کَن ئے ءُ پَہ من ھچ اَرس مَہ رِیچ اِت گون ھانُل ءَ گُڈّی تْران ۔ ھَلُو چون ءِ ھانلُک؟ من ٹیٹاں تو چون ئے ساہ ءُ اَرواہ ؟من ٹیٹاں بلے منی گَپّ ءَ گُوشدار ۔ بِہ گُش تئی گَپّ سَر ءُ چمّ ءَ زندگی من ءَ جَنگ گِیپت ءَ ءُ من تیر وَرتگ منی گُڈّی پون ءِ ءُ منی گُڈّی تْران گوں ترا بُوھَگ ءَ اِنت ھانُل گریوگ ءِ جَت ءُ گُشت ئے چوں مَہ گُش من دلترک بَہ ئے نوں منی گُڈّی ساہ ءُ ساھَت ئے ۔ منی واستا ھچ اَرس مَہ رِیچ ءُ وَت ءَ ٹیٹ کَن شرّ ۔منی واستا یک بیرکے تیار کَن ۔ چَہ من ءَ پَد منی زمین ءُ منی مات تئی میار اَنت ۔من ءَ اُمیت ئے چَہ من ءَ پَد تو منی گِچِین کُرتگیں راہ آں ءُ پِگر ءَ گوں بندوک بہ ئے اے راہِ جُھد ءَ گوں ھوار کَپ اِیت ءُ پَہ گُلزمین ءَ جَنگ کَن ئے ۔ منی داتگیں سَر ءُ سُوجاں بِگر اُمیت کَن آں کہ ترا منی داتگیں سَر ءُ سُوج گِیش مُھکم کَن آں ءُ تو پَہ جوانیں رنگے ءَ گُلزمین ءِ پھازگ در کَپ ئے ھانُل پَہ من اَرس مَہ رِیچ ، بکول ءِ شھید کپٹن آبد جان ئیگ ءَ کہ منی سَرا کُٹّ ءَ کَن ءُ بِہ گُش کہ منی سالونک ترا شھیدی مُراد بات ۔ شرّ ھانُلُوک من ءَ اجازت کَن کہ منی کِرا ھچ وَھد نیست من وتئی اُستاد ءَ گُڈّی پیگام ھم راہ دائیگی اِنت ۔ بس وَت ءَ ٹیٹ کَن ءُ مات ءَ ھم تسلا بدے گوں شرّ ۔ رُخصت اف اوارُن سنگت گون استاد جان ءَ گُڈّی تْران سلام استاد جان چونے ؟ سلامتی ءِ پُل وتئی ھالاں دے ما سلامت ئے سُھبی لشکر ءَ مئے سَر ءَ اُرش کُرتگ ما دو سنگتاں جنگ داشتگ باکی سنگت ما کش اتگ انت ما دوین ءَ سنگر داشتگ تنیگا آ سنگتانی ھالاں بِدے باریں ھچ ھال ءُ ھوال اِش نَہ کُرتگ ؟ نَہ جان آ سنگتاں پلھال ھچ ھال ءُ اھوال نَہ کُرتگ شُما وَتی ھال بِدئے لشکر ءَ شُمئے سَر ءَ کُجام وَھد اُرش کُرتگ ؟ پنچ بج ءِ وَھد ءَ اُرش اِش کُرتگ کُلیں سنگت اے وَھد ءَ واب بُوتگاں بَس من ءُ دِگہ یَکّ سنگتے آگاہ ءُ نِشتگ بُوتگ آں ۔گُڑا مئے گُوشاں ھیلیانی توار کپتگ ۔ من سنگت آ را گوشت کہ تو بُرو سنگتاں پاد کَن کہ ھیلیانی توار اِنت اُمیت ئے لشکر ھمے گوں نزدیکیں ءُ مئے نیمگ ءَ پیداکیں سنگت شُوت ءُ کُلیں سنگتان ءَ پاد اِش کُرت ۔ من ءَ توارے کُرت کہ بِہ آں در کَپ اِیں ۔ من چار اِت دَا لشکر پیداک اِنت بلے کمو دُور اِنت ۔من گوشت شما درکپ ءِ ما دو سنگت سنگر ءَ داریں کہ لشکر نوں نزدیک ءَ اتکگ ءُ سَر اِنت مارا درُستاں دَر کَپگ ءَ موھ نَہ دانت گُڑا سنگت دَر کَپتاں ۔ آ سنگت ءَ ایل ایم جی زُرت ءُ دومی نیمگ ءَ شُوت مورچہ یے گِرگ ءَ من کہ ھمے جاگہ اِت آں من مئے نیمگ ءَ کمُو دُور جاگہ ءَ وتی مورچہ گپت ۔ لشکر نوں جنگ جاہ رَس اِتگ اِت کہ سنگت ءَ ایل ایم جی سرا لھتیں تیر جَت گُڑا لشکر وَپت ءُ مارا جَنَگ اِش بندات کُرت۔ سئے چار گھنٹہ بیت کَم کَم ءَ جَنگ برجاہ اِنت لشکر ءِ چیز مردُم ما جَت ءَ بلے انو من چٹ نَگِیگ ھو من ءَ لھتیں تیر ھم لَگیتگ ءُ منی جندے تیر ھم ھتم بوھگ ءَ اَنت۔ آ سنگت چون ءِ ؟ آ سنگت ساری جنگ کنگ ءَ یاں گوں بلے نوں تیرانی توار ھچ نیست منی ھیال آں سنگت شھید بُوتگ یاکہ تیر اِش ھتم بُوتگ انت گُڑا وتی گُڈّی تیر وتئی نامے کُرتگ ۔ باکی نوں منی تیر ھم ھتم بُوھَگ ءَ اَنت ۔
استاد منی ھالت سَکّ ءَ نَگِیگ اِنت ءُ نوں منی تیر ھم ھتم بُوتگ انت ۔ من دو تیر پَہ وَت ایر کُرتگ منی نیمگ ءَ چَہ کُلیں راج ءَ سلام بِدئے مں دوین تیر وتی تُوپَکے دَپ ءَ داتگ ءَ ءُ بیرل زُرتگ ءُ وتئی گُٹّ ءَ سَک داتگ ءُ لَنکُک ٹِگر ءَ سَک داتگ ۔ اُستاد تو نوں من ءَ اجازت دے من رَوگ ءَ آں ۔ رُخصت اف اوارُن سنگت-
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
گوادر ءَ ٹٹ ءَ کنگ ءُ بلوچانی جیڑہ
نبشتہ کار: مزدک بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
گوادر ءِ ٹَٹّ ءِ پُژدر چین ءُ پاکستان ءَ شوربندی: گوادر بلوچستان ءِ پر ارزشتیں شھراں چہ یکے کہ آ زرباری رودرتک ءَ تیاب دپی شھرے ءُ دگنیا ءِ دومی جھلیں زِر اِنت۔ آئی ءِ اِسٹریٹجک اِیرشت جھان ءِ سیاست ءِ تہ ءَ بلاھیں مانا یے دار اِیت ءُ بلوچ زر ءَ گوں ھلیج ملکاں ھوار کنت ءُ دگنیا ءِ %80 درسد بیپاری چہ ھمئے زِر ءَ گوز اَنت ءُ جتا جتائیں ملکاں سر بنت۔ اے کِشک ءَ مزن مزنیں بیپاری گوراب بار بر اَنت ءُ کار اَنت ءُ دگنیایے زرکاری ءُ پوجی تاکت ءِ واستا اے زِر بلاھیں ارزشتے دار اِیت پمیشکا چین وتی زرکاری ءَ مھکم کنگ ءِ ھاتر ءَ وھدے BRI PROJECT ءَ بندات کنت داں گوادر آئی ءِ واستا سکیں ارزشتداریں جاہ ءَ بوگ ءَ سوب ءَ وتی چماں سک دنت ءُ گوں پاکستان ءَ وتی شوربندیاں دیم ءَ کار اِیت ءُ گوادر ءَ چین ءُ جھان ءِ تاکتانی چم ھمئے واستا سک بنت کہ آئی ءَ گوجنانی لُٹ ءُ پل ءَ بہ کن اَنت ءُ آئی ءِ جھلیں زِر ءَ چہ پائدگ بِگر اَنت۔ھمئے درکت ءَ چین دوھزار ءُ سینزدہ ءَ گوں پاکستان ءَ یک منگ نامگے کنت ءُ داں چِل سال ءَ گوادر ءَ پہ وتی بیپاری ءُ دگہ لوٹ ءُ گزراں کارمرز کت بہ کنت۔ بلئے بلوچ گھگیری ءِ سَوب ءَ پاکستان ءُ چین وتی ارادھاں سُوبمندی نہ گند اَنت ءُ بلوچ گھگیری روچ پہ روچ ودّان کنت ءُ چینی کار کانوکانی سر ءَ اُرش گیش بنت بلئے اے دویں اِستان بلوچ گھگیری ءِ دارگ ءَ بے سوب گندگ بنت۔ چین اِنچو تاواں ءَ پد اَنگت پرچا گوادر ءَ یل نہ کنت؟ اگاں گوادر ٹَٹّ کنگ بہ بیت آ پہ بلوچ ءَ چنچو تاوان بار بیت؟ اے ٹَٹّ ءِ مستریں سَوب اُد ءِ جھمنندانی در کنگ ءُ دری مردمانی آبات کنگ اِنت یا دگہ لوٹ بوت کن اَنت؟ انوں ما گِندیں کہ پاکستان ءُ چین پد ءَ ھما گوست ءِ شوربندیانی سر ءَ کار کنگ ءَ اَنت کہ گوادر ءِ ٹَٹّ کنگ اِش بندات کتگ۔ اے نبشتانک ءِ مول ءُ مراد گوادر ءِ ٹٹ ءُ پاکستان ءُ چین ءِ شوربندیانی دیم ءَ آرگ ءُ پدر کنگ اِنت کہ داں بلوچ راج ایردست ءِ زوراکی ءُ پندلاں چہ سرپد ءُ سوگھ بہ بیت انت۔
چین ءِ چم گوادر ءَ چی ءَ سک اَنت؟چین انوگیں وھد ءَ زرکاری ءِ درگت ءَ دگنیایے دومی مزنیں زرکاری زانگ بیت ءُ وتی تاکت ءَ گیش کنگ ءِ واستا چین یک پروجکٹے BRI ءَ نام ءَ بندات کنت ءُ اے پروجکٹ ءِ ھر اِستان کہ بھر بیت چین ھما اِستان ءِ تہ ءَ وتی کمپنی ءُ فوجی اڈّ جوڑ کنت ءُ ھما اِستان ءَ گوں منگ نامگ ٹھین اِیت ءُ آئی ءَ دیمروئی ءِ واستا مالی کمک کنت، ھمئے اِستاناں چہ یکے پاکستان اِنت کہ اے پروجکٹ ءَ بھر زور اِیت ءُ دوھزار سینزدہ ءَ بازیں منگ نامگانی سر ءَ پاکستانی سروزیر دزرند جنت ءُ گوادر ءَ پہ چِل سال ءِ واستا چین ءِ دستاں دنت۔ بلئے لھتیں امریکن ءُ انڈین بنشتکار اے پروجکٹ ءَ Debt Trap Policy ءَ نام دے انت ءُ آیانی گوشگ اِنت کہ چین ءِ BRI PROJECT ءَ ھر اِستان بھر اِنت آ Economic recession ءَ رو اَنت یا ڈیپالٹ کن اَنت۔ اے وڑیں اِستانانی درور مئے کر ءَ ھست انچوشکہ سری لنکا بہ بیت یا پاکستان ءُ بنگلادیش کہ اے اِستان یا ڈیپالٹ بوتگ اَنت یا ماشی ریسیشن ءَ چہ گوستگ اَنت۔ چین وتی بیپاری ءُ فوجی لوٹانی سرجم کنگ ءَ گوادر ءَ کارمرز کنگ لوٹ اِیت پرچہ کہ انوگیں وھد ءَ چین وتی مستریں دژمن انڈیا ءُ امریکہ ءَ سرپد بیت ھمئے واستا چین گوادر ءَ وتی فوجی بنجل جوڑ کنگ ءُ اے وڑ ءَ انڈیا ءِ سر ءَ شریں چمے داشت کنت۔ اے ریجن ءَ بزاں انڈین زر ءُ بلوچ زر ءَ چہ وتی ماش ءُ بیپاری ءَ مھکم کت کنت دومی نیمگ ءَ آئی ءِ واستا بھ ءُ شر آسان بیت ءُ زری کِشک ءِ سر ءَ سانمند بیت پرچکا دگنیا ءِ گیش بیپاری بہ بیت یا تیل ءُ دیگہ ورگ ءُ وردنی چیز ھمئے کشک ءَ یورپ ءُ امریکہ ءَ چہ آبنایے ملاکا ءُ بابلمندب ءَ رو اَنت ءُ چین اے کِشکانی سرا وتی سانے دور دیگ یا مھکم کنگ لوٹ اِیت۔ پاکستان کہ وتی ماش ءُ انفراسٹکچر ءِ دیمروئی ءَ گوادر ءَ چین ءِ کر پہ چِل سال بھا کنت، ءُ وھدے کہ چین گوں وتی سامراجی شوربندیان گوادر ءِ سر ءَ کار بندات کنت گڑاں بلوچ ءِ گھگیری یے دیمپان بیت ءُ وتی پندلاں آسر کرت نہ کنت اے گنجیں اُرشاں پد اوں چین چہ گوادر ءَ پد کنز نہ بیت ایشی ءَ چہ ھمئے زانگ بیت کہ چین ءَ واستا گوادر آئی ءِ پروجکٹ ءَ آرواہ (روح) اِنت۔ ھمئے رنگ ءَ بلوچے سرمچنڈیں بچّاں وتی ماتیں گل زمین ءِ سوگند وارتگ ءُ آئی ءِ رکینگ ءَ پہ ھچ چک ءُ پد نہ بنت ءُ ھرچ رنگیں کُربانی یے دیگ ءَ ساڑی اَنت ءُ چین ءُ آئی ءِ چانوگریں پاکستان ءَ دیم ءَ ھرچ ھساب دار اَنت۔
گوادر ءِ ٹَٹّ کنگ ءِ پُژدر: گوادر ءِ دگنیایے سیاست ءِ تہ ءَ یک جتاجتائیں ارزشت ءُ بستار ءِ واھند اِنت۔ وھدے چین گوں پاکستان ءِ ھواری ءَ وتی ارادھاں سرجم کرت نہ کنت ءُ بلوچ ءِ زرمبشت آئی ءِ زور ءَ پروش دنت گڑاں آئی کِر ءَ بئید ٹَٹّ ءَ دگہ چوشیں وسیلہ یے پشت نہ کپ ایت کہ وتی مردم ءُ انجینئراں رکینت کرت بہ کنت۔ (چوناھا گوادر ءَ دوھزار ءُ بیست ءَ ٹَٹ کنگ لوٹ اَنت بلے بلوچے چاگردی گھگیری ءَ سوب ءَ ٹَٹ ءِ کار بند بیت) گوادر ءِ ٹَٹ کنگ بزاں اود ءِ جھمنندانی در کنگ ءُ دری بزاں پنجابی چائنیز آرگ بنت، زمین پچاگرگ ءُ نوک آباتان دیگ بنت گوادر ری اسٹرکچر کنگ ءُ پہ دری مردماں سنگاپور ءُ دبئی جوڑ کنگ بیت۔ اے ھما وھداں کنگ بنت کہ وھدے زورگیر وتی ارداھاں آسر بیت کہ گوادر ءِ لس مھلوک ءَ بہ گِس ءُ جاگہ بہ کنت، چوناھا اے چیزے جند ھما ایردستی ءِ روچاں بندات بیت کہ گوادر ءِ مھلوک پہ ورگی آپ ءُ چُنڈے نان ءِ واستا زورگیر ءَ دست ءُ پاداں بنت۔ البت اے وتگڑیں شوربندی پیسرا ٹھینگ بوتگ اَنت کہ گوادر پنجاب ءِ مھلوک ءِ واستا کدی ھورک بیت آ بروت ءُ بلوچ ءِ زمین ءَ آبادکاری بہ کنت ءُ ھمود ءَ جھمنند بہ بیت۔ پاکستان ءِ وڑیں زورگرانی، درور باز اَنت انوگیں وھداں اسرائیل تچک ءَ فلستینیانی سر ءَ ھمئے ڈولیں کارپد کنگ ءَ اَنت یا گواست ءَ اسرائیل ءَ فلستین ءِ لکّانی جھمنند در کرتگ اَنت جھود آرتگ ءُ آبات کرتگ اَنت فلستینی روچ ء مرچی ھما زلمانی چیر ءَ ساہ کشگ ءَ اَنت۔ ھمئے وڑیں مسال ترا اپریکہ ءُ امریکہ ءَ اسلیں جھمنندانی شکل ءَ گندگ ءَ کیت کہ چونیں بد ھالیں زند گوازیں تگ اِش۔ بلوچ ءَ لوٹ اِیت آ ھچ ھساب ءَ چین ءُ پاکستان ءِ پیمیں زوراکانی دیم ءَ وتی راجی گھگیری یل مہ کن اَنت ءُ گوادر ءِ سِمیں زر ءَ مہ دے اَنت۔
گوادر ءِ ٹَٹّ ءَ چہ چین ءُ پاکستان ءَ چی رسیت؟ چین ءُ پاکستان وتی سیت ءُ نپانی پھازگ ءَ گوادر ءَ ٹَٹّ کنگ لوٹ اَنت، داں آیانی ھرچ سیتے ھست ءَ تاوان بار مہ بنت۔ چین ءِ تاکت ءِ گیش کنگ ءُ اے ریجن ءَ مھکم بوگ ءَ ھاتر ءِ گوادر شے رگ ءَ بسات ءَ دار اِیت ءُ انچوشکہ پیسر ما گوشتگ اَت کہ انڈین زِر ءَ چہ دگنیائے گیشتریں بھ ءُ شر ھاسکار یورپ ءُ امریکہ گیشیں ٹریڈ ھمئے کِشک ءَ چہ رو اَنت یا چین ءُ جاپان ءِ، گڑا اے زر ءَ چین تاکتے بوگ لوٹ اِیت نہ تھنا اے زرِ پہ بھ ءُ شر ءَ کارمرز بیت بلکیں فوجی لوٹانی ھساب ءَ بلاھیں ارزشت ءِ واھند اِنت کہ امریکہ ءَ وتی الائنس ھم جوڑ کرتگ اَنت(AUKUS) کہ آیائی ءَ تہ ءَ اسٹریلیا یوکے ءُ دیگہ اِستان ھوار اَنت داں کہ چین ءِ ھرچ سُر ءُ پرانی سر ءَ چم اِش ایر بہ بنت، پرچاکہ چین ساؤتھ چائنا سی ءِ سرجمی وتی کنگ ءَ ھبر ءَ کنت ءُ گوں اے ریجن ملکاں آئی ءِ اڑ ھست اَنت۔ نوں کہ چین گوادر ءَ پہ دویں مکسداں کارمرز کنت یک نیمگے بیپار اِنت ءُ دومی گور ءَ فوجی زلورت اَنت کہ وتی ارادھاں سوبیں بہ بیت یک مھکمیں تاکت ءَ بوگ ءُ دگنیایے سر ءَ وتی جوڑ کرتگیں آڈرے موشگ اِنت۔ بزاں ویسٹ ءِ لیبرل آڈر پہ چین ءَ جیڑھے اے ارادہ ءَ آسر کنگ ءَ گوادر مزنیں کمک ءِ کرت کنت ءُ گڑا گوادر ٹَٹّ کنگ پہ چین ءُ پاکستان المی بیت۔ اے میان ءَ پاکستان ءِ ارزشت ھما گڈّگ ساپ کنوک ئیگ اِنت کہ کَش ءُ گوراں چہ رس ایت چنت ءُ وارت۔
آسر: بلوچ اے زمین ءِ سر ءَ ھزاراں سال پیش آبات اِنت آئی ءِ دری زورگیرانی گوماں گھگیری ءِ بلاھیں راجدپترے ھست کہ وتی ایردستی ءِ بگیری ءَ مدام سنگراں بوتگ۔ چین ءُ پاکستان بلوچ ءِ زمین ءَ وتی نپانی دارگ ءِ ھاتر ءَ کارمرز کنگ لوٹ اَنت ءُ گوادر ءَ ٹٹ کنگ ءِ شوربندی ٹھینگ ءَ اَنت کہ چین وتی جیو پولیٹکل ارداھاں سوبمند بہ بیت ءُ پاکستان ھمدا چہ وتی بھرگ ءَ بہ گپت۔ چین گوادر ٹَٹّ کنگ ءُ اِد ءِ جھمننداں در کنگ ھواری آباتکاری کنگ لوٹ اِیت دومی نیمگ ءَ پاکستان وتی گوستگیں واب ءَ سرجم کنگ لوٹ اِیت کہ بلوچ وتی زمین یل بہ کنت ءُ پہ پنجابی ءَ گوادر ءِ وڑیں زمینے ھورک بہ بیت داں آ وتی نسل ءَ بیار اِیت ءُ آبات بہ کنت، اے میان ءَ چین وتی سامراجاناں ارادھاں سرجم کت بہ کنت۔ بلوچ ءِ زمین آئی ءِ مال ءُ مڈّی ھما روچ ءَ رکّ اَنت کہ آ وتی گھگیری برورد ءَ دگنیا ءِ دیم ءَ مھکم تاکتوارے بہ بیت ءُ جنگ ءَ جنگ کَٹ ایت ھمئے درور ءِ سر ءَ مھکم بہ بیت۔
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
بلوچستان ءَ زورانسری بیگواھیانی روچ
ٹی بی پی شونگال
لھتے روچاں بلوچستان ءَ ورنایانی ھواری ءَ گیش نودربرانی زورانسری آوار جنیانی توک ءَ گیشی اتکگ ءُ آیانی یل کنگ ءِ واستا زھرشانیانی دْرچ برجاہ اَنت- کیچ ءِ بنجاھی شھر تربت بلیدہ ءَ دَہ کھول وتی زورانسری آوار جنگ بیتگیں دوستگینانی یل کنائینگ ءِ واستا کمشنر کارگس ءِ دیم ءَ نندانک داتگ ءُ شال ءُ ھزدار ءَ ھم زورانسری آوار جنگ بیتگینانی کھول ھم زھرشانی کنگ ءَ اَنت-
بلوچ نودربر رھشون زاکرمجید ءِ زورانسری بیگواھی ءَ پانزدہ سال سرجم بوتگ ھمے روچ ءِ درگت ءَ بلوچ اسٹوڈنٹس آرگنائزیشن آزاد ءَ دوھزار ءُ شانزدہ ھشت جون ءِ روچ بلوچستان ءَ زوریں بیگواھیانی نام داتگ – زاکر مجید ءِ گوھار ءُ مات اے پانزدہ سالاں پاکستان ءِ آمیدگس ءُ کمیشناں بے کساسی ءَ شتگ انت ءُ زھرشانی ءِ دراھیں راہ اش گپتگ اَنت ءُ بلے زاکر مجید یل نہ بیتگ-
جنرل مشرف ءِ پوجی زوراکی ءِ وھد ءَ بلوچ انسرجنسی ءِ ھلاس کنگ ءَ زورانسری آوار جنی سلاہ ءِ پیم ءَ کارمرد کنگ بیتگ ءُ دو دھکاں پد اے پالیسی برجاہ اِنت – ریاست نیمگ ءَ زورانسری بیگواھی ءُ زوراکیاں بلوچ گھگیری (انسرجنسی) ھلاس کنگ نہ بیتگ بلے زورانسری آوار جنیانی ھلاپ ءَ چِست بیتگیں زرمبشت ءَ مروچی میان اُستمانی ادارہ ھم اشکنگ ءَ اَنت-
زورانسری آوار جنی ءُ دروگیں پولیس میڑاں کُشت ءُ کوشاں ابید بلوچ آجوئی جنز ءِ زرمبشت برجاہ انت، چریشی ءَ تچک بیت اِنت کہ ریاستی زوراکی ءَ چہ زرمبشت ءِ ھلاسی ناسرجمی بیتگ – زورانسری آوار جنیانیانی ھلاپ ءَ چِست بیتگیں زرمبشت ءَ بلوچ چاگرد ءَ ترس ءِ جاور ھلاس کتگ انت ءُ اگاں ریاست ءِ زوراکی ھمے ڈول ءَ برجاہ بیت گڑا زوراکی ءِ پژدر ءَ سیاسی گھگیری ءِ درشان ھم ترندی ءَ برجاہ بیت اِنت-
پہ آجوئی ءَ جنگ الّمی اِنت
نبشتہ کار: ھَوَا
دی بلوچستان پوسٹ
وھدیکہ یَک راجے ءِ زَمین ایرجیگ کَنگ بیت، گُڑا پَہ آ راج ءَ جنگ کَنگ ءُ دیمونی دئیگ ءَ اَبید چُشیں راہ ھچ پَشت نَہ کپ اِیت کہ بے جنگ ءُ دیمونی ءَ آجوئی ءَ گِپت بِہ کَنت ایردستیں راج ءَ پَہ آجوئی ءِ گِرَگ ءِ ھاتر ءَ جنگ کَنگ الّمی اِنت۔
اَگاں ایردستیں راج جَنگ کنگ زانت گُڑا آ راج ءَ دُگنیا ءِ تَہ ءَ ھچ وڑیں زورکی پَہ مُدامی ایردست کُت نَہ کنت، بلوچ راج ءَ جنگ کنگی اِنت وتی زمین چَہ زوراک ءِ پنجگاں آجو کنگی اِنت۔
مروچی اگاں دُگنیا ءِ توک ءَ آجو بوتگیں راج ھَستاں آیاں جنگ کُتگ دیمونی داتگ، گُڑا مارا پَہ وتی آجوئی ءِ ھاتر ءَ جنگ کَنگی اِنت ءُ دیمونی دئیگی اِنت۔ آجوئی ءِ جنگ پَہ بے وَس اِیں مھلوک ءَ وشھالی ءِ مانزمان اِنت، آجوئی ءِ جنگ بَدیں جَاورانی بَدل کنگ ءِ نام اِنت۔
اگاں بلوچ راج ءَ وتی راجی پَجّار دوست اِنت گُڑا آئی ءَ آجوئی ءِ جنگ ءَ بھر بُوھگ لوٹ اِیت، بلوچ راج ءَ وتی زِر ، مڈی ءُ راجی پَجار ءِ پَھریزگ ءِ ھاتر ءَ جنگ کنگی اِنت ءُ دیمونی دئیگی اِنت۔ چوناھا بلوچ راج ءِ راجدپتر گواہ اِنت کہ بلوچ راج ءَ چَہ بنداتی روچاں پاکِستان ءِ بگیری ءَ یکشل ءَ جُھد ءُ جنگ کُتگ ، ھما روچ ءَ بِہ گِر دانکہ مروچی بلوچ راج پَہ ایمنی ءُ ھاموشی ءَ نَہ نِشتگ اَنت، بلوچ راج ءَ پَہ آجوئی ءِ گِرَگ ءِ واست ءَ بے کساس کُربانی داتگ ءُ بلوچ راج دَپتر جلوہ ناک کُتگ ، انگت ءَ بلوچ بامرد پَہ مُھکمی وتی جُھد ءَ گوں تُرندی ءَ دیم ءَ برگ ءَ اَنت ، بلے مروچی ئیں جنگ ءَ ءُ پیسریں جنگ ءَ کمیں پرک ھَست مروچی ئیں جنگ ءَ بلوچ مرد ءُ زالبول ھر دوئیں جنگ ءِ بَھر اَنت ءُ یکّیں ھِساب ءَ جُھد ءَ اَنت ، یکّیں ھِساب ءَ کُربانی دیگ ءَ اَنت ءُ دومی نیمگ ءَ بی ایل اے ءِ اسپیشل ٹکٹیکل اسکواڈ ءُ مجید برگیڈ ءِ اُرشاں آجوئی ءِ جنگ ءَ را بے کِساس دیمروئی داتگ ءُ جنگ ءِ تَبّ بَدل کُتگ ، پاکستان اے وَھدی سکّیں گِرانیں جَاوَرانی دیمپان کُتگ ، ھردے بلوچستان ءَ راج ءِ آجوئی ءِ جنگ گِیش بُوان بیت ءُ جنگ مُھکم تِرّ بُوان بیت پَہ پاکِستان ءُ پاکِستان ءِ دوزواھیں ھُلکھانی واست ءَ تاوان بھر بیت گُڑا پَہ پاکِستان ءِ تاوان دیگ ءِ واست ءَ جُھد کنگی اِنت جنگ کنگی اِنت جُھد ءُ جنگ ءِ ھمراھی ءَ ھر چیز ببا دیگی اَنت زندگی ءِ ھمُک نگیگی پَہ پِچکند وش اَتک کنگی اَنت ، یَک تاکتے جُوڑ بُوھگی اِنت ءُ دُژمن ءِ دیم دارگی اِنت۔
وَھدیکہ جنگ جُھد پُرمڑاھیں منزلے ءَ پَہ بُوتّ ، گُڑا اے وڑیں منزل ءِ دیم ءَ جِند ءِ ساہ ءَ ءُ زند ءِ واھِشتاں گیش بِستار دیگی نَہ اِنت ءُ زند ءِ دُرستیں واھگ کُربان کنگی اَنت پَہ سِتک ءُ تچکیں منزل ءَ ، جُھد ھما شئے اِنت کہ مردین ءُ زالبول ءِ میان ءَ تپاوت ءَ مدار اِیت پَہ دوئین ءَ ھژداری بِہ بیت پَہ وتی راج ءُ سرڈگار ءِ رکینگ ءَ جُھد ءُ جنگ بِہ کن اَنت۔
جُھد ھر زوراکی ءَ پروش دَنت ءُ گُلامیں راج ءَ آجو کُت کنت ، چَہ گُلامی ءِ زِند ءَ آجو بُوھگ ءَ مارا کُلّاں وتی زاتی واھِشت یَکّ نیمگے کنگ ءُ وتی راج ءِ گُلامی مارگ لوٹ اِیت ءُ ھر زُلم ءِ بگیری ءَ جُھد کنگ لوٹ اِیت ، جُھد مُدام چَہ وتی اندر ءَ بندات بیت بس مارگ لوٹ اِیت ۔ منی راج ءِ ھر زھگ سسّا بِہ کنت ، بِہ جیڑ اِیت ، بِہ مار اِیت ، دانکہ باندا گوْستانک ءِ تاکاں میاریگ مَہ بیت ، چیا کہ مرچیگیں اے جُھد ءُ جنگ مئے گوْستانک اِنت۔ ءُ ڈگار ءِ رَکّینگ ءِ ڈَس ءُ نِشان اِنت ، اے جُھد ءِ کلوہ ءَ داں آیوکیں پدریچ ءَ سَر کنگ مئے راجی زمہ واری اِنت، اگاں ما اَچ وت ءَ در نیاتکیں ءُ چَہ راجی جُنز ءَ بِے سَما بُوتّ اِیں ، گُڑا گوْستانک مارا کدی ھم ماپ نَہ کنت۔۔
بایَدیں ھَر ورناہ ءُ زالبول وتی زاتی زند ءُ وتی زاتی واھِشتاں یَل بِہ کَن اَنت ءُ وت ءَ چَہ گُلامی ءِ مھریں سَنکلاں آجو بِہ کَن اَنت ، شاری ءُ سُمیعہ ءِ رَند پَداں گِران ءُ جُنزان بِہ کَن اَنت۔ شاری ءُ سُمیعہ منی اَھدے ھما شیزال اَنت کہ آیانی چِست کُتگ اِیں گامگیج ءَ راجی آجوئی ءِ جُنز ءَ را جوانیں ھاٹیگے بکشاتگ ءُ پَہ بلوچ زالبولاں یَکّ ساپ ءُ پَلگاریں کِشکے گِیشنتگ ءُ بلوچ راجدپتر ءَ یَکّ اَنچیں رُژنائی یے داتگ داں بلوچ راج ءُ بلوچ راجدپتر ھَست اِنت اے رُژن چو گِروک ءَ بلوچ سَر زمین ءِ سرا شَھم اِیت-
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
ساجد ھسین ءُ بلوچ راجی جُنز
نبشتہ کار: بھار بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
ساجد ھُسین ھما نبشتہ کار ءُ اھوالکاراں چہ یکے اَت کہ مُدام راست ءَ را راست ئِے نبشتہ کُتگ ءُ دروگ ءَ را دروگ۔ ساجد ءَ مُدام نگدی دروشم ءَ چیز چار اتگ ءُ نبشتہ کُتگ اَنت۔چوناھا ساجد ءَ باز تک ءَ نبشتہ کُتگ ۔ بلے اِدا من ساجد ءِ سیاسی نبشتانکانی(سیاسی لیٹریچر) بابت ءَ چیزے نبشتہ کناں کہ آئی ءَ بلوچ جُنز چے پیم ءَ چار اتگ۔
بلوچ جُنز پنچمی پیز ءِ تہ ءَ اِنت ایشی ءَ چہ پیش چار اَنچیں جنگ بوتگ کہ آیاں گونڈیں مدتے داں وت ءَ داشت کُتگ۔ بلے اے پنچمی پیز ءَ بیست سال ءَ چہ گیش اِنت۔ آ پیسر ءِ پیز کہ گوستگ اَنت آ تمنانی سردار کہ بوتگ اَنت آ ھمایانی سروک بوتگ انت۔ اِے پنچمی پیز کہ ھست اِنت میڈل کلاس ءِ سروکی ءَ چہ جُنزگ ءَ اِنت کہ اے چرا چاریں جُنزاں چہ گیش مُھکم ءُ تواندار تِریں ۔ اے پنچمی پیز ءِ مردم ھما اَنت کہ آواں زوراکے زُلم ءُ زوراکی سک باز نزیک ءَ دیستگ- واجہ ڈاکٹر الله نزر اَنیگیں رھوشوناں چہ یکے کہ زوراکے بندیگ جاہ ءَ بند بیتگ ءُ آئی ءَ زالم ءِ زوراکی چمے وت دیستگ ءُ کہ آ سک باز اَزیت دیگ بوتگ۔ ساجد ھسین وتی یک نبشتانکے ءِ تہ ءَ نبشتہ کنت کہ” ڈاکٹر گُش ایت کہ من کتاب ءُ توپک ھردوکاں دوست داراں۔ اگاں من ءَ یکے گِچین کنگ بلوٹ ایت گُڑا من کتاب ءَ گِچین کناں۔ پرچا کہ اے کتاب اِنت منی تُوپک ءَ شُون دنت۔“ ساجد ھُسین ءَ دگہ یک نبشتانکے(مِسنگ بلوچستان) ءِ تہ ءَ نبشتہ کنت کہ چُشیں پارٹی نیست کہ آ وتی بُنترانے(Agenda) تہ ءَ بلوچستان ءَ ھوار بہ کن اَنت گوں۔ بلوچستان ھما ھند ءَ اِنت کہ جُستے پشت نہ کپ ایت کہ اود ءِ گار بیگواھیں مردمانی ءُ آوانی ژانگولیں لاشاں کُجام اوں گُژنگیں میڈیا وتی سرھالے بہ کنت۔ یک ایکٹریسے ءِ چمپل ءِ تایے کہ گار بیت پہ آیاں یک سر ھالے بیت بلے بلوچستان ءَ چہ یک مردمے کہ گار بیت بلے آ پاکستانی میڈیا ءِ سرھالے بوت نہ کنت۔
ساجد گُش ایت کہ یک رندے گار ءُ بیگواھیں مردمانی واستا انگر شُد ارتالے بیت کہ ھما وھد ءَ ما ھما وھد ءَ گوں گُژنگیں لاپ ءَ گوں نندیں داں مئے مردم یلا نہ بنت۔ گُڑا ھمے میان ءَ مُلک ءِ دگہ جاگَھے ءَ مزنیں زمین چنڈے بیت کہ مزنیں کساسے ءَ مردم مِر اَنت۔ گُڑا آ گُش ایت کہ ھمے نیام ءَ منی سر ھمے نندانک ءِ سر ءَ کپ ایت گُڑا ھمے مرد کہ شُد ارتال ءَ نِشتگ آ منی گوش ءِ تہ ءَ ھَلوت کنت گُش ایت کہ ” نُو اے بے پائدگ اَنت۔ نُو منی مرگ ءَ اوں کس نبشتانک نبشتہ نہ کنت“- اے گپاں چہ ھمے پدر بیت کہ اے ملک ءِ مین اِسٹریم میڈیا کہ ھست اِنت آ اِیوک ءَ نوکیں جیڑھانی پَٹگ ءَ گُژنگ اَنت آ چُو نہ چار ایت کہ جیڑہ ھروڑیں سَنگینیں جیڑہ اَنت۔
ساجد ءَ ریاہ ءُ رُو نہ کُتگ ۔ جاگَھے ءَ کہ دیستگے نگدے گُنجاِش ھست گُڑا آ نبشتھی دروشم ءَ آؤرتگ ئے۔ ساجد ءَ اَنچیں پیمے ءَ نگد کُتگ کہ آ ھما وھد ءِ جُنز ءِ لوٹ بوتگ اَنت۔ اگاں مروچی اوں اگاں آ ردی بوتیناں ءُ اِیراں بُوستی بُوتیں گُڑا بِگندے جُنز اے جاگَہ ءَ سر مہ بوتیناں۔ بلے اے اوں وش بھتی یے کہ چیز شری ءِ نیمگ ءَ روگ ءَ اَنت۔ ساجد جاگَھے ءَ نبشتہ کنت کہ اے جُنز ءِ تہ ءَ بے سروکی ءِ سَوب ءَ باز اَنچیں جنگی مردم بوتگ اَنت کہ آوانی تہ ءَ تُرس نہ بوتگ بلے آوانی رھگیری(Discipline) رندگیری ءِ نہ کنگ ءَ جُنز ءَ ءُ راج ءَ ھردوئیناں نُکس وارتگ۔ داں یک کَسے ءِ اندر ءَ سُد(شعور) مہ ایت ایں آ سروک تُری ھر وڑ ءَ سِلاہ بندیں جنگ ءِ واستا جاڑی بہ بیت بلے گرانیں وھداں الّم پُرشت ءُ پُروش ءِ آماچ بیت۔ بے شعور ایں مردم زوت بھا بنت ءُ داں یک راجے ءِ اندر ءَ شعور نہ ایت ایں آزاتی ءِ گپ پہ آ راج ءَ تھنا گپے پشت کپیت۔ آزاتی ءَ پیسر شعور المی اِنت زانت المی اِنت ۔ دانا بوگ المی اِنت۔
اے جُنز ءِ تہ ءَ لس مھلوک زوراکیانی باز آماچ بوتگ انت۔ کساس سال دو ھزار ءُ دوازدَہ یا سیزدَہ ءَ دژمنیں لشکر ءِ نیمگ ءَ سک باز لوگ ءُ گِس آچ دیگ بوت انت۔ مردم چست کنگ بوت انت ءُ پد ءَ آوانی ژانگولیں لاش ماں جنگل ءَ دور دیگ بوت انت۔ اے میان ءَ کتابانی سر ءَ بندش جنگ بوت۔ اگاں کسے ءِ گِس ءَ آشوبی کتاب در اتک گُڑا آ چست کنگ بوت ءُ بیگواہ کنگ بوت۔ ھمے میان ءَ بازیں مردماں وتی کتاب ماں جنگل ءَ بُرتاں کَل کُت اَنت۔ ھئو من ءَ یات اِنت من کسان اِتاں دژمنیں پوج ءِ آپریشن برجاه ات انت۔ ھر گِس ءَ مان ریچان ات ۔ءُ ایشی ءَ چہ پیسر فوج مئے گِس ءَ بئیت گُڑا منی کماش ءِ کِرا بازیں کتاب کہ ھست اَت آ گونی ئے کُتاں ءُ کَل ئے کُت اَنت۔ اے میان ءَ مئے چاگرد ءِ مھلوک تُرس ءِ آماچ اَت۔
ساجد ءَ مدام کمی ءُ نزوری نگدی دروشم ءَ آؤرتگ انت۔ بلوچ سیاست ءِ جند حقییقی رنگے ءَ چارتگ ءُ نگد کتگ۔ ھر کجام پولیٹکل پارٹی یے بوتگ اگاں سلاہ بندیں گل بوتگ انت اگاں آ رد بوتگ انت گڑا آئی ءَ مدام نگدی رنگے ءَ چیز گیشینتگاں۔ ساجد گش ایت کہ ھما رھشوناں کہ پنچمی انسرجنسی بندات کتگ گڑا اے رندی رھشون وت ماں وت اڑ اتگ انت ھرکس ءَ ھمے کلوہ دیگ ءِ ججد کتگ کہ جِنز ءِ رھشون من آں۔ بلے چش نہ انت۔ چوناھا ھر کس کہ ایمانداری ءَ گوما جھد ءَ دیم بارت کِست ءُ کینگ نہ داریت گڑا راج ءِ رھشون ھما لیکگ بیت۔جنز وتی رھشون ءَ وت گیچین کنت۔
چوناھا زمانگ باز مٹ بوتگ۔ نو ھر جنگے کہ بیگ ءَ انت آ کل میڈیا ءَ چہ بوگ ءَ انت ۔اے پنچمی جنریشن وارفیر ءِ دور انت۔پمیشکا جنگے کہ آزاتی ءِ بیت گڑا آ چه وتی دژمن ءَ مالی یا سلاھی رنگ ءَ نزور تر بیت۔ آ جھد کنت کہ آ دژمن ءَ سائکلوجیکل شکست بہ دنت۔ ساجد ھسین اوں جاگھے ءَ گُش ایت که “اے میڈیا ءِ جنگ اِنت۔اھوالکار ءَ میڈیا ءِ مردم پوج ءَ چه شرتر جنگ کت کن انت۔
,بلوچ جُنز ءِ تہ ءَ بازیں رھشون بوتگ انت کہ آوانی یک مزنیں کردے بوتگ۔ آوانی نام بلوچ جُنز ءِ تہ ءَ مدام ابدمان انت۔ بلے لھتیں رھشون بوتگ کہ اے استان ءِ بھر بوتگ انت بلے وتی بلوچیت ایش نہ شموشتگ ءُ رازی بازی( compromise) ایش نہ کتگ۔ شیرباز مزاری یک انچیں رھشونے بوتگ کہ آئی ءَ سرجمیں بلوچے وتارا لیکیتگ۔ بلے آئی ءَ اے ایب مان بوتگ ءُ آئی ءَ لوٹ اتگ کہ بلوچ ءِ جیڑہ پاکستان ءِ پیڈریشن ءِ تہ ءَ بہ گیش ایت۔ ساجد ھسین گلگدارے ءِ تہ ءَ گش ایت “کہ وھدے رودراتکی پاکستان ( انوگیں بنگلادیش ) ءَ جیڑہ ءُ جنجال وتی سر ءَ چست کن گڑا روبرکتی پاکستان ءَ چہ یک ٹیمے پہ negotiate کنگ ءَ روت گڑا من اوں ھوار باں۔ مئے گند ءُ نند ءَ چہ رند ما کہ در کایاں گڑا اود ءِ مھلوک پنجابیانی ھلاپ ءَ اوگام (نعرہ )جن انت گڑا واجہ شیرباز مزاری گُش ایت کہ من آوانی کرا شُتگ آں ءُ گُشتگ کہ من پنجابی یے نہ آں من بلوچے آں۔ گڑا آواں واجہ شیرباز مزاری ھمے دمان ءَ بگل ءَ کتگ ءُ کڈن کتگ کہ واجہ دیما بلوچ اوں ھمے جاورانی دیمپان بنت۔گڑا واجہ گُش ایت من آ وھد ءَ اے چیز نه مار اتگ ءُ واکی راست بوتگ۔ مرچی ما اوں ھما زلم ءُ زورکیانی آماچ ایں کہ زی بنگالی بوتگ انت۔ ساجد دگہ یکے جستے کنت کہ بازیں بلوچ ھمے ھیال کن انت کہ آ پوائنٹ آپ نو ریٹرن ءَ رس اتگ انت۔ گڑا آ بلوچستان ءِ آزاتی ءَ سپورٹ ءَ کنت؟ گڑا آ پسہ دنت کہ ” من اے چیز ءَ مناں کہ بلوچ پوائنٹ آپ نو ریٹرن ءَ سر بوتگاں ءُ من بلوچستان ءِ آزاتی ءَ سپورٹ کناں اگاں واکی بلوچ ھمے لوٹ نت۔”
ساجد حسین سیاسی کار ءُ سِلاہ بندیں کاراں جتا سرپد بیت- ساجد وتی کسھاں کار ایت کہ آ گوں وتی ناکو غُلام محمد ءَ مُدام میڑ اتگ کہ تو یک سِیاسی ورکرے ءُ مارا میتگ ءُ بازاراں کار کنگی انت- مئے مکسد لس بلوچ ءِ پاد کنگ اِنت داں کہ گیشتر مھلوک مئے ھمراھداری ءَ بہ کنت- چوناھا اِش اِنت کہ سِیاسی منزِل یکیں بوت کنت بلے کار کنگ ءِ رھبند جِتّا بُوت کن اَنت- ساجِد گش ایت یک پولیٹیکل ورکرے ءِ کار پولیٹیکل رنگ ءَ جُنزینگی اَنت – چوناہا ما مُدام گنداں کہ بلوچ سِیاسی پارٹی یکجاھی ءِ گپّ ءَ جن انت بلے امل نہ کن اَنت – آ مُداّم یکے دومی ءِ بَڈ ءَ کپتگ انت- ساجد گش ایت بلوچ ءِ مستریں جیڑہ اتحاد بُوَھگ نہ اِنت بلکیں سِیاسی کلچر یَا اکتلاپ دارگ ءِ ھاٹیگ نہ بوگ اِنت- یک پارٹی یے ءِ تہ ءَ اے چیز بہ بنت کہ آ مردُمانی اکتلاپ ءَ باوجُود آیاں یکجاہ کار کنگ ءِ واستا رھبندے بہ دنت-
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
زمین ندریں بچ
نبشتہ کار: شپگرد بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
سُھیل منی ارواہ، بابا جان منی کوپگ، منی جان، منی مھروان، تو اوں یار چہ ما دوُر رپت ئے گوں تئی گپ ، تئی یات، تئی اکس منی دیم ءَ دائم ءَ پدر اِنت- باز روچ بیت جیڑگ ءَ کہ پتو چے نبشتہ بہ کن آں- انچو کہ دست پہ نویسگ ءَ رو اَنت نزاناں چے نبشتہ کنگ ءَ آں ءُ منی ارس من ءَ نبشتہ کنگ ءَ موہ نہ دے اَنت-
مروچی باز کوشست ءَ پد نبشتہ کنگ ءَ آں بلے چم انگت اَرسیگ انت، من ترا گشُگ باز لوٹاں بلے منی وڑین نابود ءُ نا زانت کُجا تئی پیمیں دلیر ءُ نہ تُرسیں کُنگرانی کارستاں درشان کُت بہ کنت-
گلاب ءِ پُل تو باز گیر کائے وھدے تئی روان داتگیں تواراں گوانک ءَ چے گوش داراں ھمے جیڑ آں کہ بلکیں تئی یک وائسے پد ءَ کیت من ھمے امیت ءِ اوست ءَ ھروچ زندگ آں ءُ بگندے منی اے نا سرجمیں واھگ ھچبر سرجم مہ بیت اِنت۔
برے برے کہ تھنا باں ھمے جیڑ آں کہ تو نوں اے دنیا ءَ نہ ئے بلے اے دروگ ءَ منی دل بھ نہ من اِیت ءُ باور نہ کنت۔ ھچ باوری گپے ھم نہ اِنت ءُ بگندے ھکیکت انت ھمے وڑ اِنت تو چہ مارا جسمانی پیم ءَ دور بوتگ ئے بلے تئی یات تئی کِرد چہ مارا ھچ پیم ءَ دور بوت نہ کن انت۔
بہ گندئے تو چہ ما دوُر رپتگے نوں پد ءَ تئی توار منی گوشاں نہ کپ اِیت تئی بچکنداں پد ءَ دوبر نہ گنداں- تئی آسکیں بالاد ءُ شیشگیں چماں نہ گنداں بلے تئی یات تئی مھر ءُ تئی گچین کُتگین کِشک منی دیم ءَ انت آئی ءَ مدام گنداں کہ تو ھر دور ءُ باریگ ءَ چداں روئے ءُ کائے-
تو وتی گُڈی مڈی وتی تپلیں پُل گونگیں جِنک ھمدا زمین ءِ باھوٹ کُت ءُ وت ءَ پہ زمین کربان کُت۔
چہ زمین ءَ دوستریں دگہ شے نیست جھان ءَ، پمیشکا اد ءَ تئی پیمیں ھزاران بچاں وتی ھمُک وشی یل کُت انت ءُ وتا زمین ءِ نام ءَ کُتگ من ءَ پَھر اِنت تئی سر ءَ اے زمین ناز کنت پہ تو ءُ زمین ءُ ایشی ءِ دپتر ءَ تو ابدمان ءُ نمیران ئے بابا جان زمین زادگیں بچ آوار اں دائم ءَ آوار اں۔
“ھما پہ زمین مر اِیت آ نمیران اِنت”
“تو درپشوکیں سُھیل ءِ مئے باندات ءِ”
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔
