TBP Balochi

کُلّان ءِ زپتیں زہیرانی ھال

نبشتہ کار: شہید نورالحق بارگ
رجانک: ھلیل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

منا یات اِنت اسکول ءِ زمانگ ءَ وھدے من زانشتی (شعوری) گَپ بہ جتیں گُڑا لوگ ءَ کُوکارے چِست بوت— اے گَپّاں ھمے ھاترا منی وانوکیں پِت ءُ لوگ ءِ دومی مردمان ءَ جیڑگ ءَ پرمان کُت کہ چہ وتی ھم تبکّیں سنگتاں منی یک جِتائیں پگرے ءُ کِردے اَت-

گِس ءِ یلا دَیگ ءُ دور روَگ وَ چہ منی وَس ءَ ڈَنّ اَت… چُشیں ھم پگریں سنگتے ھم نیست اَت کہ من وتی جیڑہ ءُ جنجال آئرا بہ گْوشتیں ءُ آئی ءَ منا ہاٹیگ بداتیں کہ آشوب، زانت ءُ سرپدی دائمی جُہد ءَ گْوشنت…. کسّے بلوٹیت ھم ایشرا داشت نہ کنت.

ھَو یک سنگت یے اَست اَت، بلے آ نیم راہ ءَ بے گْوشگ ءَ جِتا بوت، کہ تیوگیں زِند ءَ منا ایشی درد بیت…

بلے آئی ءِ جتائی چہ منی زات ءَ نہ اَت تھنا چہ منی یاگی ئیں ھیالان اَت… پمشکا تاں مرچی آئی ءِ بارھا من زبان ءِ سرا گِلَگ نہ داراں بلے ھر وھد آئی ءِ ھاترا من ھمے کُلوہ راہ داتگ کہ “من تھنا گوں وتی مُھکمیں ھیالاں اَلّم ءَ زانت ءُ سرپدی ءِ نام ءَ دیم ءَ جُنزان کناں”
نزاناں اے کُلوہ آئی ءَ سر بیتگ اَنت یا اِنّا… بلے من آئی ءِ پسّوانی ودار ءَ ھم نہ آں.

تھنا جُنزگ سکّ گْران اَت… برے برے پریشان بوتاں گُڑا دست سَر ءَ ایر کُت ءُ جیڑ اِت کہ اے کار من کنگ ءَ آں آیا اے مُمکن اِنت؟ ھما وھد ءُ پاس ءِ بد بھتی ءَ منا دل یکیم کنگ پَرمات… بلے یک گُروناکی یے اَت ھر وھد منا ھِمّت ئےِ دات کہ “راجدپتر گوں سَگّ ءُ اوپار ءَ جوڑ بیت، راجدپتر جوڑ کَنَگ مُشکل اِنت، راجدپتر کَرناں چہ پَد جوڑ بیت

بلے تَو! تَو وَ یک گْونڈیں سَپرے ءِ ارادہ کُتگ پمشکہ تَو راجدپتر جوڑ کنوکانی رِد ءِ تہا نَئے… بلے یک جُہدے ءِ نام ءِ سرا لھتیں قدم دیما بجُنز… گِس گِس… دمک دمک… میتگ میتگ وتی گَپ ءَ سر کَناں کَن،

کسّے گْوشدارگ ءَ تیار نہ اَت… پدا وتارا وت تسلّا دات کہ انسان ءِ سِنچ کُبل کنگ نہ بیت… مُشکلانی دیمپانی کنگ کپیت… گیشتر ھمّت ءُ پراریچی ءَ گوں چیزاں چارگ ءِ اِزم پیدا بکن.” اے کُلّیں گَپ منا بے مانائیں تسلّا لَگّگ ءَ اِتاں، پدا تھنائی ءِ یک گْرنچ داتگیں بَھرے منی بڈّا سوار بُوتگ اَت.

وتا تھنا مارگ…
کہ کسّے نیست اِدا…
ایوک ءَ کُوکار کنگ ءَ ئے…

اے گَپ ھر وھد گوں منا انچو جیگ مہ جیگ اِتاں کہ یک آسرے ءِ نیمگ ءَ ھیال کنگ وتی جاگہہ ءَ انّی دیم ءَ جُنزگ ءِ جَزبگ ھم کم بوھان بُوت اَنت… جَزبگ ءِ چِست کنگ ءِ دُراھیں اِزم بے سوب بوت اَنت… نی تھنا راسکوہ ءِ مزنیں ٹیڑ بَچّ اِتگ کہ منا ھِمت بدنت… بلے چِست بوتگیں دنز ءُ لوڑ ءَ گوں ھَوار وتی جِندئے ھاک ھم بے وپا ءُ بیگانگ لگّ اِت…

تھنا وتی جِند ءَ تسلّا دیگ ءِ ھاترا وھدے شام بہ بوتیں گُڑا مَن کُلّان ءِ کور ءِ مزنیں جُمپ ءِ سرا نِشتاں ءُ شَھر ءِ مِرمرانکیں چِراگ چارِت اَنت ءُ ھمے پھم اِت کہ اے وت سرا وَت ھما مردمانی سرا مِرمرانک اَنت کہ آ وت چہ تہا مُرتگ ءُ پُر جوڑ بوتگ اَنت… پدا من وت ھیال کُت کہ ایشاں پاد کنگ ءُ لھتیں مردم ءِ سرپد کنگ منی کار اِنت.

ھمے کار، ھمے پگر، ھمے ھیال اَت کہ اینکسیں گْرانیں بارے منی نزوریں کوپگاں اَت ءُ جُنزان اِتاں… لھتیں شَپ انچیں اِتاں کہ شھر ءِ چِراگ شام ءِ وھد ءَ مُرت اَنت یا انچو مِرمرانک اِت اَنت کہ ایشانی پُشت ءَ یک مزنیں بے سمائی یے مارگ ءَ بوت…

تاں دیر نِشتاں ھمے ندارگ چارِت ءُ رُژنائیں باندات ءِ سرا ھیال کُت… ھر وھد چہ وتا ھمے جُست کُت کہ آ روچ کُجام بیت کہ اِد ءِ ورنا چہ زانت ءُ سرپدی ءَ سرچِکار بنت؟ بلے اے جُستانی پسّو ھِچبر منا نہ رس اِت اَنت ءُ یک انچیں بے مانائیں ھیال یے ءَ گوں “کہ چہ منا ھِچ نہ بیت” لوگ ءَ واتر بوتاں.

واتر بوھگ ءِ وھد ءَ وَ مئے میتگ ءِ لوگانی دُوتّ دَراں چہ دُوتّ ماں آزمان ءَ چیلک اِت اَنت بلے رُژنائی چہ بُن ءَ گار اَت… دُوتّ درانی دُوتّاں چہ ھمے اندازگ بوت کہ اِد ءَ مردم اَست بلے تہاری ءِ باھوٹ اَنت… ھردیں من پُشت ءَ چَکّ بِجتیں ءُ شھر ءِ نیمگ بِچارِتیں گُڑا منی ایمان پدا مُھکم بوت ءُ جزبگ پدا زندگ بوت اَنت…
انّی ھم من ھیال کناں کہ منی میتگ چون اِنت…
کُلّان ءِ دمک ءُ دَر…
ھما اِشک ءُ آشکی…
مہر ءُ واھگ…
منی ماھل…
ھما لئیب جاہ کہ اودا ما لئیب کُتگ…
وتی مردمانی ھمراہ بوتگاں…
دُراھیں مُردم وتی بوتگ اَنت…
بلے! زانت ءُ سرپدی ءِ جہد ءَ مارا چہ میتگ ءَ دُور سکّ دُور بُرت.

اِشکُنگ ءَ مرچاں ھم بازار ءِ چراگ مِرمرانک اَنت، ءُ میتگ ءِ ورنا مرچاں ھم شام ءِ وھد ءَ کُلّان ءِ مزنیں جُمپ ءِ سرا نِند اَنت ءُ بازار ءِ مِرمرانکیں چراگاں ندارگ کن اَنت.

دلگٌوش:… اے نبشتانک شہید نورالحق بارگ ءَ ماں اردو ءَ “کُلان کے تلخ یادوں کا حال سُنو” ءِ سرھال ءُ شہزاد بلوچ ءِ نام ءَ نبشتہ کُتگ منتوار (رجانکار)

دی بلوچستان پوسٹ : اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

مَزن شلوار

شہاب رحمت

دی بلوچستان پوسٹ 

(بلوچ نودربر ءُ پنجاب ءِ پروفیسر ءِ میان ءِ تْران)

کج ئیگ ءِ تو-؟
واجہ، کیچ ءِ نِندوک آں-
کیچ کُجا اِنت-؟
کیچ واجہ، مکران ءَ اِنت-
گُڑا مکران نی کجا اِنت-؟
واجہ، بلوچستان ءَ-
اچا، بلوچے ئے تو بزاں-!!
جی ھَو واجہ، بلوچے آں-
پنجاب ءَ چے کَنگ ءَ ئے گُڑا-؟
سَر، وانگ ءَ اَتکگاں-
ھاھاھا بِل بِل بِل، ما سرپدیں شُما ادا چیا کائیت-!!
جی واجہ، من پوہ نہ بوتاں-؟
شُما ادا وانگ ءِ نام ءَ دہشتگردی ءَ کائیت، بڑواہ-!!
جی اِناں واجہ، ما وانگ اتکگیں، دہشتگردی چہ مئے وَس ءُ مجگاں، ھردویناں ڈن اِنت-
ناں، دروگ مہ بند، شُمئے مَزنیں شلوار اے گواہی ءَ دینت، شُما دہشتگرد اِت، مرچاں ھمے مزن شلوار ءُ مزنیں شلوار ءِ نفسیات ءَ سندھی، پشتون اوں وتئی ھَرجاں جتگنت ءُ دہشتگرد جوڈ بوھگ اَنت، سرکار ءِ ھلاپ ءَ گَپ جنّگ اَنت، مارا شُمئے دروستانی ھال گون اِنت-

اناں واجہ، مئے چے ھال گون اِنت، واجہ؟-

ھمے کہ شُما اودا، کوہ ءَ سرکار ءِ ھلاپ ءَ جَنگ اِت، ادا کائیت نی نام ءَ وانگ ءِ کن ات، ءُ اے دگہ قوم ءُ راجاں سرکار ءِ ھلاپ ءَ

جَنگ کَنگ ءِ درس ءَ دئیت-!!
اناں واجہ، ما پہ اسل ءَ وانگ ءَ اَتکگیں ادا-
دروگ مہ بند، پرچہ شُما بلوچستان ءَ نہ وان اِت، ادا چیا کائیت پہ وانگ ءَ-!!
واجہ اودا وانگ نیست، پمشکہ ما ادا کائیں-
پدا دروگ!! ملکانی یونیورسٹی سرکار ءَ شُمارا بستگ ءُ داتگ، بلے ناں، شُمارا وانگی نہ اِنت، دہشتگردی کنگی اِنت ناں-!!
اناں واجہ، ما دہشتگرد نہ ایں، اوشکیں یونیورسٹیانی بلڈینگ مِکّ اَنت بلے وانگ نیست اودا-
چوں وانگ نیست!! شُمئے مات، پِت شمارا ادا زور دیم دینت کہ برو اِت، دہشتگردی بکن اِت!! شَرم بکن اِت-!!
ناں واجہ، مئے پت، مات مِسکین اَنت، آ مارا شَریں وانگ جاہاں دیم دینت کہ بندا پہ ما آیانی تہارگاہاں چراگے ءِ کار ءَ بیائیں، آیانی لوٹ ھمش اِنت، کہ ما چہ آیاں شَرتِریں زندگی ءِ واھند بہ بئیں، پمشکہ آ مارا ادا دیم دینت-
گُڑا کے شُمارا دہشتگردی کنگ ءِ سوج ءَ دنت-؟
واجہ، ما دہشگرد نہ ایں، مارا کس سوج نہ دنت-
گُڑا اے مردم سرکار ءَ تئی دل ءَ پوکی ءَ گار بیگواہ کُتگ اَنت-؟
جی واجہ، اے دراہ بے گناہ اَنت-
بے گناہ اَنت!! اے ادا سرکار ءِ ھِلاپ لکچر دینت، اے ادا سمینار کن اَنت، اے بے گناہ اَنت-؟
واجہ، لیکچر دیگ، وتئی زانت ءَ دومی ءِ تھ ءَ transfer کنگ ءِ scientific method ے-
ناں ناں ناں، اے لکچر دینت کہ سرکار پلان اِنت، سرکار چوش کنّگ ءَ اِنت، سرکار مئے حق ءَ جنّگ ءَ اِنت، سرکار مارا کُشّگ اِنت، سرکار مئے نسل ءَ تباہ کنگ ءَ اِنت، سمینار کن اَنت، ادا مھلوک brainwash کنگ لوٹنت، کہ سرکار ھِلاپ ببئے، دہشتگردی بکن اِت، ھمش اِنت شُمے وانگ-!!

واجہ، سمینار co-curricular activity یے، educational activity یے، دہشتگردی یے نئے، ما دہشتگرد نہ ایں-
ناں!! شُمارا پنجاب ءِ پاکیں سرزمین ءِ سرا، دہشتگردی کناینگ ءِ واستہ، کے زَر دنت، کے شُمئے کَمک ءَ کنگ ءَ اِنت-؟
واجہ، ما دہشتگرد نہ ایں، ما نودربریں، کس مارا مالی کمک نہ کنگ ءَ اِنت، مئے بزگیں مات پبت وام شام کن اَنت، مارا وانینگ ءَ اَنت، پہ ھُدا ءِ دوستی چوش مہ گُش، ما دہشتگرد نہ ایں-

بَس کن او مَزن شلوار، بزگیں ماتیں ءِ دہشتگردیں چُک، یک گپے اوں گیشیں نہ جن ئے، ناکہ-!!!!

ما پَہ مات ءَ نْدر بَہ اِیں 

زِرگْوات بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

بے آسریں زِندمان ءَ را پَہ راجی زِندمان ءَ نْدر کنوکیں سَر مُدام راجدپتر ءِ تاکدیماں زِندگ ءُ نمیران بَہ اَنت کہ وھد ءِ زمین جُمب آھاں ھِچّ رنگ ءَ شَموشت ،گار ءُ بیگْواہ کُت نہ کنت. چیاکہ اے راجدپتری راستی یے کُجام راج ءِ یَلّیں پُسّگ پَہ وتئی راجی آکبت ءَ چہ اَدارُکی زِند ءِ وشّی آں سر گْوز اَنت ءُ وتئی واھش ءُ اَرماناں پَہ آؤکیں پَدریچ ءَ کُربان کن اَنت آ ھَمُک اَھد ءُ باریگ ءَ راج ءِ دِلانی اَندر ءَ داں مھشر ءَ بادشاھی کن اَنت. آ راج ءِ بامَرد ءُ اُوستانی مُھکمیں کَلات زانگ بَہ اَنت.

مرچی رازِک جان، اَزل جان ءُ رئیس جان بلوچ راج ءِ ھما بامَرد اَنت کہ پَہ پُر مھرّیں بِچکندے وتئی زِند پَہ راجی زِندمان ءَ نْدر کُتگ ءُ دُژمن ءَ را اے پیام داتگ کہ مئے زِند چہ راجی زندمان ءَ گیشتِر اَرزشت نہ دار اِیت. پمشکہ دُژمن ءَ ھَوار سرجمّیں دُگنیا اے ھَبر ءَ پوہ بِہ بیت کہ بلوچ راج پَہ وتئی باندات ئے ھاترا ھر وڑیں دیمونی ءُ کُربانی ءِ دَیَگ ءَ پَد کِنز نہ بیت. دومی سامراجیں چین ھم اے ھبر ءَ پہ سِتک بِزانت کہ من اگاں پاکستان ءِ ھمبرائی ءَ بلوچ گُلزمین ءِ مڈّی ءُ گْواجناں پہ ایمنی آوار جَناں نہ بوتگیں ھبریے!

بَہ کئول ءِ واجہ گُلام مھمد “اگاں کسّے گوں بلوچ ءَ ناشری بکنت آ چہ بلوچ ءِ کھر ءَ نہ رکّ اِیت، کئے کہ بِہ بیت؟ “.چین، سھودی اَرب، پاکستان ءَ ھَوار کسّے کہ پہ بلوچ ڈیھ ءَ آھیر کنت آ ھِچ بکشگ نہ بیت. چیاکہ بلوچ ءَ پیسلہ کُتگ اگاں منی ڈیھ پمن نہ بیت گُڈ ءَ پمنّا ھِچّ نہ بیت. پمشکہ بلوچ پہ وتئی ڈیھ ءُ راجی آکبت ءِ رکّینگ ءَ سرانی کُربان کنگ ءَ ھَوار ھر پیمیں کدم چِست کنت داں زُوراکانی دیم دارگ بِہ بیت.

مرچی پاکستان گوں وتئی چَرپ دْپاریں مھلوک ءَ ھَمُک دیم ءَ ھمے ھَبر کنت کہ بلوچ دھشت گرداں، اے اَمن ءُ انسانیت ءِ دُژمن اَنت. اے ھبر پاکستان ءَ را بگندے نگاھاں مئیت بَلئے سرجمیں دُگنیا بائید کور پھم ءُ کور دید مہ بیت کہ بلوچ ءَ پرچہ توپَک چِست کُتگ؟ بلوچ سرڈگار ءِ ھَمُک دْمک ءُ دَر، ھَند ءُ دْمگ چہ پاکستانی رستریں لشکر ءَ پرچہ سرّیچ اِنت؟ بلوچ زھگ ءُ زالبول، پیر ءُ کماش، ورناہ پرچہ زندانی ءُ شھید کنگ بُوَگ ءَ اَنت ؟

دُگنیا شر بزانت اے ھَمل ھما روچ ءَ دیم بُنگیج اِنت کہ پاکستان بیست ءُ ھَپت مارچ نوزدہ سد ءُ چِل ءُ ھَشت ءَ بلوچستان ءِ سرا پہ زور ءُ تاکت کْوزہ کنت داں روچ ءِ مروچی. گُڈ ءَ بُگُش اَنت ھما انسان دوستیں مھلوک کہ بلوچ پہ وتئی رکّینگ ءَ چے بکنت؟ بَہ کئول ءِ اُستاد اسلم بلوچ کہ وتئی کُلوہ تامُر ءِ تہ ءَ گْوش اِیت “اگاں دُژمن ءَ تُپَنگ دست ءَ اِنت پمّے کُشت ءُ کوش، گار ءُ بیگْوائی، مال ءُ مڈّیانی لُٹ ءُ پُل ءَ، مارا ھم پہ دُژمن ءِ وش آتک ءَ پُلّ دست ءَ نہ بیت “.

من ھمے سرپد باں چہ واجہ اسلم بلوچ ءِ کُلوہ ءَ پَد پہ بلوچ راج ءَ روچ پہ روچ راجی دُبّہ ءُ زمہ واری گیش بوھان اَنت. اگاں بلوچ راج وتا یک زِندگیں راجے ءِ درْوشم ءَ گِندگ لوٹ اِیت گُڈ ءَ پہ آئی ءَ اَژدری اِنت کہ زُوراکانی ھر لُچّی ءُ داسیانی دیم ءَ میلانک بِہ بیت. مرچی اے ورناہ کہ پہ ماتیں ڈیھ ءَ نْدر بَہ اَنت آھانی مَستِریں مول ءُ مکسد بلوچ راج ءِ وشھالیں آکبت بوتگ کہ مئے راج وتئی گْواش ءُ کھچراں درآمد مہ بیت.

ھمے وڑا بلوچی زُبان ءِ مزن نامیں شاھر ءُ کْواس واجہ منیرمومن وتئی آزمانکانی وانگی لیلان ءِ تہ ءَ دَروَریے نِبشتہ کنت کہ “اَنچو گْوش اَنت Die, and become what you are ایشی ءِ اَسل مانا بوت کنت ھمیش اِنت کہ، ساچشتکار وتئی ھر ساچشت ءِ تہ ءَ گوں وتئی اَسل ءَ دُچار کپگ ءِ ھاترا وتئی ھَستیں درْوشم ءَ بورینیت ”

من اے دَروَر پمشکہ دیم ءَ آؤرت کہ اگاں ما پہ وتئی ڈیھ ءُ راجی باندات ئے ھاترا وتئی ھَستیں درْوشم ءَ نْدر ءُ کُربان مکن اِیں گُڈ ءَ آؤکیں پَدریچ ءَ ایردستی ءِ زِرابیں آس پیلاشیت ءُ پُر کنت. پمشکہ مارا مرچی اے راہ ءُ دَر گچین ءُ گیشینگ لوٹ اَنت کہ باندا مئے زھگ ءُ پَرزِند چو پَلستینی زھگے وڑا مئے مانشاں پیشاپ مہ جنت، بلکیں پھر بِہ بَند اِیت کہ من بلوچے آں ءُ بلوچستان منی ماتیں سرڈگار اِنت. مرچی کہ ھر موسم پمن بھارمیچ اِنت پرایشی ءَ منی پِت ءُ پیروک، راج ءِ مَلّیں سراں کُربانی داتگ.

گُڈ ءَ من سرپد باں کہ گوں کُلیں شھیداں ھَوار اَزل جان، رازِک جان ءُ رئیس جان ءِ وابانی بانور زِیبُلّیں وتن ءِ ھَکّ ما پیلّہ کُتگ ءُ ڈُبّہ نوکیں پَدریچ ءِ کوپگاں داتگ. اگاں نہ ما گوں وتئی دو روچی زِندمان ءِ موج ءُ مستّی، کیپانی کیھوی ءِ گُباراں تُتّ ءُ مُتّ بیت اِیں پمّا آجوئی ءِ اَبدمانیں واب نیم بُندگ ءُ شکّلیں مھرّانی واھش جور بَہ اَنت. دَھر مٹّ اِیت ءُ ما چَرئے جھان ءِ جیگی ءَ پہ مُجّتی بیگْواہ بَہ اِیں.

پمشکہ کرّانچ اِیں وھد ءِ لوٹ پہ بلوچ راج ءَ ھمیش اِنت کہ اگاں لوٹ ئے بِماناں من! گُڈ ءَ پہ ھر وڑیں کُربانی ءِ دَیَگ ءُ چَکّاسانی

پانپائی ءَ جاڑیگ بُہ بُو…….. چیاکہ بے میاریں وھد پہ کسّے ءِ ھاترا دَز گٹ نہ بیت، بلکیں ھرکس ءَ ھَمل ءُ کرد ءِ پُژدر ءَ گیر کار اِیت. اے ھَبر مئے زُبان ءَ مھتل اِنت کہ مارا پہ وت کُجام نام شات بیت.

ڈیھ سَلامت مرے

نن مرین یا مفن

دی بلوچستان پوسٹ : اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

شھید منان جانءِ لھتیں یات

سلطان محمود

دی بلوچستان پوسٹ

مرچی من یک انچیں مردمے سرا نبشتہ کنگءَ اوں کہ منی لبزانی بالاد ءُ منی زانت آ کَچ و کساس ءَ سر نہ بوتگ کہ من آ با مرد ءِ بابت ءَ نبشتہ بہ کناں من گوں وتی راہ کپتگیں زانت ءَ گوں لہتیں لبز آئی کرد ءِ سرا نبشتہ کنگایاں کہ آئی لہتیں انچیں گیر ءُ یاد گوں من بندوک انت من آہاں کلم ءِ کمک ءَ چے تاکانی میار کنگایاں آ یک انچیں انسان ءِ ات کہ سر داں پاداں تہنا کردے اَت۔ آشوب آئی ءِ ھون ءُ رگانی تہا ھوار ات ـ آئی ھمک لبز کہ چہ زبانءَ در اھت آ لبز ءَ آشوبے بوہ کرت آئی لوٹ ءُ مکسد بس آجوئی اَت۔ ـ ھر وھد ءَ کہ تلو ئے سرا شُت ھما دانک دژمن ءَ را گُشت انت ئے کہ آھانی تہا آئی زات مان نیست اَت بلوچ نام راج ءِ کرت ءُ دات ئے آ مدام پہ وتی ڈیھہءَ چو مرید ءَ دیوانگ ات ۔

ھمے وھد ءَ کہ آ پروم ءَ اتک پروم ءِ مردمانی گندگ ءَ پہ آئی ءَ سرجمیں میتگ ءُ بازار یک پاد ءَ گول ات انت۔ آجوئیءِ پیگام ءَ را لوگ لوگءَ سر کرت ـکُلیں مردماناں ھال ءُ اھوال کرت، جُستءُ پُرس کرت انت کہ شُمارا راجی جھد کاراں چہ چی گلگ ءُ پریشانی است اگں نیست ؟ گڈا وڈ وڈیں گپ دیما اھت انت۔ آئی ءَ گوں ایمانداری ءَ مھلونکءَ گوشداشت ءُ مطمئن کرت انت ۔ـ سرجمیں پروم آئی لوٹوک بوت پہ آئی مھروانیءَ ھدوک بوت، آئی تہا راھشونی ئے دراھیں ھنر است ات انت۔

جمعہ پہ جمعہ ما مسیتاں شُتاں مردمانی گندک ءَ شہید ءَ بلوچ ءِ ءُ بی این ایم ءِ لوٹ مھلونک ءَ سر کت انت جمعہءِروچءَ ما کہ سنگتی ءِ لوگ ءَ شُتاں کہ اودا جمعہ ءِ نماز ءَ پد مردم کایاں نندان یک دومی ءَ ھال پرسی کن انت ـمن ءُ شھید منان جان ھم ھمودا شُت ءُ نشتاں گپ ءُ رپ بوت۔ ھمے دیوان ءِ تہا کماشے ءَ درائینت کہ ما زاناں کہ تئی ءُ تئی ھمراھانی جھد پہ ما ءُ پہ بلوچ راج ءَ انت ـ شمے جھد ستاہ کرزیت بلے چی بکناں ـ راستیں ھبر اش انت مارا چہ مرگ ءَ ترسیت پمیشکہ وتارا چو دور داشتگ۔

شھید منان جان ءَ درائینت کہ شما انّی نماز ونتگ ءُ چہ مسیت ءَ اھتگ ئےـ شما اے وا سرپدے کہ مرگ برحق انت پہ بنی آدم ءَ گڈا ترس نہ لوٹیت شھید ءَ گُشت زانتکارے گُشیت” کہ یک رندے من مردے ءَ را دیست آئی ءَ یک دستے ءَ آس ءِ گون ات و یک دستے ءَ آپ گڈا من جُست گپت کہ اے آس ءُ آپ ءَ چی کنے؟ گڈا مرد ءَ درائنیت کہ آس پہ جنت ءِ ماندارءَ گون انت ءُ آپ پہ دوزہ ءِ آس ءِ کُشگ ءَ ـ پرچا کہ مرچی باندا مردماناں ایمان نیست نماز پہ جنت ءِ لالچ ءُ دوزہ ءِ تُرس ءَ کن انت۔ اے سرپد نہ بنت کہ اے ھدا ءِ عبادت انت کہ مئے سرا المی انت ـ اے راستی گار انت مردمانی دلانی تہا بس تُرس ءُ لالچ ءَ جاہ کتگ”۔

شھید منان جان یک زانتکار ءُ نہ تُرسیں انسانے ات آئی ھمک دانکے تہا دلیری ءُ زانت گندگ بوت شھید وتن ءِ آجوئی ءِ مرید جوڑ بوتگ ات۔ اے رنگیں راھشونانی روگ پہ راجءَ تاوان انت ـ کہ کرنانی کرن ودی نہ بنت ـ بلوچیءَ بتل ئے است انت ـ کہ “سد سال پدی بیت یک گوھرءِ ودی بیت ” شھید منان جان منا ھمے رنگ ءَ گندگ ءَ کئیت ـبلے گپ پدا ھما کئیت کہ ” آجوئی جنگ ءَ تنگہیں سر کربان کنگی انت” اے راست ئے کہ زانتکاراں گشتگ ” آشوب ھما ھونواریں رسترانت کہ وتی زھگاں وت وارت”۔

دی بلوچستان پوسٹ : اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

بیگواھیں بلوچانی کہول ءُ مئے زمہ واری

سلمان حمل

دی بلوچستان پوسٹ 

من اے سرپد نیاں کہ بلوچستان ءَ مردمانی آوار جنی کد بندات بوتگ،ـ بلے من اش کتگ کہ واجہ میرمھمد الی ٹالپر ءِ کامریڈیں سنگت دلیپ داس گوں دگہ یک کامریڈ ءِ ھمراھی آوار جنگ بوتگ ءُ آوانی جون ھیلی کوپٹرانی سرا چی دور دیگ بوتگ انت ـمن اے ھم اش کرتگ کہ واجہ عطااللہ مینگل ءِ زھگ استیں ایم این اے اختر مینگل ءِ براس اسد مینگل ءُ آئی ھمراہ اھمد شاہ ھم آوار جنگ بوتگ انت ءُ انگت آوانی ھال نیست۔ کس نزانت زندگ انت یا مُرتگ انت اگن زندگ انت آ کجا انت اگن شھید بوتگ انت گڈا آوانی جون کجا انت؟ ؟

اے گپ منی بوتن ءَ چہ باز وھد پیسر ءِ گپ انت من چہ وتی پِس ءِ دپ ءَ اش کرتگ انت ءُ تاریخ ءِ تہا ونتگ انت بلے منا شری ءَ یاد انت کہ مروچی ءَ چہ شانزدہ سال پیسر دو ہزار دو ءَ یک برے پدا آوار جنی بندات بوتگ یا گشت کنے آوار جنی ءِ کوھنیں کسہ نوک بوتگـ علی اصغر بنگلزئی ءَ بِگر داں کونشکلات ءَ آوار جتگیں قادر بلوچ ءَ درا گار ءُ بیگواھی ءِ نہ اوشتوکیں تسلسل ءِ دیم ءَ روان انت اے آوارجتگیں مردماں چہ بگندے لھتے آجو بوتگ بلے گیشتر ورناھانی زانگولیں جون ماں پٹ ءُ گیاباناں دست کپتگ انت ۔ـ لھتین ئے پجار بوتگ ءُ لھتین ئے نہ بوتگ اگن کسی ءِ پجار بوتگ آوانی وش بھتی بوتگ یا بد بھتی من اے گپ ءَ گیشینت کنگ ءَ نیاں ـ بلے یک گپے بوتگ آوانی کہول سدک بوتگ انت کہ مئے مردم نُو نیست آ شھید بوتگ انت ـماما قدیر ءَ دُرست زان انت کہ آ شھید جلیل ریکی ءِ پِس انت جلیل آوار جنگ ءَ پد شھید کنگ بوتگ آئی زانگولیں جون گوں واجہ ٹھیکیدار یونس ءِ جون ءِ ھمراھی ءَ مند ءِ کوھی دمگاں دست کپتگ پہ بیگواھیں مردمانی آجوئی واستہ جوڑ بوتگیں گَل وی بی ایم پی  دوہزار نوہ ءَ بگر داں روچ مروچی زھرشانی کنگ ءَ انت ـ یک کیمپ ءِ ھم برجاہ داشتگ ءِ کہ اودا گار ءُ بیگواھیں مردمانی اکس ھم ھزارانی ھساب ءَ است انت ـ بلوچ بیگواھانی آجوئی ءِ گَل وی بی ایم پی  ءَ یک مارچ ئے شال ءَ داں کراچی ءَ، کراچی ءَ داں اسلام آباد مارچ کتگ گوں ھمے اوست ءَ کہ یکے مئے درد ءَ بہ ماریت ءُ مئے توار جوڑ بہ بیت۔ـ ھما وھد ءَ بازیں میتگانی مردماں کہ آوانی میتگ راھانی سرا بوتگ انت آ گوں اے مارچ ءَ ھمراہ بوتگ انت ـ مارچ ءَ ھواریں ماس ءُ گھار ءُ زھگ ءُ کماشانی ھمراھداری ءُ ھمدردی کُتگـ بلے اے مارچ ءَ ھم کرانی گوش ءُ کورانی چم پچ نہ کرتاں ـ بیگواھیں مردمانی آجوئی ءَ بِل دگہ بلوچ آوار جنگ بوت شھید کنگ بوت ـ بیگواھیں بلوچانی کہولاں سپریم کورٹ ہائی کورٹ، فوجی جرنیل، سیاسی چانوگر، پولیس، کمشنر، ڈی سی فوجی ایجنٹ درستانی دَر گول اتاں ہر کس ءَ دروگیں تسلاہ دات ءُ وتی سرا ٹالینت انت۔

ـ ادا چی یک ھبر ءِ کہ آ دلگوش کرز انت کہ پاکستان ءَ پنجابی ءَ ابید دگہ راج ءَ زندگ بوھگ ءِ حق نیست، گپ جنگ ءِ حق نیست۔ـ آ بلوچستان ءِ بلوچ بہ بنت پختونستان ءِ پختون بہ بنت یا سندھ ءِ سندھی آوانی واستہ زندگ بوھگ گپ جنگ حقانی لوٹگ زنڈیں گناہ اِنت۔ ـ بِلے کہ پاکستان ءِ آئین ءِ تہا نبشتگ کہ کس ءَ را اجازت نیست کہ آ مردماں گرفتار بہ کنت ءُ بیست چار ساعت ءَ ابید چہ عدالت ءِ حکم ءَ بیگواہ بہ کنت ـ آئین ءِ اے شِق پہ پنجابیانی واستہ انت پہ بلوچ ءُ سندھی ءُ پختونانی واستہ نہ انت ـ آ دگہ گپ ءِ کہ ہر انسان ءَ آئی بُنکی حق دیگ بہ بیت پمے ہاترا یو این  ءَ 10 دسمبر انسانی حقانی روچ نامینتگ ءُ 4 دسمبر 1950 ءَ وتی جرنل اسمبلی ءِ 317 می پیلنٹی مینٹگ ءَ ممبریں ملک کڈن کتگ انت کہ آ اے روچ ءَ ھمک سال سرکاری سطح ءَ بدار انت ءُ وتی راج ءَ انسانی حقانی بابت ءَ سرپد بہ کن انت ـ بلے مروچی پاکستان انسانی حقانی چپ ءَ شُتگ بزاں خلاف ءَ شُتگ ـ ہزاراں بلوچانی، سندھیانی، پختونانی بُنکی حق وتی جاہ ءَ آوانی زندگ بوھگ ءِ حق پچ گپتگ۔
ـ
ھمے وڈا 2011 ءَ پد 30 اگست زوریں آوار جنی بزاں انفورس ڈسئپرینس روچ گوشتگ ءُ گُشتگ ھچ مُلک ءِ ھچ فوج ءُ انتظامیہ ءَ اے حق نیست کہ آ مردماں پہ زور آوار بہ جنت ءُ بیگواہ بہ کنت بلے پاکستان ءَ ہزارانی حساب ءَ بلوچ سندھی مھاجر پختون پہ وتی طاقت ءُ فوج ءُ تُپنگ ءِ زور ءَ آوار جتگ ءُ بیگواہ کُتگ انت ـ 1985 ءَ یو این ءَ باقاعدہ 8 مارچ زالبولانی روچ گوشتگ ءُ زالبولاناں چاگرد ءِ تہا برابر زند گوازینگ ءِ حق دیگ ءِ گپ جتگ ءُ 11 اکتوبر گونڈیں جنیکوکانی روچ گوشگ بوتگ تا کہ چاگرد ءَ جنسی برابری بہ بیت بازیں ملک جتا جتائیں روچ پہ گونڈیں زھگانی روچ نامینتگ انت ءُ گونڈوانی تعلیم ءُ صحت ھیالداری ءِ گپ جتگ۔ـ بلے مروچی مئے گونڈیں جنیکوک انسا، ھسنا، ماہ وش، مقدس ءِ دروشم ءَ زھرشانی ءِ کیمپاں نشتگ انت ـ مئے گھار مئے ماس کھریں زمستان شال ءَ زھرشانی کنگ ءَ انت ـ بژنی گپ اش انت کہ مروچی بیست ھپت روچ ءَ گیش انت کہ سدانی ھساب ءَ مئے ماس ءُ گھار زھرشانی کنان انت ءُ شال ھون بادینوکیں زمستان ءَ یک تمبو ءِ چیر ءَ نشتگ انت۔ ـ مارا آوانی توار بوھگی انت ـ، بلے بلوچ ورناہ منی مراد (احتجاجی کیمپ ءَ نندوکیں ورناہاں ابید) تُرس ءُ بیم ءِ آماچ بوتگ انت کہ ما برگ باں ما کُشگ باں یا گار ءُ بیگواہ کنگ ھو ما بیگواہ کنگ باں اے راست ءِ پرچا کہ ما 10 دسمبر ءَ انسانی حقانی روچ گشاں ءُ مارا گوں بیگواھیں بلوچاں کار نیست ـ ما فریڈم آف ایکسپریشن روچ ءَ ھمک 3 مئی ءَ داراں بلے بیگواھیں بلوچانی حق ءَ ما ھچ گُشت نہ کناں نویست نہ کناں ـ ما ھشت مارچ ءَ زالبولانی روچ گشاں بلے مارا گوں زھرشانی کنوکیں بلوچ زالبولاں گوں چے کار۔ اے وڑ ما گار مہ باں کہ باں اگن مارا کسے آوار نہ جنت نہ کُشیت بلے ھُدائی مرگ ہرکس ءَ پہ است انت ـ مئے زندگی مئے شناخت انت مئے شناخت بلوچ انت، بلوچ مئے راج انت، راج ءِ ورناہ بیگواہ انت، بیگواھیں ورناھانی گھار روڈانی سرا زھرشانی کنگ ءَ انت ھمے زھرشانی ھوار بہ بئیں وتی زند ءِ رکھینگ ءِ ھاترا پہ ذاکر مجید ءُ دین جان ءُ دوست محمد ءُ امیرمھمد ءُ ہزارانی ورنایانی ھاترا وتی جند ئے ھاترا اگن نہ ما درست یک پک یک بیگواہ بوھان باں ءُ پدا مئے بیگواھی ءَ رند زھرشانی کنوکیں ھاتونیں ماس ءِ ءُ مھنازیں گھار ءِ در نئیت ۔

کامریڈ ھسام بلوچ

نبشتہ کار: نودان نود بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

مرچی من وتی نَدّ ءَ پہ وتی اُستاد ءِ واستہ دو لبز ءِ نبشتہ کنگ ءَ چِست کُرتگ نہ زاناں منی نَد چے کد اِنساپ کنت، نہ زاناں چہ کُجا بندات بکناں ءُ کُجا چہ آسر بکناں. بَلے مرچی منی تہءِ زِرد من ءَ انچوش نااِلاج کنگ ءَ اِنت کہ من وتی اُستاد ءِ واستہ چیزے نبشتہ بکناں. چوناھیا دنیا ءِ تہءَ ھزاراں مردم ودی بوتگ کہ وتی مرگ ءَ چہ پد نمیران بوتگ اَنت ءُ دگہ ھزاراں مردم بوتگ اَنت کہ آ وتی زند ءِ وھد ءَ ھم مردگ ھساب بوتگ اَنت. دنیا ءِ تہءَ اگاں مرچی ھما مردمانی نام زندگ اَنت گُڑا آھاں وتی زات ءِ واستہ زندگ نہ بوتگ اَنت. وتی زاتی پاھدانی واستہ جُھد نہ کُرتگ بَلکینا وتی راج ءُ زمین ءُ انسانیت ءِ واستا جُھد کُرتگ کہ مرچی آھانی نام تاریک ءِ تہءَ زندگ اَنت ءُ ھما مردم کہ پہ وتی زات یا وتی گوں راج ءُ زمین ءَ دھوکہ کُرتگ گُڑا مرچی تاریک ءِ تہءَ مردم آھاں لعنتی یا گَدار ءِ نام ءَ زان اَنت.

مرچی بلوچ تاریک ءُ راج ءِ تہءَ ھم نمیرانیں ءُ گیرت مندیں کامریڈانی کمی نہ اِنت. آ واجہ شھید گلام مھمد، شھید شیر مھمد،شھید لالا منیر بہ بیت یا شھید اکبر ھان، ھیر بکش مری، شھید داکتر منان،شھید رزا جھانگیر بہ بیت یا مرچی پاکستان ءِ زندانی تہءَ بندیگیں چیرمین زاکر مجید، چیرمین زاھد، شبیر بلوچ، ثناءاللہ، نسیر بلوچ بہ بنت. ھمے پرزنداں مرچی پہ بلوچ راج ءِ باندات ءِ واستہ کُربانی دات اِش ءُ انگت دیگ ءَ اَنت. ھمے نرمزارانی تہءَ یکّے منی اُستاد منی کامریڈ منی رھشون ھسام جان اِنت کہ پاکستانی لشکر 15 گوبشان (نومبر) 2017 ءَ ماں کراچی ءَ گوں بی ایس او آزاد ءِ کارگشاد ثناءاللہ، بنجائی باسک نسیر بلوچ ءُ بی این ایم ءِ سنگت رپیک بلوچ ءِ ھمراھی ءَ بیگواہ کنت ئے. تاں روچ ءِ مرچی پاکستان ءِ ازاب جاھاں بندیگ اَنت.

کامریڈ ھسام جان ءِ میتگ مند اِنت. ھما مند کہ آئی ءَ شھید گلام مھمد ءُ شھید داکتر ھالد ءِ وڑیں انسان دوست ودی کرتگ ءُ ھسام جان ھم ھمے مند ءِ پرزند اِنت ھمے ماتیں گلزمین ءِ پزند اِنت.

ھسام جان تاں دھمی مکتب ءَ وتی میتگ ءَ چہ دربارت ءُ پہ گیشیں وانگ ءِ ھاتر ءَ کیچ ءَ عطاشاد ڈگری کالج ءَ داکلی زُر اِیت ءُ ڈیلٹا سنٹر ءَ ھم انگلیش زبان دربارت پد ءَ ھمے سنٹر ءَ زھگاناں وانین اِیت.

چاردہ مکتب ءِ سوبین بوگ ءَ پد کیچ مزن شھدربرجاہ ءَ داکلی زُر اِیت.گُڑا ھمے سال ءَ اِستان ءِ زُلم ءُ زوراکی گنتِر تُرند بنت گُڑا ھسام جان کیچ ءَ یل کنت ءُ کراچی ءَ روت ھمود ءَ کراچی یونیورسٹی ءَ داکلی زُر اِیت وتی وانگ ءَ بندات کنت.

ھسام جان وھدے بی ایس او آزاد ءِ بیستمی کونسل سیشن ءَ بُنجائی مجلس ءِ باسک زورگ بیت گُڑا شپ ءُ روچ گَل ءِ کاراں گوں دزگٹ بیت، روچے اے ھنکین ءُ روچے آ ھنکین پہ سنگتانی تربیت کنگ ءُ سنگتاناں بلوچ جھد ، بلوچ راج ءِ بزگی ءُ لاچاری، دنیا ءِ سیاست ءُ پاکستان ءِ زُلم ءُ زوراکیانی سر ءَ سنگتاناں سرپدی ءِ داتگ کہ مارا سیاسی سنگتاناں مدام اے چیزانی بابت ءَ گوں شریں وڑے ءَ سرپد بوگی اِیں ءُ مدام سنگتاناں کتاب ءِ وانگ ءِ سوج داتگ کہ کتاب سَک بوان اِت، اگاں ما کتاب مہ وان اِیں گُڑا نہ ما وت ءَ بی ایس او سنگت گُشت کن اِیں ءُ نہ ما وتی منزل ءَ سر بوت کن اِیں.

من ءَ یات اِنت کہ یک روچے ھسام جان ءَ من ءَ هال کُرت سنگتانی ءُ علاقہ ءِ ھال ءِ جُست کنگ ءَ پد من ءَ ھمے گُشت ءِ کامریڈ وت ءَ سک بہ سمبال اِت چہ پاکستانی چانوگِراں پرچاکہ راج ءِ بلاھیں اُمیت گوشما بندوک اَنت اگاں ما سلامت بہ بہ اِیں گُڑا اَلّم گَل ءِ کار بنت اگاں ما تاوان وارت گُڑا گَل ءِ کار اوشت ءِ آماچ بنت ءُ یک گپے من کدی بے ھیال نہ باں کہ مدام من ءَ کتاب ءِ وانگ ءِ درس ءِ داتگ، ایوک ءَ من ءَ نہ بلکینا ھرچ سنگتے ءَ را کتاب ءِ وانگ ءِ درس داتگ اَت ءُ ھال ءُ اھوال ءَ پد اَلم اے ھم جُست ءِ کُرتگ کہ تو کجام کتاب ءِ وانگ ءَ ئے ءُ ھمے کتاب ءِ نبشتہ کار کَے اِنت ءُ تو ھمے کتاب ءَ چہ چِنکس سرپد بوتگ ئے اگاں من ءُ تو دیم پہ دیم بوت اِیں گُڑا اَلم من ءَ ھمے کتاب ءِ بابت ءَ سرپد بکن. ھسام جان ءَ مدام سنگتاناں کتاب ءِ وانگ ءَ پد ھمے کتاب ءِ بابت ءَ جُست ءِ کُرتگ کہ باریں سنگت ءَ اے کتاب چیکد سرپد بوتگ گُڑا اَلّم سنگتانی دل ءَ پہ وانگ ءَ ھُب بوتگ ءُ دومی گپ مارا مدام انگلش کتاب ءُ زبان ءِ وانگ ءِ ھم درس داتگ کہ مارا اَلّم انگلش کتاب ءُ زبان وانگ ءُسرپد بوگی اِیں پرچاکہ انگلش زبان میان اُستمانی زبانے مارا دربرگی اِنت دانکہ ما وتی توار ءَ ھمے زبان زریعہ ءَ دنیا ءَ پہ آسانی ءَ سر کُرت بکن اِیں.

مرچی بی ایس او آزاد ءُ بلوچ راج ءِ تہءَ چُشیں ھزاراں پرزند است اِنت کہ وتی واھشت کُشتگ اَنت پہ وتی راج ءِ باندات ءَ ءُ ھر وڑیں کُربانی ءِ واستہ ساڑی اَنت.

مرچی بلوچ راج یک ھنچیں زوراک ءِ ئِے گلام اِنت کہ آھرا گوں کتاب ءُ کلم ءَ سک نپرت اِنت ءُ راستی ءَ چہ زبھر اِنت. پمیشکا مرچی ھسام جان گوں سنگتاں پاکستان ءِ زندان ءَ بندیگ اِنت .ھسام جان ءِ میار همے بوتگ کہ آئی ءَ مدام انسان ءُ انسانیت ءِ گپ جَتگ ءُ بلوچ ءُ بلوچستان ءِ درد ماراِتگ ءُ گوں وتی سرڈگار ءَ مھر بوتگ . کتاب ئِے وتی رھشون، کلم ئِے وتی توار کُرتگ ءُ پاکستان چو کجا وش بیت کہ بلوچ راج ءِ پرزند بوان اَنت ءُ وتی راجی بزگی ءَ سرپد بہ بنت.

اے یک تچکیں گپے کہ دنیا ءِ تہءَ کُجام کہ راجے ءَ ھک ءِ یا آجوئی ءِ گپ جتگ گُڑا ھما زوراکیں کبزہ گیر ءَ ھمے راج ءِ توار ءِ ھاموش کنگ ءِ واستہ ھما راج ءِ نوجوانانی گار ءُ بیگواہ کنگ ءَ بِندات کُرتگ ءُ آھانی ژانگُلیں کُنٹ ماں چَگّل دیگ بوتگ اَنت.

مرچی اے وڑیں بازیں درورے مئے دیم ءَ اِنت امریکہ گوں ویتنام ءِ نوجواناں کنت یا پاکستان گوں بنگلہ دیش ءِ پرزنداں کنت، مرچی یکبرے پد ءَ پاکستان گوں بلوچ پزنداناں ھمے زُلم ءَ کنگ ءَ اِنت یکدیم ءَ بلوچ نودربرانی شھید ءُ بیگواہ کنگ ءَ اِنت دومی دیم ءَ وانگجاھاں بند کنگ ءَ اِنت کہ بلوچ نوجوان چہ وانگ ءَ زبھر بہ بنت ءُ پاکستان اے ھم زانت کہ اگاں بلوچ ورنا بوان اَنت گُڑا کدی منی بادشاہی ءَ نہ منّ اَنت پمیشکا مرچی مئے وانگجاہ پاکستانی بُبجل جوڑ بوتگ اَنت ءُ بلوچ نودربر تُرس ءِ آماچ بوگ ءَ اَنت.

مرچی پاکستان بلوچستان ءِ تہءَ یک آس ءُ آسگواری یے بندات کُرتگ مرچی چُشیں گِسے نیست کہ آ پاکستان ءِ زُلم ءِ آماچ نہ بوتگ یا بوگ ءَ نہ اِنت. مرچی پاکستان ءَ بلوچ راج ءِ زمین پہ بلوچ راج ءِ واستہ تنک کُرتگ ءُ بلوچ راج ءِ زبان، دود ءُ ربیدگ ھم ھتم بوگ ءَ اِنت.

مرچی بلوچ راج زھنی نادرُاہ جوڑ بوگ ءَ اِنت ءُ ھمے زُلم ءُ زوراکیاں ابید پاکستان انگت بلوچستان ءِ تہ ءَ مرچی بے سوب اِنت پرچاکہ مرچی ھمے ڈکالیں ءُ سُتکگیں زمین ءِ سر ءَ ھزاراں وانِندگیں بلوچ پرزنداں وتی لانک پہ آجوئی ءَ بستگ مرچی ھزاراں بلوچ پرزند گوں ھسام جان ءِ کاروان ءَ بندوک اِنت ءُ ھسام جان ءِ پشت کپتگیں کاراں منزل ءَ سر کنگ ءَ اَنت ءُ ھزاراں پرزند مرچی ھمے کاروان ءَ ھوار بوگ ءَ اَنت.

مرچی پاکستان تُرس ءِ آماچ اِنت کہ من بلوچ راجی جُھد چوں ھلاس بکناں پمیشکا مرچی پاکستان چین، سھودی عرب ءُ ایدگہ ملکانی کِرّ ءَ پِنڈک ءَ اِنت ءُ بلوچ راجی مڈّیانی سود ءَ جنّگ ءَ اِنت بَلے بلوچ راجی مڈّی پاکستان ءِ دپ ءَ جور بنت انشاءاللہ.

20 نومبر چکانی میان استمانی روچ

     شہید جاوید نصیر رند. ھب

پولکار ظہور فضل 

دی بلوچستان پوسٹ

چکانی گھبودیءُ گھتریءِ ھاترا 11دسمبر1946ءَ یونیسف کہ اقوام متحدہءِ یک زیلی ادارہءِ جوڑ بوت  ایشی ءِ جوڑ کنگءِ بنیادی مولءُ مراد ءُ مکسد دنیا ءِ شنگ ءُ تالانیں ملکانی تہا چکانی ھک ءِ بابتءَ مالوم داری دیگءُ آھانی تہا زانت ءُ سرپدی گیش کنگ ءِ ھمراہیءَ پشتءَ کپتگیں ءُ دیمروی کنوکیں ملکانی چکانی ھالت ءُ جاورانءَ گھتر کنگ اَت .

1954ءَ اقوام متحدہءِ جنرل اسمبلی ءَ یک قرار دادے پاس کے کہ آئیءَ گوں کلیں عالمءَرا اپیل کت کہ آھمک سال اکتوبرءِ اولی دوشمبےءَ چکانی روچ ءِ درگتءَ بدار اَنت چہ بازیں کوشتءَ پد جنرل اسمبلیءَ 20 نومبر 1989ءَ یک میثاقے میان استمانی چکانی ھک ردءُ بند دات کہ آئیءِ تہا چکانی ھکانی بابتءَ گشگ بوتگ اَت ھمے عالمی عہدنامہ. ءَ کسان سالیں چکانی بازیں ھکانی رکینگءِ جار پرینگ بوتگ اَت چکانی واستءَ ورگ ءِ بستءُبند تعلیم لیب ءُ گوازی ءِ پارک وغیرہ جوڑ کنگ منگ بوت انت چکانی کارگرگ … چائلڈ لیبر … ھلاس کنگ گشگ بوت .

1992ءَ چکانی بابتءَ ھکانج زانتءُسرپدی دیگ ءِ ھاترا یونیسف ءِ ایگزیکٹو ڈاریکٹر… james grent ءَ گشت کہ 20 نومبر ءِ روچ میان استمانی وڑا چکانی روچ دارگ بہ بیت . تانکہ دنیاءَ چکانی بابتءَ آھانی زانت ءُسرپدی ودینگ بہ بیت.

چکانی بابتءَ بوھوکیں کانفرنسءَ دعوی کنگ بوتگ اَت کہ 200ءَ چکانی سرا بوھوکیں زلمءُ زوراکی ءَ ولگوج کنگ بیت .بیستمی کرنءِ بنداتءَ کلیں جھانءَ شد ءُ گژنءِ بنگوج کنگ بیت کہ چریشی ءَ چہ چک زیات تر اسرمند بوھگ ءَ اَنت تانکہ یک چکے ھم گوں ھشکیں ھورکیں لاپءَ مہ وپس ایت بلے عالمی رد ءَ بوھوکیں اے دراھیں دعوی دروگ بوت اَنت . انگت چکانی گھبودیءُشریءِ سپر باز دور اِنت ءُ داں دوراں منزل ءِ گواھی نیست دنیا ءِ بازیں ملکاں پل گونگیں نازرکیں چک بازیں نگیگیں اڑءُ جنجالاں گوں دوچار اَنت . براعظم. افریقہ ءَ کسانکیں چکان جنگانی تہا کارگرگ بیت بازیں ملکانی جنگانی تباھیاں چہ انگت ءَ 3 کروڑ 10 لکھ مردم درانڈیھ بوتگ .
ایشانی تہا گیشتری بھر چکانی ئیگ اِنت کہ باز نگیگیں زندے گوازینگءَ اَنت کدرتی مرگ ءُ ایدگہ تباہ کاریاں شمار مہ کن اِت پدا ھم   چائلڈ لیبر   چکانی کارگرگ جنسی ءُ جسمانی تشددءِ زریعہ ءَ انگت چکانی سرا بوہگءَ اِنت چکانی بابتءَ اگاں ما ھسابی بچاریں گڑا مئے دیما سک ترسناکیں ءُ جان پدردیں راستی پدر بیت . اے وھدءَ دنیاءِ تہا 10 کروڑ ءَ چہ زیات چک بید چارءُ دلگوشءَ زند گوازینگ ءَ اَنت ءُ چہ وتی لوگءَ ءُ کھولءَ گسر زند گوازینگ ءَ اَنت .

دنیاءِ نیز گارانی تہا دو بھر چک کہ آھانی یک بھرے چک بید وردنءُ وراکءَ وتی ودی بوہگءِ پنچ سالءِ رسگءَ پیسر چرے دنیاءَ رونت.  شدءُگژن جنگ ءُ نادراہی ءَ چہ ھمک سال یک کروڑےءَ چہ زیات چک مر اَنت ءُ ھمک روچ سی ھزار ءِ کساس ءَ چک کسان کسانکیں نادراھیاں چہ مراَنت ھالانکہ اے انچیں نادراہی اَنت کہ ھکومت ءِ کسانیں دلگوشے ءَ پد اشانی الاج بوت کنت اگاں دنیاءِ اے ملک کمیں جنگءُمڑاں وتارا یک کر بکن اَنت گڑا کسان کسانیں نادراہی وت ھلاس بنت 50ءَ چہ 70 لکھ چک زوریں کارگرگ ءَ …… جبری مشقت …… ءَ چہ مجبور اَنت کہ چریشی ءَ چہ آھاں دل ءِ پدا مز ھم نہ رسیت ءُ نئے کہ انچیں وراک آھاناں دیگ بیت کہ چہ آئیءَ آھانی ردوم بہ بیت دنیاءِ تہا 40 کروڑءَ چہ زیات چک جنسی تشددءِآماچ اَنت وٹا من اے ءُ آیوڈین ءِ کمیءَ چہ ھمک سال دنیاءِتہا یک کروڑےءَ چہ زیات چک متاسر بوھگءَ اَنت چرے وٹامن ءِ کمیءَ چہ بازیں چکانی چمانی رژن ءُ میم ھم شتگ ءُآھانی یک ھسابے ردوم ھم نہ بیت گوستگیں سالءَ ایڈز وڑیں سلیں نادراہیءَ گور جتگیں چکانی زیات تر تعلق ایشیاء افریقہ ءُ لاطینی امریکہ ءَ بوتگ .
دنیا ءِ تہا ھستیں گوریلا جنگانی ءُ آزاتیءِ جنزانی تہا ھم کسانیں چکاں پہ زورءُ زبردستی پوجانی تہا بھرتی کنگ بوھگءَ اِنت کہ ایشانی تہا افریقی ملک اولی لڑءَ ھوار اَنت چائلڈ لیبر چکانی کارگرگ ءِ اڑ دنیا ءِ تہا درستیں چہ مستریں مسلہ ءِ زیات ملکانی تہا 14 ءَ چہ 16 کلاکءَ چکاناں کارگرگ بیت ءُ ایشاناں مز 5 ءَ چہ 10 ڈالرءِ کساسءَ دیگ بیت دنیا ءِ تہا جنگی ازبابانی جوڑ کنگ ءَ ھمک سال کھربانی ڈالر ھرچ کنگ بیت تہنا بھارت ءُ پاکستان ءَ وتی ودی بوھگءِ روچءَ بگر داں روچ مروچی ایٹمی سلاھانی جوڑکنگءُ آھانی چکاسءَ 6 شش کھرب ءَ چہ زیات ڈالر ھرچ کرتگ . بلے چکانی بابتءَ اقوام متحدہءِ زیلی ادارہ یونیسف ءِ چکانی واستءَ سالءِ کل بجٹ 30 ارب ڈالر اِنت

20 نومبر1989ءَ اقوام متحدہءَ 54تاک دیمانی عالمی جار ءُ چکانی ھک شنگ کت کہ آئیءِ تہا چکانی بابتءَ آھانی ھکءُ راہ ءُ راھبند گیشیتگ اَتنت

1 دنیاءِ تہا ھمک ھندءُ جاہءِ چکاناں یک ھسابءُ یکیں چمےءَ چارگ بیت ءُ درستاناں برابر ھک ءُ ھکوک دیگ بیت کسے ءَ را ڈالچار کنگ مہ بیت

2 چکانی ھروڑءَ پھازگ ھروڑیں موقع ھر کسمءِ آسراتی کانودی راھبند ءُ انسانیتءِ روءَ رسگ لوٹیت تانکہ ایشانی جسمانی ءُ اھلاکی ءُ جاگیرداری ردوم بہ بیت

3علم ءِ دروازگ جھان ءِ چاریں کنڈاں نندوکیں چکانی واستءَ پچ کنگ بہ بیت اے. راہءِ سرا اڑاند دیوکانی ھرچ وڑیں ریکاناں دور کنگ عالمی ادارہءَ فرض اِنت

4جسمانی ءُ زہنی وڑءَ نزوریں چکانی ھاس چارءُ دلگوش کنگ بہ بیت تانکہ ایشانی تہا ڈالچاری مھرومی ءِ مارشت ودی مہ بیت

5 اھلاکی بنیاداناں مھکم کنگ ءِ ردءَ چکاناں پتءُماتانی دست ءِ چیرءَ رودینگ بیت تانکہ اشاناں پتءُمات ءِ مھر ءُ دوستی ءُ چار دلگوش ءُ ھیال گور بہ بیت

6 نئے تہنا چکانی. بلکیں لاپ پری ایں جنین ءَ ھم ھاس چارءُ دلگوش دیگ لوٹیت چیءَ کہ یک دراہ جانیں ماتےءَ چہ دراہ جانیں چکے پیداک بیت

7 کسان سالیں چکاناں کانودی راھبنداں مات ءَ دیگ بہ بیت بلے ماتءُپت گوں یک دومیءَ جتا نہ بنت

8 ماتءُ پت ءُ دگہ مسترینے ءِ نہ بوھگءَ ھکومت ءِ سرا اے فرض اِنت کہ چکانی چارءُ دلگوشءَ بزور ایت

9 شومکیں ءُ سلیں نادراہیءَ چہ رکینگءِ ھاترا مہکمیں راھبند ٹہینگ بہ بیت

10 تعلیم ءِ ھمرائیءَ غیرنصابی چستءُ ایر پہ مسال لیبءُگوازی سیل ءُ سواد ءُ اے دگہ آسراتی چکاناں دیگ بہ بیت

11 چکانی واستءَ تعلیم مپتءُ المی بہ بیت ماتءُ پتانی سرا اے زمہ. داری ایر کنگ بہ بیت کہ آ وتی چکانی تعلیمءَ المی بکن اَنت

ھریکےءَ اے ھک است کہ آ وتی ماتی زبانءَ تعلیم دیگ بہ بیت

12 .16سالءِ امبرءَ داں چکانی سرا ھچ وڑیں بوجہ ءُ گرانیں کارگرگ مہ بیت ءُ نیکہ انچیں کارانی سرا دارگ بہ بیت کہ چرائیءَ آھانی تعلیم صحت زھن ءُ اھلاکءِ سرا اسر بہ کپ ایت

13 چکاناں ھر وڑیں نپرتءُ نادوستی زلمءُ سکیءُ چہ بندگیءَ رکینگ بہ بیت ءُ ھرچ وڑءُپیمءَ چکاناں رکینگءُ پھازگ بہ بیت

14 مہزہبی ءُ علاقائی نا دوستی چو رمیزءَ اے چکانی روتگاں وراَنت پمیشکہ ھچ وڑءَ چشیں ھرابیاں سرچست کنگءَ میل اِت ایشانی

ردوم انچیں جاہءُ ھالتءُ جاوراں کنگ بہ بیت کہ ایشانی تہا شرءُھرابءِ سرپدی برابری نظم و ضبط المی ءُ میان استمانی جزبات چہ آھانی دلءَ ودی بہ بیت تانکہ آ پہ وت بانداتءَ گھتریں زندے گوازینت بہ کن انت

مرچی 20 نومبر اِنت ھمک سال ءِ وڑا مرچی ھم بازیں ملکاں چکانی ھکانی ھکوکانی بابتءَ مزن مزنیں مراگش برجم دارگ بیت ءُ چکانی ھکانی پچگرگءُ دیمروی ءِ واستءَ کول ءُ اکرار کنگ بیت دیمروی کنوکیں ملکانی تہا اے دراھیں مراگش تہنا مردمانی ریپینگءُ آھانی دل وشیءَ ھاترا برجاہ دارگ بنت دیمروی کتگیں ملکانی تہا بوھوکیں مراگش دیمروی کنوکیں ملکانی تہا چکانی سرا بوھوکیں زلم. ءُ نا انسانیانی بابتءَ مزن مزنیں گشتانک دیگ بنت عہد ءُ سوگند کنگ بیت کہ دیمروی کنوکیں ءُ پشت ءَ کپتگیں ملکانی چکانی ھالت ءُ ھکانی گھتریءُ شری ءِ واستءَ فنڈز دیگ بیت بلے اے دراھیں کول ءُ اکرارءُ ءُ عہدءُ سوگند تہنا گشتانک ءُ زبانی گپاں گوں تہا نہ بنت دیمروی کتگیں دیمروی کنوکیں ءُ پشت کپتگیں ملکانی چکانی ھال ھما بیت کہ پیسرا بوتگ انچو کہ واجہ بشیر بیدار گشیت

ما ھماہیں کہ بوتگیں پیشءَ
نئے کہ کوھنءُ نئے کہ نوکیں ما

دی بلوچستان پوسٹ : اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

ماس یاسمین

نبشتہ کار :سرباز وفا

دی بلوچستان پوسٹ

بلوچ راج ھما گیرت مَندیں کوم بوت ءَ کہ ھرکس پہ آئی ایردست ءُ گُلام کنگ ءَ اَتکگ بلوچ ءَ گوں آ زورآور ءَ جنگ کرتگ بلئے بے شرپی ءُ سرجَھلی کبول نہ کُتگ. مروچی بلوچ ءُ جھانی راجدپتر اے گپّے گواہ اَنت کہ بلوچ ءَ ھچ زوراک ءِ ھاکمی نَہ منّ اِتگ.

وھدے ما بلوچ راجدپتر ءَ چاریں تہ مارا بلوچ راج ءِ بازیں جنگ گندگ ءَ کئیت .عرب ءُ فارس، انگریز ءُ پُرتگیزی یا سکندراعظم تُرک بہ بیت بلوچ ءَ کسّی دیم ءَ سر پہ سُجدگ ءَ دور نہ داتگ.

ھروڑیں زورآور یے کہ پہ بلوچ گلزمین ءِ کْوزہ کنگ ءَ لانک بَند بوتگ بلوچ ءَ گوں آئی ءَ جنگ کرتگ. مرچی ھمے داتگیں دیمونیانی روکیں کندیل دْرپشگ ءَ اِنت کہ بلوچ راجدپتر ءِ تاکدیم آں مارا بازیں جنگولانی نام گندگ ءَ کئیت کہ آھاں پہ بلوچی گیرت ءُ مڑاہ ءَ وتئی جان نْدر کُرتگ اَنت بَلئے ایردستی ءِ سْیاہ لُنجمیں شپ پہ وت شات نہ کُتگ. مردم وھدے میرکمبر ءُ دودا ءِ جنُز ءَ چار اِیت آھاناں ماس وت دلبڈی دَینت کہ برو جنگ کن ءُ پہ لجّ ءُ ننگّ ءِ پاسپانی ءَ نامے دربیار. پمشکہ اے ھبر بلوچ راجدپتر ءِ ھر تاکدیم ءَ بلوچ ماسانی مزن جگری ءُ دلیری یے نام گندگ ءَ کئیت کہ ماس وتئی بچّاناں ھمے سکین ءَ دینت.

اگاں میر کمبر ءُ دودا ءِ ماس وتئی بچّاں دُواءِ نیک کناں مرچی بلوچ راجدپتر آھاں یک شریں وڑے ءَ گیر کاریت، بلکیں آھاں اے نہ جیڑ اِتگ کہ منی بچ پہ جنگ ءَ رؤگ ءَ اِنت واتر نہ کنت ءُ مئے دو بر دیدار نہ بیت. آھاں ھمے پھم اِتگ شھیدی یے تاج ءَ سرا کن اَنت یا پہ سوبینی واتر بنت. پمشکہ مرچی راجدپتر ءِ تہ ءَ وژنام ءُ سربُلنداں کہ ھر نوبت ءُ باریگ ءَ گیر آرگ بنت. بلوچ راج آھاں شریں وڑے ءَ یاد کنت آھانی کربانی ستا کرزانت .چہ آھانی کربانی آں بلوچ راج ءَ را یک بلائیں ھمت ءِ داتگ. بلوچاں ہروھدا گوں دُژمن ءَ جنگ کرت ءَ پُشت کدی نہ داتگ کہ مئے راج ءُ کوم بے شرپ بہ بیت. آھاں دائم اے گْوشتگ کہ ما میرکمبر ءُ دودا ءِ پُشت پَد ءُ پرزندیں مارا ھچ داب ءَ دُژمن ءِ دیم ءَ لگور بُوَگی نہ اِنت. پمشکہ چہ اے راستی ءَ پراموش بیت نہ کنت کہ راجی جنُزانی بندات چہ جہدکارانی کربانی ءُ شہیدی ءَ پد زانگ بیت .

وھد ءِ ما نواب مھراب خان ءِ جنُز ءَ چاراں مارا ھمے گندگ ءَ کئیت انگریز ءِ لشکر بلوچ وتن ءِ سرا اُرش کنت گُڈ ءَ نواب مھراب خان گْوش اِیت دُژمن ءِ ھلاپ ءَ جنگ کنگ لوٹ اِیت. چہ نواب مھراب خان ءِ ھبر بازیں سردار ءُ میر وش نہ بنت بلئے مھراب ھان ھمے جار ءَ جنت من اگاں دُژمن ءَ پْروش دات نہ کن آں پہ ماتیں سرڈگار ءَ نْدر بیت کن آں داں باندا راجے دیم ءَ شگانی مہ باں. ءُ اے ھم من دلجمّاں کہ منی ھون ءِ ھر تْرمپ ماں گلزمین ءِ دامن ءَ کپ اِیت گوں ھاکاں ھَوار نہ بیت، بلکیں ھار کنت ءُ دُژمن ءَ چرے سرڈگار ءَ در کشّ اِیت. وھدے ماچاراں نواب مھراب خان وتئی جان ءَ نْدر کنت بلوچ راج تیوگ ءَ پاد کئیت جنگ کنت چہ انگریز ءَ آجو بیت. اے درگت ءَ شھید بالاچ مری ءِ کئول اِنت کہ گْوش اِیت راج پہ مِرگ گار ءُ بیگواہ نہ بنت، بلکیں دژمن ءِ دیم ءَ سر ءِ جھل کنگ ءَ ھلاس باں .

ھمے وڑیں کربانی آں بلوچ راج ءَ را دگنیا ءِ دیم ءَ یک نامّے داتگ ءُ وژنام کُتگ کہ مرچی بلوچ یک زندگیں راجے ءِ نام ءَ زانگ بیت. چیاکہ شرّیں کرد وتئی واھُند ءَ وت سربُلند ءُ نامان کنت. ھمے وڑا بلوچ ماسانی دلیری ءُ بہادری ءِ کہ گپ بیت گُڈ ءَ شھید ریحان جان ءِ ماس یاسمین ءِ بہاردی مئے دیدگانی آدینک ءَ کلاتے بندیت. ما وت ھیران باں ماس یاسمین اے ھبر ءَ دلجم اِنت منی زھگ گوں دُژمن ءَ جنگ ءَ رؤگ ءَ اِنت منی زھگ ءِ گڈی دیدار اِنت، منی زھگ پدا پہ زند واتر نہ ایت. منی زھگ ءَ را دوبر زندگ بُوَگ ءِ ھچ موہ نیست. بلئے وتئی زھگ ءَ وت دُوا نیک کنت برو گوں تو اللہ مدت بات ءُ وتئی مکسد ءَ سوبین بات ئے. ماس یاسمین ءِ دلیری بلوچ راجدپتر ءِ تَہ نبشتہ اِنت کہ مُدام یات کنگ بیت. شھید ریحان جان ءِ شھیدی ءَ ماس یاسمین ءِ ھمت بلوچ راجی جہدکاراں گیشتر مھکم کنت ءُ اے وڑیں کربانی بےمُز نہ بیت ءُ بلوچ راج اَلّم وتئی وتن ءِ آجوئی ءَ گند اِیت.

بلغاریہ ءِ شاعر

گیوملیو

رجانکار ۔۔ باقر علی شاکر

پولکار ۔۔۔ اصغر وفا

دی بلوچستان پوسٹ

گیوملیو بلغاریہ ءِ کسانیں ہلکے ءَ پیداک بوت ۔ دو سال ءَ صوفیہ ءِ یونیورسٹی ءَ وانگ ءَ چہ پد آ بِرلن ءَ شت ، اے وھداں آئی ءِ عمر ایوک ءَ نوزدہ سال ات ، برلن ءَ چہ آ لندن ءَ شت ، لندن ءَ آئی ءَ را بیلجیم ءِ یک راج دوستیں شاعرے ءِ لچہ یے ءَ چہ سک باز سکین رس اِت ، آ شاعر ءَ نبشتہ کتگ ات کہ : منی ڈیھہ ءِ مہلوک گوات ور انت ، ھور تنگ انت زمستان ءِ گوھر آوانی چلیم ءِ بدل انت ،،
گیوملیو ءَ را اے لچہ ءِ تہا وتی مکہیں ڈیھہ ءِ مردمانی عکس گندگ ءَ اتک ءُ چونائی ءَ ھمے لچہ ءَ گیوملیو ءَ را شاعری ءِ سکین دات ، آئی ءَ تیوگیں دگنیا ءِ آشوبی لچھانی یک دپترے چاپ ءُ شنگ کت آئی ءَ شاعرانی نیمگا یک جارے شنگ کت آئی ِ لبز اے وڈا ءَ ات انت ۔۔۔۔
شاعرانی پیلّ ءِ دنتان ءِ مینار پرشتگ ءُ کپتگ جَل ، جَل اِب ءُ واھگانی کرونڈاں چہ چست ، مروچگیں شاعر پچیں چمان وتی راج ءِ ھون ریچیں دروشم ءَ گندگ انت ۔۔۔
1924 ءَ گیوملیو ءَ یک ھالتاکے ،، آس ءِ امباز ،، ءِ نام ءَ درکت آئی ءِ نامداریں لچہ ” ستمبر ،، ھم ھمے ھالتاک ءَ شنک بوت ۔ 1923 ءَ فاشسٹاں بلغاریہ ءِ سرا ارش کت ءُ آئی ءِ لچہ ” ستمبر ،، ءِ شنگ بوگ ءَ چہ رند آ گُٹ گیر کنگ ءُ کُشگ بوت ءُ آئی جون کنڈےءَ چگل دیگ بوت ۔

“ستمبر ،،

شپ ءِ مردگیں لاپ ءَ
گلامانی کرنانی کرن ءِ کوھنیں زھرگ بوت پیداک
اے برتکگیں زھرناکی ، جلوہ ناک انت ۔۔۔
دنز ءُ دوُتّ ءِ چیرا
سُہب ءَ چہ پیسر ، کوھانی میانجی ءِ تہاریں راھاں
ءُ تواریں کوھانی ٹُلّ ءَ چہ
سورگیں زمین ءِ درد ءَ چہ ، تُنیگیں ڈگاراں چہ
ھاک ءُ ریکیں لوگاں چہ ، ھلکاں چہ
ءُ شہرانی سُہر ءِ ماڑیاں چہ
تھتاں چہ ، بادگیراں چہ، چلدان ءُ کشاراں چہ
آرت ءِ مشین ، جولاھگ ءِ چرک ءَ چہ
ءُ توامیں کمبارانی کمباراں چہ
کشک ءُ دمکاں چہ
تیز ءُ تُسکیں سنگاں چہ ، کنڈاں، کوھی کپسیں سنگاں چہ
گیابان ءُ تلاراں چہ ءُ سرمچارانی کوپگاں چہ
شیک شیک کنوکیں سول ءُ شنزاں چہ
ءُ جنگلانی گیمرتگیں تاکاں چہ
سنگ ءُ آپاں چہ
پیشی لوگاں ، کنٹگاں ، انگور ءِ باگان ءُ رُستگیں کشاراں چہ
میشی واڑاں ، کرونڈیں گاراں چہ
ءُ کنٹگ ءَ پُریں سلیں جوھاں چہ گوزے
تہ اے مانداتگیں پوشاکاں ،گزنگیں ءُ کرتکگیں دیم ءَ
تیزیں روچ ءِ برانزانی پیلشتگیں
سردی ءُ گرم ءِ رنجیتگیں
چالاک ءُ درتہ دپ
وھلیں پُشت ءُ جھلیں سرین
مدامی پاد شپاد ، چِلّ ءُ سِلیں گُدانی واھند
اے ٹپّانی مُچّی
بے وانندگ ، جناور ءُ سُتکگیں دار ءِ وڈا
ناں دستاں گلابے ۔۔۔۔
ناں لنٹاں سوت ءُ نازینک
ناں کوکار ءُ جگّا
ناں ڈھُل ءُ چاپے
ناں ساز ءُ سروز ءُ زیمل ، ناں ھمبل ، ناں ترک ءُ توار
ءُ ترنپاکیں سگار ءِ بدل ایوک ءَ لَٹ ءُ داسے
اے مزور
آسن بڈّ ءَ کنوک
دست لٹ ، تیر ، کارچ ءَ چانکو سر ءَ انت
ءُ ایشاں چہ لہتے ءَ ” رو سوچ ،، ءِ پُل گون
اے جوان ءُ پیریں چاریں کُنڈاں چہ کاینت
گُش ئے اناگہ ءَ جناورانی واڑ ءِ دپ پچ بوت
اے بے ھسابیں شنگ شانگیں سانڈ
سینگ ءَ بُرز ءِ واجہ ءِ پیگام نبشتگ
ءُ دپ ءَ شیرکنیں دانک
اے پرشتگیں بند ءِ ڈول ءَ یلہ ، دیم ءَ روان
اے چہ سیلاب ءَ گیش مستی ءَ پیداک
ترسناک
جوانیں مردم ۔۔۔۔۔۔۔

ماھتاک بلوچی جولائی 1989