TBP Balochi

نبشتانک : گار ءُ بیگواھیں بلوچانی نام ءَ

نبشتہ کار : سنگت زگرین

دی بلوچستان پوسٹ

انچوشکہ شما سرپد اِت مئے بلوچ چون گار ءُ بیگواہ کنگ بوگ اَنت ، مرچی مئے کرّ ءَ بْرات گار ءُ بیگواہ اَنت ۔ یک روچے ءِ تہ ءَ چار یا پنچ مردم بیگواہ کنگ بُوگ ءَ اَنت۔ چہ پاکستان ءِ دست ءَ مارا ھاموش بُوگی نہ اِنت ءُ توار چست کنگ لوٹ اِیت پہ وتی بْراتانی واستا۔

سرجمیں بلوچستان ءَ زھرشانی کنگ لوٹ اِیت۔ ھرچ روچ بلوچ ورنا ءُ کماش ،رستریں پوج ءِ دست ءَ چست کنگ ءُ بیگواہ کنگ بوگ ءَ اَنت ، یک سالے 12 ماہ اِنت۔ 12 ماھانی تہ ءَ 30 ءَ گیش ورنا آوار جنگ بیت اِنت ۔ مئے پشت کپتگیں بْرات توار چُست بہ کن اَنت۔ وتی بیگواھیں بْراتانی واست ءَ ۔ چوش مہ گْوش اِت مئے بْرات نہ اَنت ۔بلے ما وتی جُھد ءَ برجم بہ دار ایں ۔ مارا سرمچار جوڑ بوگ ءُ تپاک بُوگ لوٹ ایت۔ مرچی مئے گوھار سمّی ءُ ڈاکٹر مھرنگ پہ وتی بْراتانی واست ءَ توار چِست کنگ ءَ اَنت ءُ مارا کمّو اپسوز بہ بیت مئے گْوھار توار چست کنگ ءَ اَنت ما وتی سراں جھل مہ داریں ۔

پاکستان ءَ کساس 50 ھزار ءَ گیش بلوچ گار ءُ بیگواہ کُتگ۔ پوج مئے ورنایاں شپانی پاساں چہ گساں آوار جنت ءُ بارت ، لھتیں انچیں مردم ھست 15 سال اِنت گار ءُ بیگواہ اَنت۔ تنیگا ھال اِش نیست بندیگجاہ ءَ چون اَنت تھاریں کوٹیانی تہ ءَ چون وتی زند ءَ گوازینگ ءَ اَنت۔ مئے بلوچ کوم توار چِست مہ کن اَنت کہ مئے بْراتانی واست ءَ توار چِست کن اَنت ۔ پوج مئے واستا ھچ شَر نہ اِنت مئے ملک ءِ تہ ءَ اتکگ مئے بْراتاں گار ءُ بیگواہ کن اَنت۔ مئے بْراتانی جون ستکگ اَنت کوٹیانی تہ ءَ بلوچ کَوم تباہ برباد بُوگ ءَ اِنت چہ ھمے رسترانی دست ءَ ۔ انگت ما نشتگ ایں چاریں چوش کُجا مئے براتاں یلہ دے اَنت بلوچ کوم گساں مہ نئیت پاد بیت وتی بْراتانی واست ءَ توار چِست بہ کن اَنت ، مئے براتاں چہ وانگجاھاں چِست کن انت ءُ بر اَنت اِش ، پد ءَ پوج دروگیں میڑ ءَ جنت کُش اِیت ئِے شپانی پاساں ھمے کاینت مارا جن اَنت ءُ رو اَنت مردمانی کُشگ زورانسری مردماں چہ وتی گس ءُ میتگاں درکنگ روزگار ءِ پلگ ءُ دگہ بازیں ھمے وڑیں زُلم ءُ زوراکی ھوار اَنت گار ءُ بیگواھی enforced ) disappearances . تاکت جوڑ بوگ کجام روچ ءَ ما توار چست کت پاکستانی ھرچ زوراکی ءِ ھلاپ ءَ ڈن ءَ روڑ ء چار راھاں درکپ اَنت ایں ، آئی ءِ زوراکیانی ھلاپ ءَ چو کوہ ءَ مِک بوگ ءَ اَنت گُڑا ھما روچ بلوچ راجی مزاھمت ءِ تاریخی روچ بنت ، مئے برات۔ گْوھار ھمساھگ ءُ مردماں آوار جنگ ءُ بیگواہ کنگ ءَ انت ءُ ما بے تواری ءَ نشتگ ھمے زورکیاں چارگ ءَ ایں ،مرچی تئی چمانی دیم ءَ تئی ھمساھگ ءِ چُگ بیگواہ کنگ بوگ ءَ اَنت تو بے تواری ءَ گُڑا دژمن چہ تئی بے تواری ءَ پائدگ زور اِیت توار چست بکن ، مئے ھاموش ءُ بےتواری ءِ سبب ءَ مئے دژمن مئے راجی چکچین ءِ روچ پہ روچ گیشتری تیزی آرگ ءَ اِنت-

بیا اِت یکجاہ بہ ایں بلوچ بہ ایں ءُ اے راجی زرمبشت ءَ ھوار بہ ایں وتی براتانی واست ءَ توار چست بکن ایں-

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

آجوئی ءِ کندیل

نبشتہ کار : مھر بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

بلوچستان ءِ آجوئی ءِ جنگ ءَ ھزاراں کارست بنت بلے لھتے کارست جنگ ءَ نوکین کشک دے اَنت گودی شاری اماں کارست ءِ کہ بلوچ ءِ جنگ ءَ نوکین کیشکے بکشات ءَ دائمی ابدمان بیت۔ گودی شارُل ءِ کربانی ءَ پد آجوئی ءِ جنگ ءَ چراگ ءِ برمشے بکشات کہ مروچی بلوچ ءِ ھر گیس ءَ گودی شارُل ءِ ابدمانی ءِ کسہ بنت۔مروچی بلوچ ءِ ھرچ گس ءَ شارُل ءِ رس اتگ پہ دشمن ءِ پروش دیگ ءَ گودی من ترا ھال دیگ لوٹاں مرچی مجید برگیڈ ءِ کاروان ءَ ھزاریں شاری ات۔

دشمن نزانت من چہ کُجاہ وتی فاریز ءَ بکن ئے مرچی دشمن ءَ بلوچ زالبول ءَ چی بیم کیت گودی شاری آجوئی ءِ کندیل ءِ گودی سمعیہ کہ تربت ءَ کربان بیت پد ءَ دشمن ءَ انچو وس وس بیت کہ بلوچ ءِ زالبول ءِ وانگ جاہ ءَ روگ ءَ بیت دشمن اماں سما کنت شاری ھمیش انت دشمن ءِ پروش ھمد ءَ زانگ بیت۔ میرو ءُ ماھو ھو مرچی پار بند انت کہ مہ مات پہ ھمے زمین ءَ ندر بوتگ ءُ آجوئی ءِ جنگ ءَ را گیشتر زیباہ کتگ۔ دومی سال روچ اِنت –

“شاری ءُ شلی مھرنگ اِنت”
“شاری ھر بَلوچ ءِ نَنگ اِنت”
“شاری گْواڑگ ءِ زَردیں تاک”
“شاری سر زمین ءِ رنگ اِنت”

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

اِے نبشتانک ءَ سرھال نیست

نبشتہ کار:حمّل سادک

دی بلوچستان پوسٹ

من ھمے کہ وتی کوٹی ءِ دروازگ ءَ پچ کناں تاں من ءَ سما کپ ایت کہ اِے شنگ ءُ شانگیں تاکانی یکجاہ کنگ ءَ وھد پکار انت ، بلے وھد ھچ نیست زندگی سک لُک انت ءُ راہ ءِ درتگیں جاھانی پُچِنگ ءَ ساہ پکار انت ، دو سال ءَ چہ پد کہ پد ءَ واتر وتی کوٹی ءَ اتکاں تاں استپیں تاک سک کوْھن اَنت تاکانی دیم ءَ زردی ءَ مانشان اتگ۔ زندگی چی یےِ ؟ ھیالے یا وابےِ یاکہ سفرے ؟ اِے جُستانی پسہ بازیں انسانانی مجگ ءِ تہ ءَ پیچ ءُ تاب وران اِنت ، بلے اسلیں جیڑہ اِش انت کہ واھشت لگام کنگی اَنت مکسد ءِ جند شوھازگی انت ءُ پد ءَ ھمے مکسد ءِ ھاترا ابد نمیران بوھگی انت ، آ زند زندے نہ انت درد ءُ مسیبت ءِ آماچ مہ بیت گوں درد ءُ دوراں گوں تُرندیں جاوراں زند ءِ گون ءَ دیم پہ دیم جنگ کنگی انت ، جاور ھرچ وڑ ءَ بہ بنت پُشت ءَ کِنزگی نہ اِنت ، تاں کہ اِے ساہ ءَ مارشت ءَ بہ بیت کہ من یک تُرندیں انسانی ءِ بالاد ءِ تہ ءَ ھست اَنت ، اِے دوروچی ئیں زند ءَ ارواہ بِزانت کہ من تمردیں کارستی ءَ گوں بیتگ اَنت ، ایشی ءَ زند ءِ گون ءَ جنگ داشتگ-

اے جنگ ءَ تو ھما وھد ءَ سوبین بوت کن اِت کہ تئی تہ ءَ واھشت ءِ ھچ وڑیں جاگہ مہ بیت ، ارواہ، ارواہ ءِ لوٹ ایش اِنت کہ من یک شرّیں کُنٹی ءِ تہ ءَ بہ بنت ، تانکہ کُنٹ منی شرپ ءَ بزانت ءُ من ءَ ھما وھد ءَ تاہیر رس ایت کہ منی ھُدا بُند زندگی ءَ راستی ءِ ہمراہداری ءَ یل ءَ مکنت ، من ابدمانیں کارستےِ جوڑ بہ بنت ، زندگی ءِ لوٹ ھم ھمیش انت ۔ وھد روان اِنت زمانگ ءَ ھم تیزی ءَ مٹ بوھان اَنت ءُ انسان ھم وتی ھیالی زندمانی ءِ تہ ءَ گار انت ، ساچشت اگاں گِران ءُ سنگین بہ بنت تاں سد سال ءَ الم زندگ بنت ، اگاں شاچشت کار ءِ ایمان مُھکم بہ بیت ، وتی چاگرد ءُ ھستانک ءِ راستی ءَ نبشتہ کُت بہ کنت گڑا الم ساچشت کار وتی ساچشتانی ارواہ ءَ سکون دات کنت، اگاں وتی گپانی سر ءَ بوشت ایت ۔ منٹو بہ بیت یا اوشو یاکہ خلیل جبران، کافکا، ہیمنگ وئے، نبشتہ کار سک ءَ باز بوتگ کہ آیاں وتی ند ءِ سر ءَ تھنا راستی نبشتہ کُتگ ، آیانی ابدمانی ءَ پمیشکا ساہ مان کہ آیاں راستی ءِ دامن داشتگ ۔
چاگرد وتی استیں وھد ءِ راستیں مردم ءَ ھجبر وتی نہ کنت ، پمیشکا گیشتریں زانتکار تھنا بنت ءُ بازیں زانتکار ءُ نبشتکارانی سر ءَ گنوکی ءِ سَین جنگ بیت ۔ھُدا چی یےِ ، اے جُستے بلے اِے جُست ءِ پسّہ ترا بازیں جاھاں بازیں دروشمے ءَ رس ایت ، ھُدا انگت کس ءَ نہ دیستگ ، کس نزانت کہ انسان کجا چہ اتکگ ءُ کُجا رؤت ، سائنس ءَ بازیں جاھاں جُھد کتگ ءُ چندے جُستانی شوھازتگ ، منی ھیال ءَ انگت سائنس ھُدا ءِ کِرا سر نہ بوتگ ۔ ھُدا تھنا انت ؟ یاکہ ھُدا ءَ ھمراہ ھست یا اناں اِے جُستاں اشانی پسّہ انگت بیگواہ اَنت۔ مارا انساناں بس انسانیت زندگ دارگی اِنت ءُ راستی ءِ دامُن گرگی انت، ڈاکٹر خالد سُھیل گُش ایت، بھشت کتابجاہ انت ءُ ھُدا انسان ءِ زمیر انت۔
ارواہ ءِ لوٹ ھمیش انت کہ منی کُنٹ زندگیں انسانے بہ بیت واب مہ بیت آگاہ بہ بیت منی کار مرز کنگ ءَ بزانت ، اگاں انسان دروگ بہ بندیت پراڈی بکنت گُڑا الّم نہ گیگ بیت ، راستی انسان ءَ زندگ کنت ۔ زندگی ءِ سپر الّم ءَ مارا آسر کنگی انت ، زندگی ءِ سپر ءَ ھر کس آسر کنت ، بلے سپر ءِ آسر کنگ ءَ ما بزانیں ، اِے چاریں روچانی گوازینگ ءِ تب ءُ انداز مئے گور ءَ بہ بیت، اوشو گُش ایت گپ آ نہ انت مرگ ءَ چہ پد زندےِ ھست یا ناں ، گپ ایش انت کہ تو مرگ ءَ چہ پیسر زندگی کُتگ یا ناں، چاگرد مئے بلوچ ءِ چاگرد ءَ زندگی ءِ جند نیست ، دُرائیں مردم مُرتگاں یا وَ انگت ودی نہ بوتگ اَنت ، یا کہ واب اَنت آگھیں ءُ زندگیں چیز نیست انت، بازیں مردماں بے مکسد ءَ ارواہ بندیگ کُتگ انت، اشانی کُنٹ بے مکسد اَنت ۔ رسل گُش ایت زندگی زندگ دلی ءِ نام انت ، مردم زندگی ءَ گوں وش لزتی ءَ بگوازینیت ، درد لزت، وشی ءِ لزت ، گم لزت دُرائیں لزت ءُ تام چشگی اَنت ، چو مہ بیت کہ مرگ ءَ پیسرا بئیت ارواہ ءَ بزیریت ءُ بُروت۔ ما زندگی ھما وھد ءَ کُت کنیں مارا یک لیکھے گون بہ بیت ، آ لیکہ ءَ مکسدے بہ بیت، گڑا ما جوانیں آپسری ءَ سر بوت کن ایں ، ھمے جیڑگانی تہ ءَ برے برے کسھے ودی بیت دل گُش ایت ھمے کسہ ءَ ھم وتی نبشتانک ءِ تہ ءَ پیش بدار کسہ پیریں مردے اُشتر ءَ سوار اِنت ءُ روزرد ءِ وھد انت روچدرتک ءَ چہ دیم پہ روبرکت ءَ روان انت گرماگی روچ اَنت سر جمیں روچ ءَ راہ ءَ بیتگ انی جامگ ءِ ھیدی ھُشک اَنت بلے پُچانی سورگاں چہ زانگ بیت کہ پیر مرد چہ دور ءَ پیداکیں ، کَلّی ءِ پوُش سک ھُشک انت ، کماش ءَ بلوچی آبریشمی چادرے سرا بستگ ، روچی چم ءَ اِنت روان اِنت، من ھمے راہ ءِ سر ءَ نشتگاں روچ ءِ زردی ءَ چاراں ، جیڑگایاں وتی ھیالانی تہ ءَ دور سک ءَ باز دور گاراں کنڈگ ءَ کماش ءِ گندگ ءَ گوں من پد ءَ وتی جاہ ءَ اتک سر بوتاں۔ اِے زندگی چو پیر مرد ءِ سپر ءَ گوں وتی تیزیں گاماں جنزان انت ، روچ سک زوت آسر بوھان اَنت مئے کسھانی بازیں کارستےِ انگت نبشتہ کنگ ءَ ایر اِنت ، وھد ءِ دست گٹیاں ، زند ءِ بازیں بھرےِ گوں وت بُرتگ ، اِے زمانگ برداش ءُ اوپار ءِ وڑ ءَ نہ انت ، ھرکس وتی واھشتانی پد ءَ روان اِنت ۔ ھر وھد ءَ کہ من چیزےِ نبشتہ کنگ لوٹاں گُڑا منی نبشتانکاں سرھال نہ بیت ، ھرچی کہ مجگ ءَ کئیت نبشتہ اِش کناں ، من پمیشکا نبشتہ کناں کہ منی مجگ ءِ بوج کمو کمتر بہ بیت ، من پمیشکا لبزانک واناں من ءَ تاہیر رس ایت نبشتہ کارانی ھیالانی ءِ تہ ءَ ایر کپگ ءِ موہ رس ایت ، من ءَ ادیبانی روپدپتر ءِ وانگ سک وش بیت پرچاکہ من ءَ جیڑگ ءِ در گندگ ءَ کایاں کجام ادیب چونیں جاورانی تہ ءَ زندگی کنگ ءَ اِنت ، آئی ءِ مجگی لوٹ چی اَنت گستاؤ فلوبیئر ءِ کتاب مادام بوواری، ھما وھد ءَ کہ کتاب ءَ فلوبیئر نبشتہ کنت گُڑا فلوبیئر ءِ سرا مرگ ءِ سزا کئیت ، نطشے ءَ نطشے ءِ زمانگ ءِ مردم گنوکےِ سرپد بنت آرا گنوکانی نادراھجاہ ءَ بند کن انت ۔ اےِ جھان اِے زمانگ ءَ سگّ ات نہ کنت ، بلے چاگرد نویسگی اِنت ، تانکہ آؤکیں پدریچ بزانت ھرچ زمانگ ءَ جُتائیں مردم بیتگ انت کہ وتی چاگرد ءِ گون ءَ وش وش نہ بیتگ انت ۔ تانکہ آ ھم پہ وتی پدریچ ءَ چیزے نبشتہ بکن انت ۔ مجگ ءَ وتی دست ءَ بکن چو مہ بیت کہ مجگ ترا زندگی شون ءَ بدنت ، تو مجگ ءَ زندگ ءَ بوھگ ءِ شون ءَ بدئے ، تانکہ مجگ واھشتانی پد ءَ زندگی مہ کنت، فائلوکویلو گُش ایت واھشتانی پُشت ءَ تچگ نادانی یےِ، اِے واھشتانی امبار ماندارگی انت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

شاری ءِ کرد ابدمان اِنت

نبشتہ کار: سنگت کوھی

دی بلوچستان پوسٹ

زمین مات انِت ءُ مئے ماتیں زمین گلام اِنت ۔ چُک وتی مات ءَ بزگی ءَ چار ات کُرت نہ کنت۔ چُک جنکے بہ بیت یا بچکے وتی مات ءِ رکینگ ءِ واستا گڈی سیمراں چی ھم گوز ایت پرچاکہ مات مھرے نام اِنت ۔مات داں ھما وھد ءَ وتی چکاں وتی دلبندے سر ءَ جاگہ دنت داں کہ چک لائک ءَ سرپدیں چُکے بہ بیت ،وھدیکہ چُک لائک ءُ سرپد بوت گڑا وتی مات ءَ گند ایت کہ منی مات کجام گرانیں ساھتاں چہ گوزگ ءَ اِنت ۔گڑا وتی مات ءِ رکینگ ءِجھدا کنت اِنت ۔

انچو یک شیرزالے کہ وتی مات ءِ بزگی ءَ گمان کنت گڑا وتی مات ءِ رکینگ ءِ جھدا  کنت باز کوشست کنت پہ وتی مات ءِ رکینگ ءِ واستا بازیں کوشستاں چہ رند سر پد بیت کہ منی مات انچیں کپتگینے ءِ گلام انت کہ آئی ءَ ۷۶  سال اِنت کہ منی مات گلام کتگ گڑا اد ءَ چہ شاری ءَ چہ برمش جوڑ بیت ۔آ کومی جد ءُ جھد ءَ بھر زور ایت آ وتی نام ءَ مجید برگیڈ ءَ دنت کہ من ءَ گلامی بس اِنت من پہ وتی ماتیں سرڈگار ءَ وتی جان ءَ کربان کنگ لوٹ آں شاری ءَ وتی وشیں زندے ھست ات ۔آئی ءِ زند ءِ توک ءَ یک لوگ واجھیں ڈاکٹر ھیبتان ءُ دو تپلیں چُک ماھو ءُ میرو ھست ات انت بلے وھدیکہ آئی ءَ زمین ءِ بزگی دیست آئی ءَ کُل یل دیگ ءِ پیسلہ زُرت کہ راہ وش نہ بیت کہ اے وشیں زند بُگوازین ایت بلے زمین ءُ کوم ءِ گلامی آئی ءَ چہ چارگ نہ بوت-

سنگت شاری ءِ جند یک بلائیں وانندگیں مردمے ات آئی ءَ اے کلیں چیز جوانیں وڑے ءَ چار اتگ ءُ گڑا اے پیسلہ زرتگ ات۔ اے ھچ وڑیں ھرزانیں گپے نہ اِنت کہ یک ماتے وتی دو تپلیں چکاں یل بہ دنت ءُ بُرو بلے آئی ءَ ھرچ وڑیں گپ وتی زھن ءَ نیاؤرت کہ منی چُکانی باندات چہ بیت اِنت آئی ءَ بلکیں ھمے جیڑ اتگ ات کہ منی چُک اگاں مزن بہ باں گڑا پہ زمین ءَ چی کُت کن انت آئی ءَ بلکیں تھنا وتی چکانی نہ کُلیں بلوچ کوم ءِ دیم ءَ اے چیز آورت کہ مارا نوں ھاموشی ءَ نندگی نہ اِنت ۔تُری زالبولے بہ بیت یا کہ مردینے بہ بیت آئی ءَ پہ کوم ءِ زالبولاں یک کشکے راست کہ ما زالبول چہ مردیناں کم تر نہ اِنت ۔

ما ھم وتی زمین ءِ واستا ندر بوت کناں انچش کہ مئے برات بوئگ ءَ اَنت ۔گڑا ما زالبول چیا گوں رسم ماں بندوکیں؟ شاری آ گوں وتی ھونان گوں اے سابت کُت کہ مارا زالبولاناں نوں گوں رسم ءَ وت ءَ بندگی نہ اِنت کہ ھرچ مردم ءِ نام ءِ دیم ءَ بلوچ کئیت تُری زالبولے بہ بیت یا مردینے آئی ءِ سر ءَ اے وھد ءَ کربانی پرز بیتگ مرچی مئے دشمن گڈی سیمسراں چہ سر گوستگ ۔دشمن وھدیکہ مئے مات ءُ گوھاراں روڈانی سر ءَ گِر ءُ چیل کنت گڑا مات ءُ گوھارانی پھریزگ ءَ وتی سرانی دئیگ ءَ ھچ چک ءُ پد مہ باں وھدیکہ آئی ءَ اے گپ وتی کومی آجوئی ءِ رھشونانی ھد ءَ آؤرت گڑا آئی ءَ را دو سال ءِ ودار دئیگ بوت ۔آئی ءِ دوئیں سالانی توک ءَ سک باز چکاسگ بوت کہ آئی ءَ اے پیسلہ جزباتی یا شئوری ءے شاری ءَ اے دوئیں سالانی توک ءَ بازیں کارے کُت کہ آ کار گوں کومی آجوئی ءِ سنگتاں گوں بندوک ات گڑا سنگت ءَ جوانیں رنگے ءَ چارت ءُ سرپد بوت کہ شاری ءِ پیسلہ شئوری یے گڑا سنگتاں پیسلہ زرت کہ نوں اے وھد اتکگ کہ ما شاری ءَ پہ آئی ءِ کارے واستا تیار بکن ایں گڑا شاری ءَ را گوشگ بوت کہ وھد اتکگ کہ پہ ھمائی ءَ تو وداریگ بوتگے شاری سک گل بیت ءُ وتی کار ءِ واستا تیاری کنت آئی ءَ را وتی ٹارگٹ دئیگ بیت گڑا آ روچ ات رمضان ءِ ماہ ءِ اپریل ءِ تاریخ ءَ 26 ءُ سال 2022 ءِ آئی ءَ وتی زند ءِ وشیان ببا دات ءُ ماھو ءُ میرو آ یل کُت پہ راج ءِ آتراہ پہ درتگ پُچانی ھاتر ءَ پہ ماتے ءِ سرے سریگ ءِ ھاتر ءَ آئی ءَ وتی جان گوں شورواں بست ءُ پہ دشمن ءَ کھرے  بوت ءُ  دنیا ءَ نشان دات کہ بلوچ وتی زمین ءِ پھازگ ءَ گڈی سیمسراں داں شت کنت ءُ مدامی راج ءِ دلانی توک ءَ ابد مان بوت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

مرگ امبازیں شاری

‏‎نبشتہ کار: مھروان کمبر

دی بلوچستان پوسٹ

‏‎مرگ راستی یے، اے گیدی ءَ کہ ھر ساھدارے ودی بیتگ آ الّم یک روچے مرگے کُچّلیں تام ءَ چشیت ھما روچ ءَ کہ دنیا ءِ تہ ءَ اولی انسان ءَ وتی کدم ایر کتگ بگر داں انیگ ءَ چنچو کس ءَ وتی دنیا ءِ سپر جتگ ءُ شتگ اَنت بلے کس کس ءَ یات نہ اَنت بس چندے نام اَنت کہ ابدمان اَنت۔

‏‎آرنسٹ ھمینگوے گش ایت “ ھر مردم ءِ زندگی ءِ ھلاسی یکیں وڑ ءَ اِنت بس یک چیزے ھَست کہ یکے ءَ چہ دومی ءَ جتا کنت ‏‎آ اِیش اِنت کہ اِشی ءَ زندگی چون گوازینتگ ءُ آ چون مُرتگ۔”

‏‎فرینکلن جاھے گُش ایت ”کہ اگاں تو لوٹ ئے کہ مرگ ءَ چہ پد من شموشگ مہ باں گڑا تو اَنچیں چیزے نبشتہ بہ کن کہ مردمے بہ وان اَنت یا کہ وتی زند ءَ یک انچیں کارے بہ کن کہ مرگ ءَ پد ھم نمیران بہ بہ ئے ءُ نبشتہ کار تئی سر ءَ نبشتہ کنگ ءَ لاچار بہ بنت۔”

چونائی ءَ انسان یک ابدی زندے ءِ شوھاز ءَ اِنت آ مُدام ھمے لوٹ ایت کہ من مرگ ءَ چہ پد ھم نمیران بہ باں۔
“سُکرات”ءِ زھرانی نوشگ وت اے گپ ءِ گواھی ءَ دنت کہ آئی ءَ گشتگ اَت ” کہ من اگاں اے زھراں مہ وراں درانڈیھ بہ باں گڑا کس من ءَ یات نہ کنت”-

‏‎گُش اَنت مَرگ اگاں سرون ءَ بہ اُوشت ایت ءُ تو زندگ بوھَگ بہ لوٹ ئے گڑا یک راھےِ پہ تو ھَست، آ اِش اِنت کہ تو پیسر ءَ مرگ ءَ وتی امباز ءَ بہ زیر ءُ مرگ ءَ اے موہ مہ رس ایت کہ ترا ساری ءَ امباز بہ کنت۔

“زندگی ءِ شوھاز ءَ مرگ ءِ واک ءُ پیسلہ ءَ پِگر ءُ لیکہ ءَ چکاریں بھادُر ءُ وتن ءِ گْواچِنیں آشِک کن اَنت، مروچی اگاں بلوچ گوستانک ءِ تاکاں بہ لیٹین ایں گُڑا مار ءَ ھزاراں اَنچیں نام گندگ ءَ کیت کہ آھاں مرگ ساری ءَ اَمبازاں زرتگ ءُ مرگ اے موہ نہ داتگ کہ آھاں اَمبازاں بہ زیر ایت، وتن ءِ بانُک شاری بلوچ چریشاں یکّے اَت کہ آئی ءَ ماتیں وتن ءِ ھاک ءِ وشبو نہ تھنا مار اِت، بلکیں ھاک ءِ وشبو ءِ واستا وتی زِندمان کُربان کُرت ءُ ابدمان بوت۔”

شاری ھما کتاب اَت کہ آئی ءِ ھر تاک ءِ سر ءَ وتن، وتن ءِ مھر، گھگیری نبشتہ اَت، آ گُلامی ءِ درد ءُ رنجاں چہ آشنائیں انسانے اَت، آ ڈان کوئیکزوٹ ءِ جادوئی کسھانی ھما کارست اَت کہ وتی سپر ءِ میان ءَ ھزارانی کَچ ءَ ھژدی ءَ، شیر ءُ پُلنگاں گوں جنگ ءَ اَت، بلے شاری ءِ ھژدیا اسلی اِت اَنت۔۔
آ یک انچیں جنگولیں شیرزالے اَت کہ اَھد ءِ زوراک ءِ دیم پہ دیم ءَ اُوشتات ءُ گھگیری ءِ چراگ ئِے بالینت، آئی ءَ وت ءَ یاتانی منگیراں نادینت ءُ ابدمان بوت، آ یک اَنچیں جون آپ آرکے اَت کہ آئی ءَ لُٹ ءُ پُل ءِ بِگیری ءَ گل وتی چیدگ جوڑ کُت، آ یک اَنچیں آشوبی گواڑگے اَت کہ وتی ھُونانی وشبو ڈیھ ءِ زید ءُ ملپداں شنگ ءُ تالان کُت۔

شاری ءِ ودی بوھگ ءَ پیش آئی ءِ وتن گُلام کنگ بوتگ اَت، آ ھر روچ ھمے گُلامی ءِ آس ءَ سُچگ ءَ اَت، آ ھر رُوچ گُلامی ءِ ھلاس کنگ ءِ توجیل ءَ سازگ ءَ اَت۔ آ ھر روچ پگری دروشم ءَ رُدان اَت ءُ آئی ءِ گُلزمین ءَ گون اِشک گیش بوُان اَت۔ گُلزمین رُوکیں کندیلے اَت کہ گُلامی ءِ بے براھیں رنگاں تامور کُرتگ اَت بلے آ ھما بالو اَت کہ مرمرانکیں رُژن ءَ پہ ھم شیدا اَت ءُ وتا کُربان ئِے کُرت۔

شاری بلوچ جنگانی موسم ءَ لڑ ءُ بار کتگیں بے لوگیں مردمانی بْرمشے اَت، گلامیں راج ءِ توارے اَت، گار ءُ بیگواہ بیتگیں مردمانی چڑکھے اَت، توار ھاموش نہ بنت ءُ بْرمش بیران نہ بنت، گوں زِر ءِ چولاں، گوں گْوات ءِ شیکّگاں، گوں مُرگانی الھاناں ھوار بہ اَنت ءُ تاں ابد مان اَنت۔

آ چہ وھد ءَ پیسر اَچ ما جُتا بوت، نیم بندگیں سوتے ءِ دروشم ءَ، نہ سرجمیں زندگی ءِ کسھانی وڑ ءَ، ھما کسہ کہ انگت آئی ءِ یک درے ھم ھلاس نہ اَت ءُ آ چہ ما جُتا بوتگ اَت۔

ھردیں تیاب ءِ لمب ءَ زِر ءِ بیتواریں چُول پُرش اَنت گُڑا آ مارا بے کساس گیر کیت، آئی ءِ وتن ءَ گوں اِشک، مردماں گوں مھر ءُ وتن ءُ راج ءِ ھاتر ءَ آئی ءِ داتگیں کُربانی مارا نوکیں ھاٹیگے بکش اَنت ءُ دیم ءَ جُنزگ ءِ سکین ءَ دے اَنت۔۔۔۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

رملچہ

هسابجار

دی بلوچستان پوسٹ

اکسچریں کمانچر
گنوکے ات گوں اَکسگِر ءَ وتیگ
هلک پہ هلک اَت
دیارئےِ گول اِت
میارئےِ پول اِت
کوه ءُ کهچر
گُلیں کمانچر
زیداں درکپت ، رنگ ئےِ گپت ءُ کوار ءَ کُرت انت
پاتوانی نرمیں بانزل
بهاگاه ءِ اول سرپتگیں پُلّ
روچ ءِ شوهاز ءَ دراتکگیں مرد !
بلوچ ڈیهہ ءِ هون پوشیں زمین ءِ زید ءُ اد ءِ زمستان ءِ برپ پوشیں زمین یک انت
چِد ءَ گوستگ کسے ترا چو
پہ وتی ڈگار ءِ گلامیں زید ءِ ندارگانی کید ءُ بند ءَ
بلے مروچی بهار اتکگ دیار شات انت
کُج ئے کمانو دبوکہ ءَ گوں !!
اد ءِ کمانچر !
گوں اَکسگِراں بهار ءِ اول سرپتگیں پُلاں پول انت
منی کمانچر !
اکسّ کشّیں کمانچر
مدام تر اِت وتی ماں اهد ءِ هٹلرانی یاتاں پولان
کُجانگو رپت ئے ؟ کُجا شُت ئے تو ؟
ترا توار اَنت
بهار ءِ مستاگ دروشمیں رنگ
گهاریں سیما ماهیں مهرنگ
مُرادیں مهلب ، سبائیں سمّی
کُجا شُت ئے تو ؟
او کمانچر !
تو مئے پیکاسو
همئے کہ گنداں من اکس کشّے
بهار ءِ اول سرپتگیں پُلّانی اکساں کش ایت تا گیر کاراں ترا من دائم
گُلیں کمانچر ! دپ ءَ اِنت زهگے کُچکے ءَ روت !
اڑئے کمانچر ! بہ گند زهگے پُرانیگ چون گدروشگ ءَ انت
کمانچر پُلّ ! منی دیم پہ دیم ءِ کهیر بُرّیں درچکے چہ مُرگی چُنکی یے کپتگ
یک پیرمرد ءُ پیرزالے اتک ءُ چست کُت
من ءَ تو گیر اتک ئے گوں کهیراں بَلّ ءِ

نبشتانک: کوٹی نمبر 6

نبشتہ کار:صغیر شمبیزئی

دی بلوچستان پوسٹ

من ءَ پھل کن ات من شمئے داتگیں مھرانی ھک ءَ ادا کت نہ کت، بہ گندے من اینچو لائک نیاں یا شمئے مھرانی بار ءِ گرانی انت کہ منی دستاں بھہ پہ شما ند چست کُت نہ کُت من سرپد نھاں ایشی ءَ وتی نابودی بگشاں یا وتی بزّگی۔ یار من بلے تنیگا اے باور کُت کنگ ءَ نھاں کہ ۹ مارچ ءَ وندر ءَ بوتگیں ویل ءَ شمئے بوتگ ئے بگندے پمیشکا من ءَ شما پہ کلوہ ءُ نبشتانک ءَ دل نہ بوتگ ئے، کلوہ، نبشتانک ءُ نمدی یے پہ ھمایاں روان دے اَنت کہ آ اچ تو دور بہ باں ءُ شما گوں منی ساه ءَ روئے کائے، من ءَ بھہ نگُشاں کہ شما اچ من سستگ ئے ۔
یار شھابو ھؤ من ءَ هم پہ ترا، پہ زاھو ءَ زهیر کنت بلے من پہ شما کدی ھرس نہ گواراں شمئے نام من ءَ هرسے گوارگ ءَ شات نہ بنت، مدام کہ من ءَ شمئے گیر بیوس کناں من رواں کوٹی نمبر 6 ءَ ءُ گوں شما هم دیواں باں-

بہ گندے اے سھت ءَ شما جیڑگ ءَ بہ بے کہ اے کوٹی نمبر 6 چے ئے ءُ جست بکن ات کہ یار صغو کوٹی نمبر 6 کدیں ایں هبرے؟ یار زاهو تئی، شهابو ءُ باکی سنگتانی سرکپگ ءَ چہ لھتے روچ پد من سرجم ءَ بن گپتگ اتاں، گشے اے آس روچ پہ روچ گیش بوان انت بلے دل نہ من ات کہ شما رپتگ ئے، من جیڑات کہ جھان ءَ چوں باور بکنائیناں کہ شما ھست ات، زندگ ات ءُ همدا کوٹی نمبر 6 ءَ مئے میان ءَ ات گُڑا هیال اتک کہ کوٹی نمبر 6 یکیں راه اِنت کہ من سنگتاں باور کنائینت کناں کہ شما ھست ئے ءُ مئے میان ءَ ترّگ ءَ اِت ۔ کوٹی نمبر 6 ھما جاہ انت کہ ما سنگتاں زندگ کنت، مئے توک ءِ آس ءَ سهتے کُشیت ءُ مارا گوں شما هم دیوان کنت، مارا کندگ پرمائیت۔ زاھو کوٹی نمبر 6 ءَ زردیں پُل هم هست ءُ شهابو هما کُلّوک ترا یات انت گندے تو سر ءَ نبشتہ کُتگ اَت “‍ لالا پنچی یے ندے” آ کُلّوک هم کوٹی نمبر 6 ءَ ایر انت، شهابو تئی کندگانی توار کوٹی نمبر 6 ءَ مئے گوشاں کپنت-

درُستیں سنگت هست انت، شمئے درستانی یات، هبر ما کوٹی نمبر 6 ءَ ایر کتگ انت ءُ اے هما جاه انت کہ مارا زندگ کنت ءُ باور کنت کہ شما زندگ ئے۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

مُریدے ءَ چُشیں گَماں ھانُل ءَ گُٹگیر کناں

نبشتہ کار: سیاھل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

شئے جان ! من تئی ءُ ھانی ءِ مھرے کسہ ءَ اِنچو سرپد نہ یاں کہ تئی ءُ ھانی ءِ مھرانی توسیپ  ءَ بکن آں بلے وھدے تئی شیدائیں ھانو ءَ گِنداں اَنچو سما کپ ایت کہ اھدی شئے ءُ هانی ءِ کّسہ پد ءَ نوک بندات بوتگ۔

شئے جان! تئی گمان ھانی چہ اندار ءَ ھلاس کُتگ بلے اَنگت چہ گماں اِے بالاد اِیرجیگ بوهگ ءَ نہ اِشتگ ھانو ءَ تئی داتگیں پنت زُرتگ اَنت ءُ جھان ءِ دیم ءَ وت ءَ دلیرّ ءُ مُھکم داشتگ تو آئی ءَ را ھمے گُشتگ اَت کہ منی واستا هِچ مہ جیڑ ءُ گم مکن بوت کنت من تئی باندات ءَ گوں مہ باں بلے ترا زندگی کنگی اِنت ءُ منی زندے پشتکپتگیں روچ هم ترا گوں وت ءَ گوازینگی اَنت هانو تئی زند گوں وت ءَ زورتگ سبر ماں پاداں مانجتگ ءُ تئی نہ سگوکیں گمانی کِشک ءَ پند بُراں اِنت-

 شئے جان ! کسے تئی ھانو ءَ گوں دلے نگاهاں بیچار ایت آئی ءَ ھم سما ءَ کپ ایت کہ آ درد ءُ گمانی کِشکاں پند بُرگ ءَ اِنت گوں چونیں رنج ءُ گّماں دوچار اِنت بلئے تئی مزن زهرگی ءُ دلیری آئی ءِ دیم ءَ چو بولان ءِ کوهاں مِکّ اِنت آرا پروش ورگ ءَ نیل انت  چیا کہ شُما مِھر ءِ راه ءَ هوار بوتگ اِت تئی گِیش اِیں مِھراں آرا مُھکم کُتگ چیا کہ اِے اھدی چاکری زُلمے پلسپہ کوَهن تریتگ نوں آ مُرید ءِ گنجن مِھرانی ساهگ ءَ رُستگ آ زانت اِے گمانی دراجیں کِشک ءَ چوں سپر کنگی اِنت آئی ءَ اِے هم زانتگ اَت  من تئی بانور نباں چیا کہ آئی ءَ زانتگ اَت آئی ءَ را مھر گوں زمین زادگے ءَ بوتگ کہ آئی ءِ کِرا دُگنیا ءِ  هر همُک وشی ءُ آسراتی ءَ چہ گِیش  آئی ءِ زمین ارزشِت داریت ءُ زمین ءِ گّمے پِر اِنت تو پمائی ءَ کتابے ءِ دروشُم ءَ اِت ئے ءُ  آئی ءَ ترا سرجم ءَ ‏ونتگ ءُ دربُرتگ اَت آئی ءَ اِے کُل چیز پیسرا زانتگ اِت آں چیا کہ تو پیسرا آئی ءَ را ھمے گوشتگ اَت کہ منی زمین پہ منی  ودار ءَ نِشتگ بلئے تو دِلگران مہ بو من ترا چہ پیسر گوں وتی زمین ءَ آئی ءِ موکگ ءِ کول کُتگ من پہ تو نہ بلکیں پہ وتی زمین ءَ سالونک باں  ۔

انگت تئی داتگیں مُندریک وتی لنکُکاں سمبھیتگ وهدے تئی نمیرانی ھال سر بوتگ هانو زانتگ نوں منی مُرید پہ هانُلیں زمین ءَ سالونک بوتگ اَچ من جسمانی دروشم ءَ جُتا بوتگ بلئے اَنگت ءَ هواریں مہ پرچاکہ هانی زمین اِیں ءُ زمین اَچ مہ هِچ برجُتا نہ بیت ھانو زانتگ تو گوں زمین ءَ کُتگیں ‏کول ءُ کرار سرجم کُتگ اَنت پمێشکاّ آ سر ءَ بُرز کنت پہ پهر ءُ شان ءِ گُش ایت منی مُرید ءَ پہ هانی اِیں زمین ءَ ساه داتگ-

تئی ھانو تئی دوری ءِ درد ءُ رنج چو پُلے ءَ وتی جیگی ءَ سمبھیتگ انت ءُ وتی هرساں سیراپ اِش کنت ءُ همے گُش ایت منی مُرید اَنگت زندگ ءُ هست اِنت اَچ من نہ سیستگ-

شئے جان ! من نو گُڈی ءَ ھمے گوشان کہ تئی ھانو چہ درداں سر گوستگ بلئے آئی ءَ تئی گّپ زُرتگ پہ ترا موتکی نہ اِنت- بلئے بِگّندے تئی دوری ءِ گّماں روزرد ءِ مُلور ءُ اَبیتک اِیں دیدگاں گرد ایت بلئے پہ شان ءِ گُش ایت شئے پہ هانی ئیں زمین ءِ ننگ ءِ پهازگ ءَ وت ءَ کُربان کُتگ-

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

ترا سگریٹ گوں؟

نبشتہ کار: سراج بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

شال ءِ ابیتکین موسم ءُ پد ءَ روچ ءِ گرمی منی سر ءَ توک اَت ءَ ۔ھچ وش بوگ ءَ نہ اِنت ، اے روچ ءَ من شال پریس کلب ءِ کَش ءِ کیپہ ءَ نشتگ ءُ جیڑگ ءَ اتاں ھو کہ رویں نی لوگ ءَ ھامین ھوں اتکگ، پد ءَ کار باز بنت اے وانگ ءَ ھچ مکسد نیست، من وت ءَ رَد دیگ ءَ اَت ھو پہ لوگ ءِ روگ ءِ واستا-

چاہ ءَ ور اِنچو مہ جیڑ ، گوں منی جیڑگ ءَ ماما اے چاہ ھوں اتک، ماما یار من ءَ شال وش بوگ ءَ نہ اِنت ماما ءَ کندیت ءُ گُشت اے تئی گُناہ نہ اِنت، شال برے برے زُلم ھم کنت، بلے تو مرو بوان۔ ماما شُت، ماما ءِ گپاں من ءَ ھچ ھسر نہ دات۔

کیپہ رش بوان اَت، ھمے رشی ءِ تہ ءَ منی چم یک جنکے ءَ کپتاں ، منی ھیال پورہ گار بوت ،جان یل ءَ یل ءَ بوت،منی ٹیلگ آ جنک ءَ یل ءَ دیگ ءَ نہ ات۔ اُپ ھدا، منی دپ ءَ وت سرا اے لبز دارتک، آئی ءِ گورے گُد کوھن اَت انت، سرے گُشاں ءِ ٹُنگ اَت، چمپل ءِ بندے سستگ اَت ءُ دست ءَ یک سگریٹے ءُ پد ءَ وشتریں گپ کہ آ کس ءَ بے کنگ ءَ نہ ات، یک آزادیں روھے ءِ کہ ھدا ءَ اے گلامیں زمین ءِ سر ءَ یل داتگ اَت ۔ آ منی دیم ءِ ٹیبل ءِ سرا نشت، ماما ءَ را توارے کُت ،ماما ءَ چاہ اُرت ، آئی ءَ سگریٹ کُشت ءُ قلم ءُ کاپی ٹیبل ءِ سرا ھیرے کُت اَنت، پد ءَ دگہ سگریٹے روک ءِ کُت،۔ منی چم آئی ءَ سک اَت انت ، اے ابیتکین شال من ءَ وتسرا وش بوگ ءَ اَت۔ ماما ءَ دو سگریٹے بیار گوں، منی آواز پوریں کیپہ ءَ اُشک کُت آ جنک ءَ ھم، بلے ماما ءَ اُش نہ کُت، من پد ءَ آواز دات بلے اے رندی منی آواز جل تر اَت بلے ماما ءَ اُش کُت، ۔ آ جنک گوں کاگز ءُ قلم ءَ انگت دستگٹ اَت ءُ من گوں دگہ لِزتے ءَ آئی ءِ ندارگ ءَ کنگ ءَ ات۔ یک سگریٹے مرے دومی روک، برے آ چے لیکگ ءَ اَت۔ من ھوں قلم ءُ کاپی ٹیبل ءِ سر ءَ ھیر کُت اَنت، بلے ماما ءِ سگریٹ گار اَت اِنچو آواز ھوں دیگ نہ بیت اِنت، من انزار کُت،۔قلم ءُ کاپی دوئیں منی دیم ءَ ھیر اَنت بلے منی ھیال گوں آ جَنک ءَ اَت ءَ، من اولی لبز لیک اِت: آزادی چی یے؟ ھدا کہ نام پے کچھ دیں، من کہ چمانا ءَ چست کُت پنڈوکے اَت، من ھپت کوپ چاہ وارتگ اَت ءُ دو دانگ گولڈلیپ سگریٹے ھم گُشتگ ءُ پد ءَ منی کیتو ءِ زَر 400 کلدار اَنت ۔ چاہ ءِ زَر ھم شَرے ءِ سر ءَ پورہ بوگ ءَ نہ ات، نو پد ءَ پنڈوک ھم اَتکگ ءُ پد ءَ ھدا ءِ نام ءَ ھم گرگ ءَ اِنت ۔ آ جنک من ءَ چارگ ءَ اَت من پنجاہ کلدار کَش اِت دات۔ پنڈوک گل بوت ءُ گُشتے ھدا تمیں خوش کرے، آ دَر کپت جنک ءِ کرا شُت جَنک ءَ نہ چار اِت،واہ ءُ زاری ءِ کُت جَنک ءَ ھچ نہ دات، نو من جیڑگ ءَ لگ اِتاں من پرچاہ اے پنڈوک ءَ 50 کلدار دات ، داست من سر ءَ کُت اَنت ءُ اللّہ اللّہ کنگ ءَ ھوں کہ ماما سگریٹ ءَ میاری، نو سگریٹ ءِ زر ھچ وڑ ءَ منی جیب ءَ چے در نہ اَنت اگاں ماما جَنک ءِ دیم ءَ زر بہ لوٹ ایت، من چٹ پشل باں۔ یک برے پد ءَ شال من ءَ وش بوگ ءَ نہ ات، ۔ بزور سگریٹ ءَ ، ماما ءَ سگریٹ آورت اَنت ، ماما سگریٹ ءَ بر نو منی موڑ نہ اِنت ماما جزباتی بوت بلے ھچے نہ گُشت ءُ شُت ۔من چم چست کُتاں جَنک اود ءَ نہ ات ، من پاد اَتک اوں سرجمیں کیفے چار اِت جَنک گار اَت ،بلے پنڈوک انگت پنڈگ ءَ اَت، ھما شال کہ جَنک ءِ گندگ ءَ پیسر بوت ءَ ھما وڑ بوت، ابیتکی ءِ جمبر منی سر ءَ مانشانت ءَ، مُلور مُلور ءَ چہ کیفے ءَ در اَتک اوں۔ ھمے ساھت ءَ دراھگ ءِ شرت ءَ منی کوپگ ءِ سر ءَ یکے ءَ دست ءِ ھیر کُت ترا سگریٹ گوں ، من چک جت ،آ ھما جَنک اَت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

سی پیک پہ بلوچستان ءَ دیمروھی ءِ مستاگ یا بربادی ءِ مانزمان؟

نبشتہ کار: زرپھاز بلوچ

سیمی بھر

دی بلوچستان پوسٹ

سی پیک پروجیکٹ ءِ تہ ءَ وانگ ءُ زانگ ءِ گپ ءَ ھم ما ایش کُن ایں۔ واجہ بیا کہ بلوچستان ءِ دریاورد ءُ شوانگ ءِ چک ءَ پہ ٹیکنیکل اسکول، کالج ءُ شاھدربرجاہ اڑ کنگ بیت ایں۔ آوانی تہ ءَ آ وتی زانت ء چراگ ءَ بلین انت۔ وتی باندات ءَ رُژنا گند اَنت۔ بلئے دومی نیمگ ءَ سی۔پیک ءَ گوادر ءَ را ابید چہ یک پرائمری اسکولے ءَ کہ اود ءَ ھم استاد نہ گواہ ایت۔ ما دگہ ھچ نہ دیستگ۔ بلوچستان ءِ تہ ءَ جھندم چہ نوکیں وانگجاھ ءِ اڈ کنگ ءَ ھمئے ھستیں اسکول بُن دیگ بوھگ ءَ انت۔ اِدا شاھزانتیں زھور شاہ ھاشمی ءِ شئیرے ئے اے بند ڈیک ورگ ءَ انت۔”بے سریں راج ءُ بے سریں سودا، جھندم چہ بادگیر ءَ کاپر شُت۔” سی۔پیک پروجیکٹ ءِ وانگ ءُ زانگ ءِ دیمروھی ءِ ھال اش کہ بلوچستان شاھدربرجاھ کہ بلوچستان ءِ مستریں وانگجاھ انت۔ سال ءِ تہ ءَ شش ماہ بندش ءِ آماچ اِنت۔ اِد ءَ چار چار ماہ ءَ اُستاداناں پگار نہ رسیت ایں۔ گڑا آ زھرشانی کن انت ءُ شاھدرجاھ ءَ بندکن اَنت ایں۔ زانگ بہ بیت کہ بلوچستان شاھدربرجاھیں اُستادانی پگار چار ماہ ءَ گیش اِنت کہ دیگ بوھگ ءَ نہ انت۔ بوت کنت ھمئے زوت ءَ شاھدربرجاھ یک رندے پد ءَ بند کنَگ بہ بیت ایں۔ ستر کہ بلوچستان سی۔پیک ءِ دلبند گؤشگ بیت ایں۔ بلئے بلوچستان ءَ ناوانندگی مرچی ھم چہ پاکستان ءِ دومی سوبھاں گیشتر اِنت۔ لَکانی ھساب ءَ بلوچ ءِ چُک چہ اسکول ءِ نام ءَ ھم نا آشنا اَنت۔

اِشاں ابید، سی۔پیک پروجیکٹ ءِ تہ ءَ شاھدگانی اڈ دیگ ءِ گپ ھم ھوار گیجگ بیتگ۔ ھمئے گپ بار بار ءَ دیما آرگ بیت ایں کہ واجہ گوادر داں شال ءَ شاھدگے جوڑ کنگ بوتگ۔ بلئے بلوچستان ءَ را The Orange Line Metro Train ءِ دیگ ءِ بدل ءَ ھستیں شاھدگانی سر ءَ گیشتر کار کنَگ درکار اِنت۔ اے ھونواریں دَگ ھروچ بلوچستان ءِ مھلوکانی مرگ ءِ مانزمان اَنت۔ گؤستگیں روچاں سرجمیں مکران پرسیگ کرت ھمئے ھونواریں دگاں۔ سال ءِ تہ ءَ ھزارانی کساس ءَ بلوچ مھلوک دَگ ویلانی آماچ بنت ءُ چہ زیباھیں زنداں زبھر بنت ایں۔ (دلگوش! دگ ویل استان ءِ یک پندلے پہ بلوچ نسل کشی ءَ )۔ بلوچستان ءَ لس مھلوک ءِ دَگ ویلی مَرگ وتی جاھ ءَ، گؤستگیں سالاں گؤستگیں وانگ ءُ زانگ ءِ وزیر اسد بلوچ وش بھتی ءَ چہ ھونواریں دگ ویل ءَ رَک ات۔ بلئے گؤستگیں کمشنر مکران طارق زھری چہ دگ ویل ءَ رکینت نہ کنت ءُ چہ زند ءَ زبھر بیت ایں۔ اے بوت واجہ تئی سی۔پیک پروجیکٹ ءِ ٹرانسپورٹی جوڑشت!-

سی۔پیک پروجیکٹ ءِ تہ ءَ مھلوکانی جانجوڑی ءِ گپ ھم کنَگ بیت ایں۔ بلئے بلوچستان ءِ شاھدگانی وڑا نادراھجاھ ھم پہ بلوچ ءِ ھون ءَ تنگ اَنت۔ ھمئے وڑا سال ءِ تہ ءَ ھزارانی کساس ءَ مھلوک اگاں دَگ ویلانی آماچ بیت ایں ءُ چہ زند ءَ زبھر بیت ایں۔ دومی نیمگ ءَ ھزارانی کچ ءَ بلوچستان ءِ نادرھجاھانی تہ ءَ ھم بلوچ وتی زندگی ءَ رکینت کنگ ءَ نہ اَنت۔ گؤشگ بیت کہ گوادر ءَ آرمی ءِ چیردستی ءَ جی،ڈی،اے نادراھجاھ اڑ دیگ بوتگ۔ بلئے ما گندوں کہ اودا جھندم چہ مزنیں بیماریانی الاج ءَ۔ تپ ءُ کُلگ ءِ الاج ھم بوت نہ کنت ایں۔ اِدا دارو ءُ درمان ءِ ڈکالے ھم مارگ بیت ایں۔ چرے گپاں چو گؤشت بیت ایں کہ سی۔پیک پروجیکٹ ھچ پڑ ءَ بلوچستان ءِ درد ءَ درمان کنگ ءَ مارا گندگ ءَ پیداک نہ اِنت۔ بلکیں مھلوکانی جنجالاں گیش کنگ ءَ اِنت۔ چرچا کہ سی۔پیک پروجیکٹ ءِ نام ءَ بلوچستان ءِ مڈی گوں دویں دستاں لَکُچ ءَ چنگ بوھگ ءَ اَنت۔

ھمۓ زوت ءَ گوادر ءَ مھلوکانی لوگانی تہ ءَ ھُور ء آپ ءِ اوشتگ ءَ گوں سی۔پیک پروجیکٹ ءِ یک دگہ چیریں راستی ئے پدر بوت۔ اے ھُور ءَ سرجمیں گوادر داں بیست ءُ پنچ روچ ءَ ھُور ء آپانی تہ ءَ اوژناگ کنَگ ءَ کئے ءَ نہ دیست؟ گوادر ءَ چد ءُ پیسر مستریں ھُور بوتگ انت۔ بلئے آپ اے کساس ءَ ھچ وڑا داں ھپتگانی ھپتگ شھر ءِ تہ ءَ جلوک نہ بوتگ۔ گوادر ءَ پیسرا 370 ملی میٹر ءَ گیش ھُور ءَ گؤرتگ۔ بلئے آپ ءَ وتی راہ گیشینتگ۔ پرچا کہ آپ ءَ را چاریں نیمگ ءَ راھ بوتگ پہ دراھگ ءَ۔ بلئے اِمبری کہ 250 ملی میٹر ھُور بیت ایں۔ گڑا سرجمیں گوادر ءَ ھُور ء آپ اَنگیر کنت ایں۔ سدانی کچ ءَ مھلوکانی لوگ ءُ آھانی دیوال کپ اَنت ایں۔ چریشی گوادر ءِ مھلوکاناں سما کپت کہ گوادر شھر پہ زانت ھما وڑا اڈ دیگ بوتگ کہ ھُور ء آپ ءَ راہ مہ بیت ءُ مھلوکانی لوگ ءُ دیوال بہ کپ انت ایں۔ داں مھلوک پہ شھر ءِ یل دیگ ءَ سوچ ءُ پگر بہ کنت ایں۔ بلئے بلوچ آشوب ءَ گوادر ءِ مردماں ھوار بلوچستان ءِ تِپل تِپل پاکستان ءِ پندلاں چہ شر آگاہ کرتگ اَنت۔ نوں ناں کسے وتی زمینانی بھا کنگ ءَ تیار اِنت۔ ناں گوادر ءَ یل دیگ ءِ گمان ءَ ھم کنگ ءَ اِنت۔ گوادر ءِ یل دیگ وتی جاھ ءَ کہ آ بلوچستان ءِ دل گؤشگ بیت ایں۔ بلوچستان ءِ کوھاں نشتگیں شوانگ ھم وتی زمین ءِ یل کنگ ءِ گمان ءَ ھم کت نہ کنت ایں۔

گپ اگاں س۔پیک پروجیکٹ ءِ بلوچستان ءَ را دیمروھی دیگ ءِ بہ بیت۔ گڑا کس نہ لوٹ ایت کہ آ وتی چاگرد ءَ وشھال مہ گند ایت۔ بلئے دیمروھی ءِ نام ءَ دمگانی مھلوک رَد دیگ بہ بنت ایں. آھانی زمین ءُ ایشی تھے مڈی پلگ بہ بنت ایں۔ آ کم شرپ کنَگ بہ بنت ایں۔ گڑا ایوک ءَ بلوچ ناں بلکیں ھچ راج وتی چُکچینی، لُٹ ءُ پل ءُ رَد دیگ ءَ تیار نہ بیت ایں۔ پمشکا سی پیک پروجیکٹ ءِ بگیری ءَ بلوچ سرمچارنی ارش چہ بنداتی روچاں بندات بوت اَنت۔ ایف ڈبلیو او کہ پاکستانی لشکر ءِ چیردستی دَگ کاری ادارھے وھدے گوادر تا شال ءَ دگ جوڑی ءَ بندات کنت ایں۔ گڑا بلوچ سرمچارانی نشانگ جوڑ بیت ایں۔ سدانی کساس ءَ لشکر ءُ ایف ڈبلیو او ءِ کارمد جھنمی کنَگ بوت اَنت۔ اے درگت ءَ گوادر پورٹ ءِ جوڑ کنوکیں چار چینی انجینئراں ھم وت ءَ چہ بی،ایل،ایف ءِ ارش ءَ رکینت نہ کت کہ 2004 ءَ یک ارشے ءَ گوات ءِ تہ ءَ پُجل پُجل بوت انت۔ اے لُٹ ءُ پل ءِ درچ داں زیک ھم برجاھ منتگ۔ ءُ ایشی ھلاپ ءَ بی۔ایل۔اے مجید بریگیڈ ءِ پدائی ریحان اسلم اگست ءِ ماہ، 2018 ءَ چینی انجینئرانی سر ءَ بلوچستان ءِ شھر دالبندین ءَ جند ندری ارشے کنت کہ آ ریکوڈک پروجیکٹ ءِ نام ءَ بلوچ زمین ءِ مڈیانی لٹ ءُ پل ءَ گوں پاکستان ءَ یکجاھ ات انت۔ اشی ءَ ابید، بی،ایل،اے مجید بریگیڈ ءِ سئے جند ندر ازل بلوچ، رازک بلوچ ءُ رئیس بلوچ نومبر، 2018 ءَ کراچی ءَ چینی قونصل خانہ ءِ سر ءَ پدائی ارش کن اَنت۔ ھمئے وڑا بی۔ایل۔اے مجید بریگیڈ ءِ جند ندرانی ارش برجم دارگ بنت ایں۔ گڑا 11 مئی 2019 ءَ گوادر پی۔سی ہوٹل ءَ کہ اودا چین ءِ سودارگر نندوک بنت ایں۔ بی۔ایل۔اے ءِ جند ندر ھمل فتح، اسد بلوچ، منسب بلوچ ءُ کچکول بلوچ پدائی ارشے کن اَنت۔ اے ارش ءَ بازیں چینی سوداگرے مَرگ ءِ آماچ بیت ایں۔ ھمئے رنگ ءَ لُٹ ءُ پُلی پروجیکٹ سی۔پیک ءِ بگیر ءَ بلوچ راجی فوج ھاموشی ءَ نندگ ءَ تیار نہ بیت ءُ یک رندے پد ءَ چینی سوداگر ءُ انجینئرانانی سر ءَ بی ایل اے ءِ جنگولانی ارشانی نکوٹوکیں درچ برجم مانان بنت ایں۔ ءُ پد ءَ کئیت اگست، 2021 کہ گوادر ءَ چینی انجینئرانی سرا بی ایل اے ءِ جندندر سربلند یک وین گاڑیے ئے سرا کہ آئی ءِ تہ ءَ ھمئے انجینئر سوار بنت ایں، پدائی ارشے کنت ءُ سواریں دُراھیں انجینئراں مردار کنان ءَ شھیدی ءِ جام ءَ نوش کنت ایں۔ اے ارشانی سپر ءَ بی ایل اے بند نہ کنان ءَ اپریل، 2022 ءَ کراچی ءِ مزنشاھدرجاھ ءَ چینی زبان ءِ ھیلکاری سینٹر ءِ استادانی سرا یک رندے پد ءَ پدائی ارشے کنت۔ اے بری جند ندر بلوچ زالبولے بیت ایں کہ آ شاری بلوچ ءِ نام ءَ زانگ بیت ایں۔ زانگ بہ بیت بی ایل اے ءِ مجید بریگیڈ یونٹ ءِ تہ ءَ سدانی کساس ءَ بلوچ شیرزال مرچی ھم پہ ارش ءَ تیار اَنت۔ ھمئے رنگ ءَ چائنا وھدے سرپد نہ بوھان ءَ بلوچ چکینی ءَ گوں استان ءَ یکشل ءَ کہ دیما کنزان بیت ایں۔ گڑا بی ایل اے یک رندے پد ءَ 13 اگست، 2023 ءَ گوادر پکیرکالونی ءَ چینی انجینئرانی سر ءَ پدائی ارشے کنت ایں۔ اے بری دو جند ندر نوید بلوچ ءُ مکبول بلوچ ارش ءَ بھر زور اَنت۔ بلوچ سرمچار وتی زر ءَ رکینان ءَ یک رندے پد ءَ ھمئے زوت ءَ گوادر پورٹ اتھارٹی کمپلیکس ءِ سر ءَ پدائی ارشے کن اَنت۔ اَنچو گؤشگ بوھگ ءَ انت کہ اد ءَ یک مزنیں شوربندی دیوانے بوھگ ءَ بیت ایں۔ اے دیوان ءَ چائنا ءِ انجینئر ءُ سوداگر، پاکستان ءِ لشکر ءِ مزن مزنیں کارمند ءُ دمگی کشندھ ٹولی ءِ مردم ھوار بیت ایں۔ بی.ایل اے ءِ اے ارش ءَ مجید بریگیڈ ءِ ھشت پدائی بابر ناصر، کامریڈ سوالی، مسلم مھر، کریم جان، شوکت حکیم، مروان بلوچ، خدا دوست بلوچ ءُ ریاض بلوچ ءَ بھر زرتگ اَت۔ اے آپریشن ءَ بی ایل اے ءِ پدائی ارش ءِ کمانداری ءَ شوکت حکیم گنگو بلوچ کنت ایں۔ اے ارش داں سئے کلاک ءَ گیش برجم بیت ایں۔ اے ارشءَ چائنا ءِ سوداگراں ھوار پاکستانی لشکر ءُ کشندھ ٹولی ءِ کارمداں ھوار بیست ءُ پنج مردم مردار بیت ایں۔ اشاں ابید، بی ایل اے مجید بریگیڈ ءِ پنچمی ءُ گڈی ارش زرپھازگ آپریشن نیول ائیربیس پی این ایس صدیق ءِ سر ءَ کنَگ بیت ایت۔ اے ارش ءَ سِی ءَ گیش دژمن ءِ کارمند مردار بیت ایں۔ اے آپریشن ءِ کمانداری ءَ کماندار ایوب بلوچ کنت ایں۔ اے ارش داں ھشت کلاک ءَ گیش برجم بیت ایں۔ اے ارش ءَ مجید بریگیڈ ءِ چار جنگول ایوب عظیم، خلیف، وجداد بلوچ ءُ مراد حاصل بھر زور اَنت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔