TBP Balochi

آزمانک
گلزمین مادر اِنت

نِبشتہ کَار: سَیپ بَلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

زمین مهلبیں زرگْوات ءُ مَهکیں مات اِنت ،زمین وتی مادر انت هنچو کہ مات وت بے شام بہ بیت چک ءَ الم جاهے نہ جاهے وْرگ کار اِیت ءُ دنت ءُ گلزمین هم انچوش اِنت، یک دورے ما کسان ات ایں ، وانگ اِت ایں گڑا مئے وانگ جاه سک دور ا‌َت مئے میتگ ءَ چہ من منی میتگ ءِ دْرستیں هم مکتبیں سنگت یک جاه بوت ایں ءُ سهب ءَ دیم پہ وانگ جاها شت ایں، مئے وانگجاہ ءِ نزیک ءَ یک میتگے هم هست اَت مِیتگ ءِ دیم ءَ کور ءُ ڈلیں یک ڈگارے اَت ءُ ما هر سهب اتک ایں ءُ همے ڈگار ءِ نزدیک ءَ یک پیریں مردے همد ءَ برے سِنگ چنگ ءَ اَت ءُ برے ڈنگر ءُ بوچ بورگ ءَ اَت.

آ وهد ءَ ما شش ءَ وانگ ءَ اَت ایں ، همے ڈگار هَمے پیر مرد ءَ نوک زرتگ اَت ،ما یکوی وانگ جاه پہ سهب ءَ وهدے درشت ایں ءُ همے ڈگارے نزیک ءَ اتک ایں، کَند اِت ما همے گشت یکے دومی سنگت ءَ کہ همے ناکو گنوک اِنت اِد ءَ سنگ چنت یکوی اد ءَ اے ڈل ءُ دوکانی تہ ءَ کجا بهار رودیت۔

منی سنگتاں هم کند اِت ءُ ما شت ایں، ھر وهدے ما پہ وانگ جاہ ءَ اتک ایں، ناکو وتی ڈگار ءَ سر ءَ اژما ساری ءَ اتکگ اَت۔ همے وڑ ءَ شش ءَ ما پاس بوت ایں ءُ پد ءَ مئے موکل بوت انت، مئے وانگجاہ داں سے ماه ءَ بند بوت ،وهدے سے ماه سرجم بوت بازیں هورے هرگے بوتگ اَت بزاں همے ناکو ءَ وتی ڈگار ءِ دْرستیں سنگ ءُ ڈوک ءُ ڈل درست کش اتگ اِت اَنت

ڈگاد آپ ءَ کپتگ ات ءُ آئی ءَ وتی ڈگار کار کتگ ات انتگ نہ کشتگ اَت ،مئے کشک همے ڈگار ءِ لاپ ءَ ات مئے کشک هم بند کتگ ات ئِے.

من گڑا گوں ھمراهاں دگہ دیم ءَ راهے هست ات همے راہ ءَ چہ شت ایں، وانگجاہ ءَ چہ واتر لوگ ءَ شت ایں ءُ مات ءَ گوں همے ناکو ءُ ڈگار ءِ گپ جت کہ ناکو ءَ مئے وانگجاہ ءِ راہ بستگ، گنوک انت وسر ءَ سنگ روپ ایت مئے راه بند کتگ ئِے ؟

مات ءَ پسو دات کہ شما وانگ ءَ چہ واستا رو ات؟ من گشت ما وانگ ءَ همے واستا رو ایں کہ شریں انسانے جوڑ بہ بہ ایں ءُ وتی آیوکیں چاگرد ءَ پہ باندات ءِ وتی مات ءُ پتاں گوپگے جوڑ بہ بہ ایں.

مات ءَ گشت بلکل راست انت ابا تئی گَپ همے ناکو هم وتی مات ءِ گْور ءَ وتی چکانی واستا باندات ءِ شوهازگ ءَ انت پمیشکا ناکو ءَ شما گنوک گش ات کہ ناکو وتی گلزمین ءَ گْوں وتی هیداں جان شود کنگ ءَ انت کہ منی باندات همد ءَ جاه بہ کن اَنت ءُ گُلزمین مات انت ءُ مات هرچ پیم بہ بیت وتی چکاں اگاں سیر لاپ مہ کنت بلے بے شام نہ کنت ابا.

هْنچو وهْد روان بوت داں ناکو ءِ ڈگار یک روچ گْوار ،مْاش ،پرماش ءُ کَڑب بوت ناکو هم پیر اَت گْرم ءُ لیواراں هر وهد ءَ ما وهدے وانگ ءَ چہ چٹی کت بّزگ همد ءَ اَت وتی ڈگار ءَ گْوں دلْگوش اَت ءُ یک روچے ما آدینگ ءِ سهب اتک ایں ءُ ناکو ڈگار ءِ سر ءَ گندگ نہ بوت۔

ما گشت بلکیں مرچی ڈگار سبز انت ناکو نیاتکگ بلکیں کارے بوتگ ئِے، بوت کنت ما وانگ ءَ چہ چٹی کتگ ات واتر اتکاں ناکو اِد ءَ نہ انت ءُ دومی سهب ءَ ما اتک ایں،داں ڈگار هشتراں وارتگ اَت ءُ ناکو هم نیاتکگ اَت، ڈگار هنچو گش ئے گیمرتگ ا‌َت گڑا ما وانگجاہ ءِ سنگتے ءَ جست کت مئے راہ ءِ سر ءَ پیر مردے مُدام گْوں وتی ڈگار ءَ هَم گرْنچ بوتگ سے چار سال بیت هروهد ءَ ما دیستگ دو روچ اِنت گندگ نہ بیت پرچا؟

سنگت ءَ پسو دات همے ناکو دو روچ بیت وپات بوتگ دنیا ئِے یل کتگ، پمیشکا ڈگاد ءِ سر ءَ گندگ نہ بیت.

من گشت اڑے یار باز اپسوز بوت دائم بیچارگ وتی ڈگار ءَ گْوں بچکندگ ءَ ات ءُ ایوکی ءَ گوں وتی گلزمین ءَ گپ ءُ ترانے کتگ ئِے۔

دوماه ءَ پد همے ڈگار هشک بوت ءُ کاه ءُ بوْچاں وتی وڑ ءَ کت ، دل نہ چارگ ءَ نہ سگ اِت ءُ زمین بے واجہ بوت.
گلزمین مادر انت اگاں مهنت ءُ جهد مردم کنت سبز ءُ آباد بیت الم جهد کسے ءِ زوال نہ بیت.

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

آزمانک
شپ کدی روچ بیت؟

نبشتہ کار: عابد سُنگُھر بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

شپ تھار اَت، جھان انسر اتگ ات، من گوں کندیل ءَ لیب کنگ ءَ ات آں، چہ دور ءَ لھتیں کُچکّانی توار لھم لھم ءَ پیداک اَت بلے دگہ ھچ نیست ات، ھنچوش گُمان بوگ ءَ اَت کہ گْوش ئے جھان ءَ بنی آدم نامیں ساھدارے ھدا ءَ ودی ھم نہ کُتگ ءُ واب چہ منی چمّاں بیگواہ اَت، اے ھما زمانگ اَت کہ منی بْرات گُلام جان پہ منی آجوئی ءَ ماں کوھاں سرکار ءِ ھلاپ ءَ جنگ ءَ اَت ءُ من مار اتگ اَت کہ چو من ءَ گُلام جان ھم شپان بے واب اِنت.

پہ گُلام جان ءَ ابید چہ جنگ ءُ آجوئی ءَ دگہ ھچ پشت نہ کپتگ اَت، منی کش ءِ ایر ایں کُمب ءَ چہ آپ پٹّگ ءَ اَت ءُ نرم نرم ءَ پٹ پٹ پٹ ءِ چِست بوگ ءَ اَت،من مار ات کہ گُوش ئے اے پٹّوکیں آپ ءِ ھمک تْرمپ من ءَ کلوھے دیگ لوٹ اَنت ءُ من جیڑ ات کہ چو مہ بیت کہ من ءَ گُلزمین گوانک جنگ ءَ اِنت یا تْرمپ ءَ سرپد کنگ ءَ لوٹ اَنت کہ گُلام جان بزّگ اِنت، آ ایوک ءُ نگیگ انت، سرکار زوراور ءُ گُلام جان جنگ بیت….. بلے پد ءَ من جیڑ اِت کہ اے جاور ءُ نگیگی پہ گُلام جان ءَ ھچ نہ انت.

شپ ءِ تھاری گیش بوت ءُ نوں بیمناک بوھان ات، اے بیم ءُ تھاری ءِ نیام ءَ من پد ءَ جیڑ اِت کہ اے شپ کدی روچ بیت؟ گوں ھمے جیڑگاں من واب کپت آں.

داں من واب ءَ گند آں کہ گُلام جان سرکار ءِ ھلاپ ءَ اوشتاتگ ءُ من وتی سرمچاریں بْرات گْوشگ لوٹ اِت کہ من اوں گوں دژمن ءُ بداوھاں جنگ کنگ لوٹ آں بلے نہ زان آں پرچا من ھاموش بوت آں.
آ پہ من، پہ گُلزمین ءُ گُلامی ءِ ھلاپ ءَ جنگ ءَ اَت، روچ ءَ لرزگے گون اَت، زمین ءِ سینگ چہ بمپ ءُ ٹوپانی کپگ ءَ جیسکگ ءَ اَت بلے گُلام جان گوں وتی 1947 ءِ کلاشنکوپ ءَ سلاھبند بند اَت ءُ جنگ ءِ برجا داشتگ اَت ءُ زوراکیں سرکار ءِ ھلاپ ءَ آئی ءِ چم سُر اِت اَنت، ھمے جنگ ءِ تہ ءَ گلام جان ءَ سرکار ءِ جتگیں مرد بزاں کہ بشیر ءِ سیاہ ءُ اسپیتیں اکس گون اَت کہ ھمے اکس ءَ گلام جان ءَ گیشتر بے ترس کُتگ ات، موسم بیمناک بوان ات ءُ درچکانی تاک کپان بوت اَنت، چہ کوھاں مُرگ درایاں بوت اَنت، بلاھیں گْواتے بِنا بوت، من دلوارگی پاد اتکاں تاں چار اِت شپ سھب بوتگ اَت، کُمب ءِ آپ ھلاس اِت اَنت ءُ گُلزمین گوں گلام جان ءَ آزات ات۔

دو مارچ ءُ بلوچ دود ءُ ربیدگ

نبشتہ کار :اے ایس گُل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

من دو مارچ ” بلوچ کلچر ڈے” بلوچ دود ءُ ربیدگ ءِ بابت ءٙ گشگ لوٹ آں کہ مروچی بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ ءِ روچ دارگ بوگ ءٙ انت ۔
مئے بلوچی دود ءُ ربیدگ ھمے رنگ انت کہ مروچی دارگ بوگ ءٙ انت؟ ،مئے ” کلچر ” مئے دود ءُ ربیدگ مارا ھچبر اے چیز ءِ موکل ءٙ نہ دنت کہ ما وتی دود ءُ ربیدگ ءٙ اے وڑ ءَ لگتمال بہ کن ایں۔
مئے دود ءُ ربیدگ مارا گوش اِیت کہ وتی سریگاں دور بہ دے اِت، بلے انگت ما تلوانی سر ءَ ناچ بہ کن ایں ؟
مئے دود ءُ ربیدگ بس ایوک ءٙ دو مارچ ءٙ زندگ بیت ؟
مئے گیرت بس ایوک ءَ یکیں روچ ءِ واستا زندگ بیت ؟؟
اے بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ نہ انت ، بلکیں بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ میار جلی، مھمان داری ، بلوچی پُچ ءُ پوشاک اِنت ،زالبول ءِ ازت ءُ شرپ دیگ سور ءُ آروس ، ھال پرسی، موتک ءُ سوت سپت دگہ ھم بازیں چیز مئے ربیدگ ءِ پجار ءٙ کن انت، اے دو مارچ ءٙ مئے ربیدگ ءَ لگتمال کنگ ءَ انت ۔
کجا بوتگ اَنت پیسر ءٙ ھمے بلوچ کہ مروچی پاگانی واجہ انت ءُ وتی بلوچیت ءٙ دگنیا ءِ دیم ءٙ پیشدارگ انت کہ مئے مات ءُ گھار سال ءُ ماہ گوز انت ماں شال ءِ سرد ءُ گرماں نشتگ انت زار ءُ پریات کن انت اودا کجا انت، گڑا شمے بلوچی کہ اود ءَ پرچاجاہ نہ جنت؟مئے گھار ماں زمستانی کھریں شپاں نند انت ءُ زھر شانی کن انت، آ گرگ ءُ برگ بنت ماں زندان ءٙ بند کنگ بنت، اود ءَ شمے بلوچی گیرت کجا اَنت، بس یکیں دو مارچ ءٙ زندگ بیت ءُ دیم ءَ کیت ؟

مئے دود ءُ ربیدگ مارا ھچ نہ گْوش ایت کہ وتی سریگ ءٙ دور بہ دے ءُ ماں تلوانی سر ءٙ اکس کشی بکنِ ات ءُ دگنیا ءِ مردماناں ھمے پیش بدار اِت کہ بلوچ راج یک وش ھالیں راجے، بلوچ راج ھچ وڑیں جیڑہ ءُ جنجالانی آماچ نہ انت ،بلے مئے راج ءِ ھر مردم پُرسیگ انت، مئے ھر لوگ ءٙ آس روک انت ، مئے مات ءُ گھار وتی چراگانی وداریگ اَنت گڑا اے جاورانی توک ءٙ ما چہ پیم شاتکامی کت کن ایں؟
اد ءَ دود ءُ ربیدگ ءِ نام ءِ سر ءَ مئے مات ءُ گھارانی سریگ لگتمال بوگ ءٙ انت، مئے دود ءُ ربیدگ ھلاس کنگ بوگ ءٙ انت، بلے پہ ھدا ءَ بچار اِت مئے بلوچی دود ءُ ربیدگ ءٙ چوں لگتمال مہ کن اِت، بلوچ راج یک گیرت مندیں راجے، آ پہ وتی ننگ ءُ لج ءِ ھاتر ءَ، پہ وتی مات ءُ گھارانی ھاتر وتی ساہ ءٙ ندر کنگ ءَ انت۔
بلوچ راج دودا بلوچ ءِ رنگ ءٙ اِنت پہ باھوٹی ءُ میار جّلی ءِ ھاتر ءَ گوں ھپتاد ھمراھاں وتی جان ءٙ ندر کنت بلے نوں من ءُ تو پہ دگنیا ءِ پیشدارگ ءِ ھاتر ءَ وتی پاگ ءٙ ھم لگتمال کنگ ءَ ایں ءُ دری مردمانی( پاکستانی فوج) سر ءَ اوست بندگ ءَ ایں ءُ تو چے گش ئے اے انچو پہ تئی ءُ منی دود ءُ ربیدگ ءِ دارگ ءِ واستا دلاپ اَنت ؟ نا اے مئے ءُ شمئے ھلاپ ءٙ پندل سازگ ءَ اَنت بلے ما اے گپ ءٙ وش ءُ شاتکامی کنگ ءَ ایں کہ اے مئے ھمراھداری ءٙ کنگ اَنت، بلے ما اے گپ ءَ انگت سرپد نہ بہ ایں کہ دشمن کدی مئے دوزواہ نہ بیت، ھیر اے گپ ءٙ ھر کس سرپد اِنت ءُ زانت.

بلے مئے توک ءَ انگت ءٙ اے سما/ زانت(شعور) نیاتک ءٙ ءُ ما انگت نشتگ ایں ءُ مروچی وتی دود ءُ ربیدگ ءٙ، وتی مات ءُ گھارانی گد ءُ پوشاکانی لگتمالی ءَ کنگ ءَ ایں، بلے ایشی ءَ بلوچی دود ءُ ربیدگ یا بلوچ گشت نہ کن ایں، پرچاکہ بلوچ ءُ بلوچی گیرت اے چیز ءِ موکل ءٙ اچ وڑ ءَ دات نہ کنت۔۔
بلوچ راج ءُ بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ زندگ بات۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

یک نیمگے ءَ بلوچ شاتکامی کنگ ءَ اَت ءُ دومی نیمگ ءَ آیانی لاش کپگ ءَ اِت اَنت

نبشہ کار :رُژن بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

مئے دشمن دو رنگ ءَ اِنت یک نیمگے بلوچ گوں وتی دشمن ءِ ھمراھی ءَ دو مارچ بزاں بلوچ دود ر ربیدگ ءِ روچ ءَ گیش گیواری کنگ ءَ اِت اَنت ءُ دومی نیمگ ءَ ھمے دشمن بلوچانی لاشاں دور دیَگ ءَ اَت، یک نیمگے ڈیھ ءِ دلبند ءَ دشمن گوں گلامیں راج ءَ شاتکامی کنگ اَت ءُ دومی نیمگ ءَ ڈیھ ءِ دلبند ھونین اَت ،من ءَ یات اِنت ھما روچ کہ مئے دشمن پاکستانی لشکر ءِ بنشون ءَ وتی رسانکدراں ھمے ھال شِنگ ءُ تالان کُتگ اَت کیچ دمگ دشت میرانی ڈیم ءِ نزیک ءَ جنگ ءُ چوپ بوتگ ءُ چریشی ءِ آسر ءَ چار سلاہ بندیں مردم بزاں کہ سرمچار جتگ، اے چارینانی تہ ءَ ماما بگٹی گوں دگہ سے ھمراھاں جنگ بوتگ، وھدیکہ منی چمّاں ھمے ھال کپت پے من وَ نُکاں ھُشک بوتاں من ھم باور کُت واکی بوت کنت جنگ بوتگ، اے ھم جیڑگ ءَ اِتاں کہ آ سئیں چونیں مردم اَنت ھمے میان ءَ منی ھیدے شُت ءُ ھیدے اَتک، ھال ھم آیان اِت اَنت، بلے دنیگت پکائیں ھال نیست اَت بس ھمے ھال اَت کہ لشکر ءَ چار مردم جتگ ءُ کمے رند اکس ھم شِنگ بوت اَنت نی من گنتر نُکاں ھُشک بوتاں کہ اے اکس مردماں نزیکی کن اَنت گوں نی من ھمے جُست ءُ پُرسانی تہ ءَ اِت آں گُڑا گڈی ھال مارا ھمے سر بوت کہ اے چہ لشکر ءِ نیمگ ءَ شنگ ءُ تالان بوتگ کہ چار سرمچار من جتگ اے بلکیں سرمچار نہ اَنت اے ھما بیگواھیں بلوچ پُسگانی لاش اَنت کہ پاکستانی لشکر ءُ آئی ءِ چیریں ادارھانی دست ءَ آوار جنگ ءُ بیگواہ کنگ بوتگ اَنت ءُ پد ءَ آ بندیگ جاھاں ازیت ءُ لُٹ کُتگ اَنت تیر جتگ ءُ آیانی لاش دور داتگ اَنت، ھمے چاریں لاشانی تہ ءَ یک ورنایے لاش ھم گون اَت کہ آئی ءِ بچّار ھم بوتگ اَت آ سنا جان اَت کہ لشکر ءَ شش ماہ پیسر چہ گوادر ءَ آوار جتگ اَت، آ سئیں بلوچ پُسگانی پجّار نہ بوت اے ھمے روچ اَت دو مارچ دوھزار شانزدہ اَت، بلوچ وتی دود ربیدگ ءِ روچ ءَ زندگ کنگ ءَ اِت اَنت بلے دومی نیمگ ءَ بلوچ ءِ ھونانی ریچگ ءَ اِت اَنت ھمے یکیں دشمن اَت اود ءَ پاگ سر اَت ءُ اد ءَ تُپگ ءُ کارچ دست اَت ،دشمن دو رنگ اَت یک نیمگے بلوچانی درد وار جوڑ بوتَگ اَت ءُ دومی نیمگ ءَ بلوچاں کُشگ ءُ آیانی لاشاں دور دیَگ ءَ اَت، لھتے بلوچ بے سما اَت ءُ آیانی سر ءَ پاگ اِت اَنت ءُ دشمن ءِ دیم ءَ ناچ ءَ اِت اَنت، گل ءُ شادان اِت اَنت، دومی نیمگ ءَ ھمے دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءِ داروکیں بلوچانی براتانی لاش دور دیگ بوَگ ءَ اِت اَنت، مات ءُ گْھارانی اِزت پادمال کنگ بوَگ ءَ اِت انت، کماش ءُ ورنا چست کنگ ءُ بیگواہ کنگ بوَگ ءَ اِت اَنت ،لوگانی لوگ ماندارگ ءُ پُر کنگ بوگ ءَ اِت اَنت، ماتانی دل ءَ آس روک اَت ءُ گْھارانی چمّ پُر اَرس اِت اَنت، چُک پہ وتی پلسکگ ءَ اِت اَنت بلے آ بے سما اِت اَنت بلے دومی نیمگ ءَ آ گوں وتی دو مارچ ءَ دلگوش اِت اَنت-

بلے مروچی دوھزار بیست اِنت پد ءَ ھما دود ربیدگ ءِ داروکیں بلوچ وتی دو مارچ ءَ دلگوش اَنت ،دشمن ھم ھوار اِنت ءُ بلوچانی ناچ ءُ سُھبتاں چارگ ءَ اِنت، دومی نیمگ ءَ ھمے مات ءُ گُھار وتی بچّانی شوھازگ ءِ ھاتر ءَ در پہ در اَنت اے دگ ءُ آ دگ اَنت، برے ماں کراچی پریس کلب ءَ برے ماں شال ءِ ھالکارانی بنجل(پریس کلب) ءَ توار چست ءَ اَنت،اے ھمے دشمن اِنت کہ اِشی ءَ کسان سالی ئیں پاتمہ ءُ سمیرین شھید کُت اَنت ،ھمے دشمن اِنت مئے ورنا ءُ کماش شھید کُتگ اَنت ،اے ھمے دشمن اِنت کہ مئے چنت مات ءُ گھارانی اِزت پادمال کنگ بوتگ اَنت ،اے ھمے دشمن اِنت چنت بلوچ پُسگ آیانی بندیگ جاھاں درد سگگ ءَ اَنت بلے شمئے دو مارچ ءِ برجم داشتگیں دیواناں بھر زروگ ءَ اِنت ءُ وت ءَ شمئے درد وار کنگ ءَ اِنت ،وتی ھونیں دستاں چیر دیَگ ءَ اِنت اے گپ ءَ شما چہ وتی دل ءَ شود اِت اے دشمن ھچبر شمئے درد وار نہ بیت-
وھدیکہ ھمے دشمن مئے مات ءُ گْھارانی اِزت ءِ سر ءَ دور کنگ ءَ اِنت ما وتی مات ءُ گْھارانی اِزت ءَ رکینت نہ کنگ ءَ ایں گُڑا ما چون گْوشت کن ایں؟

ما جامگیں ماسانی
ما لجیں گْھارانی

وھدیکہ ھمے روچ ءَ بیت بزاں دو مارچ تو سر ءَ پاگے بند ئے دشمن ءِ دیم ءَ اوشت ئے ءُ پھر ءِ سر ءَ راجی سوت ءَ گوش ئے اے راجی سوت تئی دپ ءَ چوں زیب دنت ھمے دشمن کہ آئی دیم ءَ اوشتاتگ ئے، اِیش تئی مات ءُ گھارانی اِزت ءَ پادمال کنگ ءَ اِنت ھمے راجی سوت ءَ تو گْوشگ ءَ ئے آ دشمن ھم کند اِیت کہ من تئی لج ءَ برگ ءَ آں، من تئی جامگ ءَ دِرگ ءَ آں بلے تو ھچ کُت نہ کن ئے اے دشمن ءِ گپ اَنت کہ دشمن ترا ھمے شگان ءَ جنگ ءَ اِنت بلے تو ھچ کُت نہ کن ئے-

تئی پاگ ءِ سر ءَ کنگ ھم وھد ءَ زیب دنت کہ تو وتی مات ءُ گْھارانی اِزت ءِ پادمالی ءَ بہ رکین ئے گُڑا ھما روچ ءَ شما ھمے بہ گْوش اِت ما جامگیں ماسانی ما لجیں گْھارانی….!!

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

بندیں کوٹی ءِ جِنک
(چِل ءُ سَیمی بھر)

اکیل مراد

دی بلوچستان پوسٹ

دراھیں بیگاھاں آ بے تواری ءَ نند ایت، سیاھیں گاڑی کہ آئی ءَ واتر بورڈنگ اسکول ءَ بارت آ وتی سر ءَ آئی ءِ کوپگ ءِ سر ءَ ایر کَنت آ ایشی ءَ وتی دستانی گوما زور ایت آ گْوش اِیت کہ شریں گپ ایش اِنت کہ زوت پرانسی آپی جھاز سر بیت ءُ اِد ءَ چَہ آئی ءَ بارت ءُ آیاں چَہ یکے دومی ءَ جتا کَنت راہ ءِ سپر ءِ وھد ءَ آ بے توار بیت برے برے آ ڈرائیور ءَ چَہ کور ءِ لمب ءَ ترینگ ءَ گْوش اِیت آ واب کَپ اِیت دمبردگی آئی ءِ پاداں دمبرتگ آ ایشی ءَ چُک ایت ءُ پَچگڑین اِیت
وابی ءِ دروشم ءَ رژنائی سبز رنگ اِنت اگربتیانی وشبو ھروھد ءَ بیگاہ کہ بیت اگربتی بُن دیگ بنت ساہ کَشیں گرم اِنت دراھیں دریگ پَچ اَنت ءُ گوات ءِ یک سوراکی یے ھم نیست

من وتی چَمپلاں کَشاں تانکہ برمش مہ کن اَنت بلے من ءَ باوری اِنت کہ من زان آں نگھبانیں “استانی ” پاد نئیت

پرچاکہ نِی آ گپ ءِ اجازت اِنت شپ ءَ ھرچ وھد ءَ کہ من بہ لوٹ آں اتک کن آں من زوت “ا” ل ” جاھے چارگ ءَ رواں ھروھد ءَ یک کسانُکیں تیلانکے ءِ ھمراھی ءَ ھروھد ءَ ھما ترس ءَ چَہ بورڈنگ اسکول ءَ چَہ تتکگی بیتگ آ جاڑیگ اِنت آ جُھلیں وابانی ملاراں گون اِنت “ا ” ل “یک سرکشیں ندارگے ءِ واب ءَ اِنت کہ من ءَ یات اِنت گراڑگ ءَ اِنت، آئی ءِ برھنگیں دست ءَ آزادی ءَ چَہ آئی ءِ سر ءِ سر ءَ ایر اِنت آئی ءِ بدن آ دگہ جِنکانی زیبائی ءِ ھمراھی ءَ تچک نہ اِنت آئی ءِ ھَٹ پُچ اَنت آئی ءِ چھرگ گِندگ ءَ آیگ ءَ نہ اِنت آئی ءِ سرجاہ یک کش اِنت من جیڑاں کہ آئی ءَ منی ودار کُرتگ ءُ پد ءَ چریشی ءَ چَہ بے اُمیتی ءِ زھر ءَ آئی ءَ را واب ءَ گِپتگ آئی ءَ الم گِریتگ ءُ پد ءَ پراموشی ءِ تہ ءَ گار بیتگ من لوٹ اِت کہ آئی ءَ پاد بہ کن آں ءُ پد ءَ ما یکے دومی ءَ یک ھنچیں اندازے ءَ گَپ جَتگ کہ دومی ءِ گپ لُنٹانی سر ءَ نزیک بیتگ اَنت من چولون ءِ مرد ءِ گوما نِی گَپ نہ کن آں گوں آ منی گا گپ نہ جَنت منی واستا “ا “ل “ءِ جستانی ایش کُنگ اژدری اَنت اشاں چَہ ھما مردماں بے دروریں مسالانی دلگوشی ھست اِنت ھرچ گپے ءَ کہ سرپد نہ بیت آئی ءَ را گوشگ بیت بلے من آئی ءَ پاد کُت نہ کن آں یک رندے ءَ اے وڑ ءَ پاد کنگ بہ بیت شپ ءِ نسپ ءَ “ا “ل ” پد ءَ دوبر وپت نہ کَنت، آ پاد کیت، آ ڈن ءَ روگ لوٹ اِیت آ اے وڑ کَنت کہ پدانکاں ایر کپان بیت آ ترگ جاھاں روت مزن مزنیں گوازیانی پَٹاں تچان اِنت آ من ءَ گوانک جنان اِنت آ ھمے وڑ ءَ بے کساس وش اِنت آئی ءِ بگیری ءَ ھِچ وڑیں لبز کَشگ نہ بیت ءُ وھدیکہ آ ترگ ءُ گردگ ءَ بند کنگ بیت گڑا دُرست زان اَنت کہ اے ھما لوٹ اِیت من گپ ءَ تَر ءُ ماتَر کن آں ءُ پد ءَ من آئی ءَ پاد نہ کن آں

کِسہ روان اِنت سپر ماں پرانسی جِنک ءَ ـ ـ ـ

دو مارچ ءُ سرکار ءِ پندل

نبشتہ کار: شیردل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

بلوچ راج سرجم ءَ گمیگ ءُ پرسیگ اِنت، ھروچ بلوچ ءِ دود ماناں استان ءِ لشکر لگتمال کنگ ءَ اِنت ءُ بلوچ پرزند گار بیگواہ کنگ بوگ ءَ اَنت ءُ آوانی ژانگولیں کُنٹ چَگل دیگ بوگ ءَ انت بلے انگت دو مارچ ءُ بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگانی نام دیگ ءُ دُھل چاپ بے میاریگے نہ اِنت دگہ چی یے ..؟

بزان ھمے روچ ءَ را بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ ءِ نام ءَ بلوچ ءِ دود مانانی تاوان دیگ ءَ سرکار ءِ داشتگیں زَر زُرتیں مردم دیم ءَ آرگ بلوچ ءِ راجی جنز ءِ تاواں دیگ ابید دگہ ھچ پایدگ ئِے مان نیست، یکروچے ءَ بلوچ بوگ پد ءَ تیوگیں سال ءَ وتی بلوچیت ءِ دل ءَ بَرگ ھچ نہ رس ایت ،

مرچیگیں جاورانی نیمگ ءَ کمو چمشانکے بہ دے ایں کہ پہ بلوچ ءَ پاکستان ءَ آئی ءِ سرڈگار ءِ جند دوزاہ کُتگ، ھرچ گس پرسیگ اِنت، چُنت بلوچ پُسگ بیگواہ کنگ بوتگ، گیشتر مردم بے گس ءُ جاہ اِنت، دَر پہ دَر ءُ بزگ اَنت ، ھچ کس وتی گس ءَ پہ ایمنی نِشت کنگ ءَ نہ اَنت.
سیما ءُ پرزانہ ءِ وڑیں گوھار ، راشد ءِ مات، مھلب، اَلی ھیدر دگہ بازیں چُک پہ وتی لوگ ءِ اندیمیں کرتگیں رژنائی ءَ پولگ ءَ اَنت، کدی شال ءُ کدی کراچی ءَ اکس اِش گوں اَنت ءُ گردگ ءَ اَنت کہ مئے مھرانی چراگ کجا اَنت؟
پیرمردیں ماما کدیر بلوچ ءِ ھمراہ اَنت ءُ شال ءِ سردیں موسماں شُدلاپ ءَ نشتگ اَنت، گوں ھمے یکیں لوٹ ءُ واھگ ءَ کہ مئے بیگواہ کرتگیں چُک آجو کنگ بہ بنت، اگاں دست ءَ اِش رَدی یے بوتگ، گڑا آمید گساں آرگ ءُ پیش کنگ بہ بنت، اگاں گناہ گار اَنت گڑا سزا دیگ بہ بنت ، اگاں بےگناہ اَنت آجو کنگ بہ بنت بلے کسے ءِ گوشاں ھمے راستی ءِ ھبر رواگ ءَ نہ اَنت.
گوستگیں ماہ ءَ بزاں اُستپان بیست شش رمس ءَ ھوریں راجانی گل ءِ (اقوام متحدہ کونسل) کارگشاد ءِ استان آیگ ءَ بیگواھیں بلوچ پُسگانی آجوئی ءِ ھاتر ءَ ماں کراچی روانکے کَشّگ بوتگ اَت، لھتیں بیگواھیں پرزندانی مات ءُ گوھار چُک ھمے زھرشانی دگہ ھچ کس گندگ نہ بوت ء ُدومی نیمگ ھرّوچ استان ءُ لشکر ھمک بلوچ پُسگاں گوں زوراکی کنگ ءَ اِنت، بلوچ مات ءُ گوھار بیگواہ کنگ بوگ ءَ اَنت ھر نیمگ بلوچ دود ءُ ربیدگ پادمال اَنت شما بے تواری اِت بلے مرچی سُرنا ءُ ساز ءَ پرچا ساڑی اِت؟

بَلے!! لھتیں سال اِنت دو مارچ دود ربیدگ ءِ نام ءَ دھّل ،چاپ، مراگش دارگ بوگ ءَ اِنت ھمے مُچی ءُ شاتکامی ءِ پُشت بلوچ ءِ دود ءُ ربید تاوان دیگ بوگ ءَ اَنت، درستیں پندل استان ءُ آئی کارمندانی اَنت ءُ ھمے روچ ءَ ماں جھان ءِ دیم پیشدارگ لوٹ اَنت کہ بلوچ راج وش ءُ شادان اِنت، بلوچ ھچ وڑیں جنجالانی دیمپاں نہ اَنت، نہ ھود ءَ مردم بیگواہ کنگ بوگ ءَ اَنت ءُ ناں ھود ءَ بلوچ پرزندانی کُنٹ دَور دیگ بوگ ءَ اَنت، ناں بلوچ بے گس ءُ دَر پہ دَر ءُ بزگ اَنت ءُ بلوچ ءِ مھکیں مات ءُ گوھار ماں زھرشانی کنگ ءَ اَنت، سرکار ھمے پندل ءِ سازگ ءَ اِنت، بلے ما انگت پوہ بوگ ءَ نہ ایں، باید اِنت ما نوں ھوش بہ کن ایں ءُ وتی مات ءُ گْوھارانی ارسانی بِستار ءَ بزان ایں.

مرچی مئے ماس ءُ گْوھارانی سریگ لگتمال اَنت، باید اِنت ھمے دو مارچ ءِ واستا ما شش شش وال پاگ گپتگ باید اِنت ھمے پاگانی بدل ءَ ما وتی مات ءُ گْوھارانی واستا سریگ بگر ایں دانکہ مئے نَنگ لگتمال مہ بنت، بلے مارا اے سما کج اِنت ءُ کدی ودی بیت؟

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

بلوچی دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءُ ما بلوچ ۔۔۔

نبشتہ کار: داد بلوچ شاشانی

دی بلوچستان پوسٹ

اے جیڑگی گپے بلوچی دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءَ ھما مردُم دارگ ءَ اَنت کہ بلوچ ءِ ھچ ءَ سرپد نہ اَنت،بلوچ ءَ را وڑ وڑیں سِلیں نادراھیاں گِتگ چو ساہ دار ءَ مِرگ ءَ اَنت ،آ شُومک بِہ بیت یا دگہ سِلین نادراھی یے بہ بنت.
بلوچانی زُبان گار ءُ بیگْواہ بیگ ءَ اِنت اگاں بلوچ ءَ را تو گپ بہ پرما آئی چار گپ اردو، سے گپ انگریزی، دو گپ اربی ءُ پاسی بس گُڈسر ءَ اَنت ءُ اِنت پشت کَپ اَنت، بلوچانی وانگی بزاں کتاب وانگجاھاں وانینگ نہ بیگ ءَ اِنت ناں کہ بلوچ ءَ را موکل ھست کہ بلوچی کتاب بُوان اِیت اگاں کسے ءَ بلوچی ونت یا وَ کُشگ بیت یا گار کنگ بیت ءُ بلوچانی نبشتہ کُتگیں وانگیاں ءَ موکواں تند بستگ یا وَ رمیزان گِتگ اَنت، پمیشکا بلوچ بلوچی وانگ ءَ پہ وت اَیبے سرپد بنت یا بے پایدگ سرپد بنت ۔

بلوچانی چُک چینی بیگ ءَ اِنت، بلوچ اِمروز ءَ نیست ءُ نابود کنگ بیگ ءَ اِنت ،نادراھجاھاں بُرو ترا ڈاکٹر کُش اَنت ءُ درمان جاھاں بُرو ھما ھشت لمبر ءِ درمان ترا کُش اَنت، بلوچ ءِ مال ءُ مڈی لُٹ ءُ پُل بیگ ءَ اَنت ،بلوچ زالبول ھر روچ بے اِزت ءُ بے شرپ بیگ ءَ اَنت، بلوچ مردیں وتی لوگانی تہ ءَ نشت نہ کن اَنت ،بلوچ ءِ رھبر ءُ رھشون وتی سرزمین ءَ نشت نہ کن اَنت، بلوچ ورنا مزن شاہ دربر جاھاں پہ وانگ ءَ زورگ نہ بیگ ءَ اَنت ءُ بلوچ جنک ھر روچ دگانی سر ءَ وتی زند گْوازینگ ءَ مجبور کنگ بیگ ءَ اَنت ، چہ ایشی ءَ ابید مزن شاہ دربرجاھاں یا شاہ دربر جاھاں جانشودانی تہ ءَ چیر اندریں کیمرہ جنگ بیت ءُ بلوچ ءِ جنکیں زھگانی بْرھنگیں اکس ءُ تامُر کَشگ بیت، بلوچ ءِ مات ءُ زالانی سر ءَ دروگیں پندل سازگ بیت، گِرگ ءُ برگ ءُ جھل ءُ زنداناں کنگ بنت، پہ بلوچ ءَ چے پشت کَتگ؟

بلوچ ھر نیمگ ءَ لگتمال اِنت، ھر نیمگ ءَ چیر تر اِتگ ھمے بلوچ کہ دود ءُ ربیدگی روچ دارگ ءَ اَنت ایشان یک روچے ھم جُست نہ کُتگ یا نہ جیڑ اِتگ کہ پہ بلوچ ءَ نوکیں باندات چوں بیت، بلوچ ءِ واستا چے بہ کن ایں، بلوچ راج چَہ اِے ازاباں چوں رَکّ اِت کنت ؟ بس سال ءِ سر ءَ یک روچے دود ربیدگ ءِ روچ دارگ ءَ ھچ بدلی نئیت ءُ ناں کہ بلوچ زندگ کنگ بیت، پہ اے روچ ءِ ناچ ءُ سلوات ءُ کریم ءُ پوڈر کنگ ءَ پد ءَ ھمے کہ دود ءُ ربیدگ دارگ ءَ اَنت اے وت نہ زان اَنت کہ دود ربیدگ چے یے دود ءُ ربیدگ ءَ پہ چنچو دیمھونی دیگ لوٹ اِیت؟

چوناھا ما گوں ھُورتی ءَ بچار اِیں بلوچ ءَ را دود ءُ ربیدگ ءِ روچ دارگی نہ اِنت ءُ ناں کہ بلوچ ءَ را اے نام زیب دنت، پرچاکہ بلوچ وَ ھر روچ دود ءُ ربیدگ ءَ توک ءَ اِنت ،اے روچ ءَ ھما بدار اَنت کہ آیاں وتی دود ءُ ربیدگ یل کُتگ ءُ ھمے یکیں روچ ءَ دار اَنت وت ءَ بے سوبیں زندگ کنگ ءِ جُھد ءَ کن اَنت ، بلوچ ءَ وتی دود ءُ ربیدگ یل نہ کُتگ، بلوچ زالبول ءَ بِگر داں مردین ءَ ھر روچ وتی دود ءُ ربیدگ ءَ اِنت انگت ھما وڑیں دوچ ءُ گْور ءَ کن اَنت انگت ھما وڑ ءَ بلوچ ءِ میارجلی ھست، داں اولی روچ ءَ بِگر داں روچ ء مرچی ءَ برجم اِنت، بلوچ پہ میار ءَ اولی روچ ءَ بگر داں روچ ء مرچی وتی سران ندر کنگ ءُ پیداک اِنت، بلوچ ءِ مھمان جلی ھم اولی روچ ءَ بگر داں روچ ء مرچی ھست ءُ یک شَل ءَ روان اِنت ھچ کمی ئِے گندگ نہ بیت، وشیانی روچان چاپ ءُ ڈُھل ، سوت ءُ زیمر، سیل ءُ سواد، نندگ ءُ دیوان ،گپ ءُ تران، مِھر ءُ دوستی، پاگ ءُ پازوار ،گُد ءُ پُچ، گوک ءُ پَس مالداری، زمین ءُ کار ،ننگار کِشت ءُ کِشاری، ھمساھگانی ھال پُرسی ،مَرگ ءُ پُرس، بیگاری ءُ بجاری، کول ءُ وادہ ءُ سوگند، گِس ءُ بان ،جاگہ ءُ رزان ، دود ءُ ربیدگ ھمیش اِنت ایشاں بلوچ ھر روچ کنگ ءَ اِنت دگہ دود ءُ ربیدگی روچ ءِ دارگ چے لوٹ اِیت؟
چیر دستیں کومانی مجگ چیر دست کنگ بنت بلوچ ءَ گوں انچوش بوتگ ءُ بیگ ءَ اِنت، یکے یک روچے پاد کیت ءُ گْوش اِیت،بیا اِت براھوئی استانے جوڑ کن اِیں ءُ یکے کیت ءُ گْوش اِیت بیا اِت دود ءُ ربیدگی روچے دار ایں، یکے گْوش ایت مَکُرانی بلوچ چُش اَنت ءُ دگہ یکے گْوش ایت کراچی ءِ بلوچ چُش اَنت ، چہ سیمی نیمگ ءَ یکے گْوش ایت ایران ءِ چیر دستیں بلوچ چُش اَنت یا اُوگانستان ئِے یا آدگہ ڈیھانی ۔

دود ءُ ربیدگ مزنیں شلوار ءِ نام نہ اِنت ءُ ناں کہ یک روچے ءِ واستا پاگ سر ءَ کنگ ءُ ناچ کنگ دود ءُ ربیدگ گْوشگ بیت ۔
من انچوش سرپد باں اے دود ءُ ربیدگ ءِ دارگ ءِ روچ گْوشگ نہ بیت بلکیں اے دود ءُ ربیدگ ءِ لگتمالی ءِ روچ گْوشگ بیت، اِنچو سال اِنت ما اد ءَ دود ءُ ربیدگ نہ دیستگ ۔

واجہ ناگمان گْوش اِیت” دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءَ مہ دار بلکیں دود ءُ ربیدگ ءِ جند ءَ بدار “۔

لاچاری

مراد بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

داں من سر چِست کتگ ءُ من ءَ ھوش کنت من ھمے گندگ ءَ آں کہ مئے سرڈگار ءِ سر ءَ ھرچ نیمگ ءَ مئے مات ءُ گوھار ، کماش ءُ ورنا ، زھگ ءُ زالبول بزاں کہ مئے بلوچ راج ءِ ھر آدم زات اڑ ءُ جنجالانی دیمپان اِنت،وار ءُ بزگ اِنت ، ڈالچار ءُ لگتمال اِنت ، گار ءُ بیگواہ اِنت ، جنگ ءُ کُشگ بوگ ءَ اِنت ، ھر پِڑ ءَ ایر دست ءُ لاچار اِنت، ھمے جیڑہ ءُ جنجال ھر روچ گیشتر بیان اَنت بلے کم ترّگ ءِ نام ءَ نہ زان اَنت۔

ھمے جیڑھاں چہ یکّے مئے وانگ ءُ زانگ ءِ جیڑہ اِنت من سرپد باں کہ بلاھیں اڑ ءُ جنجالے پمئے راج ءِ واستا ، چی ءَ کہ ھرچ راجے ءِ دیمروی ءِ واستا وانگ ءُ زانگ المی اِنت، بلے مئے راج ءِ بدبھتی ھمیش اِنت کہ مئے راج ءِ وانگ ءُ زانگ ءِ ھک پچ گرگ بوتگ، مئے شھزانت ءُ سرپدیں مردم برگ ءُ بند کنگ بوگ ءَ اَنت ، شھید کنگ بوگ ءَ اَنت ءُ نوں چیزے وھد بیت کہ بلوچ زالبولاں چہ وانگ ءُ زانگ ءَ دور کنگ ءِ جھد بوگ ءَ اِنت، مئے زالبول لاچار بوتگ انت کہ کشکانی سر ءَ در بیا اَنت ءُ زھرشانی بہ کن انت۔

اے ھبر ھم راستے کہ ھر زوراکے وھدے کہ یک راجے ءِ سر ءَ ارش کنت آئی ءَ وتی گلام دارگ ءِ واب ءَ گنِد ایت گڑا ھما زوراک ءِ جھد ھمیش بیت کہ ھما راج ءِ زبان ءُ دود ءُ ربیدگاں ھلاس ءُ راج ءَ چہ وانگ ءُ زانگ ءَ دور بہ دار آں ،چی ءَ کہ یک زانتکار ءُ سرپدیں راجے ءِ گلام دارگ گرانیں کارے بیت، پمیشکا مئے دُژمن ءِ جھد ھمیش اِنت کہ بلوچ راج چہ وانگ ءُ زانگ ءَ زبھر بہ بیت ءُ وتی آجوئی ءِ واب ءَ مہ گند ایت ءُ جھد مہ کنت۔
مئے مردم انچوش کنگ بوتگ انت کہ آ تھنا سجھیں زند ءَ وتی زھگانی دو وھد ءِ ورگ ءِ ھاتر ءَ جھد بِہ کنت تا کہ بیران بہ بیت، اگاں کسے وتی زھگانی وانینگ ءِ جھد ءَ بہ کنت گڑا بزاں کہ آئی ءِ جند یا آئی ءِ زھگ برگ ءُ گار کنگ بیت۔
ھمے واستا دژمن مئے نوجواناں وانگ ءَ نیل ایت ءُ بارت بیگواہ اش کنت ، مئے گوھاراں روچے یک رنگے ءَ بزگ کنت، برے یک پندلے ساز ایت۔

شرم نہ کنت ھما واجہ کاراں کہ وت ءَ بلوچ ءِ درد وار گْوش اَنت بلے گوں دژمن ءَ نشتگ انت ءُ مئے مات ءُ گوھارانی سودا ءَ جَنَگ ءَ اَنت، مئے مات ءُ گوھارانی چہ چماں رِتکگیں ارسانی سر ءَ سیاست کنگ ءَ انت۔
نوں پہ بلوچ ءَ پشت کپتگیں راہ ھمیش اِنت کہ بلوچ وتی وت واجھی ءُ آجوئی ءِ ھاتر ءَ جھد ءُ کوشست بہ کنت، جنگ بِہ کنت،کربانی بہ دنت ، تا کہ بلوچ ءِ آیوکیں پدریچ بزگ ءُ وار مہ بیت، بلوچ ءِ مات ءُ گوھار کِشکانی سر ءَ در پہ در ءُ بزگ مہ بیت ، بلوچ پہ دو وھد ءِ نگن ءِ واستا وتی زند ءِ سودا ءَ مہ جنت ءُ پہ دری ملکاں چو درامد ءَ زندگی مہ کنت ، بلوچ ءِ نوک بروتیں بچ گار ءُ بیگواہ کنگ مہ بنت ،یک ماتے پہ وتی بچ ءِ شوھازگ ءَ ءُ یک گوھارے پہ وانگ ءِ واستا کِشکانی سر ءَ چلگی زمستانی شپاں در پہ در مہ بیت ءُ یک شش سالی ئیں زھگے پہ وتی پِت ءِ شوھازگ ءَ شد ھڑتالی بندر ءَ مہ نند ایت ءُ مہ گریت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

بلوچ جُہدءِ آجوئیءِ کاملیں نام، خیر بخش مری

تحریر: فراز بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

جُہد کہ مانیت، نام اوں زندگ باں، جُنز کہ دیمروئی کنت گڈا میان اُستمانی ردءَ جُہدءِ رکھینگءَ پہ جنجال ءُ جیڈہ سگگِتیں نام اوں زانگءُ پجّاراگ بنت، جُہد اگاں وتی منارئینگءَ سوب مند مہ بیت گڈا آئیءَ گوں بندوُکیں ھُمک کارستءِ اوں دنزءُ مُجانی شَمءَ گارءُ بیگواہ بیت۔

پمشکہ ہما جُہد کہ آئی ھاترا ھیسی سراں وتءَ بّبا داتگ گڈا آ پیمیں جُہدءُ جُنزانیءِ ھاترا الّمی انت آ وتی منارئینگءُ پلگاراگءِ ھاترا ھر رنگیں لیکہیءُ زانشی لوٹاں پیلو بکنت۔

راجدپتری مڈی ءُ نکانانی سرا ہما وھدءَ پہَربندگ راجءَ را زیب دنت کہ ہما مھلوکءُ بامردءُ نرمزاراں کہ آھاں جُنزئےءِ جُوڈاشت ایر کتگ ءُ پَدی مردماں ہما بنُکی اِشتءِ مُھرءُ ابدماں کنگءَ پہ سنچ، شعور، زانت ءُ عقلءَ وتءَ ہمگرانچ ءُ بندوک کتگ ءُ ہما جُنزءِ دیمروئیءُ مُھکمیءَ پہ پہک لانک بستگ۔

اے میاںءَ اگاں کجا اوں نیزوریءِ اتکءُ آئیءِ گیگءُ گیوار کنگءَ پہ چوشیں راھشوانءُ راھدربرءِ دیمءَ نیاتک گڈا آ جُہدءِ لوٹاناں ہر رنگیں جنجال ءُ جیڈائےءِ دیمپانیءَ کس اوں پہریزیت نہ کنت۔

مارکسی لیکہءِ منوگریں نواب خیر بکش ایوکءَ ایش ردءَ یک مزاھمتیءِ راھشوانءِ ردءَ زانگ نہ بیت بلکنیہ آ بلوچ آجوئی جُنزءَ نوکیتءُ لیکہی ردءَ کاملیں رنگءُ دورشمءَ ہما بامردءِ نام ءَ پجّاراگ بیت کہ آئیءِ ھُمک زندءِ تکءُ پہنات، سوچءُ پگر، جیڈگءُ کِماراگ، زانت ءُ زانش، زندءُ مرگ گوں جُہدءِ آجوئیءِ دوبرءَ انگت نہ دِیستگیں بامءَ بندوک انت۔

چوشیں بگندئے سیاسی ءُ پگری راھشوانءِ بلوچءِ بنداتءِ امیتءِ واھگءَ بندوکیں لوٹانی پیلو کنگءَ پہ دَروْارےءَ دئیگ مہ بیت کہ آ یک ٹَکی سردارءُ منوگریں راھشوانءَ ابید اوں وتی زاتی زندءُ وشیاناںءَ ببّا بہ دانت ءُ اے رنگءَ سوچءُ پگر بہ کنت ءُ ترسءِ آماچ بہ بیت کہ،

“بلوچ جُہدءِ آجوئیءِ راہءَ درتہ پُچیںءُ بزّاگیں مردمانی چُک مریّگ انت، وھدئے بلوچستان آجّو بیت چوش مہ بیت کہ سردارءُ زرءَ پُریں بلوچانی چُک بلوچستانءِ واھُند بہ بنت، آئیءِ ھیالءَ بلوچستان لّس مھلوکءُ اُلسءِ ئیگ انت کہ اُودءَ کُل کانودی ءُ عملیءَ دورشمءَ یک ھسابءَ بہ بنت۔ وانگءُ زانگ، مڈیءُ مال ءُ ھَک دئیگءِ ردءَ سرجمءَ بئید تپاوتی رنگءَ بہ بنت۔ تچکءَ پگرءُ تانکسری جیڈہ ہمش انت کہ سوشلسٹ نظامےءِ بہ بیت”.

اگاں آ پہک نوابءُ سردار بیت اِینت گڈا بگندئے آئیءِ پگر پہ درتہ پُچیں بلوچءَ مہ بیت اینت۔ تچکیں ءُ پہکیں نیشنلزام ءِ اگاں کسءِ اوں بالادءُ کالبءَ تُاسگ لوٹیت گڈا خیر بخش مریءَ بْوانیت۔ آ المءَ ایش بابتءَ گِستائیں رنگءَ پھر کنگءَ پہ ڈالچار بیت کہ نیشنلزامءِ لوٹاں چوں ءُ چتوار پیلو کناں۔

مروچی بگندے ما ایوک 28ءُ 29 فروریءَ ہما بامرد، راجدپترءَ نمیرانیں کردارءُ کارستءَ یات کنیں، بگندے ما دومیءِ کسءِ فیسبوکءُ ٹوئیٹرءَ داتگیں پوسٹءَ پد یاتءَ کپاں کہ مارا اوں دو دانک نبیسگ لوٹیتءُ بگندے چیزئے مردم پہ وتی سیاسی ریٹینگءِ ھاترا اوں دو لبز انگریزیءُ اُردو نبشتہ کنت، ھچ کِمار اوں نہ کنت آئیءَ لبز شّر کماتگ انت یا رد بلے چوشکہ دانشوریءُ زانتکاری ئےءِ مروچاں لوٹ ہمیش جُوڈ بیتگ گڈا کتارسسءُ درانگازی کنگ المی زانگ بیت۔

سیاسی ردءَ سنگتئےءِ ٹپاسگءِ ھُنز ءُ پیم ہمے پشتکپتگ کہ آ سوشل میڈیاءَ چنکس دّرا انت ءُ ہمگرانچ انت گڈا ہمے رنگیں اوں سیاسی نودربرءُ باسکءِ درکیت ءُ گُشت، خیر بخش مری نا ایوک پہ مری ٹکءَ بلکنیہ پہ سرجمیں بلوچءَ وانگءُ زانگءِ درگتءَ جیڈھانی بابتءَ دھیاں نہ داتگ۔ پرچکہ خیربخشءَ ڈنءَ یک بلوچءِ اوں پہ وانگءَ راوان نہ داتگ۔
ہماھاں کہ گُشتگ خیر بخش مری یک سردارءِ بیتگ، آرا لّس مھلوکءِ گمءُ بزاگیءِ سمّا نہ بیتگ آ اوں نازاناں مروچی کجام سببانی ھاترا ایش ھبرءَ گوں تپاک کنگءَ ساڈی انت کہ خیر بخشءَ بلوچ لّس مھلوکءِ دردءُ بزّاگی سینگءَ بیتگ، آئرا بلوچءِ بنداتءِ پکر ھُمک جاور ءُ ھالاں گوں بیتگ، بلوچءِ سیاسی ءُ عملی ردءَ یک مھکمیں توارءُ علامتءِ ڈیّوئےءِ بیتگ، آ کجام اوں پیمءَ کہ جُہدءَ بیتگ آئی جُہد پہ زاتءُ مری ٹکءُ کُٹمءَ نہ بیتگ بلکنیہ پہ کُل بلوچءِ سرڈگارءِ آجوئیءَ بیتگ۔

یکیں وھدءَ نیشنلسٹ ءُ سوشلسٹ بوھگ بگندے پہ بازیں بلوچاں مننّگ یک گرانیں کارءِ بہ بیت بلے نواب خیر بخش مری چوشکہ یک بلدیں زانتکارءُ شناسیں سیاسی سروکءِ نامءَ پدر انت آئی را دْرستیں گمّاں چہ ایش گمءَ گِیش ورتگءُ ابیتک کتگ کہ بلوچءِ بنداتیں زند آجوئی پچگراگءَ رند باریں چْوں بیت۔

بلوچ چاگردءَ بگندے مروچی ھق توارءِ پیمیں سرکل ءُ زانشی ربیداگءِ کمی انت، بلے کجام ھم وھدءَ کہ بلوچ عملیءُ پگری رنگءَ کہ زانشیءُ زانگی سرکلانی نمیگہ راواگءِ جُہدءَ کنت گڈا المءَ آرا ھق توارءِ دُورشمءُ بالاد ٹپاسگءِ پکار بیت۔ چہ خیر بخش مریءِ گْشتنءُ دانکاں المءَ کار کپیت۔
خیر بخش مری سُبکءُ نرم دورشمیں تبءِ واھُند اگاں بیتگ، کدی بے توار اوں بیتگ ات، کدی کدی بلوچ سیاسی چاگرداں ایرد گراگ بیتگ ءُ گشگ بیتگ کہ المءَ سبب ءُ ھبرءِ چیراندری درگتءَ اھست انت کہ نواب خیر بخش مری بے توار انت، بلے آئی نزیکیں مردمانی گشگءِ ردءَ آ کدی اوں بے توار نہ بیتگ بلے پہ ادُروکی اگاں ھبرءُ سیاسی ہمگرانچیاں گوں ہمدپ نہ بوتگ گڈا ایشی توکءَ اوں یک مزاحمتءِ چیداگ بیتگ۔

ہما پِگرءُ زانش کہ آ نواب خیر بخش مریءِ بیتگ مروچی بلوچءَ ہمائی پَکار انت، پَکار انت پہ ھُمک جُنزءَ بندوکیں سیاسی باسکءُ راھشوانءَ۔ واجہ خیر بخش مریءِ یات گیری ایوک پہ یک روچءَ نہ انت، زندءُ جُہدءِ ھُمک پڑءَ خیربخش مری زندگی داراگ انت، آئی لیکہءُ فلسفہ زندگ داراگ اَنت، آئیءِ نیشلسٹ ءُ سوشلسٹ پگرءُ سوچ زندگ داراگ اَنت پرچکہ آ سرجمءَ یک مزاھمتی جُہدءُ جُنزئےءِ نام اِنت نا ایوک یک سیاسی راھشوانءُ استادئےءِ۔

وھدیکہ گیرت تھنا دو مارچ ءَ یات کیت اے وڑیں گیرت ءَ بہ سوچ ءُ ماندار

نبشتہ کار: گنی ھیات

دی بلوچستان پوسٹ

وھدیکہ دو مارچ بندات بیت ھرچ نیمگاں ترا گندگ کیت کہ مھلوک پاداں چِست اِنت ھرکس گل ءَ بال اِنت کہ دو مارچ اِنت، ھرکس ءَ نوکیں جوڑی یے پوشاک ءُ گوں یک مزنیں پاگے ءَ ترا گندگ کیت تئی گوشاں ھمے توار کیت دو مارچ دو مارچ دو مارچ بلوچ دود ربیدگ روچ بلے ایشی ءَ کس سرپد نہ اِنت کہ اے دو مارچ کئی ھاتر ءَ دارگ بیت؟
دہ سال ءَ پیش شما سرپد اِت کہ وھدیکہ ھُزدار انجنیئرنگ مزن شھدربرجاہ(یونیورسٹی) ءَ چہ بلوچ نودربرانی نیمگ ءَ دو مارچ دارگ بوت، ھمے وھد ءَ بلوچ نودربرانی سر ءَ گوں دستی تراکاں (ہینڈگرنیڈز) اُرش کنگ بوت، لھتے نودربر زدگ ءُ لھتے شھید بیت.

ھرچ سال دو مارچ ءِ داروک اے نزان اَنت کہ پرچا دارگ بوَگ ءَ اِنت اے روچ ھما روچ ءِ یات ءَ دارگ بیت لھتے مردم اے ھم نزانت کہ بیبگر بلوچ کے اِنت بیبگر بلوچ اے اُرش ءَ سک زدگ بوتگ، چریشی ءِ آسر ءَ بیبگر ءِ سرین ءِ ھڈّ سک تاوان بار بوتگ ،دہ سال ءِ گوازگ چہ ابید بیبگر بلوچ مروچی ھم گوں ھمت ءُ جزبگ ءَ جنزگ ءِ جُھد ءَ کنگ ءَ اِنت ما بس تھنا سر ءَ پاگ بند ایں نزان ایں چے بوَگ ءَ اِنت –

دود ءُ ربیدگ یکروچے ءِ واستا کس زندگ کُت نہ کنت اگاں تو بلوچ بوَگ لوٹ ئے گُڑا وتی دود ءُ ربیدگ ءَ مدام زندگ بہ کن ،بس سال ءِ تہ ءَ یکروچے بلوچے جوڑ بو ءُ آ دگہ روچاں ناں کسے ءَ بلوچ ءُ ناں کہ دود ءُ ربیدگ ءِ ھیال نئیت پرچا؟ پرچاکہ دود ءُ ربیدگ زندگی ءِ بھر اِنت اگاں ما کُرداں بہ چار ایں آ ھر وھد ءَ وتی دود ءُ ربیدگ ءَ زندگ کنگ ءَ اَنت پوشاکاں بہ چار اِت ھر وھد ءَ گور ءَ اَنت اِش ءُ ما بلوچ بس یک روچے ءَ بلوچی پوشاکاں گور ءَ پاگ ءَ سر ءَ کن ایں آ یکیں روچ ءَ پد آ مردم پوشاک ءُ پاگ ءَ پرچا دور دے اَنت؟

ھر وھد ءُ ھر جاگہ گور ءَ بہ کن اِت پرچا آ دگہ وھداں لج کن اِت دود ربیدگ ءِ روچ ءَ مدار آئی ءِ جند ءَ بہ دار ،وھدیکہ تو ھر وھد ءَ وتی دود ءُ ربیدگ ءِ تہ ءَ بہ ئے تئی دود ءُ ربیدگ وت زندگ بیت ءُ آ دگہ راج ھم ترا گند اَنت آ سرپد بنت کہ اے بلوچے دگہ وھد ءَ ما بے ھیال ایں کہ ما بلوچ ایں بس تھنا ھمے یکیں روچ ءِ یات مارا کیت، وھدیکہ من گنداں ھمے دو مارچ روچ نزیک بوَان بیت ھرکس ءَ تو گند ئے وتی بلوچیت ءَ پیشدار اِیت ھرچ دمک ءُ دراں یک بلوچے گوں وتی پاگ ءَ در کیت،بلے وھدیکہ مئے مات ءُ گْھارانی اِزت ءَ دری راجانی دست ءَ لگتمال کنگ بیت اے وھد ءَ ھرچ دمک ءُ در ویران اَنت یک پاگ والا بلوچے ترا گندگ نئیت ءُ درست بیگواہ بنت ،چیزے روچ ءَ پیش ماں شال ءَ بلوچ جنک ءُ بچکیں نودربرانی چست کنگ ءُ برگ ءَ اے یک بلاھیں گپے اے روچ ءَ شما کجا اِت اِت؟
اگاں سرپد نہ اِت اِت یا کہ شمارا کس ءَ ھال نداتگ اَت آ جاگہ کہ شمئے اِزت ءُ گیرت لگتمال کنگ بہ بیت آ دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءَ شما زیر اِت کہ ما اے روچ ءَ بدار ایں وھدیکہ آ جاگہ شمئے مات ءُ گْھارانی گُشان دور دیَگ بوَگ ءَ اِنت اود ءَ شما وت ءَ بلوچ سرپد نہ بہ اِت بس تھنا ھمے روچ ءَ شما بلوچ اِت، منی ھیال ءَ شمارا پاگ سر ءَ بندگ زیب ندنت ھما مردم ءَ پاگ سر ءَ بندگ زیب دنت کہ آ ھر وھد ءَ ھر جاگہ وتی مات ءُ گْھارانی دیم ءَ اوشتوک اَنت آیانی اِزت ءُ گیرت ءِ رکینگ ءِ ھاتر ءَ وتی جاناں کربان کنگ ءَ اَنت ھمشاں زیب دنت، من ءُ ترا زیب ندنت من ءُ تو چہ کجام نیمگ ءَ وت ءَ بلوچ گْوشت کن ایں؟
وھدیکہ ما وتی زبان ءَ گپ کنگ ءِ وھد ءَ گیشتر اردو ءُ انگلیش کن ایں بلوچی دو سے لبز ءَ ابید گیشتر مان نہ کن ایں پد ءَ ما ھم بلوچیت ءِ گپ ءَ کن ایں ھمے مات مئے دگانی سر ءَ شپ ءُ روچ کپتگ اَنت وتی بچّانی شوھازگ ءِ ھاتر ءَ آیانی چمّانی اَرس بند نہ بنت آ ھوش ءَ نہ اَنت کہ مئے گُشان کپتگ بلے شما ھمے پاگی ءُ ھمے کہ دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءِ داروکیں بلوچ اَتکگ اِت ھمے مات ءُ گْھارانی گور ءَ وتی دست آیانی سر ءَ ایر کُتگ؟ آیانی گم ءُ درداں ھوار بوتگ اِت؟ اناں ناں گُڑا شمارا چوں ھمے روچ زیب دنت؟

منی بلوچستان بیت کُت کنت پھل بہ کنت پرچاکہ منی زبان کُبل اِنت ، منی سوچ ھیال ، منی زمیر بھا بوتگ – ھاں شمارا یکین دیَگ لوٹ آں دو مارچ دود ءُ ربیدگ ءِ روچ ءَ وتی گیرت مندیں گْھار ءُ ماتانی گُشانانی سوگند ءَ ور اِت گْوش اِت کہ میر چاکر ءُ گْوھرام پاگ ءَ سراں بند اِت ءُ یکروچے ءِ واستا وت ءَ گیرت مند ءُ دلیریں بلوچے سرپد بہ ایں – مجید گوادری ءِ نبشتہ کُتگیں راجی سوت ءَ پھر ءِ سر ءَ وان ایں

“ما گیرت ءِ شیر مِتکگ ، ماں ساھگاں زھمانی

ما کوپگ ایں پِسانی ، ما جامگ ایں ماسانی

ما پنجگ ایں براتانی ، ما لج ایں گْھارانی

بلے مروچی من ءَ ھچ مہ گوش اِت پرچاکہ کلچر ڈے بزاں دود ءُ ربیدگ ءِ روچ پیداگ اِنت ھمے روچ ءِ گِش گیواری ءَ دلگوش آں ھمے روچ ءَ تئی لج ءُ گیرت اِزت باں-
بس چیزے روچ اِنت اے روچاں گوزگ ءَ بل اِت من ءَ یک روچے ءِ تھنا ازت ءُ دلیریں بلوچے بوَگ ءَ بل اِت چیزے وھد ءَ وتی بلوچیت ءِ اھساس ءُ پکر ءَ سما بہ کن آں.

وھدیکہ دو مارچ کیت ھر شھر ءُ بازاراں دود ءُ ربیدگ ءِ روچ دیوان ءُ مُچی اڑ دِیگ بنت اود ءَ شمارا ایپ سی ءُ آرمی ءِ مردم ھم گندگ ءَ کاینت وتی سر ءَ پاگ ءِ بستگ ما ھمے مردم دل ءَ وشیں کہ اے مئے دود ءُ ربیدگ ءِ سر ءَ پھر بندگ ءَ اَنت ناں اگاں شما ھمے وڑ جیڑ اِتگ گُڑا شما رد اِت اے وڑ نہ اِنت اِشی ءِ اسلی مکسد دگنیا ءِ پیشدارگ اِنت کہ بلوچ وتی زند ءَ وشھال اِنت ءُ آیانی تہ ءَ ھچ تکلیپی تنگدستی نیست آ برابر اَنت بہ چار اِت ناچ سُھبت کنگ ءَ اَنت، ھرکس گل اِنت دگنیا ھمے سرپد بیت واکی بلوچ درست وشھال اَنت آیانی گوم ءَ ھچ وڑیں زیادتی نہ بوَگ ءَ اِنت ریاست ءِ پاکستان ھم ھمے لوٹ اِیت ھر وھد ءَ ھمے وڑ دیوان اَڑ بدے اَنت ما آیانی ھمراھداری ءَ کن ایں دانکہ دگنیا آ آجوئی لوٹوکاں دروگ بند سرپد بہ بیت مئے بگیری ءَ ھچ وڑیں گامگیجے چست مہ کنت بلے بلوچ گل ءَ بال ءُ پاداں چست اِنت کہ مئے دود ءُ ربیدگ روچ اِنت –

یکیں روچ ءَ ناں کس بلوچے بیت کنت ناں کہ دود ءُ ربیدگ ءَ زندگ کُت کنت!

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔