TBP Balochi

بلوچی لبزانک ءِ نبشتہ رھبند ءِ اُڑ ءُ جنجال

گورگین بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

وهدے بلوچی لبزانک ءِ دیمروئی ءِ بابت گپ ءُ تران بیت. دمانے ھمے گپ ماں زهن ءَ کپ اِیت کہ بلوچی زبان ماں مهرگڑ ءِ دپتر ءِ ھساب ءَ 11سال کْوھنیں زبان اِنت. پٹ پولاں چہ همے زانگ بوتگ کہ آ وهد ءِ مردم ماں کوه البرز ءِ کِرّ ءُ گْوراں آباد بوتگ اَنت، بلے وهدے دری پٹ ءُ پولکار واجہ میکڈونل ،لانگه ورته ڈیمز ،بانک اگنس کورن ءُ هندی پٹ ءُ پولکار واجہ سید ھاشمی ءُ میر آکِل ھان مینگل ءِ پٹ ءُ پولکاری چہ همے زانگ بیت بلوچ گوں کْوھنیں ایرانی زبان اوستا ،پھلوی،پارسی،کردی ءُ آدگیناں گوں سیادی دار اِیت. اے درگت ءَ ما همے سرپد بوت کن اِیں کہ بلوچی زبان باز کْوھن ءُ کدیمیں زبانے ،هنچوش کہ بلوچی زبان ءِ سر ءَ دری مردماں پٹ پولکاری چہ بلوچاں گیش کُتگ….بلوچی زبان ءُ بلوچ گلزمین یک شریں ارزشتے هست کہ ڈنی پٹ پولکاراں وتی پٹ ءُ پولکاری سرجم داشتگ.
چہ بلوچی ءُ ڈنی زبان زانتانی هبراں چہ ما ھمے سرپد بوت کن اِیں کہ بلوچی زبان کْوھنیں زبانے.

لبزانک ابید چہ زبان ءَ بوت نہ کنت. لبزانک ءِ گوں همگرنچی زبان اِنت کہ آ لبزانک ءَ زندگ دار اِیت ءُ زبان ءِ ارزشت ءَ بُرز کنت. زبان لبزانک ءِ هما برزیں کوه انت کہ آرا مهکم ءُ گران دار اِیت.
اے پدریں گپے کہ راج چہ بندات ءَ جنگ ءُ چوپ ءِ دیمپان بہ بیت. آ راج ءِ زبان ءُ دود ءُ ربیدگ ءِ سر ءَ مزنیں تاوانے رس اِیت.

آ راج ءِ کہ زبان ءَ سرکاری سند ء َ ماں زبان منّگ مہ بیت گُڑا آ زبان کدی دیمروئی کرت نہ کنت.
همے وڑ ءَ اگاں ما همے کسہ ءِ هساب ءَ بلوچ راج ءُ زبان ءِبچار اِیں. بلوچ راج همے وڑ ءَ یک لگتمال ءُ جنگ ءُ چوپانی دیمپان بوتگیں راجے. بلوچی زبان ءُ لبزانک اے ناوشیں جاورانی تہ ءَ کہ بلوچی کتاب ءِ وانگ یک جرمے. البت ایشی بلوچی لبزانک ،شائری ءُ ردانگ ،شرگداری،پٹ ءُ پولکاری ءُ آدگیں پڑاں شرتریں وڑ ءَ دیمروئی کتگ ءُ دیم ءَ جنزان انت.
بلوچی لبزانک ءِ دیمروئی سائنسی رهبند چہ 1950 بندات بیت
همے وهد ءَ ماهتاک ،روتاکانی بندات بیت. بلوچی لبزانک همد ءَ چہ ردوم زور اِیت. بلوچی نبیسگ ءِ هب داروگیں مردم وتی شَیر ،آزمانکاں ماں همے تاک ءَ چهاپ ءُ شنگ ءَ راه دے اَنت. اگاں ما نوں بچار اِیں، بلوچی لبزانک ءِ تہ ءَ شریں دیمروئی اتکگ .نوکیں نبشتہ کار ، شائر، آزمانک نبیس، رجانک کار شریں جھدے کنگ ءَ اَنت.
زبان ءُ راج ءِ زندگ دارگ ءِ هاتر ءَ المی انت لبزانک ءِ واست ءَ جھد کنگ بہ بیت.
همے وڑ ءَ میهتو آرنلڈ گشیت کہ” لبزانک زند ءِ آدینک انت”

پہ لبزانک ءِ دیمروئی ءُ واست ءَ المی انت زبان ءِ شریں نبشتہ رهبندے بہ بیت. چہ نبشتہ رهبند ءَ لبزانک دیمروئی کنت،
بلے بلوچی لبزانک ءِ مزنیں اڑ ءُ جنجال آئی ءِ نبشتہ رهبند انت.

همے وڑ ءَ 1955 ماں کراچی ءَ مگسی هاؤس ءَ بلوچی زبان ءِ نبشتہ رهبند ءِ سر ءَ یک مراگشے بیت، بلے اد ءَ هم پہ بلوچی لبزانک ءَ شریں نبشتہ رهبندے گیشینگ نہ بیت. همے وڑ ءَ دومی دیوان 1965 ماں شال ءَ بیت اے دیوان ءَ واجہ سید زھور شاه هاشمی، گل ھان نسیر ،ابدلکیوم بھر زور اَنت.اے دیوان ءِ تہ ءَ ڈنی زبانزانت هم هور بنت. اد ءَ گیشتر مردم “رومن” ءِ سر ءَ تپاوت کنت کہ بلوچی زبان ءِ نبشتہ رهبند رومن ءَ بہ بیت، بلے واجہ ابدلکیوم اے پیسلہ ءِ منّگ ءَ هچ وڑ ءَ تیار نہ بیت آ اربی”” رسم الخط”” سر ءَ گیشتر زور دنت……….
اگاں انی ما بچار اِیں بلوچی زبان ءِ شریں نبشتہ رهبند ءِ نہ بوگ ءِ سبب ءَ بلوچی زبان ءَ هر کس وتی تب ءِ وڑ ءَ نبشتانک نبشتہ کنگ ءَ اِنت. باید انت بلوچی زبان زانت شریں ءُ یک ارزانیں نبشتہ رهبندے بہ گیشین اَنت داں کہ بلوچی لبزانک اے اڑ ءُ جنجال ءِ دیمپان مہ بیت…..
انی گیشتر مردم واجہ سید هاشمی ءِ نبشتہ رهبند ءِ سر ءَ نبشتہ کنگ ءَ انت، بلے بازیں دگہ بلوچی زانت کار وتی تب ءِ وڑ ءَ نبشتہ کنگ ءَ انت .بلوچی لبزانک ءِ مزنیں اڑ ءُ جنجال آئی ءِ نبشتہ رهبند انت. انی گیشتر بایدیں بلوچی نبشتہ رهبند ءِ سر ءَ کار بکن انت.
همے وڑ ءَ بلوچی زبان ءِ گالوار یک چہ دومی جتا اِنت. بازیں جاهاں بلوچی زبان ءِ گالوار گپ ءُ تران سمجگ نہ بیت، اگاں پہ بلوچی لبزانک ءَ شریں نبشتہ رهبندے اڈ دیگ بہ بیت گُڑا بلوچی زبان دیمرؤئی کنت ءُ ارزشت ئِے شریں وڑے ءَ مهکم بیت

شھید راشد بلوچ پنام لونگ خان

نبشتہ کار: ھاتم بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

شھید راشد جان وتی پجار وت دگنیائے دیم ءَ پیش داشت شھید راشد جان جاہ ءِ آھو لعل بازار ءَ آدم ھکانی میتگ ءَ1988 ءَ واجہ اُستاد بشیر ءِ لوگ ءَ ودی بوتگ ـ شھید راشد جان بندات ءِ وانگ چہ وتی میتگ جاہ ءِ آھو آدم ھکانی میتگ ءِ وانگجاہ ءَ چہ دربرُت وھدءِ چہ آدم ھکانی میتگءَ پارگ بوت، جاہ ءِ آھو لنجار ءِ وانگجاہءَ داہ تبک ونت ءُ دربُرت چہ تنگ دستی نزوریان دیم ءَ وانت ءِ نہ کرت۔

ہمے وڑا شھید راشد جان وتی بازین وھد گون گاڑیاں گوازینت گاڑی ءِ وھدا شھید راشد جان ءَ بلوچ راجی جنز ءَ گون دوستی ھست ات بازین وھدا ءَگُوں گاڑیاں ات چہ گوادر ءَ سنگتان پہ چیز آرت شھید راشدجان ھمے وھد ءَ گون بلوچ راجی جنز ءَ سک نزیکی کنگ ءَ ات آئی واھگ ھمیش ات من کوہ ءَ بروان بلے اے وھد ءَ بی این ایم ءِ باسک اَت گون گاڑیاں گون اَت بلےھنچیں رازدارے اَت اے گپ ءَ ابید ءِ چہ کمیں سنگت ءَ زانت دگہ کس سرپد نہ اِت کہ شھید راشد جان بلوچ راجی جنز ءِ یک جُھد کار ءِ اَت شھید راشد جان چار سال گاڑیاں بوت گلزمین ءِ مھر ءَ بلوچ راج ءِ بزگی ءَ شھید راشد جان دیست گاڑے ءِ کار یلہ کت مدام آئی لوٹ ھمیش اَت من راجی سرمچار بباں وھدے سنگتاں آئی ءِ زمہ واری دیستاں ھمے پیسلہ دات تو وت ءَ انگت ڈیھ ءِ تہ ءَ بدار تو بازیں کار کرت کنے شھید راشد جان سئے سال زمینداری کت ھمے وھد ءَ سنگتان راہ بری کت شھر ءِ سنگتانی گوازینگ گون رازداریءَ بازارءِ تہ ءَ بازین کار ءِ کت بازار ءِ تہ ءَ سیاسی کار پمپلٹ چاکنگ پہ سنگتانی ھاتر ءَ سامان ءِ آرگ ءَ گُوں ھوار زمینداری ءِ کت ۔۔

شھید راشد جان 2مارچ2011 بی این ایم ءِ تہ ءَ بھر زُورت وتی راجی جُھد ءِ شریں رنگے ءَ بندات کت پہ بی این ایم ءِ دیم ءَ برگ ءِ ھاتر ءَ بازین سنگت ءِ جُوڑ کت گوں شریں زمداری ءَ دیم ءَ جنزاں بوت جھل جھاؤ ءِ بی این ایم ءِ سیاسی کارانی بوج ءِ وتی کوپگاں زرت وھد ءِ کہ جھل جھاؤ ھنکیں ٹھت 25 جون 2014 ءَ بی این ایم ءِ جھل جھاؤ ھنکین ءِ کمک کارگشاد دارگ بوت جھل جھاؤ ءِ ایم این ایم ءِ کلیں کارانی زمداری دیگ بوتاں آئی شریں وڑے ءَ پورا کرت آں

باز جُھدکت اے وھدا جھل جھاؤ ھنکین بی این ایم ءِ لائکیں سنگت سئے ءِ بنت یکءِ شھید ظہیر جان پنام شیرا بیت یک ءِ شھید راشد جان بیت یک ءِ شھید مھیم جان پنام پپُو بیت۔
شھید راشد جان ءَ گوں وتی بی این ایم ءِ کاراں ایماندار اَت ھروھدا گوں بی این ایم ءِ کاراں دست گٹ اَت ھر وھد ءَ گوں سنگتاں نشتگ اَت بلوچ راجی جنز ءِ سرا گپ ءَ اَت اگاں مئے میتگ ءَ مدام مارا پارٹی ءِ رہبند ءِ سرا سرپدی دات گپءُتران کُرت اگاں کجام میتگءَ آروس ءِ ببوتیں یاں پُرس ءُ پاتیھ ءِ شھید راشد جان مھلوک ءَ گوں شریں وڑے ءَ گپ ءُ تران کُرت ءُ سرپدی دات شھید راشد جان بی این ایم کاراں گوں ھوار جھل جھاؤ ءِ بی ایس اُو آزاد ءِ سنگتانی کاراں گون کمک کرت

بازیں وانندگیں گونڈلانی لوٹ ھمیش اَت ما پہ راجی جنُز ءَ کار بکن آں شھید راشد جان آھان ءَ ھمے گشت کہ شما بی ایس اُو آزاد ءِ بھر جوڑ بہ بیں بی ایس او آزاد چہ بی این ایم ءَ جتا نہ اِنت بازیں دُوزواھیں واندگیں سنگت ھست اَت آھانی واھگ ھمیش اَت ما تُپنگ بزوراں کوھاں بروان بلے شھید راشد جان ھمے گشت کہ شُوم ءِ وانگءِ وھد انت شما بوان اَت اگاں شما ونت ءُ شمئے تہ ءَ سرپدی بوت گڑا شما دیم ءَ شریں وڑے رھشونیءَ کت کن ات انوں شمے وانگ ءِ وھد انت اگاں شمے دل لوٹیت بی ایس او آزاد ءُ سنگت بہ بیں وانگءَگُون ھوار بی ایس اُو آزاد ءِ کاراں بکن اِت ۔

من ءَ یاد انت من ءُ شھید راشد جان 2015 بی این ایم ءِ تروتابے ءَ شُتاں مارا بازین کتاب ءِ گوں اَت ما شتاں شندی ءِ وانگجاہ ءَ بازین ماسٹرءِ ساڈی ات شھید راشد جان ہیڈ ماسٹرا چہ موکل گت ما شتاں وانگجاہ ءِ تہ ءَ شھید راشد جان گون ماسٹراں ھوار گون وانگجاہ ءِ زھگاں بلوچ راجی جُھد ءِ سرا گپ ءُ تران کرت شھید راشد جان یک شریں وڑے ءَ گپ ءُ تران کرت ھمے گُشت ءِ وھد ءِ ما بلوچ راج ءَ گنداں بزگی ءَ آئی مستریں وجہ نا وانندگی انت پہ زندگیں راجانی ھاترا زانت ءُ زانگ المی انت دُژمن ءِ لوٹ ھمیش انت بلوچ راج ءِ پرزند چہ وانگ ءَ دور بہ بیت نا وانندگ بباں اے گونڈلیں زھگ مئے بلوچ راج ءِ باندات اَنت مئے باندات ءِ چراگاناں یک شریں زانت ءِ زرورت اَنت بائدیں مئے گونڈل گون وانگ ءَ دل بہ دیاں بوان اَنت راجانی تھا ماسٹرانی یک بلاہ ایں کُربانی ھمے ھاتر ماسٹر زھگانی تھا یک زانت ءِ ودی کنت پر چہ کہ آہ مئے راج ءِ دیمروئی ءِ ھاتر ءَ وتی پرز ءَ پورا بکن آں اِلم زانت ءِ راہ ءِ پیشدارگ ماسٹرانی بلائیں کرد ءِ مئے گُوں شماہ دست بندی انت گَونڈلان شر بوانیں اِت اگہ مئے گنڈلان نہ ونت ءُ سرپد نہ بوت آں گڑا مئے پہ راج ءَ تبائی اِنت

بائدیں شما ماسٹر وتی پرز ءَ شریں وڑے ءَ پورا بکن ایں گونڈلانی زمہ واری ھمیش اِنت گون وتی وانگ ءَ دل بدیاں بوان اَنت اے ھاتر ءَ جھد مکن آں مارا نوکری بہ رسیت ھمے ھاتر ءَ جھد بکن آں ما شریں انسان جوڑ بباں پہ راج ءِ دیمروئی ءِ ھاتر ءَ چیز ءِ کت بکن آں چہ ھمے گپ آں ما موکل گت ءُ در اھتاں شھید راشد جان چہ سیاسی کاراں ابید جنگی کارانی تھا سک لائک اَت چہ بی این ایم پد بی ایل ایپ ءِ یک سپائی ایت گون وتی جنگی کاراں ھوار گون مھلوک ءَ نند ءُ نیاد گپ ءُ دیوان وتی راجی جھد ءِ ھاتر ءَ سرپدی دیگ وتی کلیں پرز یک شریں وڑے ءَ پورا کرت آں شھید راشد جان پہ وتی پارٹی ءِ کارانی ھاتر ءَ در اھت ءُ دیم پہ جاہ ءِ آھو شندی نیمگ ءَ شت 7 نومبر 2018 ءَ پاکستانی ھون واریں فوج ءَ ھال رست شھید راشد جان ءَ گون سنگتاں انگیر کرت اَت سنگتاں جنگ دات ھمے جنگ ءِ تہ ءَ مھیم بلوچ پنام پپو ۔ گلشیر بلوچ پنام شوکو ۔ اورنگ زیب پنام شادین شھید راشد بلوچ پنام لونگ خان شھید کنگ بوتاں آھانی ھمت ءَ ھزاراں سلام

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

نبشتہ تئی تَب ءَ نہ اِنت

نبشتہ کار: داد بلوچ شاشانی

دی بلوچستان پوسٹ

یک نبشتانکے آزمانکے گدارے ریزمانکے سرگْوستے شائری یے یا کہ کسھے کُجام تھرے کہ بہ بیت آ تئی تَب ءَ نہ اِنت تو پھمگ ءَ نہ ئے یا تئی سوچ ءَ تئی پکر ءَ تئی ھیال ءَ چَہ جتا اِنت.ترا دوست نہ بیت ایشی بزانت اے نہ اِنت کہ نبشتہ رد اِنت یا نبشتہ ھراب اِنت. بلکیں اے نبشتہ ترا دوست نہ بیت ،بلے دگہ چار مَردُم ءَ را دوست بیت، دگہ چار مَردُم ءَ پہ یک نوکیں دْروشُمے یک بلائیں سوگاتے ۔
بوت کنت تئی پکر مزن اِنت، تئی زانت مزن اِنت .تو باز زان ئے، پہ تو اے کسانیں گپے. بلے دگہ ھزاراں مَردُماں پہ نوکیں گپے، نوکیں ھیالے ،نوکیں پکرے ۔
تو نوں ھر چیز ءَ وتی ھیال ءُ پکر ءَ کنگ مہ لوٹ، ھر کار تئی تَب ءَ نہ بیت، ھر نبشتہ ھر چیز تئی پکر ءُ ھیال ءَ بوت نہ کنت ۔
ترا اگاں کمالے ھست گُڑا تو ھر پکر ءُ ھیال ءَ گوں روگ بزان تو ھر مَردُمے تَب ءَ گوں وت ءَ یک بکن ۔
نوں تو زانتکار ءُ سرپدیں مَردُمے منّگ بئے زانگ بئے ۔
تو لوٹ ئے ھر کس منی ھیال ءُ منی پکر ءِ منّوک بہ بیت، گُڑا اے تئی نادانی اِنت ۔ گُڑا بزان تو تھنا بئے ۔
مَردُم ءَ را وتی ھیال ءُ پکر ءِ کنگ ءِ وڑ ءُ پیم اے نہ اِنت تو آ مَردُم ءَ را رد بکن. تو آ را مہ منّ گُڑا تئی رند گیری ءَ کنت چُش بوت نہ کنت ۔
نہ کہ ترا اے موکل ھست تو یک مردُمے ءَ را جاھل بُگْوش ئے .کسے کہ ترا نہ منّ اِیت گُڑا جاھلے، تئی کُجام کار بوت الم ترا تئی پکر ءَ مہ منّ اِیت ۔۔۔۔۔ کمال اِنت ۔۔
تو آ مَردُم ءِ پکر ءُ ھیال ءُ سوچ ءِ تَہ ءَ نزوری یے گند ئے، یا مار ئے. گُڑا تو آرا ناسرپد ءُ جاھل گْوشت نہ کن ئے. آ کہ تئی دیم ءَ نشتگ ھر تئی گپ ءِ پسو ءَ دیگ ءَ اِنت. ترا بے وار ئِے کُتگ. تئی کِرّ ءَ دَلیل نوں کُٹ اِتگ اَنت. ترا راہ نیست کہ کُجام راہ ءَ بِتَچ آں پمیشکا تو دیم ءِ مَردُم ءَ جاھل گْوش ئے ۔۔؟

تو اگاں کسے ءِ ھیال ءُ پکرے تَہ ءَ نزوری یے گندئے ،گُڑا آئی ءِ سرجمیں ھیال ءُ پکر ءَ رد مہ گْوش. بس ھما کہ نزوری اَنت ھمایاں گوں دَلیل ءُ زانت ءُ سرپدی ءَ نشان اِش بہ کن. پدا ھما نزوریانی رھبری ءَ بکن سوج بدئے کہ اے نزوری ءَ اد ءَ چو چو کن شَرّ بیت ۔۔
مئے کِرّ ءَ چُش نہ اِنت من گنداں گیش ءَ چَہ گیش ردی گِروک ھست، بَلے ردیانی شَرّ کنوک نیست. یکے کیت گْوش اِیت تئی شائری وزن ءَ نہ اِنت، شَرّ وزن ءَ نہ اِنت شَرّ اِنت تو ھما شائر ءَ وزن ءَ سرپد کنت کہ وزن چے یے چون وزن بیت وزن ءِ راہ ءُ رھبند کُجام اَنت؟
یا تو یک آزمانکارے ءَ را گْوش ئے تئی آزمانک پلاٹ ءَ نہ اِنت یا تکنیک ءَ نہ اِنت یا درشانداب جْوان نہ اِنت. شَرّ اِنت اے کار کنگی اِنت شرگداری الّمی اِنت، دْرستاں چَہ جوانیں کار شرگداری اِنت ۔۔۔
بلے کہ تو آر ءَ سرپد کن کہ تکنیک چون بیت. پلاٹ کُجام بلاھاں چَہ یکے ۔ درشانداب چون شَرّ بیت ؟
تئی کِرّ ءَ کہ پہ سرپد کنگ ءَ ھچ نیست تو کُجام بُنیات ءَ گْوشت کن ئے تئی نبشتہ ھراب اِنت یا تئی آزمانک، شائری
ترا ھما نبشتہ کار دل پْروش کنگی اِنت کہ مرچی ءَ پد آ وت ءَ چَہ ھم دل پْروش بہ بیت، بے زار بکن چَہ نبشتہ کنگ ءَ ۔

ترا دلبڈی دیگ لوٹیت، ترا سرپد کنگ لوٹیت، ترا آئی ءِ ھر ردی شَرّ کنگ لوٹیت وتی وھد زوال کنگ لوٹیت اے کاراں اگاں تو کُت نہ کن ئے .گُڑا بے توار بو. بلے نبشتہ کنوک نبشتہ کن اَنت چون کہ کنت بلے کن اَنت.

باز مَردُم ھست اے مزھب ءَ منّ اِیت اے مزھب ءِ نبشتانکاں نہ وان اِیت باز مَردُم ھست آ مزھب ءَ منّ اِیت ھما مزھب ءِ نبشتانکاں نہ وان اِیت ۔۔۔۔
باز راستیں دست ءِ سیاست ءَ منّ اِیت باز چپیں دست ءِ سیاست ءَ منّ اِیت ۔۔۔
من ءَ اد ءَ دگہ یاتے اتک کہ پاکستانی منّوگراں برانز گِتگ پشتینانی سر ءَ کہ زوراں سری پاکستانی کرکٹ ٹولی ءَ منّ اِت. شُما پشتیناں نہ منّ اِت.گُڑا شُما گَدار اِت نوں بزگیں پشتیں ھیران اَنت کرکٹ ٹولی ءِ منّگ مئے وتی جند ءِ واھشتے کُجام ءَ منّ اَنت مئے مرزی ۔۔۔
پاکستانی گْوش اَنت انّا شُما اوگانستان ءِ کرکٹ ٹولی ءَ مہ منّ اِت ۔۔۔۔۔
نوں من وتی بلوچی لبزانک ءُ سیاسی دوست ءُ سنگتان گنداں ھمے رنگ ءَ اَنت دانکے تئی نبشتہ من ءَ دوست نہ بوتگ رد اِنت ۔۔۔
ھر نبشتہ کار ءَ را وانوک ھست آ کُجام تھر ءَ کہ نبشتہ کنت بکنت وانوک بیت. آ چاھے مزھبی تھر بہ بیت، سیاسی بہ بیت یا جنسی ءُ روھانی جنتی دوزھکی ھُدا ءِ منّوک بہ بیت یا نہ منّوک سائنسی یا دگہ کُجام تھرے نبشتہ کنوکے کہ بہ بیت آرا وانوک بیت، بلے المی نہ اِنت انوں بہ بیت باز نبشتہ کارے ءِ وانوک کراناں چَہ پد درکاینت، باز انوں بنت۔۔۔۔۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

مراد بکش سھار ءِ شئر

نبشتہ کار: وھید پریاد

دی بلوچستان پوسٹ

مئے دیدگانی واب شُتگ تی جُدائی ءَ
تو انگت نہ منّے وتی بے وپائی ءَ

مراد بکش سھار پسنی ریک پشت وارڈ نمبر ھفت ءِ جاہ منند ئے بَلے چیزئے سال بیت کہ پاکستانی نہ شرکاریں لشکر ءَ آوار جتگ ءُ بیگواہ کُتگ ۔

مراد بکش سھار بلوچی زبان ءِ جوانیں شائر ءِ بُوتگ وھدے کہ منی کرا اتکگ لازم یک شئر ءِ ونتگ ئے منی اُو مراد بکش ئے نزدیکی منی ناکُوے دکان ءَ چے بُوت ءَ منی ناکُوے دکان پسنی وارڈ نمبر دُو ءَ الممتاز بس جاہ ءَ ءُ بندیگ جاہ ( تھانہ ) ئے پُشت ءَ بُوت ءَ مراد بکش سپاھی ئے نوکری ءَ کار کنگ ءَ بُوتگ من اے وھد ءَ ھائیر سکینڈری ءِ دھمی کلاس ءِ نودربرے بُوتگاں وھدے کہ من اسکول ءَ چُٹی کُتگ بیگاہ ئے وھدہ من وتی ناکُوے دکان ءَ نشتگاں مراد بکش ئے ڈیوٹی مجرم جاہ ءَ ( تھانہ ) بُوت ءَ گڈاں منی کرا مدام اتکگ ءُ شُتگ یک روچے من ءَ وتی شئر ءِ دات ءِ ، تو اے شئر ءَ ماہتاک روان بدے من گُشت بس ٹیک اِنت من پدا شئر وتی سنگتے ءَ را دات مراد بکش ءِ ھم سنگتے اَت ۔

سنگت ءَ پدا ھمے شئر ھمل میوزک والا ئے کرا ائیر کُتگ ھمل ءِ میوزک ءَ چے ھمے شئرءَ بلوچی زبان ءِ گُشندہ مجید ملک چست کنت مجید ملک اے شئر ءَ مبارک کازی ئے شئر سرپد بیت مجید ملک اے شئر ءَ وش ملّے میوزک ءَ وتی نوار ءَ جاگاہ دنت نوار ءِ نام ات ( ماھل ) چار پنچ ماہ ءَ پد مجید ملک پسنی ءَ وتی کیسٹ ءَ سی ڈی کنگ ءَ بیت منی ھما سنگت مجید ملک ءِ گوما دُوچار کپیت من مراد بکش ئے شئر داتگ ات سنگت مجید ءَ را جُست کنت تی نوار ءَ کئی شئر گون اَنت مجید دہ ءَ چہ بُرز شائرے نام ءَ گیت مبارک کازی ءِ نام ءَ ھم گوں کنتیں گڈاں منی سنگت مجیدءَ را جُست کنت مبارک کازی ئے شئر کُجام اِنت ؟؟؟

مجید گُڈاں مراد بکش ئے شئر ءَ گُشیت
مئے دیدگانی واب شُتگ تی جُدائی ءَ
تو انگت نہ منّے وتی بے وپائی ءَ

منی سنگت سرپد بیت اے ھما شئر اِنت مراد ئے من ھمل ءِ میوزک ءَ ائیر کُتگ گڈاں سنگت مجید ملک ءَ سرپدی دنت اے شئر مبارک کازی ئے نہ اِنت اے شئر مراد بکش سھارے گِنت اے وھدہ مراد بکش گوادر ءَ ڈیوٹی ءَ اِنت چیزئے روچ ءَ پد من ءُ سنگت شُتاں گوادر ءَ مراد بکش گوادرءَ مئے گوما سر شپ ءَ بازار ءَ دُوچار بُوت مراد بکش پیسر ءَ بلوچ پاڑہ ءَ سنگتے بیٹک ءَ ات مارا بی ھمے سنگتے بیٹک ءَ رؤگی اَت ماں گُڈاں ھمراہ داری کُت شُتاں بلوچ پاڑہ ءَ سنگتے بیٹک ءَ سرجمیں شپ ءَ ماں نشت ءُ دیوان کُت ھمے مراد بکش ئے شئر ءِ کسّہ کُتاں مراد بکش ءَ شپ ءَ گوں کندگ ءُ مسکراہ ءَ گوازینت سہب ءَ من ءُ سنگت دیم پہ پسنی ءَ در اتکاں۔

پنچ ءُ شش ماہ ءَ رند پسنی ئے دمگ گُرانی ءَ من ءُ منی ھمے سنگت شُتاں چُوگانے ءَ چُوگان ءِ سدا ءَ پد سہب ءِ سرا مارا مراد بکش ءَ پدا دُوچار کپت ھمے میان ءَ مجید ملک ھم وتی اُولاک ءِ نزدیک ءَ رؤگ ءَ اَت من گُشت مراد بکش مجید اِنت بچکندگ ءَ گُشت ءِ بِل ئے دگہ شئر ءِ لُوٹیت ۔

گُرانی ءَ چے پد منی اُوں مراد بکش سھارءِ گند ءُ نند نہ بُوتگ۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

منی گِدار زرگُل ءِ زند

نبشتہ کار: سخی ساوڑ بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

دیر اِنت منی واھشت ءُ مراد بوتگ کہ من وتی اے نہ بزانتی ءِ تہ ءَ چیزے نہ چیزے نبشتہ بہ کناں ءُ وتی تہ ءِ مارشتاں ڈنّ ءَ بکش آں ءُ درشان اِش بہ کناں بَلے من کرت نہ کرتگ ، مروچی چہ وتی مھروانیں اُستاد ءُ سنگتانی راھدربری ءُ سوجاں چہ پد گُڑا دل ءَ گْوشت کہ چیزے نہ چیزے نبشتہ بہ کن پرچاکہ منی جِند ءِ ھمے واھشت بوتگ ءُ ھست کہ مردم وانان ءُ نبشتہ کنان بہ کن، اے منی جند ءِ ھیال اِنت بوت کنت من رَد بہ باں.

من پیسر ءَ سخی بلوچ( بَلے نوں سخی ساوڑ بلوچ) ءِ نام ءِ سر ءَ آزمانک ءِ نبشتہ کنگ بندات کرت گُڑا منی دل ءَ ھمے گْوشت کہ گِدار ءِ نبشتہ کنگ ءِ ھم نیمگ ءَ برو دانکہ آزمانک ءُ گِدار ءِ سِکگ موہ بہ رس اِیت ءُ نبشتہ ھم کرت بہ کناں ،ھیر من نہ گْوش آں کہ منی نبشتہ کرتگیں آزمانک جْوان اَنت ءُ من برابر آں اِنّاں آ پیسلہ ءَ وانوک کن اَنت کہ سخی ساوڑ بلوچ ءِ آزمانک چون اَنت.

آزمانک ءِ نبشتہ کنگ ءَ گوں ھوار گُڑا زَرگُل ءِ زِند ءَ من ءَ انچو بے چاڑ کرت کہ من زَرگُل ءِ زِند ءِ سر ءَ چیزے نہ چیزے نبشتہ بہ کناں گُڑا من چار اِت منی کِرّ ءَ دگہ زَر ءُ مڈّی یے نیست کہ من وتی گِدار ءَ یک ادارھے ءِ تہ ءَ چاپ بہ کنائین آں، گُڑا منی دیم دی بلوچستان پوسٹ ءَ ابید دگہ ھچ راہ ءُ دَرے نیستگ اَت گُڑا من دی بلوچستان پوسٹ ءَ را وتی گِدار ءِ بھر دیان کرت اَنت کہ دانکہ چاپ بہ بنت ءُ من منّتوار آں کہ دی بلوچستان پوسٹ ءِ کارمسترانی کہ آواں منی نکان چاپ کرت اَنت ءُ کنگ ءَ اَنت.

وھدے من وتی گِدار زرگُل ءِ زند نبشتہ ءُ پد ءَ بھر بھر ءَچاپ کنگ ءَ دیان کرتگ آں گُڑا آ چیز من ءَ مالوم اِنت کہ من ءَ چنکس تور اِتگ کہ منی جھد ءُ منی گِدار بھر بھر ءِ سر ءَ چاپ بوگ ءَ اِنت منی ھیال ءَ اے بھر بھر گِدار ءِ نہ اَنت بلکین ءَ منی جان ءِ بند ءُ بْوگ اَنت کہ چہ من ءَ جتا کنگ بوگ ءَ اَنت، پرچاکہ شَیر ءُ شائری یا ردانکی کجام نکان بہ بنت کہ آوانانی بستار نہ بوت یا آ دل ء بے رھمی زوال بہ بنت گُڑا الّم ھما نبشتہ کار ءَرا سک تور اِیت پرچاکہ بے رھمی جتا بُوَگ گِرانیں بارے آ من ءَ مالوم اِنت.

من چہ وتی زانتکار ءُ اُستاداں باز جست ءُ پد کرت ءُ من ھمے جھد کرت کہ بلکین ءَ یکّے من ءَ راھے سوجے دنت کہ تو وتی نکاناں چو زوال مہ کن بَلے یکّے ءَ من ءَ سوج نہ دات ھاں من ءَ اے سوج اِش داتگ کہ نبشتہ بہ کن( بوت کنت منی نکان آواناں دوست نہ بوتگ یا آوانی مجگ ءَ منی نکان نہ منّ اِتگ یا دگہ ……)

یکروچے من نشتگ اَت آں گُڑا من بے نامیں ءُ نوکیں شمارے منی گوانکو ءِ دیم ءَ گِندگ بوتگ گُڑا یک مھروانے ءِ توار منی گوشاں کپت ءُ جوڑی ڈڈی ءَ پد ءَ من ءَ گْوشت ئِے ساوڑ جان من جھد کرتگ گونتو ھال ءُ اھوال بہ کناں بَلے تئی شمار من ءَ دست نہ کپتگ گُڑا ھمیش اِنت مروچی دست کپتگ کہ گون تو گپ ءُ تران بوگ ءَ اِنت ءُ من تئی گِدار ءِ ھر یک بھرے ونتگ ءُ من ءَ دوست بوتگ بَلے ترا یک سوجے دے آں تو وتی جھد ءَ زوال مہ کن ءُ تئی گِدار ءُ تئی جھد اے وڑ ءَ زوال ءِ نیمگ ءَ روت ءُ منی یک سوجے کہ تو وتی جھد ءَ چو دست ء وت زوال مہ کن.

من وھدے مھروانیں سنگت ءِ گپ اِیش کرت آں گُڑا من باز وش بوت آں کہ مروچی یک مھروانیں سنگتے پہ من ءَ اتکگ کہ من ءَ ھمے گْوشگ ءَ اِنت کہ وتی جھد ءَ زوال مہ کن گُڑا من وتی گپ ءُ لاچاری سنگت ءِ دیم ءَ ایر کرت اَنت کہ من پمیشکا وتی جھد زوال ءِ نیمگ ءَ دِکّہ داتگ.

سنگت ءَ من ءَ یک بلاھیں دلبڈی یے ءُ سوجے داتگ کہ تو وتی گِدار ءِ ایدگہ بھراں شِنگ مہ کن ءُ وتی کِرّ ءَ اِش بدار ءُ ایدگہ بھراں نبشتہ بہ کن پد ءَ گُڑا تئی گِدار ءِ چاپ کنگ ءِ دُبّہ منی کوپگان اِنت بس تو وتی گِدار سرجم کن منی سر ءَ روان ئِے بدے ترا گوں ایدگہ کاراں کار نیست من بزاناں ءُ ایدگہ کار……

من ءَ وھدے سنگت ءِ اے گپ گوشاں کپ اَنت گُڑا منی ھیال ءَ منی جان ءِ بند ءُ بْوگ یکجاہ بُوَان بوت اَنت ءُ منی جان ءِ واک اتک ءُ من سک گَل بوت آں.

من زرگُل ءِ زِند ءِ سیزدھی بَھر نبشتہ کرتگ ءُ انگت اندازگ بیست بَھر یا چہ بیست بَھر ءَ گیش پَشت کپتگ ءُ ایدگہ بَھر انشاءاللہ شمارا منی کتاب ءِ تہ ءَ دست کپ اَنت ءُ اُمیت اِنت شمئے مھر، ھمراھداری ءُ سر ءُ سوج منی مدام راھدربری ءَ کن اَنت منّتوار آں یک پہ یک ءَ وتی ھر یک مھروانیں ھمبلے.

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

 ڈاکٹر دین جان تئی بیگواھی ءَ پد۔۔۔

نبشتانک: بابا جی آر بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

‎زمین ءَ وتی زیب یلہ دات ءُ سر سبز ءُ ڈولداری چہ مارا پُلگ بوت، ھما دْرچک ءِ تو آئی ءِ نھال زمین ءَ کِشت ھما رُست ءُ مزن بیت ءُ شاہ ءُ لمب دْراج ترَّان اِت اَنت ءُ ساھیل ئِے چو بشَّی جمبر ءَ مئے سر ءَ مانپوشان اِت اَنت ھر جاہ تئی کشتگیں دْرچک بَر دیگ ءَ اِت اَنت ءُ ھر دیم ءَ چم ترّ اِت اَنت ھمے سما بیت کہ تو بلوچ سر ڈگار ءِ سر ءَ ھر پیمیں درچک کشتگ ءُ تئی کشتگیں درچک بر پہ دابے دیگ اِت اَنت بلے دژمن ءَ ھمے سما کُت کہ ڈاکٹر دین جان ءِ مِک کرتگیں درچک اگاں گیشتر بہ بنت گڑا اے پہ پاکستان ءَ مزنیں تاوانے جوڑ بنت ءُ ھمے پاکستانی ھونواریں لشکر ءَ سک بے پیم لَگ اِت ءُ 28 جون 2009 ءَ وڈھ ءِ دمگ اورناچ ءَ پاکستانی لشکر ءُ دیم پُچ پتاتگیں مردماں شپ ءِ تھاری ءُ بے برمشی ءَ گوں مزن برمشیں کوش ءُ سلاھاں ڈاکٹر دین جان ءِ دوار وتی اَنگر ءَ کُرت ءُ ڈاکٹر دین جان آوار جت ءُ گوں وت بُرت ءُ ٹارچر سِیلاں بندیگ کُرت ….!!!

‎ھمے وھد ءَ مھلب سک کسان اَت ءُ سَمّل ءَ نوک ھوش سمبال اِتگ اَت لوگ ءِ گِریوگ ءُ ھیسکارگ ءِ توار ءَ ھر دوئیں جھسرِ اِت اَنت کہ چے بیت….؟؟؟

‎ھر دوئیناں چم چست کُرت ءُ چار اِت کہ زوراکیں لشکر اِنت کش ءُ گْور گوں بیمناکیں سلاھاں گوں واہ ءُ زار کنگ ءَ اِنت ءُ کمو وھد ءَ پد مھلب ءِ پت زرت شُت اَنت۔

‎ سمل ءُ مھلب ءَ باز گریت ءُ ھیسکار اِت بلے دشمن ءَ ھچ تِرکَّگ نہ کُت ءُ ڈاکٹر جان اِش بیگواہ کُرت ….!!

‎لھتیں وھد ءَ پد مھلب کہ سک کسان اَت ءُ ھر کُنڈ ءَ وتی پت ءِ شوھاز ءَ در آتک ءُ گوں ماما کدیر ءَ ھمکوپگ بیت ءُ پت ءِ شوھاز ءَ ھر دَر ئِے ٹُک اِت ءُ شال تا اسلام آباد ءَ مزنیں پندے بھر بیت ءُ سے ھزار کیلو میٹر ءَ برز ءِ پند شالکوٹ ءَ بگر تا اسلام آباد ءَ جَت ءُ وتی پت ءِ بیگواھی ءِ توار سرجمیں گیدی ءَ سر ئِے کُرت ءُ ھر پیمیں سکّی ءُ سوری سگ اِت ئِے بلے ناپاکستان ءَ ڈاکٹر دین جان اَنگت ھچ دیم ءَ نیاؤرتگ ءُ مھلب ءُ سمُل ھم پچ نہ ترّ اِتگ اَنت، اَنگت وتی پِت ءِ شوھازگ ءَ در پہ در اَنت، سرجمیں آمید گِسانی دَراں جنگ ءَ اَنت بلے کسی گوشوں مورے نہ وارت !!

‎انچش سما بیت کہ گیدی ءِ پچیں گوشاں موم مان کنگ بوتگ، ھچ نہ اشکن اَنت
‎ءُ آیانی چمانی رُژن پُلگ بوتگ کہ ھچ میم نہ کن اَنت ءُ اگل ءِ سر ءَ ھم پردہ اِش لگّ اِتگ۔ ڈاکٹر دین جان تئی بیگواھی ءَ مھلب سک گمیگ اِنت تئی ھال چی اِنت سمل ھر سھت ءُ دمان چے مھلب ءَ تئی جست اِنت کہ بابا کدی آجو بیت…!!!

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

آزمانک

سپاھیگ ءِ بَچّ

نبشتہ کار: چنگیز آتماتوپ (کرگزستان) | رجانک: ھلیل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

آ ھمے پنچ سال ءِ اُمر ءَ اَت کہ آئی ءَ وتی پِت دیست ءُ آ ھم تامُرے ءِ توکا۔ اے ھما مزنیں اسپیتیں اِسپے پَسانی واڑ ءِ گَپ یے کہ اودا ھر سال اِسپے پَس پہ پَژم آنی چِنَگ ءَ آرگ بنت۔ اسپے پَسانی ھمے واڑ مرچی ھم ریاستی فارم ءِ جھمنندی سکیم ءَ چہ کمّو ڈنّ ءَ دَگ ءِ نزّیک ءَ کوہ ءِ بگل ءَ ھما وڑا ساڑی اِنت۔

آ گوں وتی مات جین گل ءِ ھواری ءَ اِدا آتگ اَت، کہ آ ریاستی فارم ءِ پوسٹ آفس ءَ ٹیلیفون آپریٹر اَت۔ ھر سال گرمی ءَ وھدے پَژمانی چِنگ ءِ زمانگ بہ بیت گُڑا جین گل یک نوکرے ءِ دْروشم ءَ ھمے واڑ ءَ اَتک۔ اِسپے پَسانی زَنک ءِ روچاں سُچ بورڈ ءِ سرا کہ آئرا زیاتی چُھٹی رَس اِتگ اَت۔ ھماھاں آئی ءَ اِدا کارمرز کُت اَنت۔ اے یک کسانیں کارے اَت ءُ ایشی مُزّ ھم شرّ اَت۔
سِپائیگ ءِ زال جین گُل ءِ ھاترا اے مُزّ گواچن ءَ سکّ مزنیں زرّے اَت۔ آئی ءِ ھاندان گیش مزن نہ اَت۔ تھنا آ اَت ءُ آئی ءِ بَچّ اَت۔۔۔ بَلے ھاندان ھر چینکس کَسان بہ بیت آئرا سارتی ءَ سامانانی کیمت ءِ گْران بوھگ ءَ چہ پیسر وتی زلورت ءِ آرت مُچ کنگی اِنت ءُ پَدا گُد ءُ پوشاک ءُ بوٹ ءِ ھم زلورت بیت ءُ ھمے وڑا دِگہ بازیں زلورتانی آئرا دیمپان بوھگی اِنت۔

ھمے وڑا لوگ ءَ آئی ءِ زھگ ءِ پہریزوک کس نیست اَت پمشکا آئی ءَ ھمُک سُہب آئرا گوں وت ھَوار واڑ ءَ آورت۔ کہ اودا آئی ءَ تیوگیں روچ گوں پژم چِنوک ءُ مالدارانی کُچِکانی گوما کَندِت ءُ لئیب کُت۔

ھما روچ ءَ اے ھمودا اَت ھمیشی دْرستاں چہ پیسر تامُر والا ٹرک واڑ ءِ توکا پُترگ ءَ دیستگ اَت ءُ دْرست ئےِ مِستاگ گِپتگ اَت:
“اَتک۔۔۔ سینما اَتک سینما۔۔۔ سینما اَتک سینما!”

آئی ءَ پہ تَکانسری شام بوھگ ءِ ودار کُت ءُ وھدے ھر نیمگ ءَ تَہاری ءَ مانشانت گُڑا تامُر ءِ بِندات بُوت۔ آئرا آئی ءِ سگّ ءُ اوپار ءِ بَر رَس اِتگ اَت۔ اے تامُر جَنگ ءِ باروا اَت۔ واڑ ءِ یک کُنڈے ءَ تالان بوتگیں اسپیتیں اِسکرین جَنگ ءِ میدان جوڑ بُوت۔ تیرگْواری اَت۔ ٹوپ ءُ بمب گْواری بُوت ءُ تَہاری ءِ سینگ ءَ چاک کنان ءَ ٹوپ ءُ راکٹانی تْریشک سِپائیگانی سَرا کَپگ ءَ اِت اَنت ءُ سِپائیگ وتارا چیر دَیگ ءَ اِت اَنت۔

انچو اے تْریشک مُرت اَنت سِپائیگ یکبرے پَدا دیم ءَ روان بوت اَنت ءُ شَپ ءِ تَہاری ءَ تُپنگ انچو توار کنگ ءَ اِت اَنت کہ بَچَک ءِ ھاترا ساہ ءِ زُورگ مُشکل بوھگ ءَ اَت۔ ھَو جَنگ ھمے وڑیں چیزے بِیت۔

آ ءُ آئی ءِ مات پَژم ءِ گْرنچانی سَرا نِشت اَنت کہ واڑ ءِ دومی کُنڈ ءَ ایر اِت اَنت۔ اِدا چہ اسکرین ساپ زاھِر اَت۔ بَچَک ءِ دِل ءَ ھمودا پَرش ءِ سرا اسکرین ءِ نزّیک ءَ نِندگ لوٹ اِت کہ اودا آئی ءِ ھمسروک نِشتگ اِت اَنت بَلے آئی ءِ مات ءَ آئرا اودا نِندگ ءَ نہ اِشت۔

“تیوگیں روچ تئی سِٹّ ءُ کَپ اِنت۔” آئی ءَ گْوشت۔ “سُہب ءَ بِگِر داں شَپ ءَ تئی کار ھمیش اِنت۔ بس ھمیدا بہ نِند منی کَش ءَ۔” مات ءَ ھمے گْوشت ءُ آئرا وتی بگل ءَ نادینت۔

پروجیکٹر چالُو اَت ءُ جَنگ رَوان اَت۔ نِندوکیں مردُم گوں ھاموشی ءَ نِشتگ ءُ تامُر چارگ اِت اَنت۔ جین گُل تامُر ءِ چارگ ءِ وھد ءَ برے برے مزن مزنیں ساہ ئےِ کَش اِت ءُ وھدے ٹینکے راست ءَ راست وتی نیمگ ءَ آیگ ءَ بہ دیستیں گُڑا وتی زھگ ئےِ بگل ءَ کُرت۔ آھانی نزّیک ءَ نِشتگیں یک زالبولے چہ دَپ ءَ اَجبیں آواز کشّگ ءَ اَت۔
“ھو منی ھُدا۔۔۔ اے چونین بیمّ یے۔”

بَلے بَچک چہ تُرس ءُ بیم ءَ نا آشنا اَت۔ ایشی اَبید وھدے نازی سِپائیگ یے جنگ بہ بُوتیں گُڑا بَچک سکّ وشّ بُوت۔ وھدے آئی ءَ وتی سِپائیگ کَپَگ ءَ بہ دیستیں آئرا ھمے لگّ اِت کہ اے نون پاد کاینت۔

جَنگ ءِ تہا مردُم انچو کپگ ءَ اِت اَنت انچو گِندئے کسانیں زھگ جنگ ءِ گیگانی والا لئیب کنگ ءِ وھد ءَ کپ اَنت۔ تچان ءَ آ ھم ھمے وڑ کَپت کَنت ھمے وڑ گُشئے کسے ءَ آئرا ٹانگ داتگ۔ ھَو مردُم کمّو ٹپّی بیت بلے اینکسیں ٹپّ ءَ مردُم ءَ را چے بیت۔ دمانے ءَ پَد انسان پدا وتی پادانی سرا اوشتیت ءُ ھمے وڑا ھما ٹپّ بے مانا بیت۔ بَلے تامُر ءِ توکا مردُم کَپت اَنت بلے پاد نیاتک اَنت بلکیں ھر کُجا کپت اَنت ھمودا کَپوک اِت اَنت، کسان کسانیں پِرکوتانی وڑا۔ آئرا جھل ءَ کپگ ءِ یک دگہ اندازگے مالُوم اَت بزاں ھمے وڑا کہ کسّے چہ لاپ ءَ تیر وارت کپیت۔ اے وڑا مردُم دمان ءَ نہ کپ اَنت، اول سرا وتی لاپ ءَ دار اَنت ءُ پدا گوں وتی سِلاہ ءَ ھوار زمین ءِ سرا کپ اَنت۔ لئیب ءِ توکا کَپگ ءَ رند پاد آیگ ءَ گوں مردُم کُوکّار کُت کنت کہ من نہ مُرتگ آں، بَلے اِدا تامُر ءِ توکا مردُم پدا پاد آیگ ءَ نہ اِت اَنت۔

جنگ رَوان اَت۔ چہ پروجیکٹر ءَ گرّ گرّ ءِ آواز آیگ ءَ اَت۔ انّی توپ ھم میدان ءَ ساڑی اَت۔ آس، انگر، دُوتّ ءُ تْرک اِتگیں گولہ آنی نْیام ءَ توپچین یک ٹینک جنوکیں توپ یے ھمودا آرگ ءَ اِت اَنت۔ جرّ ءُ بوچانی نْیام ءَ آ ایشرا دِکّہ دَئیان ءَ کوہ ءِ ٹیڑ ءِ سرا بَرگ ءِ کوشست کنگ ءَ اِت اَنت۔ یک مزنیں کوہ یے کہ ایشی ٹیڑ سکّ بُرز مھسوس بوھگ ءَ اَت ھمائی سرا لھتیں توپچین دیم ءَ جُنزان اَت۔

آھانی ٹَھل ءُ داب ءُ آھانی بربادی ءِ توکا چُشیں چیزے الّم ءَ اَست اَت کہ چاروکانی دِل گَم ءُ پَھر ءَ گوں ھَوار دَڑ دڑ کنگ ءَ اِت اَنت۔ آ شش یا ھَپت مردُم اِت اَنت آھانی گُد سُچگ ءَ اِت اَنت۔ ایشانی تَہا یک توپچین یے وَ پکّا روسی یے نہ اَت۔ آ کازِک یے اَت یا بُوت کنت بریات یے۔ بُوت کنت بَچَک ءَ اے گَپ مالُوم نہ اَت بَلے آئی ءِ مات ءَ آئی ءِ گوش ءَ ھَلوت کُت:
“بَچّ بچار۔۔۔ اے تئی پِت اِنت۔”

اسکرین ءِ توک ءِ مَرد دمان ءَ بچک ءِ پِت جوڑ بُوت۔ تیوگیں تامُر ھما مردُم ءِ کسّہ جوڑ بُوت۔ بَچَک ءِ پِت ءِ کسّہ۔ ریاستی فارم ءِ دْرستاں چہ کستریں ورنا ءِ وڑا یک ورنائیں مردُمے اَت۔ آئی ءِ بالاد گیش دْراج نہ اَت۔ آ گِلّڑ دیم ءُ تیزیں چمّ والا یے اَت۔ آئی ءِ دیم چہ لیگار ءُ دُوتّ ءَ پُرّ اَت ءُ آئی ءَ وتی چمّ کْرچک کُت ءُ ٹیڑ ءِ سَر ءِ مردُم ءِ نیمگ ءَ کُوکار کُت ءُ گْوشت:
“جلدی گولہ آں بیار۔”
بَلے آئی ءِ توار نوکیں گولہ ءِ تْرکّگ ءِ توار ءِ نْیام ءَ گار بُوت۔
“منی پِت ھمیش اِنت؟” آول بیک جُست کُت۔
“کئے؟” آئی ءِ مات ءَ گْوشت: “چُپ کن بہ نِند ءُ بچار۔”
“انّی تو وت گْوشت کہ آ منی پِت اِنت۔”
“ھَو۔۔۔ ھمے تئی پِت اِنت۔ بَلے چُپّ کن نِند کہ تئی کُوکارانی سَوَب ءَ دومی مردُم پریشان مہ بنت۔”
جین گُل ءَ اے وڑ پرچا گْوشت؟ سَوَب چے اَت؟
بُوت کنت چہ آئی دَپ ءَ در اتکگ اَت یا بُوت کنت وتی گار بوتگیں مَرد ءِ تْرانگاں کپتگ اَت۔ ھر وڑ اَت بَچک ءَ را وتی مات ءِ سرا بھیسہ اَت۔ پمشکا آ سَکّ وشّ اَت۔ اے اناگتیں وَشّی ءِ سَوَب ءَ آ سِٹّ ءُ کَپ کنگ ءَ اَت ءُ وتی جنگولیں پِت ءِ سرا پَھر بندگ ءَ اَت۔ اے گْواچنی ءَ آئی ءِ پِت اَت۔ ھکیکی پِت۔۔۔
آئی ءِ ھمسروکاں ھر وھد آئرا کَلاگ بَستگ کہ ایشرا پِت نیست۔
آھاں ءُ شْوانگاں مالُوم بہ بیت کہ آئرا ھم یک پِت یے اَست۔ شْوانگ کہ تیوگیں سال ءَ کوہ ءُ گیاباں تَرّنت آ دْرستیں زھگاں وَ پَجّا نیارنت۔۔۔ وھدے آئی ءَ پَس پہ پَژم ءِ چِنگ ءِ ھاترا بیرا بِداتیں ءُ واڑ ءِ توکا بیارتیں گُڑا شْوانگاں آئی ءِ مِنّت گِرگ ءِ ھاترا چہ آئی ءَ سوال جُست کُت۔ ریاستی فارم ءِ دْرسیں شْوانگانی توکا ھر کس ءَ چہ آئی ءَ الّم ءَ اے جُست کُت۔
“ھاں بَچ ءَ تئی نام کئے اِنت؟”
“آول بیک۔”
“ءُ تئی پِت ءِ نام کئے اِنت؟”
“توکتوسن۔”
شْوانگ ءَ را ھما دمان ءَ یاد اَتکگ اَت کہ اے توکتوسن کئے اِنت۔
“توکتوسن!” چہ اَسپ ءِ زین ءَ آ کمُّک ءَ جھل بُوت ءُ جُست ئِے کُت: “کُجام توکتوسن؟”
“من توکتوسن ءِ زھگ آں۔” آئی ءَ پدا گْوشت۔

آئی ءِ مات ءَ آئرا ھمے وڑا پسّو دَیگ ءِ پَنت داتگ اَت، آئی ءِ کوریں بلُّک ءِ پَنت ھم ھمیش اَت۔ وھدے آئی ءَ وتی پِت ءِ نام بیھال بہ کُتیں گُڑا چہ بلُّک ءِ دَست ءَ آئی ءِ ھَیر نہ اَت۔ آ سکّیں زھر گروکے اَت۔
“اوہ! شرّ۔” شْوانگ ءَ گْوشتگ اَت: “گُڑا تو ھمے وڑ بگْوش نا کہ تو پوسٹ آفس ءَ کار کنوکیں ٹیلیفون آپریٹر ءِ زھگ ئے نا؟”
اِنّا من وَ توکتوسن ءِ بَچّ آں۔” آول بیک ءَ گْوشت۔
گُڈّ سرا شْوانگ آئی ءِ گَپّ ءَ سرپد ءَ بُوت۔
“ھو ھو راستے تو توکتوسن ءِ زھگ ئے۔۔۔ شاباش۔۔۔ من چوناھا ترا چکّاسگ ءَ اِت آں، زھر مہ گِر منی بچّ۔۔۔ اَسل ءَ گپّ ایش اِنت کہ ما کوہ ءَ نِشتگ ایں ءُ مرچیگیں زھگ انچو زُوت مزن بنت کہ ھر یک زھگے ءَ را پجّا آرگ چو آسان نہ اِنت نا۔”
پدا شْوانگاں یکے دومی ءَ گوں ھَلوت کنان ءَ توکتوسن ءِ باروا گَپّ ءَ کُت۔۔۔ آھاں ءَ گْوشت: “آ ھم ورنایے اَت کہ جنگ ءَ شُت، اَنّی وَ بازیں مردُمے ءَ آئرا پھک ءَ بیھال کُتگ۔ اے شرّیں گَپ یے کہ آئرا یک بَچّ یے اَست۔ بازیں انچیں ورنا اَست اَت کہ آھاں آروس نہ کُرتگ اَت ءُ اَنّی آھانی نام ءِ گِروک اِدا کَسّ نیست۔”
ءُ اَنّی وھدے آئی ءِ مات ءَ آئرا گْوشتگ اَت:
“بچار بَچّ۔۔۔ اے تئی پِت اِنت۔” گُڑا اسکرین ءِ توک ءِ سِپائی آئی ءِ پِت جوڑ بُوت ءُ بَچک آئرا وتی پِت لیکگ ءَ لگ اِت ءُ گواچن ءَ آ جنگ ءِ زمانگ ءِ توکتوسن ءِ جنگی وردی والا ھما اَکس ءِ گیگان اَت کہ آئی ءِ مات ءَ مزن کُتگ اَت ءُ شیشگ ءِ فریم ءِ توکا کُتگ اَت۔

ءُ اَنّی آول بیک آ مردُم ءَ را گوں یک زھگے ءِ مارشتاں چارگ ءَ اَت۔ آئی ءِ تیوگیں بدن یک نا بزانتیں جزبگے ءَ میچّل اِتگ اَت۔ آ انچو سرپد بُوت کہ گُشئے تامُر ءِ کارِست ھم مارگ ءَ اِنت کہ آئی ءِ زھگ وتی پِت ءَ مُدام گوں پَھر یاد کنت۔ آول بیک ءِ ھاترا جنگ اَنّی سیل سَوادے پَش نہ کپتگ اَت۔ اَنّی جنگ ءِ توکا کپتگیں سپائیگانی گِندگ ءَ آ کَندِت نہ کَنت۔

اَنّی آ سرپد بوتگ اَت کہ جنگ یک تَبائی ءُ بیمّداریں چیزے بِیت ءُ زِند ءِ تَہا اولی رَند اَت کہ آئی ءَ وتی دوستیں مردُمے ءِ ھاترا، وتی پِت ءِ ھاترا (کہ آئی کمّی آئی ءَ مُدام ماراِتگ) دَرد بوھگ ءَ اَت۔ پروجیکٹر چالُو اَت۔ جنگ رَوان اَت۔ اَنّی ٹینک زمین ءِ سینگ ءَ چاک کنان ءَ دیم ءَ جُنزان اِت اَنت۔ ءُ دومی نیمگ ءَ توپ آس گْوارگ ءَ اِت اَنت ءُ توپچین وتی تاگت ءَ گوں وتی توپ ءَ بُرزی نیمگ ءَ دِکّہ دَیگ ءَ اِت اَنت۔
“اَبّا۔۔۔ زُوت کن۔۔۔ ٹینک۔۔۔ ٹینک آیگ ءَ اَنت۔”
آول بیک ءَ ھال دَیگ ءِ وڑا گْوشت۔
ھمے وڑا توپ کوہ ءِ سرا سَر بُوت۔ آئی ٹینکانی سرا گولہ گْواری شُرو کُت۔ ٹینکاں جوابی اُرش کُت۔ ٹینک سکّ باز اِت اَنت۔ ھالت شرّ نہ اِت اَنت۔

جنگ ءِ ڈاہ ءُ بْرانزانی نْیام ءَ بچک ءَ وتارا وتی پِت ءِ نزّیک ءَ مارِت۔ وھدے یک ٹینکے ءَ آس زُرت ءُ سیاھیں دُوتّانی توکا گار بُوت ءُ پدا یک دگہ گولہ یے ءَ دومی ٹینک ءِ زمزیل سِست اَنت۔

ءُ وھدے آ زَھرازَھر کورانی وڑا یکیں جاگہہ ءَ چکرّگ ءَ لگّ اِت گُڑا بچک چہ وشّی ءَ وتی مات ءِ بگل ءَ سِٹّ ءُ دَور کنگ ءَ لگّ اِت۔ بَلے وھدے وتی لشکر ءِ سِپائیگ توپ ءِ کَش ءَ کَپگ ءَ اِت اَنت گُڑا آ ھاموش بُوت نِشت۔ وتی سکّ کم سِپائیگ زِندگ اَت، مات گْریوگ ءَ لگّ اِت۔ آئی ءِ کلکّ گرم ءُ ترّ بوھگ اِت اَنت۔ پروجیکٹر چالُو اَت۔ جنگ روان اَت۔ جنگ نی وتی زورانی سرا اَت۔ ٹینک کمّ کمّ ءَ نزّیک آیان اِت اَنت۔ توپ گاڑی ءِ پُشت ءَ آول بیک ءِ پِت ءَ سَنگر گِپت ءُ واکی ٹاکی ءِ سرا گَپ ءَ لگّ اِت بَلے جنگ ءِ کُوکار ءُ جاکّ ءِ تَہا آئی آواز گار بُوت۔

توپ ءِ نزّیک ءَ یک دِگہ سپائی یے کَپت ءُ پاد آیگ ءِ جہد ئےِ کُت بَلے چُش کُت ئےِ نہ کُت۔ آ زمین ءِ سرا کَپت ءُ زمین چہ آئی ءِ ھوناں سْیاہ بُوت۔ اَنّی تھنا دو مردُم پَشکپتگ اَت۔۔۔ آول بیک ءِ پِت ءُ یک دِگرے۔ آھاں یک گولہ یے آس دات ءُ پدا پَد ماں پَد ءَ دو دِگہ گولہ اِش آس دات۔ بَلے ٹینک دیم ءَ جُنزان اِت اَنت۔ توپ ءِ نزّیک ءَ یکبرے پدا گولہ یے تْرکّ اِت تیوگیں میدان چہ دُوتّ ءَ پُرّ بُوت کہ ھِچ گِندگ بوھگ ءَ نہ اَت وھدے دُوتّ ماں آزمان ءَ چیلّک بُوت اَنت ءُ میدان ساپ بُوت گُڑا آ وھد ءَ تھنا یک مردُمے اوشتاتگ اَت ءُ آ ھما اَت۔۔۔ آول بیک ءِ پِت۔ آئی توپ ءِ نیمگ ءَ دَور کُت۔۔۔ گولہ یے مان ئےِ کُت۔۔۔ نشانگ ئےِ گِپت ءُ گولہ ئےِ آس دات۔

اے آئی ءِ گُڈّی گولہ اَت۔ دُژمن ءِ یک دِگہ گولہ یے تْرک اِت کہ ایشی ھر چیز ماں ھاکاں ھَوار کُت۔ توپ تاوان بار بُوت ءُ چَپّی بُوت بَلے توپچی انگت زِندگ اَت۔ آ میزّان میزّان ءَ وتی پادانی سَرا اوشتات۔۔۔ آئی دیم چہ ھون ءَ پُرّ اَت۔ آئی ءِ پُچ دِرت اَنت ءُ سُچگ ءَ اِت اَنت آئی ءِ دَست ءَ گِرنیڈے اَت ءُ آ راست ءَ راست وتی نیمگ ءَ آؤکیں ٹینکانی نیمگ ءَ جُنزان اَت۔ آ چہ وتی کَش ءُ کِرّ ءَ ناسَھی بوتگ اَت۔ اے آئی ءِ گُڈّی کوشست اَت۔

“اوشت۔۔۔ تو اِدا چِہ دیمی شُت نہ کنئے۔” آئی ءَ توارے جَت ءُ گِرنیڈ ءِ چَگل دَیگ ءِ ھاترا وتی دست ئے سُرینت۔ دمانے ءِ ھاترا آ ھمے وڑا اوشتات۔ چہ دَرد ءُ کینگ ءَ آئی ءِ دیم ءِ رَنگ مَٹّ اِتگ اَت۔ جین گُل ءَ وتی زھگ ءِ دَست زور ءَ گوں چِکّ اِت۔ بَچک ءَ وتی دَست ءِ یلا بوھگ ءُ پِت ءِ کُمک کنگ ءِ کوشست کُت۔ بَلے چہ ٹینک ءَ تیرانی آس گْواری بُوت ءُ توپچین جَھل ءَ کَپت۔ آئی پاد آیگ ءِ کوشست کُت بَلے ھما جاگہہ ءَ پدا کَپت ءُ سارت بُوت۔ چہ ھون ءَ میچّل آئی ءِ جون زمین ءِ سَرا کَپتگ اَت۔ پروجیکٹر ءِ گرّگرّ بند بُوت۔ جَنگ اناگت ءَ اوشت ءِ آماچ بوتگ اَت۔ یک رِیل یے ھتم بُوتگ اَت ءُ دومی رِیل ءِ مان کنگ ءِ ھاترا آپریٹر ءَ چراگ رُژنا کُتگ اِت اَنت۔

وھدے واڑ ءِ توکا رُژنائی تالان بُوت گُڑا اودا ساڑی ئیں دْرستیں مردُمانی چَمّ پَلپٹگ اِت اَنت۔ آ یکبرے پدا چہ تامُر ءِ زِند ءَ دراتکگ ءُ ھکیکی دُنیا ءَ اَتکگ اِت اَنت۔ آول بیک چہ پژمانی سرا ایر کَپت ءُ گوں جوش ءَ کُوکار ءَ لگّ اِت۔
“اے منی پِت اَت۔۔۔ شُما آئرا دیست۔۔۔ ھَو آ منی پِت اَت کہ جَنگ ءِ توکا جَنَگ بُوت۔”

اے دْرست انچو اناگت ءَ بُوت کہ کسّے ءَ نہ پھم اِت کہ چے بُوتگ۔ گوں جوش ءُ جزبگاں کُوکار کنان ءَ آ وتی ھم اُمرانی نیمگ رھادگ بُوت کہ اودا آئی ءِ گَپ ءِ ارزشت اَست اَت۔ ھر نیمگ ءَ یک اَجبیں چُپّی یے تالان بُوت۔ گْونڈیں بَچک ءِ اے وڑ تکانسر بوھگ ءَ کسّے مارگ ءَ نہ اَت کہ آئی ءَ وتی پِت مرچی ءَ چہ پیسَر ءَ نہ دیستگ اَت ھم۔ آپریٹر ءَ رِیل ءِ ھالیگیں ڈبّی جَھل ءَ چَگل دات۔ ڈبّی پَچ بُوت ءُ ٹُکّر بُوت پَرش ءِ سرا تالان بُوت۔ کسّے ءَ اے گَپّ نہ مارِت۔ آپریٹر ھم آئی چِست کنگ ءَ جھل نہ بُوت۔ بَچک تاں انگت وتی سِپائیگیں پِت ءِ کِرد ءَ پہ پَھر درشان کنگ ءَ اَت۔

“شُما آئرا نہ دیست چے؟ آ منی پِت اَت۔۔۔ منی پِت کہ آھاں آئرا کُشت۔” آ بار بار ھمے گْوشگ ءَ اَت، وتی چاریں نیمگ ءِ چُپّی ءَ چہ آ گیشتر جوش ءِ تہا آیگ ءَ اَت۔ آ ھبکّہ بوھگ ءَ اَت کہ مھلوک آئی ءِ پِت ءِ دلیری ءِ وشّی ءَ پرچا ھَوار بوھگ ءَ نہ اِنت؟
“چُپّ۔” یکّے ءَ ھِمّت کُرت ءُ گْوشت
“ترا چُشیں گَپّ کنگی نہ اِنت۔”
“آ اے وَڑ پرچا مہ گْوشیت۔۔۔ وھدے کہ گواچن ءَ آئی ءِ پِت جنگ ءَ جَنَگ بوتگ۔”
گُڑا یک مزنیں اُمر ءِ بَچکّے ءَ چہ آول بیک ھکیکت مالُوم کنگ لوٹ اِت۔
“اَسل ءَ اے تئی پِت نہ اَت۔” آئی ءَ گْوشت۔ “ءُ پمشکا ترا اینچو جوش ءِ تہا آیگ ءِ زلورت نہ اِنت۔۔۔ اے کہ ھِچ تئی پِت نہ اَت۔ اے وَ تھنا یک اِزمکارے اَت۔ اگاں ترا منی گَپّ ءِ سرا باور نہ کَنت گُڑا چہ آپریٹر ءَ جُست کن۔”

دومی مردُمانی وس ءِ کارے نہ اَت کہ آ بچک ءَ را راستیں گَپّ ءَ بہ گْوشنت ءُ چہ اے وشّی ءَ زِبھر بکن اَنت۔ انچو کہ آپریٹر اے جاگہہ ءِ مردُمے نہ اَت گُڑا آھاں ھمے ھیال کُت ءُ آپریٹر ءِ نیمگ ءَ چارت کہ آپریٹر گْواچن ءَ دیم ءَ بیاریت بَلے آئی ءَ وتارا گوں پروجیکٹر ءَ دزگٹ کُتگ اَت۔
“آ منی پِت اَت۔” آول بیک گْوشت: “آ ھما اَت۔”
“آھانی تہا آ کُجام اَت؟”
“ھما کہ گرنیڈے دست ءَ گِپتگ اَت ءُ ٹینک ءِ نزّیک ءَ اوشتاتگ اَت ءُ پدا کَپت۔۔۔ پَھک ءَ اے وڑ۔”
آول بیک ءَ وتارا جھل ءَ ھما وڑا دَور دات کہ آئی ءِ پِت ھما وڑا کپتگ اَت۔ آئی پاد آیگ ءِ کوشست کُت بَلے پاد نیاتک ءُ وتی دست ئےِ دْراج کُت اَنت ءُ اسکرین ءِ دیم ءَ شگُون دیم وَپت۔
یکبرے پدا یک اَجبیں چُپّی یے تالان بُوت۔
“جین گُل اے چے کِسّہ یے؟” یک پیریں زالبُولے ءَ پہ زار جُست کُت۔ “تو اے گْونڈُو ءِ مازگ ءِ تہا چونیں ھیال ایر کُتگ۔” گَمجتیں جین گُل ءِ چمّانی اَرس یلا بُوت اَنت ءُ پاد اَتک، وتی زھگ ءِ نیمگ ءَ رھادگ بُوت ءُ پدا آئی ءَ وتی چُک بَڈّ ءَ کُت ءُ گْوشت: “بیا منی بَچ لوگ ءَ رَویں۔” آئی ءَ گْوشت: “ھما تئی پِت اَت۔”
آئی ءَ وتی چُک دَست ءَ گِپت ءُ اودا چِہ در اَتک۔

ماہ ءَ ٹِکّ داتگ اَت۔ شَپ ءِ تہارونکی ءَ کوھانی اسپیتیں شَم دْرپشگ ءَ اِت اَنت ءُ جَھل ءَ ھانڈار ءَ سکّیں تہاری یے تالان اَت۔
انّی اے وھد ءَ زِندگی ءِ تَہا اولی گَشت ءَ بَچک وتی تاوان ءَ مارگ ءَ اَت۔آ جَنگ ءِ تَہا اے وڑا وتی پِت ءِ کَپگ ءُ مِرَگ ءَ سکّ دلپدرد بوھگ ءَ اَت۔ اے گَپ چہ سگّ ءُ اوپار ءَ ڈنّ اَت۔ آئی ءَ وت گْریوگ ءُ وتی مات ئِے گْریوائینگ لوٹ اِت بَلے آئی ءِ مات گْریوگ ءَ نہ اَت۔ پمشکا آئی ءَ ھم وتی اَرس گُلمب کُت اَنت ءُ ھاموش بُوت۔

ایشی اَبید کہ آئی ءِ پِت چنچو سال پیسر جَنگ ءِ توکا جَنَگ بُوتگ اَت بَلے اے وھد ءَ آ یکبرے پَد ءَ آئی ءِ توکا زِندگ بُوتگ اَت۔۔۔ زِندگ!

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ئے جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

پند جَنوکیں ودار ءِ مھروان

اکیل مراد

دی بلوچستان پوسٹ

ھرکس وش اِنت کہ من وتی جِند ءِ مھرانی تہ ءَ بہ رُداں منی سر ءَ دست ءَ یکیں مھروان ایر مرز بہ کنت زندگی ءِ وشتریں تب ھمیش اِنت.

مھروان کَے اِنت؟ تو ئے، من ءَ آئی ءِ چَمانی دیم ءَ مھری ءِ دید کَے اِنت، کَئی رنگ ءَ جنگ ءَ اِنت، ھما آسَری ءِ بھت اِنت کہ آئی ءِ دیم ءَ چَول گران اِنت.

چِنچُک تلوسوکیں مِھر اَنت کہ آئی ءِ دیداری ءَ زند، واب، سیرلاپی، زانشتکاری، وشکامی ءُ زند ءِ تکاں بندوکیں دراھیں اَڑ گون وت برتگ اَنت.

ھما بیتگ کہ من آئی ءِ مِھراں چہ گِستا بیتگ آں تَلوسگ ءَ آں روچ پمن ءَ سیاہ لُنجی شپ جوڑ بیتگ اَنت.

پِت اِنت ءُ چُک اَنت کہ آئی ءِ مِھراں تَلوس اَنت یک زھگے پہ وتی پِت ءِ سیاھگ ءَ رُدگ لوٹ اِیت کہ وتی زند ءِ وشی ءُ سَکّیاں وتی کمینٹمنٹ پِت ءِ ھمراھی ءَ گوازینگ لوٹ ایِت آئی ءِ کسانی ءَ بہ گِر داں پِت ءِ پیری ءَ چُک چہ پِت ءَ گِستا بیگ نہ لوٹ اِیت.

مروچی ما دنیا ءِ آدگہ راجاں کمو اگاں بہ چاریں گڑا آیانی زھگ پہ پِتانی ساھگ ءَ ایمنی ءَ چوں ڈولڈاریں رنگے ءَ رُدگ ءَ اَنت آیانی دراھیں تماہ ءُ لوٹ سرجم اَنت.

آیانی زند آجوئی ءِ دروشم ءَ گوزگ ءَ اَنت آیاں ھِچ وڑیں تُرس ءُ بیم نیست کہ مروچی منی پِت اگاں سواد ءَ درکپ اِت واتر نئیت یا وتی اژدری ءَ درکپ ایِت واتر نہ بیت آ پُر ایمن اَنت کہ مئے پِت ایمنی ءِ راجانی تہ ءَ اِنت ایمنی ءِ ڈیھاں گوں بندوک اِنت الم واتر بیت ءُ بنت ھم .

اے زُلم ءُ سیاہ ءُ تھاریں شَپ ایوک ءَ بلوچ ءِ سر ءَ لوپ کنگ بیتگ نوزدہ سد ءُ چِل ءُ ھشت ءَ کہ پاکستان ءَ بلوچ ءِ گُلزمین وتی مُھریں زنجیرانی تہ ءَ بست گُڑا ھما روچ ءَ پاکستان ءَ جیڑ اِت کہ بلوچ ءِ بیگواھی ءَ ابید دگہ ھِچ وڑیں دَزرَس نیست کہ من کارمرز بہ کن آں.

وھدیکہ نوزدہ سد ءُ ھپتاد ءُ چار ءَ پاکستان ءَ سردار اتا اُللہ ءِ زھگ اسد مینگل ءُ اھمد شاہ بیگواہ کت اَنت ھما روچ ءَ بہ گِر تاں روچ ء مروچی ءَ ھمے بیگواھیانی درچ یکشل ءَ بلوچ ءِ سرڈگار ءَ جاری ءُ ساری اِنت.

ھمے بیگواھیں مردمانی تہ ءَ مشکے ءِ نِندوکیں ڈاکٹر دین جان ھم ھوار اِنت آ یک سرکاری ڈاکٹرے ھم بیتگ آئی ءَ لس نیزگار ءُ ازگارانی واست ءَ وتی جھد ءِ بور تاچینتگ.

بلوچ مھلوک ءِ سر ءَ بُوھوکیں زُلمانی بگیر ءَ آئی ءَ بلوچ نیشنل مومنٹ ءِ ھمگرنچی ءَ آئی ءَ راجداری کرتگ اَت.

پاکستان ءَ آئی ءِ پاک ءُ پلگاریتگیں جھد ءِ اوپار کُرت نہ کت کہ آ بیست ءُ ھشت جون دوزھزار ءُ نُہ ءَ اورناچ ءَ آئی ءِ چَم بست اَنت ءُ بیگواہ کُرت.

ھما وھد ءَ آئی ءِ کسان بالادیں زھگ سَمّی ءُ مھلب ءَ وتی پِت ءِ شوھاز ءَ گرم ءُ سارت یک دیمے ءَ چگل دات اَنت ھردوکیں زھگاں پہ سکساتگیں پِت ءَ را وتی نہ کُٹوکیں وھد دیمھون کُرت آیاں گوانک جاہ، رسانکدر، سرکاری در، آمدگسانی در ٹُکان کُرت اَنت آیاں پریس کلبانی دیم ءَ وت ءَ نادینت آیاں دگانی سر ءَ کُکار ءُ جاک بندات کُرت،

اشاں چہ ابید آیاں وائس پار بلوچ مسنگ پرسنز ءِ ھمراھی ءَ دراج ءُ شِکاتگیں ڈناں گواز جنان کُرت ءُ دیم پہ پاکستان ءِ بنجاھی تھت اسلام آباد ءَ وت ءَ رسینت آیانی دور پَندیں پَند ءَ ھم آیانی اُمیت ءُ اوست پروشیت نہ کُرت اَنت.

آیاں اے پَند ءَ ھمک وڑیں سَکی ءُ نہ وشی دیستگ اَت آیاں اے پند ءِ سکیانی ھمراھی ءَ سرکاری بیھار ءُ تُرس ھم دیستگ اِت اَنت.

بَلے آ اے تُرس ءِ بیم ءِ ھِچ وڑیں گمان ءَ کنگ ءَ نہ اِت اَنت آ تنہا یک شوھازے ءِ شوھاز ءَ درکپتگ اِت اَنت ھمے شوھاز ءِ روانی ءَ روان اِت اَنت آیاں راہ ءُ دراں درسیں مردمانی گوشاں اے مئے اوست انگت ءَ سرجمی ءِ نیمگ ءَ روان اِنت کسے ءِ گوشاں اگاں مئے توار کپ اِیت یا نہ کَپ اِیت مئے توار ھمک زور ءِ گوشانی نیمگ ءَ روان اِنت.

کسّے زُلم ءِ گِندگ ءَ اِنت ھم مئے توار ھماھی ءِ درپشوکیں گوشانی پُکیاں دران اِنت ءُ وتی اوست ءَ داران اِنت.

مروچی دَہ سال سرجم بوَگ ءَ ھم دوئیں بانکیں دوتک سَمی ءُ مھلب ءِ اوست ءِ اُمیت نہ پُرشتگ دنیا ءِ انسان پھزداریں انسانی چماں ھُشکی ءِ ھلاھوش تلوسگ ءَ اِنت کہ ما تنی وھدی ءَ دو زھگ ءِ اُمیتانی دیم ءَ پُروشتگ ءُ ھلاس اِنت.

بَلے دومی گپ ایش کہ اُمیت ءُ ودار یک ھنچیں وش تبیں انسانے ءِ اندر ءَ ودی بیت کہ آ اُمیتانی تہ ءَ رُستگ ءُ مزن بیتگ.

منی جند ءِ زات ءُ منی جند ءِ ھیال ھمے سماہ کنت کہ سَمّی ءُ مھلب انگت ءَ ایوک نہ اِنت ھمے مدام جیڑین اِت کہ سَمّی ءُ مھلب ءِ درد منی جان ءِ رَگ رَگ ءَ بُن دیان اَنت مروچی ما ھم ھمے اُمیت ءُ اوستانی دامن ءَ گون اِنت کہ دین جان واتر کَیت شاتکامی، ایمنی، درشپاھگیں کِسھاں کاریت.

دین جان واتری ءَ زید ءَ پد ءَ کار اَنت
کِشکے گَجر ءَ ھالو کن اَنت
مات ءِ آ ودار ءَ لیلو دے اَنت
چَمے دمے بال ءَ کن اَنت
پِشی گیڑی ءَ مانہ کن اَنت
واتر منی دین جان بیت
سَولیں منسور ءَ دلے سالونک کن آں
سَمّی ءُ مِھلی ءَ ارمان ءِ ھِنی کن آں
چماں اجب رنگے بُجیت
رنگ پد ءَ چِنچُک زیبا بیت
گَومیں سرکش دل ءَ کَندان بیت
ھُور گوں ھُورکی ارمان بیت
دل تلوسوکیں مِھران بیت

من ءُ منی مھمان

نبشتہ کار: داد بلوچ شاشانی

دی بلوچستان پوسٹ

من وتی گِس ءَ نشتگ اَت آں کہ من ءَ نوکیں شُمارے ءَ (نمبر) چَہ پونے اتک من ءَ سک دیر اِنت کہ نوکیں شُمار ءِ چِست کنگ یل داتگ دانکے ھما شُمار منی گْونکّو ءَ ( موبائل ) ساری ءَ ماں نہ اِنت ۔۔
من جیڑگے ءَ کَپت آں من ءَ ایشی بے زار کُت من شُمار چِست کُت ۔۔۔
ھلو ھلو ۔۔۔۔۔
من ۔۔ واجہ تو کَے یے ،،،؟؟؟
من ۔۔ پلان آں ۔۔۔۔
من یک برے ھیراں بوت آں کہ اے مَردُم ءَ را دہ سال اِنت نہ من دیست نہ گوں ایشی ھال بوتگ منی ۔۔۔
من اشتاپی کُت پدا جُست کُت ۔۔ ھیر ئے تو ؟
ھو ھیر آں دل ءَ مہ ور ۔۔۔
منی کمو دَم بلا بوت شَریں گینّ سارتے کَش اِت۔۔۔۔
تو من ءَ مرچی چون دل ءَ آرتگ ءُ کُجائے تو ترا منی شُمار کَے داتگ ۔۔۔؟؟؟
من یک رد ءَ جُست کُت۔ آ اوں ھیران بوت کُجام جُست ءِ پسو ءَ بدیاں۔۔۔
من اوں پدا پشل بوت آں وتی یک رد ءَ جُست کنگ ءَ گوں ۔۔
ھو من مرچی تئی نزدینک ءَ اَتکگ آں من ءَ پہ تو کسانیں کارے ھست دل ءَ لوٹیتگ ترا سک دیر اِنت نہ دیستگ ترا گنداں گوں۔۔
شُمار تئی من ءَ بلائیں جُھدے ءَ پد رَستگ ۔
ھر کس ءَ جُست کن آں گْوشیت گوں من ھال نیست منی زان ءَ بھت شَر اَت یکے ءَ دات شُمار من ءَ تئی ۔۔۔۔۔
من پدا جیڑگے ءَ کَپت آں من ءَ پہ چے کار ھست ایش ءَ ؟
شَر کُتگ گُڑاں بیا منی نیمگ ءَ
من نہ زان آں چون بیا آں ۔۔؟؟؟
شَر گُڑاں تو کُجائے من وت ترا وڈے کن آں ۔۔!
من پلان جاگہ ءَ آں تو بیا منی رند ءَ ۔۔۔۔
من گو تو بُرو رکشہ والا ءِ کِرا من ءَ پون کن من گوں رکشہ والا یا گپ کن آں آ ترا کار اِیت منی کِرا سر کنت ۔۔۔
شَر گُڑاں من رواں ترا پون کن آں ۔۔۔۔
شَر۔۔۔۔۔۔۔۔
پون بند کُت ءُ وتی دوئین دستان گوں وتی زنوُک ءَ داشت ءُ جیڑگ ءَ بوت آں ایش کُجام گْوات ءَ پہ من آرتگ باریں ۔۔۔؟؟
دَمانے نہ بوت گْوانکو ءَ پدا توار کُت من چار اِت ھما شُمار اِنت من چِست کُت ۔۔۔
بُزو گوں رکشہ والا یا گپ کن ۔۔۔
شَر بدیگ ئے ۔۔۔۔۔
ھلو ۔۔۔
رکشہ والا ھم بلوچے اَت
واجہ تو پلان ھند ءَ زان ئے ۔۔؟
ھو زان آں ۔۔۔
ھو گُڑاں تو اے مَردُم ءَ پلان پلان جاگ ءَ بیار ءُ ایر کن من کایاں دیم ءَ ئِے۔۔۔
ھو شَر اِنت گُڑاں ۔۔
منی کوٹی ءَ سرجمیں کتاب ءُ چیز ھر کس پہ دیمے کَپتگ اَت ھر چی پہ گیگ ءُ گْور نہ اَت۔۔
من مھمان ءَ پہ کسانیں جاگہے شَر کُت ءُ نادین ئِے
ھال ءُ اھوالاں گپ ءُ تراناں پد مھمان ءَ گْوشت من ءَ کارے ھست من اِشتاپ آں من ءَ پہ زر ءَ کار اِنت منی مردُمے نادراہجاہ ءَ اِنت ۔۔۔۔
مھمان ءَ وتی گپ یک رد ءَ آسر کُت اَنت ءُ منی چارگ ءَ بوت ءُ پسو ءِ ودار ءَ بوت ۔
منی کِرا پنچ ھزار کلدار ھست اَت من دات آں ۔۔
مھمان ءَ زر منی دست ءَ گِت اَنت نوں منی گِس ءَ را جھل ءَ داں بُرز ءَ چارگ ءَ بوت۔
تئی گِس ءِ دَری کْوھن گِس ءِ دروازگ کْوھن اِنت تئی نپاد کْوھن اَنت تئی سرجہ کْوھن اَنت تئی چمپل کْوھن اَنت تئی گُد کْوھن اَنت اِیشی منی ھر چیز اِیب دار ءُ میار کُت ۔۔۔۔
من نہ گو بس مھمان ءِ گپاں گو ھیرانی ءَ گوش دارگ ءَ اَت آں ۔۔
مھمان ءَ وتی گپ آسر نہ کُتگ اَت اَنت کہ من میان ءَ وتی گپ دْور دات ۔۔
من اگاں اے نوک کُتین آں گُڑاں منی کِرا اے پنچیں ھزار نہ بوتگ اَت اَنت کہ پہ تئی نادراہ ءَ من بہ داتین آں۔

نَمیرانیں سَاکا جان

نبِشتہ کار: گزین بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

لَہتیں ہنچیں اِنسان بِیت کہ آہانی بَکشاتگیں مِہر وفا جانءِ رگّ رگاں شِنگءُ تالان بَنتّ گڈاں اے وڈیں انسانءَ چہ مرّدُم باز نزدِیک کنگءِ جُھد کَنت۔
چِیاکہ اِیشی شِیرکِنی روچ بَروچءَ گِیش گِندگ بِیت
َیکّ رنّدے من شہید ساکا جانءَ یک تعلیمی اِدارہ ءِ توکا ڈیکّ وارتاں ساکا جان کُلُیں کلاسانی توکءَ دگہ لَہتیں امراہاں گوں گرّدگاہت پدا دَستاءِ لَہتُکیں کاغز اَستگَت بہر کنگ ءَ اتاں مرّدُم پہ مرّدُم پَدا منی گورا اھت منا ہم یکءِ دات من کَسانیں چمّ شانکءِ داتاں او ونتاں گُڈاں ہمءِ کاغزءِ سرا بلوچ ءُ بلوچِستانءِ بارہا چیزءِ درّد دوریں لَبظ نِبِشتہ کُتگَت کاغزءِ اولی نِبِشتہءِ سر حال اَت کہ پادا اےِ بلوچءِ بچّاں ڈیھءُ راج گُلام اِنت من حیران ہُبکّہ بُوتاں اے چِتو بَلے اے روچ گُوست من مزنیں جُھدءِ کُت کہ بانداتیں روچءَ منا الّمءَ ساکا جان گِندگی اِنت ہمے مسلہ ءِ سَرا لَہتُکیں گَپءُ تران کَنگی اِنت حیر ساکا کہ من دیِستاں من گُشت اے چِتو چِنکہ راستی اے نِبِشتانکءِ توکا اَست منا سَرّپد بِکن رندا ساکا جان منا دستءَ گِپت گُشت کہ اے پمفلیٹ اَنت ایشاں بی ایس او آزاد شِنگءُ تالان کَنگا اِنت کہ مَنی راج سَرپد بِبیت کہ من چے یاں مَنی پجّار چہ اِنت نوں من زانتاں کہ الّمءَ یک چیزءِ بلوچ نوجوان پہ راجءَ مارِیتگ پاکستانءِ دُروگیں پَندلانی پہ راستِی آ پَدا من جُست کُت سنگت ساکا جانءَ؟

سَنگت اگاں شُما ہمے مسلہ ءَ اخبار، ٹی وی یاکہ ریڈیو توکا شِنگءُ تالان بُکُتیں جُوان نَہ اَت ؟

رندا ساکا جان ہمے گُشت کہ جُوانتِر اَت بلے مارا پاکستان ہمِنچو وتی نامگِتیں میڈیا چینل آن چہ دور کُرتگ کہ ایشاں من دہشت گرّد قرار دیاں اور تاکہ ایشانی حقیقت ایں ھَبر گارءُ بیگواہ کَنگ بِبیت پرچہ کہ سَجّہیں دُنیا ہچ مَگِندیت مَزانت من ہمے رنگءَ ایشانی آواز بند کَنگ لوٹاں بلے ما وتی جُھدا چہ پَد کِنز نباں وتی اے آواز وتی جندءِ سرڈگارءَ ءُ دری دُنیاہا المءَ سرکَنگ لوٹیت کہ اے گَیر پِطری ریاست پاکستان مئے لوگ سُتکَگاں مئے برات کُشتگاں مئے مات گُھار بُرتگاں مئے ہمبل شہید کُتگاں داں کہ دُنیا اے ظُلمءُ زوراکیاں سَرپد بِبیت بلوچستانءَ چہ اے رسترءِ پنجگاں آجو بکنت بی ایس او آزادءِ لوٹ بس ہمے یکّین اِنت داں کہ اے گُلامیءِ ساد مئے گردِنءَ دُور نبیت بی ایس او آزادءِ جدوجُھد دیما رؤت نوں مارا پہ ڈیھءُ قومءِ واسطہ قُرّبان بُوہگی اِنت۔
من زاناں کہ مَرگ الّمءَ روچءِ کَئیت مارا امّباز کَنت بلے چُش مَبِیت کہ من بِہ مِراں او پہ مُدامی گارءُ گُمسار بِباں من ہَما مَرگءَ لوٹاں کہ آ مرگ مَنا زِندگ بِکنت ہما کفنءَ لوٹاں کہ آ سُھر بِبِیت چہ ھونءَ گُڈاں آ مَرگءِ نام اِنت اِنقلاب چیا کہ من دوبر زندگ باں پہ راجءِ آؤکیں نسلءِ واسطہ یک کتابءِ جوڈ باں چیا کہ ہمُک راجانی پّجار چہ انکلابءَ زانگ بِیت اگاں من کَسانیں چَمشانکءِ بِہ دیاں وتی مادرّ وطن بلوچستانءِ سرا گُڈاں مارا ہمُک دمّک ءَ درّدءُ دُور آنی دیارءِ گِندگءَ کَئیت چِیا کہ مئے بد نَصیبی ہما روچاں بُوتگ کہ مئے مکَہیں وَطن بلوچستان ءِ سرا گَیر پِطری ریاست پاکستان تُپنگءِ زور پہ اِسلامءِ نامءِ سرا قبضہ کُتگ۔
وڈ وڈیں پَندل ساز اِتگ مئے پہ گارءُ گُمسار کنگءِ ھاترہ
اگاں کسءِ اِسکُول بُوانتیں گُڈاں آؤدا دگہ ہرچ زُبانءِ وانگ سِکّگءِ راہ اَستگت بلے بلوچی زُبانءِ نام کس ئے بِگِتیں گُڈاں واجِبُ القَتل ات چِیاکہ ہمینچو منی زبانءُ ثقافت کلّچر کُلیں چیزانی گار کَننگءِ مَسِّتریں وجہ ہمش اَت بلے بلوچ رندا سرپد بُوت کہ مئے زنّڈیں تباہی چ ھمدا شُروع بِیت گُڈاں بلوچءِ تعلیم یافتہ ایں نوجوان وتی زُبان وَتی کلچر دُود رَبِیدگ وتی گُلامی مارِتاں وتی ڈیھءِ رکّینگءِ واسطہ جانانی ندّر کَنگءَ چکءُ پد نبُوتاں چُشکہ بی ایس او ءِ شہید سَنگت حمید جان شہید فِدا جان دِگہ بازیں شہیداں او داں مرچی یا تکَ اے کارواں جاریءُ ساری اِنت دِیم پَہ منزل ءَ۔ رندا ساکا جان بلوچ راجی کاروانءِ یک جوانیں بھرءِ جوڈ بُوت گُڈاں راجءِ ہمُک بڈّ بوج وتی کوپگانی سرا زُرّت پہ دُشمنءَ ہر دمّکءُ دیاراں سنگر گِپت نِشت پرچہ کہ آئی تُپنگءِ توار مئے باندات ات گوں جوانیں فکرءِ گومءَ وتی راجءُ قوم ئے جنگءَ دیما برگءِ جُھد کُت ۔

شہید ساکا جان 9 نومبر 2017ءَ بلوچستانءِ دمگ آوران پیراندرءَ دُشمنءَ پیسرا راہ گِپت ساکا جانءَ مئے ءَ چہ جِسمانی حوالہ ءَ جُدا کُت بلئے ساکا جان فِکری حوالہءَ ہمُک دِلانی توکا استءُ حیات اِنت گوں کُلّین شہیداں۔ من پھر بنداں اے وڈیں سُھر چمّیں بلوچ پُسّگّانی سرا کہ آ گام گامءَ سالونک بنت بلئے وتی راجءُڈیھ ھچ وڈیں طاقتاں نہ دیاں۔