عرفان اسلم ءِ پٹ ءُ پولی کتاب ”نیل بوم” ءِ سر ءَ یک چمشانکے
چمشانک: ساجد بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
عرفان اسلم شائری ءِ پِڑ ءَ ابید یک شوکیں نبشتہ کارے آزمانکاری اوں کنت، آئی ءِ کتاب ءِ وانگ ءَ ھمے سما بوت کہ آ پَٹ ءُ پولی کار ءَ جوانیں وڑے ءَ کُت کنت ءُ منی ھیال ءَ آئی ءِ کتاب ”نیل بوم“ اولی پَٹ ءُ پولی کتاب اِنت۔ اُمیت اِنت دیم ءَ گیشتر ھمے کسانیں نبشتانکاں شریں ڈولے ءَ جُھلانکی ءَ پَٹ ءُ پول کنت ءُ دیم ءَ کار ایت بگِندے چہ پَٹ پولاں گیشیں سرپدی بہ رس ایت۔ اے یک پَٹ ءُ پولی کتابے، کتاب ءِ نبشتہ کار عرفان اسلم اِنت، ءُ اے کتاب 2024 ءَ بلوچی اکیڈمی کوئٹہ ءِ نیمگ ءَ چاپ بوتگ۔ نیل بوم بلوچی اکیڈمی کوئٹہ ءَ میراس پرینٹگ پریس کراچی ءِ وسیلہ ءُ کمک ءَ چاپ کنائینتگ۔
عرفان اسلم ءِ پَٹ ءُ پولی کتاب ءِ تہ ءَ بلوچستان ءِ زِرّ ءُ زِرّی زندمان ءِ سر ءَ کسانیں پَجّاری نبشتانک داتگ ءُ ھمے کسانوکیں نبشانک گِچینیں ءُ جُتائیں زِرّی ساھدار ءُ لھتے یدّارانی ءُ دریاوردانی ازبابانی بابت ءَ اِنت کہ تیاب دپی مردماں ابید بلوچستان ءِ ایندگیں دمگ ءُ میتگانی مردماں الم زانگ لوٹ اَنت۔ بوت کنت من ءَ چہ گیش یک بلوچ میرین بائیوجسٹے اے کتاب ءِ چمشانک ءَ شرتر دات کُت بکنت بلے پد ءَ ھم من لوٹاں کہ اے کتاب ءِ چمشانک ءَ پہ گھیں وانوکاں ندْر بکناں۔
اے کتاب ءِ مستریں شرّی ایش اِنت کہ اے کتاب بلوچ زِرّ ءِ بندوکیں ھر ھما چیز، ساھدار بہ بنت یا ساھدار مہ بنت، ءِ بابت ءَ وانوک ءِ زانِشت ءِ تہ ءَ گیشی کار ایت۔ بگِندے ما پہ اِشکنگ ءَ ءُ یاکہ پہ گِندگ ءَ سَھی ایں کہ بلوچ ءَ را زِرّے ھست ءُ اے زِرّ بلوچ ئیگ اِنت بلے بد بھتی ءَ مارا بلوچ ءِ زِرّ ءِ بابت ءَ ھچ آگاھی نیست چمیشکا وانوکاں یا ھر ھما بلوچ ءَ الم اے پَٹ ءُ پولی کتاب وانگ لوٹ ایت پرچاکہ اے کتاب مارا بلوچ ءِ زِرّ، زِرّی جاور، دریا ءِ لمب ءِ رُستگیں تِمردْرچک، بلوچستان ءِ زِروان انچشکہ ھپت تلار، زِرّ ءِ جُتائیں ساھدار انچشکہ ھشت پانچ، لیڈ، کپیس، مدگ، مائیگ ءُ دگہ بازیں، بوجیگ، یدّار ءِ جاور، ءُ دریائی مُرگ ءِ بارہ ءَ مارا سائنسی رنگ ءَ سرپدی دنت۔
اے کتاب مارا آشنا کنت کہ ناں تھنا بلوچستان ءِ زمیں چہ کُدرتی ھزانگاں پُر ءُ چکار اِنت بلکیں نیل بومیں زِرّ اوں وت ھُدا ءِ داتگیں ھزانگانی تہ ءَ یک ھزانگے۔ بلوچ ءِ زِرّ ایران ءِ بندر ھباس ءَ بندات بیت تاں کراچی ءَ ھلاس بیت۔ چوناھا بلوچستان ءِ زِرّ ءِ سر ءَ چہ بُندر ءَ بگر داں روچ ء مروچی سامراجی تاگتانی چم سک اَنت ءُ مرچی باندا چین، امریکہ، ءُ رَژیا ءِ چم اوں سک اَنت پرچاکہ بلوچستان ءِ دریا سال ءِ پُرّیں دوازدھیں ماھاں گرم اِنت۔ تیاب دپی دمگ ءُ میتگ انچشکہ جیونی، پانوان، گَنز، پشکان، گوادر، سُربندر، کپّر، پسنی، کلمٹ، گُرّ ءِ سُنٹ، اورماڑہ، کُنڈملیر ءُ دگہ بازیں میتگ ھمے گواھی ءَ دینت کہ ھمے زِرّ کہ چہ ایران بندر ھباس ءَ چول جنگ بندات کنت داں کراچی ءِ آپ ءَ چول جنگ ءَ آسر بیت بلوچ ئیگ اِنت۔ اگاں تچکی ءَ رودراتکی بلوچستان ءِ زِرّ ءَ کَچ ءُ ماپ بکن ئے گڑا بلوچ ءِ زِرّ 720 کلومیٹر دْراج اِنت۔
عرفان اسلم ءِ پَٹ ءُ پولی کتاب ءَ منی ھما ساھت، کہ من تیاب ءِ دپ ءَ گوازینتگ ات اَنت، دوبر نوک کُت اَنت۔ بگِندے تیاب دپی مردم دریا ءِ جاوراں ،انچشکہ بیل ءُ آلاڈ، جوار ءُ جلّار، ءُ دگہ بازیں زرّی جاور ھست اَنت، جوانیں وڑے ءَ زان اَنت بلے وھدیکہ کیچ ءِ مردم یا بلوچستان ءِ آدگہ ھَند ءُ دمگ ءِ مردم گوادر، پسنی ءُ یاکہ جیوانی ءَ پہ ترّ ءُ داب بیا اَنت گڑا دریائی جاورانی گِندگ ءَ پد آبکّہ بنت بگندے آیانی مجگاں بازیں جستے ودی بہ بیت کہ چو چی ءَ بوگ ءَ اِنت بلے رند ءَ چہ وتی جُستاں پراموش بنت۔ منی گوم ءَ ھم اے پیم بوتگ باز رنداں من گوادر ءَ شُتگ آں ءُ اَنّو زوت ءَ دو سے ماہ پیسر پسنی ءَ اوں شُتگ ات آں گڑا جُڈی ءَ من بیل ءُ آلاڈ چم ء وت دیستگ ات اَنت بلّے تُرے من لبز بیل ءُ آلاڈ اے کتاب ءِ وانگ ءَ پیسر نہ زانتگ اَنت۔ وھدیکہ سُھب ءَ جُڈی ءَ شُت ایں گڑا دیست کہ دریا ءِ لمب ءَ آپ باز اِنت آپ دیم ءَ گیش شُت کنگ ءَ نہ ات بیل پُر ات، ایشی ءَ ما گش ایں دریا سمبر اِنت بلے وھدیکہ بیگاہ ءِ ساھت ءَ شُت ایں گڑا دریا ءِ آپ کساس دو کلومیٹر ءَ پُشتہ کِنز اتگ ات۔ بیل ءِ وھد ءَ دریا ءِ چیریں ھچ سِنگ ءُ ریام گِندگ بوگ ءَ نہ ات بلے دریا کہ آلاڈ ات گڑا دریا ءِ چیریں سِنگ ءُ ریام سَھرا ات اَنت۔
بیل ءُ آلاڈ پرچا بنت؟
پَٹ ءُ پْولی کتاب ”نیل بوم” ءِ رِد ءَ سائنس ءَ اے جُست جوانیں وڑے ءَ سابت کُتگ کہ بیل ءُ آلاڈ ءِ سبب ماہ ءِ گریویٹی اِنت۔ وھدیکہ زمین روچ ءِ گولی ءَ گردش کنت ءُ ماہ زمین ءِ گولی ءَ گردش کنت، ءُ چوناھا زمین ھم گردش کنگ ءَ اِنت۔ ھمے سبب ءَ شپ ءُ روچ وجود ءَ کا اَنت۔ کتاب ءِ تہ ءَ اے چیز ھم بیان کُتگ کہ بیل ءُ آلاڈ بوگ ناں تھنا ماہ ءِ گریویٹی ءِ دست مان اِنت بلکیں زمین ءِ گردش ءَ اوں کردے ھست ھمے گریویٹی ءِ سبب ءَ روچے دو رند ءَ بیل ءُ آلاڈ بیت شش شش ساھت ءِ سر ءَ بیت۔
اے کتاب یک بے مَٹیں دْرچکے ءِ بابت ءَ وانوکاں آگاھی دنت کہ آئی ءِ نسل بلوچستان ءِ تہ ءَ روچ پہ روچ ھلاس بوگ ءِ نیمگ ءَ جُنزان اِنت، دْرچک ءِ نام تِمر اِنت انگریزی ءِ تہ ءَ ما ایشی ءَ ”مینگروز” گُش ایں۔ اے گیشتر گرمیں دمگاں تیاب ءِ دپ ءَ رُد اَنت ءُ اے گیشتر ھما جاہ ءَ رُد ایت وھدیکہ اود ءَ کئور ءُ دریا ھور بنت،۔ پیش ءِ زمانگ ءَ تِمر ءِ جنگل سک باز بوتگ بلے مردمانی نابزانتی ءِ سبب ءَ ایشی ءِ نسل ھلاس یا کم بوگ ءَ اِنت پرچاکہ مردم ایشاں گُڈگ ءَ اَنت۔ نیشنل اوشئین سروس ءِ رِد ءَ دگنیا ءِ تہ ءَ تِمر ءِ دْروشم 80 ءَ بُرز اَنت بلے پاکستان ءِ تہ ءَ تھنا ھشت اَنت، ءُ بلوچستان ءِ تہ ءَ ھشت ءِ تہ ءَ چار اَنت۔ پَٹ ءُ پول ءِ رد ءَ تِمر ءِ یک جنگلے گوادر ءِ دمگ کلمت ءَ اِنت کہ اے جنگل سداں سال پیشی ئیں ءُ زیبائیں جنگلے زانگ بیت ءُ باز گُش اَنت اے تِمر ءِ جنگل ھمل جیئند ءِ زمانگ ءِ جنگل اِنت۔
تِمر ءِ ارزشت
بلوچستان ءِ زِرّ ءَ بازیں مدگ، لولک، ءُ دگہ کسانیں مائیگ تِمر ءِ تاک ءُ بُرّاں ور اَنت زندگی کنگ ءَ اَنت ءُ آ مدام تِمر ءِ روتگانی شماں وتی لوگ پھم اَنت ءُ ھمود ءَ ھیک دینت وتی نسل ءَ گیش کنگ ءَ اَنت بلے مردم وتی نابزانتی ءِ سبب ءَ اے پیمیں تلاھیں درچکاں گُڈّگ ءَ اَنت۔ اے یک مزنیں تاوانے بیت پہ زرّ ءِ ساھداراں۔ ایشی ءَ چہ ابید تِمر ءِ دْرچک تپاب دپ ءَ گرماگی توپانانی دیمپان بوگ ءَ چو کوہ ءَ مِک اَنت ءُ میتگاں رکین اَنت۔
اے کتاب وانوکاں بلوچستان ءِ زروان ءِ بابت ءَ آگاھی دنت کہ زروان ءِ لبزی مانا ءَ اگاں ما بہ پرّیچ ایں ما سرپد بَہ ایں کہ زروان ھما ھُشکیں زمین اِنت کہ آئی ءِ چاریں آتراپاں آپ بہ بیت۔ بلوچستان ءَ دو اے پیمیں زمین بزاں زروان ھست یکے ھپت تلار اِنت ءُ دومی چرنا اِنت۔ اے کتاب گیشتر ھپت تلار ءِ بابت ءَ مارا سرپدی دنت کہ پسنی، یک تیاب دپی شَھرے، 39 کلومیٹر بزاں 20 میل دور دریا ءِ تہ ءَ انت، ھپت تلار ءِ کوہ کساس 7 کلومیٹر دراج اِنت ءُ 3 کلومیٹر پراہ اِنت ، ءُ ھمے کوہ بُرزی ءَ چہ دریا ءَ 246 پُٹ اِنت۔ ھَندی مردمانی گشگ اِنت ھپت تلار ءِ کوہ ءِ رودراتکی نیمگ ءَ دگہ دو ھُشکیں زمین ھست: اولی بالادی سر اِنت ءُ دومی چیر سر اِنت۔ بالادی سر ءِ زمیں سِنگ اِنت اود ءَ کَھور ھست، واجہ کزر ءِ جاھے ھم اود ءَ ھست ءُ یک مسیتے ھست ھم بلے چیر سر ءِ زمیں لھمیں ریکے۔ ایشی ءَ چہ ابید چرنا زروان گڈانی ءِ نزیک ءَ اِنت ءُ اے زروان ءِ دْراجی کساس نیم کلومیٹر بیت۔
اے کتاب مارا زِرّی ساھدارانی بابت ءَ اوں سرپدی دنت کہ ما بھ ایشانی نام اِش نہ کُتگ اَنت بگندے دیستگ اَنت۔ آیانی تہ ءَ یکے مرجان اِنت انگریزی ءَ ما کورل گُشین ایں، مرجان دریائی ساھدار جیلی پِش ءِ کُٹم ءَ گوں سیادی دار ایت۔ بُنیات ءَ سائنس مرجان ءَ دریائی دْرچکے سرپد بوتگ، رند ءَ جانورے، ءُ پد ءَ گڈی ءَ سِنگے ھم۔ وھدے کہ باز کورل یکجاہ بیت گڑا کورل ریپ گشگ بیت۔ چوناھا مئے دریاورد کورل ریپ ءَ ریام گش اَنت، بے مَٹیں ءُ تلاھیں کوھے کہ زِرّ وھدیکہ آلاڈ کنت گڑا دْراھیں ریام سَھرا بنت۔ ھمے ریام زِرّی ھزانگ اَنت ءُ چہ ریام ءَ تاج ءُ چلا جوڑ کنگ بیت۔ کراچی شاھدربرجاہ ءِ اھوال ءِ رِد ءَ ھپت تلار مرجان ءِ سِنگ ءُ ریامانی لوگ اِنت، ءُ ھستیں وھد ءَ ابید ھپت تلار ءُ چرنا ءَ پسنی، گوادر، ءُ جیوانی ءِ زِرّاں 50 ءَ گیش کورل ریپ بزاں ریام ءِ دْروشم در کیت، دگہ بارے چہ ایشاں چے چے اڈ کنگ بیت مارا بلکل آیانی بابت ءَ ھچ زانِشت نیست۔ واجہ ءِ کتاب مئے سرپدیانی تہ ءَ گیشی کار ایت کہ 2017 ءَ زروان چرنا ءَ کورل بلیچنگ بزاں مرجانی مرگ ءِ ھال ماں رسانکدر ءَ شینگ ءُ تالان ات۔ وھدیکہ ریام مِر اَنت گڑا آ اسپیت بنت ھمے عمل ءَ کورل بلیچنگ گش اَنت، آیانی مرَگ گیشتر گرمی ءِ سبب ءَ بنت ءُ مرچی باندا گلوبل وارمنگ ءِ تہ ءَ ھم گیشی اتکگ گڑا بزاں مرجان گیش ءَ چہ گیش مرگ ءِ آماچ بنت۔ نیل بوم ءِ در ءَ ھمے سرپد بوتاں کہ زِرّ ءِ تہ ءَ ٹرالرانی سبب ءَ ریام شریں وڑے ءَ دُزی بوگ ءَ اَنت ءُ مرچاں مردمانی گشگ اِنت کہ ھپت تلار چہ گیشیں مرجان ءِ دُزگ ءَ ساپ اِنت۔
عرفان اسلم ءِ پَٹ ءُ پولی کتاب مارا زِرّی ھزانگانی بابت ءَ گیشتر آشنا کنان ءَ گُش ایت کہ امبرگریس، لیڈ بزاں ویل ءِ شانوک گشگ بیت، زر ءِ تہ ءَ ترْپلیں سُھر ھم گشگ بیت سکیں گْران نیادیں چیزے۔ امبرگریس تھنا اسپرم ویل ءِ تہ ءَ موجود بیت پد ءَ ھم پنچ درسد اسپرم ویل ءِ تہ ءَ موجود بیت۔ امبرگریس لیڈ ءِ روتگانی تہ ءَ جوڑ بیت، لیڈ چوناھا زر ءِ تہ ءَ لولک، مَس، ءُ دگہ دریائی ساھدار وارت باز براں لیڈ ءِ مھدہ آیاں نہ دْرش ایت گڑا روتانی تہ ءَ سِنگ ءِ وڑے چیزے جوڑ بیت آئی ءَ ما امبرگریس گُش ایں۔ 2021 ءَ یمن ءِ دریاورداں کساس 127 سیری امبرگریسے دست کپتگ ءُ بلوچستان ءَ 2008 ءَ پسنی جُڈی ھور ءَ یک زندگیں اسپرم ویلے لیپگ بوتگ ات گڑا اد ءَ یک چیزے پدْر بیت کہ بلوچستان ءِ زر ءَ ھم اسپرم ویل موجود اِنت۔ امبرگریس ءِ نیاد چمیشکا گْران اِنت پرچاکہ ایشی ءِ وشبوئی پرپیومانی تہ ءَ کارمرز بیت ءُ اِشکنگ ءَ ایشی ءِ بو داں دیراں دار ایت۔ ایشی ءَ چہ ابید امبرگریس کواھنیں یونانی مردماں شراب ءِ تہ ءَ کارمرز کُتگ ءُ بلیک ڈیتھ ءِ وبا ءِ وھد ءَ پہ وشبو ءَ مردماں مدام امبرگریس وتی جان ءَ مُشتگ۔ لیڈ یک شیر دیوکیں زِرّی ساھدارے، ایشی ءَ میرین میمَل ھم گُش اَنت، ءُ اے دریائی ھما ساھدارانی تہ ءَ یکے کہ آئی ءَ سیرین ءِ ھَڈ پِر اِنت۔
پولکار ءَ وانوکاں مدگ ءِ بابت ءَ سرپدی داتگ کہ مدگ ءَ ما جینگا ھم گش ایں اے یک دہ پادی لُلکے، ایشی ءِ دگنیا ءِ تہ ءَ 2000 ءَ بُرز دْروشم ھست اِنت۔ اے کتاب ءِ تہ ءَ داتگ کہ پاکستان ءِ تہ ءَ 25 رنگیں جینگا ھست اِنت۔ مزنیں جینگا ءَ ما پران گُش ایں کہ وشیں آپ ءِ تہ ءَ موجود اِنت ءُ کسانیں مدگ ءَ ما شِرمپ گُش ایں کہ سوریں آپ ءِ تہ ءَ اِنت۔ مدگ گیشتر گرماگ ءِ گڈی روچاں بیت گیشتر ھمے وھد ءَ شِکار کنگ بنت ءُ زِرّ ءِ تہ ءَ مدگانی بوگ یک مزنیں ارزشتے دار ایت انچشکہ مدگ دریائی مائیگانی ورگ اَنت ءُ مدگ مائیگانی گَلانی گسڑاں ور اَنت ساپ اش کن اَنت۔ ایشی ءَ چہ ابید مدگ یا جینگا پہ ورگ ءَ اوں وش اِنت، بلوچستان ءِ تہ ءَ سک نامدار انت، ءُ ڈنّی ملکاں ھم بازیں کَچّے ءَ دیم دیگ بوگ ءَ اِنت۔ مرچی باندا ٹرالر زِرّ ءَ مدگاں چو روپت ءُ روپ ءَ ساپ کنگ ءَ اِنت ءُ ڈنّی ملکاں اوں دیم دیگ بوگ ءَ اِنت چمیشکا باز رنداں بلوچستان ءَ مدگ ءِ موسم ءَ مدگ ءِ جِند نہ بیت۔
اے کتاب ءِ تہ ءَ دریائی مُرگ ءِ ھم کسانیں پَجّاری نبشتانکے داتگ ءُ نبشتانک ءِ توک ءَ ھمے زَاھِر اِنت کہ بلوچ ءِ زِرّ ءَ دریائی مُرگانی اوں ارزشت ھست۔ بلوچ ءِ زِرّ ءَ ڈنّی ملکانی مُرگ دو سببانی بُنیات ءَ سپر کن اَنت: اولی ایش اِنت کہ لھتیں ملکانی دریا برپ اَنت اود ءِ موسم سک سرد اِنت پہ زندگ بوگ ءِ ھاتر ءَ بلوچستان ءِ گرمیں آپ ءَ سپر کن اَنت ءُ دومی ایش اِبت کہ برپبستگیں دریا ءَ مُرگ کسانیں مائیگ ءُ لُولک شکار کُت نہ کن اَنت چمیشکا پہ ورگ ءِ شوھاز ءَ بلوچستان ءِ زِرّ ءِ گرمیں آپ ءَ سپر کن اَنت۔ چوناھا اے کتاب ءِ تہ ءَ زِرّ ءَ بندوکیں زِرّی ساھدار، بوجیگ، یدّار ءُ دگہ بازیں ساھدار ءُ شے ھست اَنت چوشکہ سرجمیں پجّاری نبشتانک اوں یکیں چمشتانک ءِ تہ ءَ بیان کنگ نہ بنت، بلے ھو یک چیزے ھست وھدیکہ وانوک اے پَٹ ءُ پولی کتاب ءَ وان اَنت گڑا وت سرپد بنت۔
نیل بوم ءُ راجدوستی ءِ مارِشت
نیل بوم ءِ وانگ ءَ چہ پد منی تہ ءَ راجدوستی ءِ مارِشت گیشتر توانگر بوت منی نزّاں زمینی ءُ زِرّی ھزانگانی ءُ راستیانی زانگ ءَ پد یکے ءِ تہ ءَ راجدوستی ءِ مارِشت ناں تھنا ودی بیت بلکیں چو زِرّی ریام ءُ ھپت تلار ءِ کوہ ءَ توانگر بیت۔ چو وَ ھر کس راجدوستے، راجدوستی مرچاں یک شوکے جوڑ بوتگ ءُ پد ءَ یکیں دمان ءَ آئی ءِ مارشت چو پِشّوک ءِ آس ءَ آسر بیت۔ اے کتاب ءِ وانگ ءَ وانوک اندازگ جت کنت کہ زِرّ ءِ تہ ءَ کجام کجام ھزانگ موجود اَنت ءُ اے ھزانگاں کئے برّگ ءَ اِنت، ٹرالر چیتو دریائی مدگ، گُر ءُ کرکینک بزاں سی شِل، مائیگاں آدگہ دریائی لُولکاں روچ پہ روچ روپگ ءَ اِنت، امبر گریس ءِ لالِچ ءَ چیتو لیڈ بزاں ویل ءِ چُکچینی بوگ ءَ اِنت، تِمر دْرچک اوں ھلاس کنگ بوگ ءَ اِنت، ءُ بارے دگہ چے چے بوگ ءَ اِنت۔ چوناھا راجدوستی ءِ مارِشت دو عملاں چِست بیت: یکے وَ ھما وھد ءَ کہ تو گِند ئے ءُ سرپد بئے کہ تئی زمین ءُ زِرّ چہ کُدرتی گواجِن ءُ ھزانگاں پُر ءُ چکار اَنت ءُ دومی ھما وھد ءَ چِست بیت کہ تو گند ئے کہ زمین ءُ زرّ ءِ گواجن ءُ ھزانگ وَ باز اَنت بلے تئی نہ اَنت بزاں تئی زمین ءُ زِرّ ءِ سرجمیں گواجِن ءُ ھزانگاں دگہ گبزہ گیریں اِستانے لُٹ ءُ پانچ کنگ ءَ اِنت۔ اے کتاب بلوچ ءِ راستی ءُ بزّگی ءَ سَھرا کنت، بلوچ ءِ لگتمالیں زمین ءِ مارِشت ءَ دنت، زِرّ ءِ ساھدار، سِنگ ءُ ریام، ءُ سرجمیں ھزانگانی رُپت ءُ روپی ءَ سَھرا کنت چمیشکا بلوچ ءِ جبین ءَ زِرّدوستی، زمیندوستی ءُ راجدوستی ءِ مارِشت ءَ رُودین ایت۔
آسر
اے کتاب ءِ سرجم کنگ ءَ پد من دوئیں گَل ءُ تکانسر بوتاں، گَلی چمیشکا کہ مارا یک پراہ ءُ شھگانیں زِرّے ھست ھمے زِرّ چہ بازیں ھزانگاں سرّیچ اِنت، ءُ تکانسری چمیشکا کہ اے زِرّ گِندگ ءَ مئیگ اِنت بلے مئے نہ اِنت۔ مرچاں چین ءِ یک ٹرالرے سِندھ ءِ 72 ٹرالرانی برابری ءَ کنت، ءُ اے ٹرالر یکیں ساھت ءَ دگنیا ءِ مائیگاں، مدگاں، کَاکُلیاں، ءُ کسانیں لُولکاں روپ ایت ءُ گوں وت بارت۔ اِد ءَ زانگ بیت کہ اے زِرّ بلوچ ءِ نہ انت۔ چرے ٹرالراں ناں تھنا زرّ ءِ ایکوسسٹم ھراب بوگ ءَ اِنت بلکیں بلوچ ءِ مھاشی چُکچینی اوں بوگ ءَ اِنت۔ ایشی ءَ چہ ابید اے کتاب ءِ تہ ءَ بازیں کسانیں پجّاری نبشتانک مان کہ آیانی نام ماں اے چمشانک ءَ گِرگ نہ بوتگ اَنت انچشکہ دریائی مار، بوجیگ، یدّار، مائیگ ءِ شکار کنگ ءِ ترز، ءُ دگہ بازیں چیز ھست اَنت کہ اے کتاب ءِ وانگ ءَ پد وانوک سرپد بنت۔ گڈی ءَ امیت اِنت عرفان اسلم دیمتر ءَ اوں اے پیمیں پَٹ ءُ پولی کتاب نبشتہ کنت ھسکر زِر ءِ لُٹ ءُ پانچ، زِرّی جاور، زرّ ءِ ساھدارانی چُکچینی، زِرّ ءِ مھشیات، زِرّوان ءُ بازیں چیز اَنت کہ آیانی بابت ءَ ما سرپد نہ ایں۔ منّتوار۔
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی ءِ درشانی انت-
