TBP Balochi

جگر لوٹ ایت

نبشتہ کار :شیردل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

” ھیرانی تومن ویران اِنت “
“سوب گوں شکلّیں جنگان اَنت”

اَنچش گوش اَنت کوم پہ کُشگ ھلاس کنگ نہ بنت، اے گواچنے دیمھونی دیگ ءَ کوم زندگ بنت، ھما کوم دنیا ءِ تہ ءَ مرتگ اَنت چہ مرگ ءِ ترس ءَ تتکگ اَنت سر اِش جھل کرتگ ھرچ وڑیں زوراکیاں مَن اتگ ، گڑا ھما گار ءُ بیگواہ اَنت، بزانکہ ایردستی ءَ پاھو گُٹ ءَ کرتگ اِش، آیاں پہ وتن پاھو گّٹ ءَ کرتگ اَنت وتی کومی دودماناں لج ءُ ننگ ءَ سرڈگار ءِ رکینگ، پہ ھمسایگداری ءُ میارجلی جنگ کرتگ گڑا ھمایاں راجدپتر مرچی گیر آرگ ءَ اَنت، زندگ ءُ آجو اَنت ،بلوچ ءِ نام دنیا ءَ انگت گرگ بوگ ءَ اِنت گوں دژمناں لیڑھی کینگ اِش داشتگ، اگاں دژمن وتیگے بوتگ یا دری زراورے، جنگ پہ بلوچ ءِ گدان ءَ رس اِتگ آیاں پُشت نہ داتگ دیم ءَ شُتگ اَنت۔
بلوچ گوش اَنت :
“اگاں سنگ ریزنت مان جھل بنیں” چاتاں
” گڑا کینگ چہ مردانی دل ءَ کنز اَنت”
” بلے!! ناں سنگ کنزاَنت ناں کینگ اِش کنز اَنت”
” بیر بلوچانی تاں دو سد سالاں”
” لَسھیں آھوگ اِنت دو دنتان اَنت “

وھدیکہ بی بی گوھر روت ” میرچاکر ءِ باھوٹ بوت گڑا اے ھبر ءَ میرگھرام وش نہ بوت منی ھمسایگے شُتگ، گوشگ ءَ رند ءُ لاشاریانی اے جنگ تاں سی سالاں مان اِیت، بیست پنچ ءُ میڑانی تہ ءَ رنداں پانزدہ بَر کٹ اِتگ ءُ لاشاریاں دہ بر کٹ اِتگ، بزانکہ یک باھوٹے ءِ واستا انچو تاوان کش اتگ اِش، گوں وتی بْراتے ءَ جنگ اِش داتگ ، یک نیمگے ءَ سی ٹک ءُ دومی نیمگ ءَ ششت ٹکانی کمک گوں بوتگ اَنت،،گڑا مرچی جیڑہ تیوگیں راج ئیگ اِنت، بلوچ سرڈگار کبزہ کرتگ ءُ دودمان ،لج ءُ ننگ پادمال کنگ بوگ ءَ اَنت، مڈیاں کشگ ءُ برگ ءَ اَنت،کومی پجار گار کنگ بوگ ءَ اِنت، لوگ ءُ جاہ، ھرّوچ ماندارگ بوگ ءَ اَنت، ورنا ءُ کماشاں ھوار مات ءُ گھار چست کنگ بوگ ءَ اَنت، کوہ ءُ کوچگ بمبگواری کنگ بوگ ءَ اَنت، بلوچ راج گوں انچیں نگیگیں جاوراں دُچار کرتگ اِش، ھرّوچ بلوچاں کُنٹ دیگ بوگ ءَ اَنت، بامرد کوھاں رپتگ اَنت گوں زورگر ءُ ناشریں بےننگیں اِستان لشکر ءَ پہ مڑاہ ءُ شان میڑ دیگ ءَ اَنت۔
مبارک کازی گوش اِیت:

” اتکگ اَنت گرانیں نوبت ءُ جنگانی بھار “
” دیم پہ ماتکوھاں رپتگ اَنت ملیں سرمچار “

بلوچ ءِ مات ءُ گوھاراں بْراتانی شھید بوگ ءِ ھال اِش رس اِیت گڑا آ موتک نیار اَنت نازینک جن اَنت، چوناھا راجدپتر انچیں توسیپ ءُ ستا ءِ کارست ءِ کسھاں سرکیل اِنت، گْوَستگیں جنگانی کسھاں کوھنیں ساڑایگ ءِ گال شائراں کماتگ ءُ دپگال کرتگ یا گشندھاں گوشتگ اَنت، پیتبند ءِ دروشم ءَ اشکتگ ءُ دست کپ اَنت۔ چشکہ میرکمبر ءِ مات ءَ وتی بچ ءَ را زھم بڈ ءَ داتگ ءُ جنگ ءِ پڑ ءَ ئِے دیم داتگ ۔

مات گوش اِیت :
“بچی منی چَمّ ءِ چراگ
چَمّ ءِ چراگ ءُ زرد ءِ مراد
شیر ترا پھل اَنت بچّ منی
شیر اِت پھل اَنت ھپت بر ءَ
من پہ تئی رودینگ ءَ
باز کش اِتگ جھد ءُ جپا
آستینک سھُیل دیمپان کتگ
بچی منی سُھیلگی مہ بیت
بند پہ ھمے روچاں جَتگ
رَد داتگاں گَرّ ءُ لوار
میرکمبر ءِ سبزیں سگار
زھم ءَ جن ءُ نام ءَ درار
نام مسترانی نوک بیت
کبر پیروک ءِ ھمبوہ بیت
گَرّ گندلی تو کے مِر ئے
شیر اِت ھرّام اِنت بچّ منی
(اگاں) بندیگ رو اَنت دز بستگ ءَ
(تئی) ڈیل ءَ بہ گنداں ھستگ ءَ
بندیگ ماں ھاراں رو اَنت
اپسانی تیلاں بستگ اَنت
گریو اَنت اپسوز ور اَنت
(منی) درد ءُ چپا ھچ نہ بنت
امب بُرّ اِت ءُ کِرگ پل کت اَنت
زھریں کرگ آپ داتگ اَنت
بے موسم ءَ پاد اتکگ اَنت
گوں ھمسروکاں رُستگ اَنت
سال ءِ سر ءَ بَر بیتگ اَنت
بَر مُشک موراں وارتگ اَنت
نیست اِنت بَراں اِش لذتے
ھردیں کہ تو جنگ ءَ رو ئے
جنگ ءَ جن ئے واتر کن ئے
(تئی) بندیگ بْیاینت گر پد ءَ
نند اَنت منی کل ءِ دپ ءَ
دیوان ماں شاھی کاپر ءَ
بندیگ گُش کند کن اَنت
تئی کش ءِ توسیپ ءَ کن اَنت
پیراں دو بر ورنا بنت
کبر ءَ پہ ھالو اِت بر اَنت
موتک ءِ بدل نازینک جن اَنت

بلوچ ءِ انوگیں جنگ ءَ کہ گْوَستگیں دراھیں کارستاں اگاں ما پیسر ءَ اُشکتگیں ھما کارستاں مرچی ما چَمّ ء وت گندگ ءَ ایں،،ھمک بچ ءِ مات ءُ گوھار ،شھیدیں بْراتانی ناماں پہ شان ءُ مڑاہ گیپت ءُ پھر بند اِیت، وھدے کہ سیزدہ سچکان ءَ میرچاکر ءِ ھند کولواہ ءَ میڑے ءِ میانجی ءَ شش بامریں جنگول نمیران بوگ ءِ ھال رس اِیت چہ آیاں یکے” سیٹ ابدلسمد پنام دینار بلوچ ءِ نمیرانی ءِ ھال رس اِیت ھمک راجدوست ءُ دوزواہ ءُ سنگتاں آیانی گستائی ءَ بےکساس تور اِتگ ۔۔!واجہ دینار انچیں کارستے ءِ ھدابند بوتگ اَت مُدامی گام پہ گام گیر آرگ بیت، سد آپرین آئی ءِ چُک، بْرات، گوھاران ءُ مات ءَ ئِے، شیدائیں بچ ءَ پہ ماتیں گلزمین ءَ سالونک کن اَنت، ھار گور ءَ دے اَنت پہ شان ءُ مڑاہ تیرتیج ءِ پّرآشوبی ئیں سرڈگار ءِ دلبند ءَ مُدامی واپینت ئِے ۔

اے ھما ھند اِنت،کہ بی ایس او،آزاد ءُ بی این ایم ءِ مراگش ءُ مچیاں مات ءُ گوھاراں ھوار ورنا ءُ کماشاں ھرچ وھد ءَ گل ءِ مھکم کنگ ءِ واستا ھمراھداری کتگ، زورگرِیں ڈیھ ءِ بے سر ءُ وتگڑیں سروکانی چَمّانی وابان ءُ دائمی آرام ءَ پچگر اَنت۔

رھشونیں: رزا جھانگیر ءِ وڑیں زمین ءِ شےمریدیں بچے ءِ سر ھمے ھند ءَ ایر ءُ سیر واب اِنت، گوں آئی ءِ کماش: واجہ بکتیار بلوچ ءِ وڑیں بزرگے ھم دژمن ءِ تیرانی آماچ بوتگ، کامریڈیں سنگت” اسد ھسن پنام بالاچ بلوچ ،چیرمین زھور جان پنام بالدوست، سابرجان پنام تاھیر بلوچ درمان جان پنام دلسرد، ناکو مھمد سالھ پنام ساربان، گنج بکش پنام بھار بلوچ ، واھد پنام دادشاہ بلوچ، مراد مھمد، ،دھکان مھمد الی ءُ دگہ گوں ھمے ھند ءِ مانشجاہ سیر واب اَنت۔

کماندار: سیٹ ابدلسمد پنام واجہ دینار جپا کشیں جھدکارے اَت آئی ءَ پہ جھد ءِ مھکمی ءَ مُدام سرین ءَ جابو بستگ اَت، کستریں سنگتانی ھمراہ اَت ءُ دلبڈی دیگ ءَ اَت وھدے کہ دمگ ءِ جاور گیش نگیگ بوتگ اِت اَنت، گڑا آ گیش مھکم ءُ تمرد بوت، آجوئی ءِ میڑ ءِ گیش ڈبہ ئِے وتی کوپگاں زُرت، گرانیں ساھتاں اوشتگ ءَ جگر لوٹ اِیت، ھرکس زانت اے راہ ءِ سپر گران اِنت ءُ آسر انچش بیت،

بلے۔۔! پہ لگور ءَ اُوشتگ گران بیت، وھدیکہ” بابا ھیر بکش ناز پنام گھرام بلوچ، واھد جان پنام تْلار بلوچ ، اُستاد جنگیان پنام جاپر ءُ گلام ھسین پنام ساربان شھید کنگ بنت گڑا ” بابا ھیربکش وڑیں جنگی کماندارے ءِ جتائی پہ گل ءَ پہ راج ءَ ءُ پہ سنگتاں ٹوھیں تاوانے اَت، ھمے میانجی ءَ لاڈین کماندار : اسلم پنام بیبگر، جمل پنام شاھان نئیم پنام دوستین ءُ کماندار امیربکش پنام ھاجی شیردل ، زمیر پنام ھوشام ماجد پنام ودار، زاکر پنام ساگر ءُ ھاسل پنام مھریں چہ واجہ دینار ءِ کر ءَ دَر کاینت شھید مھیم جان ، شھید اورنگزیب ءُ شھید راشد بشیر ءِ نندگجاہ ءُ رندپداں سرگوز کن اَنت رو اَنت لگور بنت!-

بلے۔۔! واجہ دینار وتی زندمان ءِ دراھیں لوٹاں چہ سرگوز اِیت وتی لوگ ءُ جاھاں ، وتی میزریں سرڈگاراں، وتی دُکانداری ءُ زورگار ءَ نہ چار ایت، پہ آجوئی لانک بند اِیت پہ پدریچ ءِ وشیں باندات ءَ پہ راج ءِ وتواجھی ءَ پہ لج ءُ ننگ ءِ پھازگ ءَ روچ ءُ شپ، گرمی ءُ سردی نہ زانت، یک ھساب ءَ پند بُر ایت، انچیں وھدے پند ئِے جتگ کہ راج ءَ را ءُ گل ءَ را آئی ءِ اوشتگ ءِ زلورت بوتگ، گرانیں نوبتاں اوشتگ، یک ساھتے سالے ءِ پند ءِ برابر ءَ اِنت، ھچبر شموشگ نہ بیت، دم ءُ ساھت گیر کیت ۔

نمیرانیں سنکتاں “سیٹ ابدلسمد پنام واجہ دینار ءَ آسمی وپا ، پنام شھداد بلوچ ،جاود جان، پنام اُمرجان ،آرپ بلوچ پنام شکاری بلوچ ، شاہ میر پنام سپرھان ءُ الی جان پبام کُمّک بلوچ ءَ گوں سوچکان ءِ ءُ سرڈگار ءُ آجوئی ءِ شھیداں سھریں سلام ۔

وتی ھیال ءَ آسر کناں گوں سید زھور شاہ ھماشمی اے شَیر ءَ :

“سرجھلی ءُ چَمُ جھلی چَمّ جھلاں مراداں بات “
“سربزز بلندانی سر برز ءُ بلنداں بات”

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

سر بیتگیں اھوالانی رد ءَ مروچی سھب ءَ اوگانستان ءِ سیمسری ھند نیمروز ءُ ایرانی سیمسری دمگ دوست مھمد بازار ءِ ھند ءَ سیمسری ءَ ھردوکیں سیمسری پھزدارانی میان ءُ جنگ ءُ چوپ بیتگ-

شنگ بیتگیں تامر بندانی توک ءَ گندگ بیت اِنت کہ ایرانی لشکر ءُ تالبان لشکر ءِ میان ءَ تیرگواری یکشل ءَ برجاہ اِنت-

شنگ بیتگیں تامرانی توک ءَ اے ھم گندگ بیت اِنت کہ اود ءَ تالبان لشکر ءُ ایرانی لشکر ھردوک دگانی سر ءَ اوشتوک اَنت ءُ ھردوکیں نیمگاں مزنیں سلاھانی کامرد بوگ ءَ اِنت –

وئیل سھبی پیش اتکگ کہ سیستان و بلوچستان ءِ گوریچانی دمگ دوست مھمد بازار ءِ ھند ءَ ھردوکیں نیمگاں ناگتی جنگ برانز گپتگ ءُ چریشی ءَ بازین کچے ءَ تیرگواری بندات بیتگ اَنت-

اھوالانی رد ءَ جانی تاوانانی ھم ھال پیش آیگ ءَ اَنت بلے تنی وھدی اے راستی چہ سرکاری واکدارانی نیمگ ءَ نہ بیتگ –

تامر بنداں گندگ بیت اِنت کہ اود ءَ دیوالاں مزنیں سلاھانی کامردی ءَ دیوال ٹنگ ٹنگ اَنت-

گوست ءَ ھم نیمروز ءِ سیمسراں تالبان ءُ ایرانی لشکر ءِ میان ءَ سیمسری ناوشی پیش اتکگ بیتگ اَنت –

اٹلی ءِ انسانی ھکانی یک گلے ءَ گوشتگ کہ پشمبے ءِ روچ ءَ طرابلس ءَ دیم پہ اٹلی ءِ نیمگ ءَ روکیں بوجیگ زر ءَ ناگتی بیگواہ بیتگ، اے بوجیگ ءَ کساس پنچ سد مردم سوار بیتگ اَنت ءُ اے بوجیگ تنی وھدی گندگ نہ بیتگ ءُ اے بوجیگ ءَ یک نوک ودی بوتگیں تپلے ھم گون بوتگ گوں-

ھال سرکنوکیں ادارہ ایسوسی ایٹڈ پریس ءِ رد ءَ گیر سرکاری ادارہ لائف سپورٹ ءِ نیمگ ءَ پشمبے ءِ روچ ےَ شنگ بیتگیں یک درشانے ءَ گوشگ بیتگ پٹ ءُ پول ءِ وھد ءَ تباہ بوتگیں بوجیگ ءِ ھچ نشانی دز نہ کپتگ اَنت ءُ ایشی ءَ سواریں پنچ سد مردم اٹلی ءَ سر نہ بوتگ اَنت-

درشان ءِ رد ءَ ایشی ءِ سر ءَ ستک کنگ باز مشکل اِنت زر ءَ جاڑیگیں ھچ واکدار ءَ اے سرپدی نیست اِنت اے پنچ سدیں مردم کجا شتگ اَنت-

ادارہ ءِ نیمگ ءَ گوشگ بیتگ کہ گمان کنگ بیت اِنت ڈن ءَ روکیں مردمانی بوجیگ واتر لیبیا ءَ برگ بیتگ کہ اود ءَ انسانی اسمگلراں یک گیر مھپوزیں بوجیگے اٹلی ءَ راہ داتگ –

لائف سپورٹ ءِ رد ءَ لیبیا ءَ تنی وھدی واتر بوجیگ ءِ واتر بوگ ءِ گپ راست نہ کتگ –

چہ لیبیا ءَ روکیں مردم گیشتر ماھانی ماہ بندیگ کنگ بنت ءُ آیانی گون ءَ گیر انسانی رویش کنگ بیت اِنت دانکہ آ وتی زراں نہ دے اَنت ءُ آیاں اٹلی ءِ نیمگ ءَ روگ ءَ ھم نیل اَنت-

زر ءَ روکیں بوجیگ ءَ چہ ٹیلی پون ءِ سبب ءَ رھوت کنوکیں ادارہ الارم پون ءَ سَے شمبے ءِ روچ ءَ گوشتگ کہ بوجیگ ءَ پنچ سد مردم سوار اَنت آیاں کمک ءِ درکاری اِنت-

سواریں مردمانی بارو ءَ گوشگ بیتگ کہ ایشانی توک ءَ چِل ءُ پنچ زالبول اَنت کہ لھتے لاپریں جنین ھم ھوار اَنت ءُ پنجاہ ءُ شش زھگ اَنت کہ ایشانی توک ءَ یک تپلے ھم ھوار اِنت-

لائف اسپورٹ ءَ بیست ءُ دو اداراں زر ءَ ھمے دمگ ءَ بوجیگ شوھاز کتگ بلے گمانی ھمے داب ءَ گوشگ بیتگ کہ بوجیگ ھمے جاہ ءَ بیتگ-

پشمبے ءِ روچ ءَ گوشگ بیتگ ات کہ ناوشیں مولم ءِ سبب ءَ آ کار ءَ دارگ ءَ اَنگ اٹلی ءِ کوسٹل گارڈز ءِ یک کارندھے ءَ گوشتگ کہ آیاں پٹ ءُ پول ءِ وھد ءُ دو ماھیگرانی کمک کتگ بیتگ آ مشکل ءِ توک ءَ بوتگ انت –

گمانی رنگ ءَ یازدہ سد مردم بچینگ بیتگ اَنت بلے اے بوجیگ داں انگت ءَ دز نہ کپتگ-