TBP Balochi

اُستاد ءِ پگر ءُ پَلسپہ، مئے راجی زمہ واری

نبشتہ کار :کمبر بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

دو روچ پیش منی چمّ ءَ پِرّگ بِنا کُتگ اَت کہ من ءَ ھچ سماء نئیت منی چم پَہ چیزے ءِ گِندگ ءَ مَھتل اِنت. من بلوچی شِرک ءُ پالے کُت، چمّ ءِ چیر ءَ بُوچکے ایر کُت بَلے چمّ ءَ پِرّگ بَس نہ کُت.سیمی روچ ءِ نیم بیل ءَ منی گوشاں چہ درد ءُ اَندوھاں چَکاریں اِھوالے کپت کہ اُستاد ءِ گس ءِ سر ءَ اُرش یے بیتگ، لھتیں سنگت ٹپّی ءُ لھتے پہ ماتیں سرڈگار ءَ نْدر ءُ کُربان بیتگ. بلے دَنیگت زانگ بُوّگ ءَ نہ اِنت کہ کئے شھید بیتگ ءُ کئے کئے ٹپّیگ اَنت.

چَہ اے نہ گیگیں ھالانی اِش کنگ ءَ پَد گْوش ئے اے سھت ءُ دْمان پمن چو مھشر ءِ نِدارگ ءَ آس گواریں دْرد ءِ داب ءَ اَنگر گْوارگ ءَ اَت. منی نگاھاں زمین جَھل ءَ ایرشُت ءُ آزمان سر ءَ لُمب اِت. من چہ سسّا ءُ زانگ ءَ دَر دُور ماں بے سمائی ءِ گیابان ءَ گوں وت ءَ بیگْواہ بیت آں. نزانت من کُجا ءُ ھَیالانی جُڑ بولان ءُ شور ءِ کُجام تَک ءُ پھنات، تیھُر ءُ بُرزیں ھَساراں وت ءَ پولگ ءَ اِنت. یک گْونڈیں ساھتے ءَ پَد من سماء کُت ءُ چہ سنگتاں جُست ءُ پْرس بُنگیج کُت سنگتاں ھالاں دَئے اِت باریں سنگتانی نوکیں چے اِھوال اِنت. چاراں ھر سنگت چو منی داب ءَ وتی ھیالانی جھان ءَ بیگْواہ اِنت ءُ جیڑگانی لکیر ءَ پیشانی ءَ کِشک رَستگ. ھمے جُست ءُ پْرسانی تہ ءَ ناگھاں منی گْوانکوءَ گْوانک جَنئگ بِندات کُت.مں زنگ چِست کُت چاراں سنگتے ،ھاں سنگت ھالاں کن؟ سنگتءَ نہ چِشت نہ کُلّت، گْوشتے سنگت شھید بیتگاں ، سنگت گپ ءَ اَت کہ من ھَبر گُڈ اِت ءُ جُست کُت سنگت اُستاد ھم………….؟ سنگتءَ گْوشت ھَو یار!

گُڑا منی توامیں بالاد چو سِنگ ءِ بُت ءَ مْیلانک بوت ءُ گْوش ئے اَرواہ چَہ جَبین ءَ دیری دَر کپتگ اَت. دست ءُ پاداں لرزگے زرت ءُ اے زمستانی شپءَ منی جان چہ ھید ءَ میچّل اَت .انچو دیدگاں چہ اَرس اَنارکاں جہل اوھند بوتاں، منی دلءَ دگُنیا تباہ بوت. من وتی اُمبر ءِ تہ ءَ وڑ وڑیں اَڑاند ءُ جنجال دیستگ اَت، اے جُھد ءِتہ ءَ منی براس،منی ناکو زھک،منی گُھار زھک، منی دوستیں سنگت شہید بوتگ آں. بازیں انگت گار ءُ بیگْواہ اَنت. مَرگ ءُ زند ءِ دومی پِڑّ ءَ پس،ماس، براس، ناکوزھک، تُرو زھک، دگہ باز سیاد ءُ وارس مُرتگ اَنت منی چمّاں تْرمپے اَرس نہ رتکگ ،بلے ! اے اَنچیں درد ءُ دورھے اَت کہ من ءَ پہ اَرس ءِ ریچگ ءَ مجبورے کُت. چہ اے مانگیشگاں پَد من گوں دل ءَ سَوڑگ کُت کہ ما کُل ھمے راہ ءِ مُساپریں، یکّے ساری ءُ یکّے رندءَ بلے مارا دْرستاں ھمے پند ءَ رَؤگی اِنت . وتی رہشونءِ بابت ءَ اَرس مَریچ، پرچہ کہ اَرس ءِ ریچگ وت یک بُزدلی یے. ما اگاں جنرل اُستاد اسلم ءِ سنگت ءُ ھم پگریں مارا اَرس ءِ ریچگ زیب نہ دَنت.بلے آ ساہت سکّیں گْرانیں ساھتے اَت، پہ منی وڑیں یک نِزوریں ڈیل ءُ بالادے ءَ چِد ءُ گیشتر بے سَگّ اِت.
شر وَ ھمیش اَت کہ اُستاد ءِ وڑیں کماندار ءُ رہشونے اے چکاس ءُ گْرانیں ساھتاں نمیرانی ءِ دْروشم ءَ چمّا گِسر مہ کپت اِیں ، چیاکہ اے وڑیں راجی سروک ءِ رؤگ پہ راجاں بلاہیں تاوانے.اے وڑیں رہشون ءِ جاگہ داں کرناں ھورک ءُ ھالیگ بنت، بلے من یک ھَبرئے ءَ جَزمّاں اگاں راجی اَدارگ مُھکم ءُ تْوان مَند بوت گُڑا دگہ ھَزاراں اُستاد اسلم دیم پہ منزل ءَ راھی بیت. پمشکا منی دل اے ھَبر ءَ مُدام گْوش اِیت کہ اُستاد زِندگ ءُ مئے ھَمُک دیوانانی جَلوہ ءُ بْراہ اِنت.

پرچہ کہ اُستاد تھناءَ رہشونے نہ اَت ،بَلکیں آ یک بہادُریں، ایمانداریں، راست گُش ءُتِچکیں جنگولے ھم است اَت.اُستاد ءِ کِرد تاں جھان مان اِیت اَست ءُ اَبدمان اِنت .چیاکہ اُستاد یک کاملیں انسان ءُ شیشّاریں آشوبی ءِ اَت، پمشکا منی وڑیں یک نابزانتیں نبشتہ کارے ءِ چاریں لبزانی نبشتگ کنگ، سِپت ءُ توسیپ ءِ مُھتاج نہ اِنت. بَہ کول ءِ سنگتانی اُستاد ءِ وتی واھش ءُ اَرمان ھمے بیتگ کہ مں گندل ءُ نپادانی تَل ءِ مرگ ءَ نہ لوٹ آں.پمشکا واجہ ھُدا ءَ وتی دوستیں بَندگ ءِ ھبر گوش داشت ءُ آئرا گندلانی باھوٹ نہ کُت. اے دَرگت ءَ دینکار گْوش اَنت کہ واجہ ھُدا وتی دوستیں مردم ءِ ھَبرءَ کبول کنت. من گْوش آں اُستاد واجہ ھُدا ءَ را دوست اَت پمشکا واجہ ھُدا ءَ آئی اَرز کبول کُت. منی ھم اَرز گوں پاکیں ھُدا وند ءَ ھمیش اِنت پہ وتی ھما دوستانی دوستی ءَ بلوچ ءِ ھر جُھد کار ءَ گَندلانی اُوستیگ مَہ کنت، من ءَ ھم .

اَو ! اُستاد وَ اَبدمان بوت نوں پشت کپتگ اُستاد ءُ اُستادءِ پگر ءُ پَلسپہ، ءُ مئے راجی ڈُبّہ ءُ ذمہ واری. چیاکہ اُستادءَ زانہ نزانتگ ءَ کہ من اے منزل ءِ راھی آں جنئگ باں ؟ استاد زانہ سرپد ءُ پوہ نہ اَت؟ کسّے گْوش اِیت اُستاد ءَ چو بُہ کُت اِیں، اُستاد آ بُہ کُت اِیں. منی شھزانتاں! اُستاد ایش ءُ آ، کُلاں سر پد اَت. بلے اُستاد ءَ اے راہ پہ وت گچین کُتگ اَت داں مئے وڑیں کور دیداں بُہ شوناھیت کہ آجوئی پہ کمرزانی ءِ بَندگ ءُ شِرکنیں دانک ءِ دْرشان ءَ نہ بلکیں کُربانی دَیَگ لوٹ اِیت. اے ھَبر ھَم راستے ھر زند ءِ گُڈّی منزل مرگ اِنت، بلے مرگ پہ مکسد، مرگءَ چہ پد زندگ بُوّگ مزنیں اَرزشے دار اِیت. اے مئے دست ءَ اِنت کہ کئے وتءَ چوں زندگ کنیں. پہءَ شَرّی یا پہ شِرّی؟ پمشکا اُستاد ءَ ھر گام پہ ھوش ءُ بود شھار دات کہ جُنز ءِ لوٹ ءُ گَزر چی اَنت.کجا جُنز ءَ را منی بَچّ ءِ لوٹ اِنت، کُجا جُنز ءَ را منی سنگت ءِ، کجا جُنز ءَ را منی جند ءِ لوٹ اِنت. جنرل ءَ مرچی اے سابت کُت ءُ پیش داشت، کُلیں راہ ءُ دَر گیشنت آں. بلوچ ورناھاناں، بلوچ مھلونک ءَ را یک ساپ ءُ تِچکیں راھے پیش داشت کہ مرگ یک روچے اَلّم کئیت بلے مرگءَ پہ بھادُری اَمباز بکن.چیاکہ اے مرگ کس ءَ پیام نہ دنت کہ من پیداکاں وت ءَ جاڑی کن، بلکیں مارا چو جنرل ءَ اے گچین کنگی اِنت کہ کُجام مرگ ءَ وش آتک بکن اِیں. ھما مرگ کہ منی کومی مکسدءَ پیلہ کنت، گُڑا چہ مرگءَ من پرچا بُہ تُرساں. نوں ھمے پگر ءُ پَلسپہ ءِ سر ءَ مارا بلوچ جُھد کار ءُ سرجمیں راج ءَ پہ وتی راجی باندات ءَ ھَملی دْروشم ءَ اے کار گوں گُشاد، گُشاد ءَ دیم ءَ بَرگی اِنت. گُڑا من پہ پھر گْوش آں کہ شھید ءُ بیگْواھیں بلوچ پُسّگانی دیستگیں واب، واھش ءُ اَرمان پہ سبزگ ءَ دیر نہ کنت.

پکرءِ جنرل سلامت بات. جنرلءِ کارواں جُنزاں بات. بلوچ سر ڈگار آجو بات.

آزمانک

مَرگ ءِ آدینک

نبشتہ: ھلیل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

من مُرتگاں اگاں زندگاں چو نزاناں، بلے کَش ءُ کِرّ ءِ مردمانی گریوگ ءُ زاری ءَ من ھمے مارگ ءَ اِتاں کہ من مُرتگاں… بلے مرگ وَ چو ارزانی ءَ نہ ایت گُڑا من چتور ارزانی ءَ مرگ ءِ آماچ بوتگاں، اِنّا من زِندگ آں… گوں ھمے ھیال ءَ من مزنیں کُوکارے جَت ءُ گْوشت “من زِندگ آں شُما پرچہ گریوگ ءَ اِت؟” بلے کَسّے ءَ منا بَئے ھم نہ کُت انچو گُشئے کسّے منا انسانے ھم شُمار کنگ ءَ نہ اَت…
مردم یک ءُ دومی ءَ گوں ھلوت کنگ ءَ ات اَنت، کسّے گْوشگ ءَ اَت کہ انّی دمانے پیسر ہوٹل ءَ نندوک بوتگ، کسّے گْوشگ ءَ اَت انّی مگرب ءِ نمازے وانتگ ءُ لوگ ءَ واتر بوتگ، یکّے ءَ وَ چَٹ گیشیں کُت گوں دروگ ءَ وتی گْوشت ئےِ مرچی سُہب ءَ کالج ءَ ھون ءِ اُلٹی یے کُتگ.

من پاد آیگ ءِ باز کوشست کُت بلے بے سوب بوتاں، پدا من ودار کُت کہ دوست داروکے بَئیت بوت کنت منی سرا بھیسہ بکنت ءُ مھلوک ءَ سرپد بکنت کہ من نہ مُرتگاں، زِندگاں… بلے کَسّ ءَ منی سرا بھیسہ نہ کُت، من ھم دِل یکیم کُت کہ اے دُگنیا ءَ دَرد ءُ گَم ءَ کَسّ کَسّی نہ اِنت، بَس چُپ بہ بَئے ءُ ندارگ بکن کہ مھلوک چنچو اشتاپ اِنت، پہ دَم ءِ راست کنگ ءَ مردمے کمّو پاداں تچک بکن گُڑا بچار آ نیمگ ءَ مھلوک کَلّ یے جَنَگ ءَ اِنت… ءُ کَلمپوگ مُچ کنگ ءَ اَنت، کَلمپوگ ھمے ھاترا کہ باندئے روچ ءَ کسّے شَگانے مہ جنت کہ ایشانی کَبراں کَلمپوگ مان نیست… مُردگ ءِ کَلّ کنگ ءَ اے انچو اشتاپ اَنت گُشئے زِند ءَ ھمیشان لاپ داتگ، تاں سئے روچ ءَ کونٹ تالانی بیت، چمّ ء پُرّ اَرس گواری ءُ لاپ ء پُرّ ورگ بیت، پدا کسّے یات ھم نہ کنت کہ چُشیں سنگتے، سیادے، ھمساھگے بوتگ.
“مھلوک ھرچی کنت منا چِہ من وَ زِندگاں من چو کنگ ءَ نہ آں.” یکبرے پدا من کوکارے جَت
“من زندگاں…!” بلے ھِچ پہ ھِچ

کمّو دیر ءَ ماہ پری گوں اَرسیگیں چمّاں منی نیمگ ءَ پیداک اَت، ماہ پری من دیست، منی چمّ رُژنا بوت اَنت من کندگے جَت کہ منی تْرُو منا سرپد بیت بلے سد اَپسوز کہ منی مہروانیں تْرُو ماہ پری ھم منی جیڑہ ءَ سرپد نہ بُوت، اتک ءُ رنگی ئیں شالے منا پِر ئےِ دات.
انّی تھنا یک مہروانے پَشکپتگ اَت کہ من آئی ءِ ودارا اتاں کہ بَئیت ءُ منا چہ اے چَپ ءُ چوٹیں رُنگراہ ءَ بِہ کَشّیت… منی مات، ھو من وتی مات گنج ھاتون ءِ ودارا اِتاں…

آ ساھت ھم اتک کہ منی مات پیداک اَت دُراھیں مھلوک کہ کمّو پیسر ءَ کسّے گْوشگ ءَ اَت کہ انّی دمانے پیسر ہوٹل ءَ نندوک بوتگ، ھما کہ گْوشگ ءَ اَت انّی شام ءِ نمازے وانتگ ءُ لوگ ءَ واتر بوتگ، ھما کہ گُشتگ اَت ئےِ مرچی سُہب ءَ کالج ءَ ھون ءِ اُلٹی یے کُتگ… دُراھیں یک کِرّ بوت اَنت ءُ چُپ اِش کُت…

من گَل بوتاں کہ مھلوک چہ منی مات ءَ تُرسیت منی مات اتک منا چہ پیشانی ءَ دروت ئےِ گِپت گُڑا من ھمے سرپد بوتاں کہ مات ءِ مہر منا رَکھینت کنت. من گْوشت “منی مہروان منی بھشت شرّ اِنت تو اتک ئے من تئی ودارا بوتگاں پرچا کہ تھنا تو زانئے من زِندگاں، وتی اے سیاداں سرپد بکن اے منی کَلّ کنگ ءِ پُشتا کپتگ اَنت.”

بلے منی مات ھم دگنیا ءِ رِپک ءُ ھُنرانی دست ءَ ریپینگ بوتگ اَت، مھلوک ئےِ اجازت دات کہ جان شودے بکن اِت.
من ھُشک ءُ ھیران بوتاں کہ مات چتور چو بے مہر بیت ءُ منا اے رَسترانی دست ءَ دَنت، چار ورنا اتک ءُ منی جون ءَ چِست کَنگ ءَ لگ اِت اَنت.

من یک بلاھیں چیہانٹے جَت “منی مات…! من زِندگ آں.”
گوں چیہانٹ ءَ من چارِت منی سنگت نودان منا ٹوھینگ ءَ اِنت “پادا ترا چے اِنت جَوَڑگ ءَ ئے؟”
گوں پاد آیگ ءَ من چارِت من وتی ھاسٹل ءِ کوٹی ءِ توکا آں ءُ منی سنگت ءَ ابید دگہ کَس نیست نا ھَلوت کنوکیں مردم، ننکہ تْرُو ماہ پری ننکہ منی مات گنج ھاتون…
من گْوشت “من زندگ آں؟”
“ھان بابا تو زِندگ ئے تو جَوَڑگ ءَ اَتئے من ترا پاد کُت.” نودان ءَ پہ اجکّہ ئی درّائینت
“من گُڑا وابے دیستگ کہ من مُرتگاں ءُ مھلوک منا کَل کنگ ءَ بَرَگ ءَ اِنت.”
“ھو چو ھم بوت کنت پرچہ کہ واب وت مَرگ ءِ آدینک اِنت.”
“ھَو…! مَرگ ءِ آدینک.”

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت

جنرل اسلم بلوچ ءِ پگر زِندگ اِنت

نبشتہ کار: سرباز وفا

دی بلوچستان پوسٹ 

بنی آدم واجہ ھُدا ءِ چہ ھژدہ ھَزار مھلوک ءَ ھمے ھاترا گچین تِراِنت کہ واجہ ھُدا ءَ بنی آدم ءَ را جھد ءُ کوشست کنگ ءِ سکت ءُ تَوان داتگ. بنی آدم اے دگنیا ءِ تہ ءَ ھَرچی کُرت کنت، چیاکہ بنی آدم ءِ لوٹ وتی جند ءِ دست ءَ اِنت. بلوچی ءَ یک گپّے کن اَنت ھِمت ءِ مَرداں مدت ءِ ھُدا ،چَرے ھَبر ءَ راستی پَدّر اِنت کہ بنی آدم گوں سِتک ءُ باور ءَ چے کہ بِہ لوٹ اِیت کُت کنت. واجہ ھُدا ءِ دربارا ہرچی بلوٹیت پمیشکا گْوش اَنت نااُمیتی یک زنڈیں گُناھے، چیاکہ نااُمیتی بنی آدم ءِ زانت ءُ زانگ ،توکل ءُ ھمت ءَ چو شومّک ءِ ریش ءَ وران کنت. اگاں بنی آدم ءِ اَندر ءَ زانت ءُ زانگ ءِ مارِشت، توکل ءُ ھِمت ھلاس بوت گُڑا آ مَردم بے ارزشت بیت .پمیشکا بنی آدم ءِ مستریں سوبمندی گوں آئی جُھد ءَ ھمگرنچ اِنت. ھما جھُد ترا پہ وتی مکسد ءِ گرگ ءِ ھاترا سِتک بہ بیت ،وتی سرجمیں ھیال ءُ بودشت ءَ پہ مکسد ءِ پھازگ ءَ ھَرچ کنت گُڑا الم سوبمند بیت ۔

بازیں رند ءَ مردم نِنداں ھمے ھَبر ءَ گیر کاراں کہ بنی آدم ءِ ھمنچو اُمبر مزن بُوان بوت آئی زانت کم کناں کنت، بَلے من اےگپّ ءِ ھچ مَنّوگِر نیاں .اگاں بنی آدم ءِ پہ مزن اُمبری آئی زانت کم بُوان بہ بیت بنی آدم ھَرچی مزن بُوان بیت آ نوک، نوکیں کار ءُ کُتہ کاریاں دَر بَران کنت . پہ وتی زندمان ءِ گیش ءُ گیوار ءَ نوکیں گامگیج ءُ پیش بَندی ٹھینان کنت . وتی زند ءِ تہ ءَ وڑ وڑیں مٹی آران کنت .چیاکہ نا اُمیتی ، ھسد ءُ کینگ اے دْرست گلامی ءِ زنگ ءُ پولِنگ اَنت کہ بنی آدم ءَ پَلگارگی اَنت. اے ھَبر ءَ ھر یکّے پوہ ءُ سرپد اِنت کہ گلامی ھما سِلیں نادْرائی اِنت کہ پہ مَردم ھچ پشت نہ گیج اِیت. گلامیں مردم ءُ راج ءِ ھَر چیز وتی دست ءَ نہ بیت، آ پہ ھَر کار ءَ کْوزہ گیر ءِ چمدار ءَ مِنّہ وار بیت کہ واجہ چے گْوش اِیت من ھمائی کن آں. ھمے ھاترا کْوزہ گیر گلامیں راجاں زہنی نادْراہ کنت کہ آ پہ وتی وشھالیں باندات ءُ زندمان ءِ ھاترا ھچ وڑیں پیسلہ کنگ ءُ گامگیج زُورگ ءِ سِکت نہ دار اِیت.

آ اے درگت ءَ نے دگنیا ءَ پوہ بیت نہ وتی زندگ بُوّگ ءِ مکسد ءَ سرپد بیت کہ من پرچہ زندگاں،من ءَ پہ زندگی ءِ ھاترا چے کنگی اِنت. اگاں آئی مکسد پہ وتی لاپ ءِ والینگ، پُچ ءُ پوشاک ءَ بہ بیت اے وڑیں مکسد ءِ دارگ بنی آدم ءَ شریں کرد ءُ نام ءُ توار نہ دنت. ھما مکسد مردم ءَ وژنام کنت آ پہ راجی نپّ سیّتانی ھاترا بہ بیت. اگاں کسّے ءَ پہ راجی لوٹ ءُ گزرانی ھاترا جیڑ اِت آ مکسد یک پگرے بیت. گُڑا آ پگر مردم ءَ را چہ مَرگ ءَ پَد ھم نمیران کنت. چیاکہ پگری مردم وتی زاتی جیڑھاں شموش اِیت ءُ پہ راجی کارانی دیمرؤی ءُ گھبودی ءَ جُھد ءُ جَپاہ کشّ اِیت. اگاں پگری مردم دُژمن ءِ دست ءَ شہید کنگ بہ بیت راجی پگر ھچ وڑا نہ اُوشت اِیت داں وتی منزل ءَ سر بیت. اگاں ما دگنیا ءِ راجی جنُزانی سرا چمشانک بِہ دَئیں ءُ بچاریں گُڑا راجی جنُز چو ھما شرتگ ءُ توپان ءِ وڑ ءَ اَنت کہ آیانی دیم ءَ ھچ بَند ءُ دیوال، زُور ءُ تاکت داشت نہ کنت.

کْوزہ گیر ءِ مکسد مُدام گوں جُوپّہ ءُ لالچ ءَ اِنت ،ھمے لوٹ اِیت من دگرے مال ءُ مڈیاں لُٹ ءُ پل بکن آں. پمشکا اے ھَبر راجدپتری راستی یے کہ زُوراکانی نسیب ءَ کدی باج نہ بوتگ ءُ نہ بیت.

چیاکہ زُوراک بیدے وتی لُٹ ءُ پُل ءِ ھَنوشی ءَ دگہ ھچ وڑیں لیکّہ ءُ مارشت یے نہ دار اِیت، بلے ایردستیں راج گوں نیشنلزم ءِ لیکّہ ءَ پہ وتی راج ءُ ڈیھ ءِ پاسپانی ءَ ھر وڑیں سکّیانی دیم ءَ چو کوہ ءَ مِکّ بیت. اگاں ما وھدے پگر ءَ سرپد بوگ لوٹ اِیں گُڑا مارا چہ وتی گواش دْمگاں سَر سِٹ کنگ نہ لوٹ اِیت، بلکیں آئی سرپدی مارا چہ مزن نامیں راجی بامَرد ءُ راہ دَربَر واجہ جنرل استاد اسلم بلوچ ءِ بے دَروَریں کرد ءَ پیش داشتگ کہ پگر چی یے ؟ مرچی اے ھَبر ءَ بلوچ ءِ زھگ، زھگ سرپد اِنت کہ جنرل واجہ اسلم بلوچ نہ سردار ءُ نوابے اَت، نہ میر ءُ ٹکری یے. بلکیں آ یک بزگرزادگیں بلوچ پُسّگے اَت کہ آئرا راج ءُ ماتیں گُلزمین ءِ مھر ءَ پہ ایمن نِندگ ءَ نیشت. مُدام پہ راجی کارانی ھاترہ سِلاھ بند ءُ پیش گام اَت. مرچی پمیشکا آ ھما نام ءُ کرد ءِ واھند اِنت کہ آئی لھسّیں پگر پہ راج ءِ سُھرچکّیں باندات ءَ بوتگ. اگاں کسّے لوٹ اِیت کہ من ھم راج ءِ اَندر ءَ مرگ ءَ پَد نمیران بِہ باں گُڑا پہ آئی ءَ ھَژدری اِنت کہ آ جنرل واجہ اسلم بلوچ ءِ رَستگیں لکیر ءُ رَند پَداں راھی بِہ بیت. چیاکہ جنرل واجہ اسلم بلوچ گوں وتی راجی مکسد ءَ ایماندار ءُ کامل اَت. مرچی آئی ءِ کردار ءَ بلوچ راجی جنُز ءَ را دگہ نامے داتگ. پمیشکا گْوش اَنت کہ پگر ھما درد ءِ نام انت کہ مردم ءَ پہ کرار نئیل اِیت. مردم ءَ پہ وتی زیبائیں مَرزبوم ءُ ڈگار ءَ شیدا ءُ دیوانگ کنت داں مردم پہ وتی منزل ءَ سر نہ بوتگ ھر وڑیں کُربانی ءِ دَیَگ ءَ چکّ ءُ پَد نہ بیت .جنرل واجہ اسلم بلوچ ءَ اے پدّر کُرت کہ منی پگر ءُ لیکّہ منی راج ءِ وشھال ءُ راجی آکبت اِنت. اگاں پہ راجی مکسد ءَ من نْدر بہ باں گُڑا منی ارواہ تاھیر گیپت ءُ ایمن بیت کہ من وتی پرز پیلو کُتگ.

بیا اِت ما شُما کُل بلوچ راج ءِ پُسّگ اے اھد ءُ پیمان کنیں کہ جنرل واجہ اسلم بلوچ ءِ اے پگرانی کاروان ءَ ھما جاہ ءُ منزل ءَ سر کنیں کہ واجہ ءَ ھما واب دیستگ اَت. چیاکہ اے واب ءِ مانا کنگ ءُ راستی ءِ گوناپ دَیَگ گوں مئے شُمئے کُربانی آں بَندوک اِنت. اگاں ما شُما پہ کُربانی دَیَگ ءَ جُھد ءِ پِڑّ ءَ ساڑی بُوت اِیں گُڑا پاکستان نہ دُگنیا ءِ ھچ تاکت مارا داشت نہ کنت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت

شہید استاد علی جان

نبشتہ کار: سرباز وفا

دی بلوچستان پوسٹ

ارس درکایاں چہ چماں ملکموت کور ببوتیں
پر تو استاد علی جان ملکموت کور ببوتیں

استاد علی جان جاہ ءِ آہو ءِ ھَند ءُ میتگ چہ داروکوچگ ءَ واجہ قارو ءِ گس ءَ ودی بوتگ ،بلے آ وھد ءَ جاہ ءِ آہو ءِ تہ ءَ وانگجاہ باز کم بوتگ. چُش کہ استاد علی جان گوں بلائیں کوشستے ءَ شریں زانت ءُ زانگے دربرُت کہ چہ آئی مزن زانتی ءَ استاد علی جان ءَ رہدربری ( ماسٹری ) رست ۔ استاد علی جان کجام وانگجاہ ءَ بُہ بُوتیں آئی یک شریں وڑے ءَ وتی نودربراناں وانینت ،بلکیں استاد علی جان پہ وتی پگار ءِ ھاترا نہ !آئی پہ راجی باندات ءِ ھاترا جھد کرتگ کہ اے کسانسالیں زھگ مئے بانداتے چراگ اَنت.

من ءَ ہر وھد ءَ استاد علی جان یات کئیت، یک برے منی جان ءِ زند ھلاس بیت کہ اے وڑیں یک بلائیں راجی ھستی یے اچ ما جِتا بوتگ. بلے اے درگت ءَ چہ کساس ءَ گیش اپسوز بیت. اَو استاد!تو مارا یلدات ءُ شُتے بلے راجی شکساتگیں زانت دائم مئے ھمراہ اِنت. دل گْوش اِیت الم چیزے نبشتہ بکن آں بلے من مدام ھمے گپ ءَ جیڑاں کہ استاد ءِ بود ءُ کمال ءَ اے ھبر وت پیش داشتگ کہ من کئے آں.
بِہ گندئے منی زانت انچو نہ انت من استاد علی جان ءِ کرد ءِ سرا نبشتہ بکن آں بلے مرچی من وتی کلم پہ استادعلی جان ءِ نام ءَ چست کرتگ ءُ لہتیں گپ نبشتہ کن آں.

استاد ھما گْراں کدریں نام اِنت آئی دگہ بستار ءُ شرپ یے. وھدے من استاد علی جان ءَ دیستگ ءُ ھمنیاد بیتگ آں آ تہنا مئے واستہ نہ بلکیں پہ بلوچ راج ءَ یک بے دروریں سوگاتے اَت. چیاکہ شریں زانت مردم ءَ شریں کردے دنت ،کردار وت ،وتی واھُند ءِ ستاہ ءَ کنت .وھدے استاد علی جان ءَ ہرکس ءَ بِہ دیست ایں اے گپ ءَ سرپد نہ بوت کہ اے بلائیں وانندگ ءُ زانتکاریں مردمے، ھمے ھاترا کہ استاد علی جان وت ءَ ھمے وڑا داشتگ اَت .گون وتی راج ءُ کُلیں مھلونک ءَ یک اَت. بے شان ءُ درویش تبیں انسانے اَت . ہر مردم ءِ تبے زانت ءُ ھمائی وڑا گوں آئی ءَ پہ بچکند سُھل ءُ تْران کُرتے. پہ زانت ءِ بابت ءَ یک دریاے اَت ،گوں زمینداراں نشت مردم ءَ گْوشت اے زمیندار ے، گوں مالدار ءَ نشت مردم ءَ گشت اے مالدارے. ھمے ھاترا استاد علی جان ءَ گوں بلوچ راج ءَ گوں بلوچی دود ءُ ربیدگاں مہر است ات ۔

وھدے من استاد علی جان ءَ 2004 ءَ دیست ھمے بلوچی چیزانی جُست ءُ پدا اَت. من ھیران بوتاں اے چے کنگ لوٹ اِیت ،ھمے ھاترا راجی جنُز اے وڑا پدر نہ انت کہ کسّے وتی راج ءِ بابت ءَ دود ءُ رسماں دوست بدار اِیت. جاہ ءِ آہو دْومگ ءِ نام ءَ یک کتاب ءِ شنگ بوت کہ آئی تہ ءَ یک نبشتانکے اَست اَت، من ءَ یاد بہ بیت نام اِتے “بلوچ راجدپتر” نبشتہ کار ءِ نام ات ,الف جیم الفت, من ءَ ھمے کتاب سے ماھی دْومگ کہ دست کپت گُڑا کم کم ءَمنی بلوچی وانگ ءِ ھُب ءُ واھگ گیش بُوان بوت. من ءَ ھمے کتاب دست ءَ اَت اُستاد علی جان ءَ دیست ءُ ھمے گْوشتے باز جْوان کہ ترا بلوچی کتاب ءِ دست ءَ اِنت. بلوچی بْوان وتی زبان ءَ سرپد بُہ بُو، چیاکہ چہ کھرمانیں گلامی ءَ مئے زبان ھم گار ءُ بیگواہ بُوّگ ءَ اِنت. ھمے کتاب ءِ تہ ءَ نبشتانک است اَت من ءَ پیشے داشت من ھمے گْوشت ماسٹر اے تی نبشتانک اِنت، من ءَ گْوشتے ءِ اَو اے منی اِنت.

ھمے پئیم وھد گْوزان اَت بلے ما چو سرپد نہ اِت اِیں کہ راجدوستی ءُ زبان دوستی چی یے؟.وھدے 2008 ءُ 2009 ءَ بلوچ راجی جنز بلوچ ءِ گس، گس ءَ سر بُوان بوت نوں ہرکس سرپد بُوان اَت کہ ما کئے اِنت ءُ گُلامی ءُ آجوئی ءِ تپاوت چی اِنت. من ءَ یات اِنت من سنگر وانگی یے زُرتگ اَت ءُ من ءَ گون اَت کہ من کوہڑو دُکانے ءَ استاد علی جان من ءَ دیست گُڑا استاد ءَ ھمے جست کت سنگت تو اے کتاب ونتگ ، من گْوشت من اے کتاب انوں زرتگ ءُ انگت نہ ونتگ. استاد علی جان ھمے دُکان ءِ تہ ءَ ھمے گپ جت کتاب ءِ بلائیں ارزشت یے، کتاب پہ تاک ءِ لیٹینگ ءُ چارگ ءَ کار نہ دنت. مردم ھما وانگ ءَ چہ چیزے دَربارت کتاب ءَ گوں مہر بکنت. کتاب ءَ ھمے وڑا بْوان اِیت کتاب ءِ ہر تاک ءَ سر پد بہ بیت. کتاب ءِ کجام نبشتانک کجام تاک ءَ نِبشتگ اِنت، گُڑا مردم سرپدی ھاسل کنت ءُ دیم ءَ کِنز اِیت. من چہ شما ھمے امیت ءَ کن آں کہ سنگر کتاب بلوچ راج ءُ بلوچستان ءِ جاورانی سرا اِنت بائدیں شما اے کتاب ءَ گوں دل ءِ ھُب ءُ واھگءَ بوان اِت ءُ چیزے ء سرپد بِہ بَہ اِت۔

استاد علی جان مدام ھمے کوشست ءَ اَت من وتی بلوچ ءِ زھگاں شریں زانتے ءِ واھُند جوڑ بکن آں. وھدے استاد علی جان بلوچستان ءِ تہ ءَ پاکستان ءِ وانگ جاہ دیست آں چارتے اے وڑا مئے زھگ شر وانینگ نہ بَہ اَنت. گوں لھتیں سنگتاں شَؤر ءُ سلاھےکرت مارا پہ وتی بلوچ زھگاں وانگ ءُ زانگ ءِ ھاترا بلائیں جُھد ءُ کوشستے کنگ لوٹ اِیت. چہ استاد علی جان ءُ سنگتانی ھمے جُھد ءُ جَپاہ ءِ برکت ءَ جاہ ءِ آہو کوہڑو ءَ یک کتابجاھے (لاہبریری) ءُ یک وانگجاھے سَن رائز ءِ نام ءَ پَچ کنگ بوت کہ بیگاہ ءِ وھد ءَ زھگاں ھمے وانگجاہ ءَ زانت ءُ زانگ دَر بُرت ۔

استاد علی جان جاہ ءِ آہو ءِ تہ ءَ علم ءُ زانت ءَ یک شریں وڑے ءَ دیم ءَ بَرگ ءَ اَت کہ بے ریاھیں وھد ءَ موہ نہ دات. استاد علی جان ءَ کجام وھد ءَ کسّے بِہ دیست اِیں وانگ ءُ زانگ ءِ سر ءَ، گوں مھلونک ءَ بلوچ راجی جنُز ءِ سر ءَ گپ ءُ تْران کنگ ءَ اَت. اُستاد علی جان بی این ایم ءِ رھشونے اَت بلے مُدام چو باسکے ءَ راجی کاراں گُلائیش اَت. یک کسانیں مدتّے ءَ جاہ ءِ آہو ءِ تہ ءَ بلائیں آشوبے آرت کہ کسانیں زھگ زھگ ،پیر ءُ کماش ہر کس سرپد بُوّگ ءَ اَت گلامی چی یے؟ ھمک زھگ ءِ دل ءَ پہ دُژمن ءَ بلائیں کَست ءُ کینگے ودی بوتگ اَت.

میر قدوس پہ گچینکاری ءِ ھاتر ءَ جاہ ءِ آہو ءَ آتک مھلوک ءِ تبے دیست ھمے سرپد بوت ادا بلوچ راجی جنُز رُدوم زُوران اِنت من اِدءَ سوب نہ کن آں. گُڑا میر قدوس ھمے پھم اِت کہ جاہ ءِ آہو ءَ بلوچ راجی جُنز ءِ دیم ءَ بَروک استاد علی جان اِنت. ھمے وھد ءَ میر قدوس ھیران اَت کہ من کجام وڑا جاہ ءِ آہو ءَ وتی دست ءَ بیاراں ءُ راجی جُھد ءَ نِزور بکن آں. پمشکا نشت گوں وتی دلّاراں ھمے سلاھے کُرت مارا استاد علی جان شہید کنگی انت گُڑا جاہ ءِ آہو مئے دست ءَ کئیت.

اےبابت ءَ میر قدوس بزنجو گوں وتی دلاراں ھوار پاکستان ءِ فوج پرمات شما استاد علی جان ءَ دستگیر یا شھید بکن اِت. پاکستان ءِ فوج ءُ میر قدوس ئی دلّاراں ھَوار 19 اپریل 2013 ءَ جاہ ءِ آہو داروکوچگ ءَ اُستاد علی جان ءِ گس انگیراں کُرت ءُ استاد علی جان ءَ توار کرت تو بیا ما ترا دستگیر کن اِیں اگاں نہ تیرانی آس دَیَگ ءَ ما چَک ءُ پَد نہ بَہ ئیں. بلے دُژمن ءَ اے نہ زانت کہ استاد علی جان وت ءَ زند ءَ دست ءَ نہ دنت ،استاد علی جان گوں پاکستان ءِ فوج ءَ جنگ دات بلے سر جَھل نہ بوت. پمشکا اے ھبر مرچی راجدپتر ءِ بھر اِنت کہ پاکستان ءِ فوج ءَ استا علی جان شہید کرت بلے لگور نہ بوت. اے گپ ءَ مرچی ھر بلوچ پُسّگ گْوش اِیت کہ استاد علی جان وتی ماتیں وتن ءِ ھک ادا کرت ءُ رپت کہ دائم اَبدمان ءُ زندگ اِنت.

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت

آزمانک

“آ زِندگ اِنت”

نبشتہ: ھلیل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ 

“تْراک ءِ مزنیں توار ءَ من پَچ گُڑ اِتاں دلوش ءِ نیمگ ءَ چارِت داں دوتّانی نیام ءَ ھِچ گِندگ بوھگا نہ اَت، ماہ ءِ بیست ءُ ھَپت ءِ شپ چوناھا انچو تہار بیت کہ چمّ چمّ ءَ مَیم نہ کنت، منی زِند ءِ اولی رند اَت کہ منی زبان گوں منا ھمراداری کنگ ءَ نہ اَت، انچو لَگ اِت گُشئے زمین چہ منی پادانی چیر ءَ شِترت

گوں لرزوکیں لُنٹاں من توار جَت “دل…. وش، ھو! دلوش”

بلے! دلوش ءِ تُک ءُ توار نیست اَت، من وتی تُپنگ زُرت ءُ تْراک ءِ جاگہہ ءَ شُتاں داں چاراں ابیدے چادر ءُ یک چپل ئیگ ءَ دگہ ھِچ نیست، نزاناں اے چونیں سَپَرے اَت کہ رَوگ ءَ دلوش ءِ دست منی کوپگ ءَ ایر اَت ءُ واتر بوھگ ءَ دلوش ءِ یات گوں منا جوکہ اِت اَنت، پرپٹ اَت، شَپ ءِ تہاری اَت ءُ من اِتاں بس یاتانی دریگ یے پَچ اَت، چہ ھمودا من سرُک کنگ ءُ چارگ ءَ اتاں، کہ زیکّیں دیگر ءِ بندات بوتگیں سَپَر چتور آسر بوت؟

زندگی چوناھا یک مزنیں سَپَرے، ءُ انسان اے کاسماس ءِ یک مُجّتی مُساپرے، بلے برے برے من گونڈیں سَپَر کناں تہ منا باز وشی بیت ءُ من چہ زِند ءِ گماں آزات باں ءُ جُنزاں کناں، اگاں سَپَر ءَ ھم پگریں سنگت یے ھمراہ بہ بیت گُڑا سَپَر چہ کندگ ءُ ٹاک ءَ سرچِکار بیت.
ھو انچیں یک روچے اَت، مئے کماندار ءَ کارے ءِ ھاترا منی ءُ دلوش ءِ نام گِپت، مولم ءِ نا وشی ءُ سَپر ءِ گِرانی مارا مالُوم اَت بلے چُشیں راجی کارے ءِ زمہ واری مارا رس اتگ اَت ما سک وش ات ایں.

بیگاہ ءِ وھد ءَ ما چہ اوتاک ءَ در اتکیں، وتی تُپنگ ءَ ھَوار منا یک دوتلیں کوٹ یے ءُ یک چادرے گون اَت ءُ یک چادان یے ءُ کمّو شَکَر ءُ چابوچ…

دلوش ءَ وتی تُپنگ ءُ یک چادرے، کمّو آرت… داں ما وتی پرپٹ ءِ کِرّ ءَ سر بوتیں ءُ وتی ورگ ءِ سامان گون ءِ توکا مان کُت ءُ دراتکیں…

رولہہ ءِ براھناکی وتی گُڈّی سیمسراں ات کہ ما بڈّو ءِ کَور ءَ رھادگ بوتیں، چہ رولہہ ءِ زردی ءَ کَور ءِ آپ ھم زرد زرد اَت، بالی مُرگ وتی کُدوھانی نیمگ ءَ رَوگ ءَ ات اَنت، سردی جان ءِ گوشتاں گَٹ پاچگ ءَ اَت بلے مارا انشپی وتی منزل ءَ سر بوھگی اَت، پمیشکہ مارا سردی ءِ ھِچ پرواہ نیست اَت…

انچو کہ ما گوربرات ءِ شیپ ءَ راہ گِپتیں تہ من دیست دیم پہ دیم ءَ ٹریکٹرے ءُ لھتیں مردم اَنت کہ چہ سردی ءِ تُرس ءَ لنگار اِش بس کتگ ءُ آسے بالینتگ اِش وتا گرم دیگ ءَ اَنت…

“ھمیدا بِدار، وتا گرم دئیں ءُ چاہ یے وریں گُڑا دیم ءَ جُنزان کنیں” دلوش ءَ گْوشت

چہ سردی ءَ دلوش ءِ دنتاں گوں دنتاناں لگّگ ءَ ات اَنت، دلوش ءِ دنتانانی توار ءَ من سرپد بوتاں کہ سردی دلوش ءِ جان ءَ پُترتگ… من ملامت بوتاں کہ منا دو تلیں کوٹ یے گون اِنت ءُ منی سنگت چہ سردی ءَ لرزگ ءَ اِنت “بھتاور سردی تئی جان ءَ پُترتگ تو گَپ نکنئے، منی کوٹ ءَ بِزور”

“انّا نہ زوران یے من تئی پُشت وتا چیر دیاں چہ سردی ءَ” دلوش ءَ کندگے جَت، بلے چہ کندگ ءَ دنتان ءِ دُرشگ ءِ توار گیش اَت.
ما آس ءِ کش ءِ مردمانی کرّا داشت تہ آ پچ گُڑ اِت اَنت… “شما اے سردی ءَ…. ءُ پرپٹ ءِ سرا…. کُجا روگ ءَ اِت، بیا اِت وتارا گرم بِدیت” سلام ءُ دروہ بات ءَ پیسر آس ءِ کش ءَ نندوکیں کماش ھیر مھمد ءَ درّائینت.

ما آس ءِ کش ءَ بے تُک ءُ توار نِشتیں. کماش ءَ پدا درّائینت “بھتاوراں اے سردی ءَ شمارا آرام نیست بے کوٹ ءُ بے بوٹ ءَ کسّے درکپیت؟”

“بس ناکو چون کناں کارے کپتگ، مارا چاہ یے بہ واریں کہ مارا دیر بیت” دلوش ءَ گْوشت.

“انشپی شما منی مھمان اِت ھمیدا بہ جلّ اِت منی لوگ نزّیک اِنت، باندا روچ رھمانی ءَ وتی کار ءَ بکن اِت، اشتاپ ءِ کار ءَ مُزّ نہ بیت سردی یے شمئے جِند ءَ کُشیت” ناکو ءَ مارا باز سَلاہ جَت، بلے مارا دِگہ راہ نیست اَت،

ما چاہ یے وارت ءُ پاد اتکیں، ناکو ءَ وتی کوٹ کَشّ اِت ءُ دلوش ءِ نیمگ ءَ تچک کُت “ایشرا بہ زِیر بوت کنت شمارا کار بِدنت.”
ما ناکو ءِ منّت گِپت ءُ رھادگ بوتیں… سردی اَت، شپ ءِ تہاری اَت مئے پرپٹ ءِ توار اَت ءُ ما اَتیں چو ملنگانی وڑا روان اَتیں ءُ رُژنائین باندات ءِ ھاترا یک گام یے دیم ءَ جُنزگ ءِ جہد ءَ اَتیں.

راہ ءِ سرا بازیں ھَلک ءُ میتگ اَست اَت بلے انچیں بے تواری یے اَت کہ گُشئے مھتر نوح ءِ سیلاب ءَ اے دمگ ءِ کُلّیں بنی آدم مرگ ءِ آماچ بوتگ اَنت… بلے چو ھم نہ اَت پرچا کہ ھمُک لوگ ءِ سر ءَ آس ءِ دُوتّ ماں آزمان چیلک اِت اَنت… بوت کنت راسکوہ ءِ ایٹمی تْراک ءِ سَوَب ءَ اے دمگ ءِ مردم مُرتگ اَنت ءُ لوگ سُتکگ ءُ انگت پُر نہ بوتگ اَنت اے ھماھانی دُوتّ اِنت.

بلے دیمتر ءَ مئے راہ ءِ سرا یک کماشے اوشتوک اَت من ھیال کُت “بوت کنت الّمی کارے کپتگ ئےِ کہ مئے پرپٹ ءِ توارے اِش کُتگ ءُ راہ ءِ سرا اُوشتاتگ.”

من کماش ءِ کرّا پرپٹ داشت. سلام ءُ دروہ بات ءَ رند کماش ءَ براہوئی ءِ تہا درّائینت “دا سُو تڑوکا سردی اٹی ارانگ کارے، ببو نن ءِ گِدریفبو سُہب اَنا تینا سفر ءِ برجا تخبو.”

کماش ءِ سَلاہ منی دِل ءَ لگ اِت بلیں دلوش دارگ ءِ وڑا نہ اَت پسّو ئےِ دات “مہربانی خواجہ نن کانا ننے اُرے مریک ننا مِزّل مُرّ ءِ.”
ما ادا ھم نہ داشت دیم ءَ جُنزان کُت، کماش ءِ گپ راست اَت سردی جان ءِ گوشتاں گَٹّ پاچگ ءَ اَت… شپ ءِ تہاری گیش بوھان اَت…

بیمّ وَ اے نہ اَت، دیمتر ءَ کہ پرپٹ ءِ بتّی بند کنگ کپت گڑا منی جان ءَ دْرھگ یے بِنا کُت…

“بتّی ءَ پرچا بند بکناں؟” من پہ ھیرانی جُست کُت

دلوش ءَ پسّو دات “اے دمگ ءَ ریاست ءِ کشندہ ٹولی ءِ مردم سکّ باز است پمشکہ کہ مارا مہ گِند اَنت.”

اے اولی رَند اَت کہ من بے بتّی ئیگ ءَ پرپٹ چلائینگ ءَ اتاں… بتّی ءِ بند کنگ ءَ پورا گُشئے من کور بیتاں، بس دلوش اَت کہ ھوسلہ دیگ ءَ اَت “مارا انشپی وتا سر کنگی اِنت”

دَگ ھِچ مَئیم بوھگ ءَ نہ اَت، چمّاں کرچک کنگ ءُ زور دَیَگ ءَ کمّو کمّو اسپیتی زاھر بوت ءُ منا اندازگ بوت دَگ ھمیش اِنت گڑا اسپیتیانی سرا روان کُت… دو سئے چکّر ژَل ءِ توکا پرپٹ چہ منی دست ءَ در اتک ءُ ما کَپتیں… بلے انگت ما دیم ءَ جُنزان کُت… داں کہ وتی منزل ءَ سر بوتیں-

اے وَیل ءَ مرچی پنچ سال سرجم اِنت بلے انگت من بے تاھیر باں، جیڑاں کہ آ روچ منی زِند ءَ مہ یتکین.”

منی سنگت زامران کہ اے کِسّہ ءَ کنگ ءَ اَت چمّ یے چہ اَرس ءَ پُرّ بُوت اَنت، پاھارے کَش اِت ئےِ ءُ سگریٹے روک ئےِ کُت…

من بے تاھیر بوتاں جُست کُت “دیم ءَ چے بوت؟”

“دیم ءَ ھما بوت کہ نہ بوھگی اَت… باز براں انسان لوٹیت کہ منی گْوست یکبرے پدا بَئیت… بلے اے انچیں گْوست یے گوں منی زِند ءَ ھمگرنچ اِنت کہ ھزار بَر شموشگ ءِ کوشست کُتگ، بلے انگت شموشگ نہ بیت… شپانی نیم پاساں ھما توار منی گوشاں کپیت من چہ پُرّیں واب ءَ پَچگُڑاں، گُڑا سکّ بے تاھیر باں ھمے جیڑاں کہ ھمُک روچ وتا ملامت کنگ ءَ چہ شرتر ھمیش اَت کہ من ھم چو سِستگیں کانگُڑو ءَ بال بہ کُتیں ءُ پدا واتر مہ بوتیں… بلے پدا ھم من جزماں دل ءَ کہ ھون یے پہ ھَکّ ءَ رِچیت ھاک ءِ تہا بیگواہ نہ بیت، پمشکہ من زِندگاں کہ آ زِندگ اِنت.”

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت

عبداللہ اقبال کئے اَت۔؟

نبشتہ کار۔ بہادُر بلوچ

دی بلو چستان پوسٹ

تو ھالاں بدئے، مدام پیداک ئے ءُ سر بوھگ ئے نامءَ نزان ئے؟
ھئو عبدو جان مردم مان مہ گِشّات بلے بس نوں یک ءُ دو روچ ئے تہا الم سرباں۔

تئی یک ءُ دوئیں روچ ھما بالگترءِ یک ءُ دوئیں اَدار (گھنٹہ) مہ بنت۔۔؟ کُجام اَدار؟
ترا یات نہ بیت مئے ءُ شمے بالگتر ئے اولی سپر اَت، ما راجی مُچّی یےءَ روگءَ اِتیں، بس ھمینچو زانت کہ بالگتر رُودراَتکی دیمءَ کپ اِیت ءُ پہ بے راھی جُنزان اِتیں، راہءَ ہمک کس ءَ کہ دیست ءُ جُست کت کہ بالگتر دور اِنت یا نزدیک اِنت؟گشت اِش کہ یک ءُ دو ادار ءِ تہا شما نوں سر بَہ اِت، تئی یک ءُ دوئیں روچ منءَ ھما ترانگاں گیج اَنت۔
ھاھاھا، ھئو آ یک ءُ دوئیں اَداراں مئے سرجمیں روچے بُرت بلے من چوش نہ کناں عبدو جان، بلے گلہے ھست گوں تو۔

گوں من چےءَ باریں ؟
تو منءَ گشتگ اَت کہ من ترا زامرانءَ براں، آئی ءِ زید ءُ کہچراں گردین آں، اھدی ھلک ءُ ھنکیناں ترا پیش داراں؟
بس ھُدا تئی ہمے یک ءُ دوئیں روچاں سرجم بہ کنت ترا درستاں پیش داراں۔

عبداللہ،
کِساس نیم ساہتءَ پیش تو منءَ پون کت ءُ من ءُ تو ھمے هبران اِتیں، بلے ترا چہ پدا گلّہاں تو اے هبرءَ دلءَ زان ئے کہ بے ترا پیم نہ باں، ترا اگاں چُشیں دوریں سپرےءَ پہ پند بُرّگی اَت گُڑا تو منءَ نہ برت گوں پرچیا ؟
نو کئے اِنت کہ منءَ زامرانءِ کلّگاں پیش بہ دار اِیت؟ آئی ءِ سید، کرگوشک، مُرگ، بینگ ءُ نیوگانی تاماں بِہ چاشین اِیت؟ تئی نام گِپتگیں هَند ءُ جاھاں بگندئے منءَ کسے پیش بِہ داراِیت بلے تئی کندگانی رُژناهیاں چہ کجا بہ شوہاز آں۔۔؟

عبدو،
تئی سرا باز نبشتہ کنگی اِنت چیا کہ تئی زندئے رازانی امبارے منی کوپگان اِنت، بلے تو چہ اے ھبرءَ بیہال نہ ئے کہ دل کَشّیں بیگہاں، سیاہ لُنجیں شپانی نیم پاساں کہ من ءُ تو دو پہ دو اِتیں، من وتی نبشتہ اِیں شعر ءُ لچہ یے کہ ونت تئی دلبڈّیانی منتءَ گراں کہ تو منءَ مدام جُست کت، تو اے دابیں جُوانیں چیز نبیس ئے ءُ اشاں شِنگ پرچہ نکن ئے؟
ءُ من ترا گشتگ اَت نہ۔۔؟ کہ منءَ وتی نبشتگیں چیز سک باز دوست بنت، من یک شعرے کہ مرچی نبیس آں گڑا شش ماہ یا سالے ءَ پد اگاں دلءَ من اِت گڑا آئیءَ شنگ کناں، چیا کہ چیزیں مُدّتاں پَد نبشتگیں چیز وتی راستی ایں دابءَ گوں سنگینیءَ کیت اِنت،
اگاں وتی مارِشتاں نبیسان ءُ یل دیان بکن ئے گڑا گوات آهاں هنچو بارت کہ ماناھے نہ داراَنت۔
بلے مرچی من گوں اشتاپیءَ دو دانک پہ تئی زندئے سرا اے ھاترءَ شہار دیگءَ آں، کہ زانت کنگءَ نہ آں کہ باندات منءَ گیش نبیسگ ئے موہ ءَ دنت یا کہ اناں؟ چیا کہ من ءُ تو یکیں کشک ئے راھی اِنت، زی تو پہ اناگاھی جنز اِتے ءُ باندا من پہ بے اِنانی سپر کناں.
بلے اگاں زندءَ وتی مارشتانی دَرْنگازگءِ موہ دات گُڑا داں زندگاں ترا نبیساں چیا کہ همُک گامءَ ترا ماراں، همک دمکاں ترا گنداں، بلے ھنوں بس گوں اشتاپےءَ دو دانک پہ تئی زند ئے سرا نبیسگءَ آں.

عبداللہ کہ آ سورج ھم گُشگ بوت چیا کہ پہ ھمُکءَ یک روچے اَت، واجہ اقبال ئے بچ اَت، ءُ ھئو چُونہا کوہ دِیمی مردم اَنت، منءَ یات اِنت کہ آئی منءَ گُشتگ اَت کہ منی ودی بوھگ ئے جاہ سُورگ اِنت ءُ منی بوتن ئے سال نوزدہ سد ءُ نود ءُ پنچ اِنت بلے ماہ ءُ روچ منءَ یات نہ اَنت.
سُورگ ماں زامران ءَ چار اَندیمیں کوھانی کلگے ئے نام اِنت، بلے آ پدا چہ سورگءَ لڑّ ءُ بار کن اَنت بلیدہ ئے دمگ الندورءَ کاینت ءُ جاہ مہ نِند بنت.

عبداللہ،
تئی اے میتگ منءَ باز دوست بوتگ، چُشیں وھدے نہ بوتگ کہ من تئی میتگءَ بیا آں ءُ آئی ئے پٹّاں ترا مہ گنداں ءُ دیوانے گوں تو مکن آں، بلے گپے زان ئے تئی روگءَ پد تئی میتگ ھم شُتگ گوں، مروچاں دل ھچ نہ گُشیت کہ آئی ءِ دمکانی زیارتءَ برو.

عبداللہ پُرکَیپیں بِچکندگانی چہرگے ئے نام اِنت، شادِہیں سورے اَت یا کہ مُوتکیں پُرسے آئی ءِ بچکند وتی ھُدائی جاہءَ برجاہ اِتنت.
نیزگاری ءُ گریبی ءِ کرگینءِ رُستگیں بچ بازیں هُنرانی واهُند اَت بلے واری ءَ آئی ءِ پاد گرْہن داتگ اِتنت، وانگ ءُ زانگ ءُ دگہ ھُنرانی سکّگءَ پہ دیمءِ روگ وَ وتی جاہ ہمے روچ ءُ شَپانی شُدئے گوازینگ ھم پہ آھاں بلاہیں هبرے اَت.
بلے همے وتی بزّگی ءُ بے زانت ءُ زانگءَ گوں آئیءَ وتی جُہد وتی همُک وسءِ پِڑءَ تاچینت ءُ وتءَ نمیران کت، هنچوش کہ وتی شعرے ئے تہا وت جاهِے گُشیت کہ
” بے زانگ ءُ بے علمءَ بس اِنت ترا عبداللہ ،
چُنت شعر تو پِر بستگ پہ رب جتِیں سرکارءَ ” .
شاعرے اَت، هر کجا شعری دیوانانی بہر بوتگ اَت، ساز ءُ زیمل ئے ھم سکیں هُدوناکے اَت بلے وهدءَ موہ نہ دات کہ وتی تُنّ ئے هُوشامءَ سرجم بہ کنت.

پیسرا آئی ئے چندے شعرانی سرا چیزے گُشاں کہ مدام گوں همائی ئے توارءَ منی گوشاں کپ اَنت.

“اے زِند مہراں چہ دَر نہ بیتیں ،
آ کئیت ہر روچ سَر نہ بیتیں ،

داں زندگاں تو منءَ نزان ئے ،
چہ مرگ ءَ پد بے کدَر نہ بیتیں ،

ترا من زاناں اُو راج ئے دلّار
درا کہ پتو نو شَر نہ بیتیں ”

تو آئی ءِ دراجیں ودار سگّ اِت نہ کُت، کہ مدام آہگءَ پہ اُوست بندئے کتگ اَت ءُ انگت سر نہ بوت، یاکہ ماں مُردگ پرستیں چاگردءَ وتی راستی را پدّر کت، هِچ گشت نہ کناں بلے اِنچو گُشاں کہ راجی مکّاراں زانت کہ نوں شر نہ بیتیں پمیشکہ آهاں ترا سگ اِت نہ کت.

بلے آهاں زاناں تئی گُنگ ایں زبان ئے اے دانک نہ پہم اِتگ اِتنت۔

” ترا سلامیں کُٹ سَر
تئی دُروگاں شر کُتہ اَسر
من گُنگے آں کناں ھبَر
چہ مَند ءُ تُمپ بالگتَر
دلءَ بکن وتی نو دَر
بلیدہ اِنت منی جگَر
ترا کناں من در پہ دَر
آ زامران مئے سنگریں
چہ واکءَ نوں تئی دَریں”

تو گوں وتی لِلّیں زُبانءَ آ سرپد کتگ اِتنت کہ اے هُوناں گوں پلگار اِتگیں کوچگ، دشت، ڈن ءُ ڈگار ءُ سرمگیں کوہ مئے ارواهاں گوں بندوک اَنت، چہ اشاں وتی دلاں بِہ شود اِت۔ بلے سِکّہ(کلدارئے) آپءَ گوں رُستگیں مردمانی تہ ئے آپ هم کپ اِیت ءُ آ مورئے بادشاهیءَ گوں ہزار ارمانانی کَمرزانیاں بند اَنت۔

سیاست نزاناں بگندئے تئی آ شعرانی راستیءَ گِش اِینت مکن آں، بلے واری ئے تہا شَر گرْستگ آں پمیکشہ ادا چیزے گُشگ لوٹ آں۔

چون روت مئے واری
چے کنت تئی مجبوری
وہدے کہ اے سرکارءَ
دُزّے پہ بہا زور اِیت
واجہ پہ وتءَ سیر اَنت
سردار پہ وتءَ سیر اَنت
مئے ڈولیں گریبانی
کہ پہم اِتہ کمزوری
بے وانگ ءُ بے علمءَ
بس اِنت ترا عبداللہ
چنت شعر تو پِر بستہ
پہ رب جتیں سرکارءَ

واری نہ روت اشی ئے لوپ کسے ئے گٹءَ ایر مہ کپات، اے هما وپاداریں تاس ئے تہ ئے آپ اِنت کہ کسے ئے گُٹءَ ایر لگوشت گڑا سد سال ئے وپاءَ کنت ایں.
تئی ھما گپّانی مدام ترانگءَ کپ آں، تو گشت کہ شہرئے نیمگءَ ہمے ھال بوتگ کہ نوں دَہ ءُ بیست ہَزاری زَر دراهگءَ اِنت بلے مئے کِیسّگاں وَ ھما دہِی ءُ بیستِ آنی رنگ شموشتگ اَنت۔ پدا کولِ تئیگءَ اے چاگرداں بدتِر کہ ادئے سرا کپتگیں سرکارءَ دُز پہ بہا زور اَنت.

اے ورنائے سرا کہ من لَبجان آں، اے عبداللہؔ اِنت اگاں کسے ءَ پہ یک دمانےءَ گوں اشی ءَ ڈیک وارتگ گڑا اے داں زندگ اِنت آئی ئے چمانی دیمءَ اِنت، مہروان ءُ پُرکَیپیں بچکندگانی چہرگے ئے عکس اِنت ءُ بس.

عبدُو،
ترا یات بیت ھما زمستانءِ آپ بندیں شپءَ کہ من تئی میتگءَ اتکگ اِتاں ءُ من ءُ تو شُمے مچکدگِیں ڈگارے تہا تچک اِتیں، کمبل هم اے شپءَ گار اَت ءُ تو گُشت کہ باندا دہکان ءُ شریک کہ مئے لاشاں گنداَنت ءُ ھالءَ پہ میتگ ءَ براَنت، میتگ ءِ چیزے مردم شاد ءُ شاتکَامی ئے دِلے رُودین اَنت۔
مئے لاشاں مارا چے بیت زاناں؟ من جُست کت؟
تو ہم چو مئے میتگ ئے مردمانی وڑا سرپد نہ بئے اے سارتی داں سُہبے ءَ مارا ھُشک کنت۔
ھاھاھا، شمے میتگ ئے مردم وَ سرپدی ئیں مردم اَنت ءُ ما میتگءِ مردمانءَ دگہ تاوان ئے دیگءَ نہ ئیں پہ ھماھاں پَند، سارتی، تبد ءُ لوار۔
ھؤ اے گپ ءَ تو ہم زان ئے کہ من ءُ تو داں آجوئی ئے روچاں پَشت نہ کپیں، اگاں گوں ھُکّ ءُ لدِیگاں اِمبروز ئے پیچ ءُ تابیں دمکے ءَ جاھے دُچار نہ کپتیں گڑا همے سارتی مئے بلاھاں وت زُور اِیت۔
ھاھاھا بلے شمے میتگ ئے مردم؟؟
مئے میتگ ئے چیزے مردمانی اھساس مُرتگ اَنت، پہک بے اھساسیں مردم اَنت ،مدام ہرچیزءَ ماں وتی چمّانی جہلءَ گندگ لوٹ اَنت۔
ھؤ اُشتر وَ نہ اَنت کہ دور چاراِت بکن اَنت، بزّگیں ھَرانی چارگ ئے وس کہ همیش اِنت.

ھؤ عبدُو، راست اِتنت تئی کہ تو داں آجوئیءِ روچاں ودار نہ کت ءُ من سرجنان آں انگت، باریں داں کد اے ریگزاریں ملپداں سپر کناں، نزاناں سارتی جاھے مردمءَ رسین اِیت ءُ ھُشک کنت، یا ماں دمک ءُ درانی شرتگاں گوں گرند ءُ گروکے ئے دیمپان باں، زانگ نہ بیت۔
بلے تئی رتکگیں وشبوھیں هُونانی سوگند اِنت کہ تیر ماں کمانءَ بیہال نہ بنت، داں تئی یات منی سینگءَ جِک جَن اَنت من جنزان آں، همُک شپ هردے تچک باں ءُ چم گوں آزمان ئے استالاں کپ اَنت گڈا آ وڑ وڑیں کسّہ کار اَنت، جینتِری بَند، زیردان، بِٹ ئے کلات، کوشک ئے جُو، کُلبری بند، باگاڑءِ ڈنّ، جاڑین ءُ بالگتر اے دُراہ چو زوتاں کِسّہ بوت ءُ پشت کپت اَنت۔
چم بند نہ بنت داں روچ وتی برانزاں پدا شہار دنت ءُ پدا جُنزاں….

بلے مروچاں پاداں وتی گامانی ندارگ مٹّینتگ اَنت، وت نزان آں کہ کجانگُر سَپر کنان اَنت، بلے هردے کہ جاهِے دمبران ءُ بے تواریءَ گوں ننداں، سُتکگیں گِسانی بُوہ، پیلوشتگِیں جون، زہگ ءُ زالبولانی چیہال گوشاں کپ اَنت گڑا زاناں کہ انگت وتی دیارءَ آں۔

همدِلیں دوستانی سِدگ گران اِنت ،
مرگ سنداِیت یا زیادہِیں زورے۔

عبدُو،

من اِنچو دلءَ دلجم آں کہ تو هر کجائے ءُ منی ودارءَ ئے، چو تو شرّےءَ زان ئے کہ ابید ئے ارواہ ءَ ھچ بالاد پیم بوت نہ کنت،
ءُ من ترا بے وپائی ئے تژنءَ هم جت کُت نکن آں، زاناں کہ ترا زیادِہیں زوراں بُرتگ، بے وپا نہ بوتگ ئے،
بلے تو ھم منی وداراں بِہ بو، اے زوراکیں وهد منی داشتگیں دامنءَ ساہتے ءَ پہ یلءَ بہ کنت من سِدان ءُ پہ ترا کایاں کہ بے ترا پیم نباں

بے سوبی ءِ ساھَار

نِبشتہ کار: نامالوم

رجانکار: زِرگْوات بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

یک جہانگوْل (سیّاح) یے ءَ ماں سری لنکا ءِ شھر کینڈی ءَ پِیلّانی پھریز جاہ ءَ رَؤگ ءِ گُمان بوت (ھَمودا رَپت)کہ اُدا ھما پِیلّانی زھگ اَنت شِکاریگ آں آیانی مات ءُ پِت جَتگ ءُ کُشتگ اَنت. چَرایشاں لھتے پَیلّ مَزن ءُ گْراں بار اِت اَنت. چَہ پِیلّ پان Elephant keeper ءَ ھمے جہانگوْل ءَ جُست کُت کہ اے جِسّگ ءِ جُھد ءُ کوشست نَہ کن اَنت، گُڑا آئی ءَ ھمے پَسّو دات کہ وھدے اے کسان بیتگ اَنت اِیشانی پاد گوں سانکلاں بَستگ اَنت. ھما وھد ءَ اِیشاں پَہ جِسّگ ءَ جُھد کُرتگ بَلے بے سوب بیتگ اَنت.

نوں پِیلّ مَزن اَنت ھم بَلے آجوئی ءِ گْوشت نَہ کن اَنت، چیاکہ پِیلّاناں اے گپ باوَر اِنت مارا آجوئی نَہ رَس اِیت. سانکلاں اِیشانی پِگر ءُ سَسّا Thought کُبل جَتگ. چَرئے داستان ءَ ھمے دَروَنت رَس اِیت کہ ساھَار Fear ءِ اَسر چَہ دْرستاں پیسَر پگر ءِ سر ءَ کپ اِیت، ءُ بے سوبی ءِ ساھَار چَہ کامیاتی ءَ دور ءُ گِستا کنت.

اے ھَبر پَھمگ کَرز اِیت،، کہ کامیاتی ءِ رَھسراں دِیم ءَ اُوشتوک ءُ مَستریں دیوال، اَڑاند ءُ ڈنگر ساھار اِنت. چیاکہ دُگنیا ءِ ھر اِنسان وڑے نَہ وڑے ءَ ساھَار ءِ آماچ اِنت، ءُ ساھَار گیشتِر چَہ راستی ءَ دَر ءُ بے بُن ھِشت بیت. بَس مُدام اِنسان ءِ مارِشت ءَ ھمے ھَبر اِنت کہ چَہ بُلندیں آواز ءِساھَار، ءُ چَہ بُلندی ءَ جَھل کپگ ءِ ساھَار زُرتگ ءُ ودی بیتگ. دِگہ ساھَار آئی وت وتی باتِن ءَ ودی کُرتگ اَنت.

اے راستی یے،، وتی ودی کُرتگیں ساھَار اِنسان ءِ جِندے اَندر ءُ جَبین ءَ آھگی شرپ ءَ کم کنت. ءُ ھمے وڑا وتی شرپ ءِ کمی اِنسان ءَ چَہ ذاتی گِھبودی کاراں اِشکیل (دار اِیت)کنت. چُش کہ ساھَار زَدگیں اِنسان وتی سرءَ کدی سِتک ءُ باوَر نَہ کنت. چیاکہ اِنسانی دَماگ ءِ اَندر ءَ پاور ہاؤس ءِ دْروشم ءَ یَک تاکت ءُ مُھکمی یے بیت. پمشکا یک ساھَار زَدگیں اِنسانے ءِ تاکت ءُ مُھکمی شریں گامگیجے ءِ بَدل ءَ زَوال ءِ اَرجان بیت. چیاکہ گوں تْرس ءُ بیمّ ءَ مان اَڑتگیں دَماگ ءِ رَگاں ھون ءُ آکسیجن سرجَم ءَ نَہ رَس اِیت، ھمے پئیم دَماگ یک شرّیں وڑے ءَ وتی کِرد ءَ پیلہ کُت نَہ کنت. اے دَرگت ءَ ھر وڑیں اِنسان وتی، وتی وڑا ساھَار ءِ دام ءَ کپ اَنت ءُ زِندمان مانگیش ایت، چَرایشاں یکّے تْرس ءُ بے سوبی ءِ ساھَار اِنت. بے سوبی ءِ ساھَار یک اَنچیں دَماگی Nature دْروشمے ءِ نام اِنت کہ اِنسان ءَ پَہ دیمے جُنزگ ءُ دیمرؤی ءَ دار اِیت.

ھمے وڑا،، بے سوبیں ساھَار ءِ یک سَوب یے پِت ءُ مات ءِ بے مھرّیں تَب ءُ مَیل اِنت کہ وھدے پت ءُ مات زھگانی نوکیں کُتہ کاریانی بے سوبی ءَ (دِلبڈّی دَیَگ ءِ بَدل ءَ)اِیر جنت گُڑا زھگانی باتِن ءَ بے سوبی ءِ ساھَار وتی ھُنڈالاں مُھکم کنت. دومی بے سوبی ءِ یک سَوب یے بے سونیں کُتہ کاری ھم بوت کنت. پہ دَروَر یک مردمے لھتے ماہ پیسَر منی دیم ءَ وتی ھَیالانی دَرشان کنئگ ءَ بے سوب بیتگ، نُوں ھما مَردُم بے سوبی ءِ ساھار ءَ اَنچو گْرجَتگ کہ پَہ نوکیں کُتہ کاری ءِ دْرشان ءَ تْرس اِیت.

اے ساھار ھما وھد ءَ اِنسان ءِ سَر ءُ چَکّاں کپ اِیت کہ پہ نوکیں ڈُبّوانی پیلہ کنئگ ءَ لَپَرزگ بیت. پمشکا چَہ بے سوبی ءِ سَوب ءَ آئی ءِ سِتک ءُ باوَر چَہ وتی بالاد ءَ ھَلاس بیت ءُ دائم ھمے جیڑ اِیت کہ باریں اے کار گوں من بیت یا نَہ بیت. اے داب ءَ،، اگاں اِنسان ءَ را شَرّیں موہ بِہ رَس اِیت پَدا ھم دیم ءَ جُنز اِت نَہ کنت. چیاکہ بے سوبی ءِ ساھار اِنسان ءِ باتِن ءَ نااُمیتی، زھرگِرگ ءُ دِلرنجی، پریشانی، اَپسوز ءُ پَشومانی ءِ مارِشت آں وَدی کنت.

اے دَرگت ءَ،، اِنسان جیڑگ بِنا کنت کہ آئی کش ءُ گْور ءِ مَردُم ءُ مھلوک آھگی ءُ آھگی زانت ءُ شیواری ءِ بابت ءَ چے جیڑ اِیت؟ ھمے وڑا آ دَر بَرگ ءِ پَچیں دَروازگ ءَ بَند کنت ءُ رَستگیں موہ ءَ بَبا دَنت. چَرے ھَمل ءَ آئی ءِ تکلیکی بود Talent اَسر مَند ءُ سُستی ءِ آماچ بیت. باز وھداں اِنسان بے سوبی ءِ ساھار ءَ اَنچو مانگیش اِیت کہ جسمانی ھَوالہ ءَ دِگہ رنگے کار اِیت. چوش کہ سر درد، Digestive system ءُ دِل ءِ دِریکگ وَدّ اِیت ءُ دِگہ باز………

ھمے پئیم،، بے سوبی اِنسان ءَ ھما وھد ءَ پہ دیمے جُنزگ ءَ نئیل اِیت کہ بے سوبی ءِ ساھار داں آئی سر ءَ ساھیل اِنت. پَد ءَ اے کارپَد گوں ھر ھما اِنسان ءَ ھمگرنچ اِنت کہ آ بے سوبی ءَ رَند پَداں چونیں کارکردے کنت. چیاکہ دُگنیا ءَ پَہ دَروَر اے دابیں مَردُم سک باز اِنت چَہ بے سوبی ءَ پَد بے کساس کامیاتی ھاسل کُتگ.

چَرایشاں یکّے مائیکل جورڈن اِنت کہ باسکٹ بال ءِ گِھمَردیں لیبی یے بَلے چَہ وانگجاہ ءَ کوچ آئرا ھمے گْوش اِیت ءُ کشّ اِیت کہ آئی ءِ تَہ ءَ باسکٹ بال لیب کنئگ ءِ ھُژاری نیست.

مرچی والٹ ڈزنی سرجمیں گیدی ءَ گوں وتی رنگ پَرنگیں کارٹون کِردگارانی سَوب ءَ نامدار اِنت، بَلے روتاک (اخبار)ءَ کارٹونسٹ ءِ نوکری ءَ پمشکا کشّگ بیت کہ آئی تَہ ءَ تکلیکی بود Talent نیست.

بے سوبی ءِ نَپّ ءُ سیّت! چَہ دْرستاں پیسَر اَولّی نَپّ ءُ سیّت ھَمیش اِنت کہ اِنسان بے سوب مَہ بیت، چَہ سوبمندی ءِ وشّی آں کدی سیراپ نَہ بیت. بلکیں آ چَہ بے سوبی ءَ پَداے ھَبر ءَ سَرپَد ءُ سوھو بیت کہ من چِنچو مُھکم ءُ تَمَرداں، ءُ کُجام مَردُم دِل پَھکیں بیلی اِنت. چَہ بے سوبی ءَ پَد پَہ اِنسان ءَ اے ھَبر اَرزش دار اِیت کہ ساھار ءِ سر ءَ دَز رَس ھاسل کنئگ ءِ ھاتر ءَ چہ بے سوبی ءَ شَرمِندگ نَہ بیت، بلکیں بے سوبی ءَ پَہ پَھر ءُ جْوان مَردی کبول کنت.

پمشکا پہ ھر اِنسان ءَ اَژدری اِنت کہ،، وتی سر ءَ بیسّہ بِہ کنت ءُ شیشاریں پِگریے دَست بِہ گِپت داں ھَرابیں (منفی) پِگر ماں مازگاں جاہ مَہ کنت.

چیاکہ،، بے سوبی ترا پوہ کنت کامیات چِتور بَہ ئے! ایڈسن وھدے بار بار بَلب ءِ جوڑ کنئگ ءَ بے سوب بیت گُڑا شرگداری ءِ ھما پَسّو ءَ کہ دَنت آ شیشاریں (مثبت)پِگر ءِ بے مَٹّیں دَروَریے.

،،من بَلب جوڑ کنئگ ءِ یک ھَزار وڑ ءُ ڈول دَر بُرتگ کہ چَہ آیاں بَلب جوڑ کنئگ نَہ بیت،، پمشکا دْرستاں پیسَر پَٹ ءُ پول بکن کہ تو ھما مَکسد ءَ ھاسل کنئگ لوٹ ئے گُڑا آ راستی ءَ ھاسل کنئگ بیت؟ اگاں آئی ءِ پَسّو ھاں بوت، پہ ترا اَژدری اِنت کہ وتی بے سوبیں کارانی سر ءَ چَمشانک بِہ دَئے ءُ بِچار کُجام کار ءِ کنئگ ءَ رَدی بیتگ آیاں دو بَر مَکن.

ھمے وڑ ءَ پہ وتی بے کیمتیں مَنّ ءُ مول ءِ دَز گِرگ ءَ ھما رھسراں کسان، کسانیں مَکسد جوڑیں، پَد ءَ آیاں ھاسل بکن. آ مَکسد کہ ھاسل بنت گُڑا تی سِتک ءُ باوَر چوڑ کشّ اِیت ءُ سَبزگ ءَ بِندات کنت، پمیشکا گْوش اَنت چہ وتی زانت، ھُنر ءُ شیواری ءَ نَپّ ءُ مُزّ ھاسل بکن.

مائیکل گلڈ ویل گْوش اِیت :،،کُجام ھم کارے ءِ ھاتر ءَ کہ ترا زانت ءُ شیواری ھاسل کنئگی اِنت گڑا کم چہ کم آئی ءَ دَھ ھَزار کَلاک بِہ دَئے،،.

گوں وت شَرّیں وڑے ءَ سُھل ءُ تْران بکن، پُر اُمیت ءُ بُلند توکل بُہ بُو، چَہ وتی ساھار ءِ بیمّ ءَ گوں وتی سرپَد ءُ بیسّہ مَندیں ھَمگنگلاں شؤر ءُ سَلاھ بکن کہ ھمے وڑ ءَ سِتک ءُ باوَرے وَدی بیت ءُ ساھار اِیرھت بیت۔

دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہا درشتان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ۓ جندءِ گنت، الم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منوک بہ بیت یا اگں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت