وطن ءِ اندر ءَ جلاوطنی
نبشتہ کار : شبیر بلوچ
(بساک ءِ گوستگیں سرکماش)
دی بلوچستان پوسٹ
انچش کہ بلوچستان سرکار ءِ نیمگ ءَ بلوچستان ءِ جتاجتائیں جاگھانی زورانسری لڈ ءُ بار ءِ جار ءِ نوٹیفیکیشن شنک کنگ بوتگ ات۔ اے نوٹیفیکیشن اسل ءَ سرکار ءِ پالیسیاں گوں ھوار گوستگیں وھد ءِ ھما کہ ریاست ءِ منصوبگ انت کہ بلوچ ءَ را بلوچستان ءِ تہ ءَ اقلیت ءِ تہ ءَ مٹ کنگ۔ سٹلر کالونیلزم ءِ بنیاد ءَ بلوچستان ءِ جتاجتائیں ھند ءُ دمگاں دری مہلوک ءَ را آباد کنگ۔ اے اسل ءَ چہ گوست ءَ 70 ءِ دہک ءَ بھٹو ءِ سرکار ءِ منصوبہ انت۔ کہ ھاس بلوچستان ءِ کوسٹل بلٹ ءَ ھالی بہ کنت ءُ دری راجاں آباد بہ کنت ءُ بلوچ ءَ بلوچ ءِ جند ءِ ڈیھ ءِ تہ ءَ جلاوطنی ءِ زند ءِ گوزینگ ءَ مجبور بہ کنت۔
مرچی جاور اد ءَ اتکگ انت کہ مرچی بلوچ وتی سرڈگار ءِ سر ءَ آئی ءِ واستا زند گوازینگ سک گران بوگ ء انت۔ ءُ من بلوچ راج ءَ را ھمے گشین کہ بلوچ ءِ راجدپتر، بلوچ ءِ یاد داشت بلوچ ءَ را ھمے سبک ءَ دے انت کہ بلوچ ءَ گشتگ کہ من وتی سرڈگار ءِ یک انچے ءَ چہ ھم پُشت نہ کنزاں۔ بلوچانی بتل انچو مہکم انت بندپتری ھساب ءَ کہ بلوچ ءِ گور ءَ زمین ءِ بھا کنگ ایب انت۔ اگاں کسے پہ شدیکی، بزگی، نادراہی ءُ مجبوری ءَ وتی زمین ءَ بھا بہ کنت گڑا بلوچ گُش انت کہ اے مردم بھہ آباد نہ بیت کہ آئی وتی مادریں وطن ءِ سودا کتگ، مادریں وطن ءِ زر وارتگ انت۔
مرچی بلوچستان ءِ چہ جتاجتائیں ھند ءُ دمگاں بلوچ مھلوک زورانسری اود ءَ در کنگ بوگ ءَ انت۔ اے تہنا زینانی منتقلی یا یک جاہے ءَ چہ دومی جاہ ءَ روگ نہ انت۔ اے کل مئے یاد داشت، مئے زند اے کلیں رو انت، دنز گِر انت ءُ گار بنت۔ اگاں ما بلوچ راج اے جیڑہ ءَ را یک ھندی، میتگی جیڑہے بزوریں آؤکیں وھد ءَ جاور انچو تنگ بنت کہ بلوچ ءَ بوت کنت وتی سرزمین ءَ پہ کبرے ھم نصیب مہ بیت کہ وت ءَ را ھمود ءَ کل بہ کنت۔ گڑا بلوچ راج ھمے چیز ءِ سر ءَ تپاک بہ کنت کہ بلوچ ءَ اگاں یک چیزے زندگ دار ایت ، آ بلوچستان انت۔ چو کہ تاکتوراں مدام ھمے گُشتگ کہ مارا بلوچ نہ لوٹ ایت بلوچستان لوٹ ایت، بلوچ چکچینی ءِ ھما کہ تیز گامیں سلسہ کہ بندات بوتگ انت۔ 2000 ءَ پد کہ انوگ ءَ دان یکشل ءَ برجاہ انت۔ ما ھمے سرپد بئیں کہ بلوچ چکچینی ءَ بلکیں سگیت کت بہ کنت، بلوچ ءِ دل ءُ سینگ انچو بُرز انت کہ بلوچ پہ مرگ ءَ یا خواریاں سگیت کت کنت۔ نوں سر اتکگ کہ بلوچ سرزمین ءِ سر ءَ۔ زورآور بلوچ ءِ زمین سر ءَ حملہ آور انت، اے حملہ آوری تہنا یک ھندے ءِ زورانسی لڈ ءُ بار نہ انت۔ اے کلیں یاد داشتانی کشگ انت۔ اے کلیں ھما یاد ءُ مہر کہ مردماں وتی ھند ءُ ڈگاراں گوازینتگ۔ اگاں ما اے چیز ءَ ھندی ھساب ءَ بچاریں گڑا مئے واستا بلاہیں المیہ ءُ بلاہیں وبا یے بیت۔ انچو کہ انوں ریاست جتاجتائیں یونٹ ءُ صوبہانی منصوبہ بندی کنگ ءَ انت، گڑا ھمے صوبہانی جوڑ کنگ ءِ تہ ءَ بلوچ ءِ نام ءَ ھم گار کنگ ءَ انت۔ ھمائی ءَ کہ ما بلوچستان گشیں، جتاجتائیں اسٹرکچر ءِ تہ ءَ آرگ ءَ انت۔ اے زورانسری لڈ ءُ بار اسل ءَ بھٹو ءِ سرکار ءَ بگر داں سی پیک ءِ دیمروئی ءِ نام ءِ سر ءَ بلوچستان ءِ جتاجتائیں ھندانی تہ ءَ زور مردم کشگ بوتگ انت۔ مشکے مئے دیم ءَ مسالے کہ زلزلی بیت انت گڑا استان گشیت کہ من اد ءَ مھلوک ءَ را کمک کنگ ءَ آیگ ءَ آں، اد ءَ جاور ھراب انت مارا تاکت کارمرز کنگ لوٹیت۔ اسل ءَ سیکورٹی ءِِ جیڑہ، جاورھالانی سوب ءَ نہ انت، ریاست ھما میگا سرمایہ کاری کہ کنگ ءَ انت، آئی ءِ واستا بلوچ ءِ جند سر ءِ درد یے۔ اگاں مرچی سیکورٹی ءِ سوب ءَ ریاست کہ مردماں کشگ لوٹگ ءَ انت، اے آئی ءِ نا اہلی انت بلے اشی ءَ ھم بلوچ ءِ سر ءَ زور دیگ ءَ انت، گڑا بیا ات بلوچ راج، اشی ءَ تہنا قلات ءِ جیڑہ مہ زور ایت، یا تہنا زہری ءِ مردمانی جیڑہ مہ زور ایت، یا کوسٹل ءِ نیمگ ءَ شادی کور ءِ ، سر دشت ءِ جیڑہ مہ زورایت، یا دگہ ھما کوچگ ھست انت، آیانی جیڑہ مہ زور ایت۔ تہنا ڈیرہ بگٹی ءُ کوہ ءِ سلیمان ءِ جاورھالاں بہ چاریت۔ کہ ریاست اود ءَ امیچنو زورانسری آپریشن کنت، مہلوک ءَ جنت، بارت، ٹارچر کنت، مرچی یک سرجمیں آبدی یے مئے در پہ دری ءِ زند گوازینگ ءَ انت۔ اے نوں مئے بلوچ راج ءِ سر ءَ انت کہ ما یک نوٹیفیکیشن یے ءَ وتی ھما بندپتری زمین ءَ چہ دستبردار بئیں یا ما اوشت ایں، اے مئے سر ءَبلاہیں سوالے، ۔
بلوچ وتی درد واری ءَ یکجاہ انت، مہلوک برگ بوتگ، جنگ بوتگ انت، کشگ بوتگ انت گڑا مشترکہ درد ءِ فلسفہ بوتگ کہ مارا یکجاہ کتگ ئِے گڑا بیا ات زورانسری لڈ ءُ بار ءِ سر ءَ روڈانی سر ءَ در بیا ایں، ما بہ نندیں ، یک دومی ءَ سرپدی بہ دئیں کہ اے انوگیں منصوبہ بندی تیار کنگ بوگ ءَ انت، اے سک ءَ ترسناکیں چیزے، اشی ءِ باندا سکیں ترسناکیں سان بلوچ مہلوک ءِ سر ءَ کپ انت، اے مئے زمین ءِ سر ءَ مئے یاد داشت انت، مئے زند انت، ھما کہ مئے پس ءُ پیروکانی کبر انت، آ درست رونت، بے وس مہ بئیت، یک دومی ءَ گوں ھم کوپگ بہ بئیت، بلے اے جیڑۃ ءَ را ھم یک راجی جیڑہے بزوریت۔ اے کسانیں جیڑہے نہ انت کہ آئی ءِ سر ءَ یک تبکے ءِ مردم سوال چست بہ کن انت۔
اے مزہبی مردمانی واستا یک جیڑہے بہ بیت، پارلیمانی مردامنی واستا جیڑہے بہ بیت، پگری ھساب ءَ زمین ءَ در کنگ ءِ سرپدی ءَ وتی مردماں بہ دینت، ھما کہ نودربر انت، آیاں دینا ونتگ، آیاں فلسطین وتنگ, آیاں کشمیر دیستگ آیاں دیستگ کہ دنیا ءِ تہا هما راجاں وتی زمین یل داتگ آ مرچی چوں در پہ دریں زندے گوازینگاں آ بیا آں همیشی ءَ وتی مردماں سرپد بہ کن اَنت, هما کہ استاد اِنت, آ وتی نودربراں سرپد بہ کن اَنت, کہ مرچی فلسطین ءِ مهلوک پناہ گیزیں کیمپانی تہا چونیں در پہ دریں ءُ بزگیں زندے گوازینگاں- گڑا مرچی بلوچ راج اے جیڑہ ئے سرا مشترکہ وتی درد ءِ احساس ءَ گوں در بہ کپیت, اے جیڑہ تهنا گپ ءُ باوست یا کہ نندگ ءُ موتک آرگ ءَ چہ شر نہ بیت اِنت- همینچو زوتاں اے احساس ءُ شعور مئے تہا پیداک بیت همینچو گیش ما وتی زمین ءَ رکینت کُت کنیں- اے جیڑہ سرجمیں بلوچ راج ءِ جیڑہ اِنت هر هما مردمے هم جیڑہ اِنت کہ بوت کنت آیانی هلاکہ ئے تہا اے جبری منتقلی کیس نئیتکگ- بلئے آئی ءَ سما بہ بیت کہ اے جیڑہ منی سرا هم کپیت- زمین کہ شُت گڑا هچ نہ مانیت ءُ مرچی اے وئیل تهنا سکیورٹی ئے نام دئیگ بوگ ءَ اِنت یا کہ هما پروجیکٹ اَنت در اسل اِدا یونٹ سازی کنگ بوگ ءَ اِنت آ یونٹ سازی بلوچ ءِ سرا حملہ آور بیتگ نو بلوچستان ءِ سرا ه. حملہ آور بئیگ اِنت- گڑا بیا اِت همے پکر ءُ همے پلسپہ ءَ وتی دل ءُ باتن ءِ تہا جاگہ بہ دئیں- بلوچ پہ یک اِنچے ء چہ وتی زمین ءَ پُشت نہ کنزیت گڑا بلوچ پُشت نہ رؤت اِنت- ما زانیں آ زورآور اِنت آئی ءَ را تُپنگے گون, آئی ءَ را بلائیں تاکتے گون اِنت, آئی ءَ ٹینکے گون اِنت آ مارا بوت کنت اَنچو هالی ئیں دستاں مارا لٹ دنت, کشیت ایں- بلئے باندا آؤکیں پدریچ مارا اے گپ ءِ سرا یات مہ کنت کہ یک نوٹیفیکیشنے ءَ چے بلوچ ءَ وتی زمین, وتی ڈگار, وتی مادریں وتن یل داتگ وتی وتن ءِ تہا پدا جلاوتنی ئے زند گوازینتگ- مرچی کہ هما تیاب دپ ءِ مردماں ما همے پیگام دئیں کہ اے جیڑہ ءَ چہ پُشت مہ کِنز اِت بہ اوشت اِت, لٹ چوناها ما ورگیں, بزگی ما چوناها دیستگ- اگاں ما مرچی همے سما کنیں کہ ما اے زورآور دیم ءَ انچو بے وس اِنت کہ ما لڈ ءُ بار کنیں گڑا اِدا چہ مئے جیڑہ هلاس نہ باں ادا چہ مئے جیڑہ, مئے جنجال, مئے بزگی ءُ واری, ءُ هما کہ آیاں ما زمینی هُدا جوڑ کتگ گڑا همایانی روان داتگیں کیامت کئیت اِنت- گڑا بیائے اے کیامت ءَ چہ ساری وتی اِزتے, وتی نپسے, وتی مادریں وتن ءِ واستا بہ اوشت ایں, اے مادریں وتن هرچ هما بلوچ ئیگ اِنت کہ آ بلوچستان ءَ زندگ اِنت, هرچ هما بلوچ پرزندے سرا اخلاقی, نظریاتی, پگری, شعوری مزہبی پرز اِنت کہ آ اے ساهت ءَ وتی مردمانی واستا بہ اوشت ایت- اَنچو کہ ما بیگوائی ءِ واستا یکجاہ اوشتاتگیں لاش کپتگ بوتگ اَنت ما وتی مردم یل نہ داتگ اَنت گڑا مرچی همے مردم بے آسراها زند گوازینگ اَنت-
بوت کنت هُدا ءِ نیمگ ءَ چہ کزائے بئیتکیں ما لڈ ءُ بار بہ کُتیں گڑا پدا ما وتی ڈگار اتک کُتگ اَت- بلئے چُش نہ اِنت مارا سرجم ءَ هما ڈگار ءَ چہ کَشگ بئیگ اِنت۔ اگاں اے چیز اَنچو نارمل بہ بنت گڑا آؤکیں وهد ءَ بلوچستان بیت بلئے آئی نام جتاجتائیں نامے بیت ءُ آئی تہا انسان کہ نندوک بنت آ بلوچ نہ بنت- ما همے گُشگ لوٹیں کہ روڈانی سر ءَ در بیا اِت یکے دومی ءِ گوما اوشتوک بہ بئیت- هما سنگت کہ میڈیائے تہا, هما سنگت کہ نبشتہ کنگ زان اَنت, هما مردم کہ کیس ءَ را چوں یک قومی جیڑئے سرپد بنت اے گڑا کُلیں هما مردمانی سر ءَ پرز اِنت- هما مردم کہ اے جیڑہ ءَ وتی سرے درد نہ زور اَنت, وتی جنجال نہ زور اَنت گڑا آ تهنا یک هلاکئے نہ بلکیں آ مادریں زمین ءَ گوں نا انساپی کنگ اَنت ءُ مادتیں وتن ءِ پرز همک جهدکارے, هرچ هما باسمائیں انسانے سرا اِنت- ءُ ما همے گُش اِنت اے جبری انقلا کہ بئیگ اِنت اِشی سرا وتی مهکمی ءَ گوں بہ اوشت اِت, توانمردی ءُ بهادری
ءَ گوں بہ دیم ءَ بیا اِت- مردم وتارا بے وس مہ کن اَنت- هما راج دنیائے تہا سفائے هستی ءَ گار بوتگ اَنت آہاں زُلم ءِ دیم ءَ وتارا بے وس سما کُرتگ- مارا مئے زمین چکاسگ انت کہ مئے تہا چنچو هِمت ءُ هاٹیگ, بودشت ءُ دانائی هست اِنت کہ ما وتی زمین ءَ گوں وپا بہ کنیں۔
اگاں نہ کُت گڑا آؤکیں وهد ءَ مئے قبر هم گار بنت گڑا هرچے کہ بئیگ اِنت آئی واستا وتارا زهنی هوالہ ءَ, پکری هوالہ ءَ, شعوری هوالہ ءَ, قربانی دئیگ ءِ هوالہ ءَ وتارا کلئیر بہ کن اِت اگاں نہ گڑا اے وئیل مئے واستا سکیں بلائیں یک اَنچیں راجی کرائیسیز ءِ جوڈ بیت گڑا تهنا آؤکیں نسل مارا همے گپ ءَ یات کنت کہ آیاں بلوچستان ءِ درد ءَ را وتی تہا جاگہ دات نہ کُرتگ گڑا آوکیں نسل ءَ واستا ما همے کمزوریں سوچانی تہا زِندگ مہ بئیں-
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی ءِ درشانی انت۔