ھیالاں سرّیچ اَت – شیر دل بلوچ

الم بوانیت

آھوگ تو اے وڑ مہ کُتیں۔۔۔ – بالاچ قادر

آھوگ تو اے وڑ مہ کُتیں۔۔۔ بالاچ قادر دی بلوچستان پوسٹ گُل ترا یات بیت ھما وھدی کہ توءُ دگہ سنگتے مئے...

کمےّ وھد کشّ – منھاج مختار

کمےّ وھد کشّ منھاج مختار دی بلوچستان پوسٹ تو ھم زانئے کہ من ترا گشگایاں بلے اگاں ترا موھ رست منی اے...

بلوچستان ءِ آجوئی ءِ ترس ءُ پاکستانءِ نوکیں پالیسی: نبشتہ حکیم واڈیلہ

گوشنت زوراک وھدءِ وتا نزور بیگءَ گندیت اگں ماریت گڑا آوتی سرجمیں زورا جنت ءُ وتی زوراکیءَ برجم دارگءِ...

نبشتانک: ھیالاں سرّیچ اَت

نبشتہ کار: شیر دل بلوچ

دی بلوچستان پوسٹ

“چہ کُج ءَ ھمراھے بہ شوھازاں؟
گُڈسری زند ءَ چون بہ گوازیناں؟
کپتگ آں مرچاں تھت ءِ باھوٹاں”

ھمکویگیں ھمبل ” سلیم ناز درھبات ئے دوا کناں وتی واھگانی سپر ءَ سوبمند بہ بہ ئے ،گم ءُ سوری مہ گندات ئے ءُ مُدام گل ءُ شات بات ئے انچوش بات-

وشیں گپّے شائرانی لڑ ءَ یکے گیش بوت پہ پدریچ ءُ وانوکاں چدّو وشتریں سوگات دگہ چی بوت کنت انچو گوش اَنت وانگی بزانکہ کتاب مردم ءِ ایوکی ءِ ھمراہ اِنت زانشت ءِ پدیانک اِنت دگہ جاھے ءَ چُش گُش اَنت آدینک ءَ چار ئے وت ءَ را گندگ ئے، ءُ وانگی ءَ چار ئے جھان ءَ گندگ ئے، ھما مردم ازیمیں اِنسان لیکگ بوتگ اَنت ءُ بنت، کہ آیانی سنگتانی گوں وانگی ءَ بوتگ یک وانوکیں مردمے ءِ گور ءَ لپزانی اَمبارے بیت ،وتی دل ءِ تب ءَ لبزاں سینگار اِیت ۔ اے ھما لبزاں کہ ھرچ مردم وتی گپانی تہ ءَ کارمرد اِش کنگ ءَ اَنت ، بزانکہ شائرے ھمے گپّاں ارواھے بکش اِیت دست ءُ پاد پِر کنت، زیمر ءُ ساز ءُ دروشم ءَ ناچ پرمائیت، کماتگیں گالانی اُشکُنگ ھمک مردم ءِ واھگ بیت، من گوشاں جھان ءِ تب ءَ انچو یک شائرے سرپد بیت وتی دردانی زبان ءَ کار اِیت ۔

شائرے ءَ را سک ءَ باز وانگ لوٹ اِیت کہ آئی ءِ کر ءَ بزانی اَمبارے بہ بیت، گڑا آ پہ ارزانی وتی شائری ءَ دیم ءَ جُنزینت کنت، وتی زمین ءُ زبان ءُ راج ءِ ھزمت ءَ کُت کنت، چاگرد ءِ دیمروئی ءِ چیدگ بیت، شَرّیں شائرے چہ وتی پلگاریں ھیالاں چاگرد ءُ راج ءَ شّرْیں کلوھے رسین ایت ءُ تچکیں راہ ءَ شون دنت ۔

مرچی وَ بلوچ راج گوں گرانیں جاوراں دُچار کرتگ اِش ، اے وھد ءَ آشوبی شائر وتی وتواجھی ءِ جنگ ءِ توار اَنت ءُ انگت مھکمیں توارے بات اَنت ،انچو ایدگہ پڑانی راجدوستیں مردماں کومی جھد ءِ واستا باز کرتگ ءُ کنگ ءَ اَنت، ھمک شائر وھد ءِ لوٹ ءَ سرپد بہ بیت ءُ چہ دومی پڑانی مردماں پُشت ءَ مہ بیت وتی بھر ءَ گوں آجوئی ءِ پڑ ءَ ھور بہ کن اَنت چہ ھمے پوہ ءُ آشوبی ئیں شائراں یکے ” سلیم ناز “ھم ھساب بیت، چہ وتی گوھریں گالاں سرڈگار ءِ زیبائی ،سرمچار ءِ دلیری ءُ پند شپ گردی، مسکیں ھاک ءِ وشبو، کوہ ءُ کوچگ ، نیلیں زِر ءِ ساڑاِتگ ءُ لگورین دژمن ئِے ڈوبار اِتگ اَنت ءُ بے بیگواھیں بلوچ پُسگانی درگت ءَ مات ءُ گھارانی ، ماں چار راہ ءُ دگانی ءِ سر ءِ زھرشانی ءُ روانکاں وتی گالانی تہ ءَ درشانتگ ءُ شَیر ئِے بستگ بے دروریں شائری یے کنگ ءَ اِنت، آئی شائری ءِ تہ ءَ زھیر ، درد ، موتک ، نازینک ءُ شاتکامی ءِ گندگ ءَ آیگ ءَ اِنت-

اے ھبر ءَ من بازیں جاھاں اُشکتگ کواس ءُ شائراں ” شائری انچو اَرزان کرتگ، ھرکس شائری کرت کنت اِناں راستی چُُش نہ اِنت من گوں اے گپّاں ھچ تپاک نہ کناں “شائری چُشیں اَرزانیں کارے نہ اِنت چو لیک اِتگ وھد ءِ مردماں۔

نمیران شائر “گل مھمد وپا گوش ایت “
“بْیا او سرگْوات من ءَ زیر گوں زھیراں برو “
“ماھل ءِ گنجیں دَر ءَ سر کن پکیراں برو”

اگاں ما وتی شائرانی سر ءَ چمشانکے بہ دے ایں دراھیں کارست پدر بنت، نامانی لڑے ٹوھیں گندگ ءَ کیت آیانی بابت ءَ زانگ ءُ شائری اِش وانگ لوٹ ایت، شائری ءِ تھرانی پوہ بوگ، شائر ءِ بالاد بیت، گڑا انچیں شَرّیں شائرے وتی چاگرد ءِ دیمروئی ءِ چیدگ بیت، وتی راج ءِ ساڑایگ ءُ گوھریں گالانی ءِ کمایگ انچو ارزانیں کارے نہ اِنت، گوں وتی جند ءَ میڑگ، جھان ءَ گرانینتر کاراں زانگ بیت، وَ ھمے گرانیں کار ءَ وانگ ءُ زانگ ءَ جست ءُ جو ءُ سرپدی اَرزان کرت کنت، انچو یک راہ بلدے آپسرے ءَ رس اِیت ھمے وڑ ءَ نابزانتے نیم راہ ءَ گار بیت، وَ انچو شائری یے واستا وانگ زانگ ھر چیز ءِ بابت سرپدی اِلمی اِنت-

وھدیکہ ” سلیم ناز ءِ شائری اولی وانگی چاپ بوت پہ وانوکاں رس اِیت گڑا تاکے ئِے پمن سوگات کرتگ اَت، وانگی سرجم ءَ وانتاں ھیال ئِے من ءَ باز دوست بوت اَنت، پرچاکہ شائری ئِے وھد ءِ تب ءَ اَت آشوبی ئیں گال چو تھارمائیں شپ ءِ استالاں سر کش اِتگ ءُ وتی رنگ تالاں کرتگ اَت ءُ آئی بے دروریں شائری توسپ ءِ مھتاج نہ اِنت گال ءِ اَمباریں ھیالاں سرّیچ اَت ۔

چہ دومی ءِ شون دیگ ءَ مردم وتی نزوریاں وت دَرگیج اِیت، وتی تہ ءَ شَرّتری آؤرت کنت، اُمیت کناں آیوکیں تاک ئِے گیش جلواھناک بیت ۔

سلیم ناز گوش اِیت
“منی مَیّت ءَ مہ شود اِت اگاں درد بیت پلانی “
“من مرتگاں پہ راج ءَ وت ءَ کس مہ کنت شگانی “

چہ اے گالاں آئی ءِ ھیال ءِ تیوگیں بالاد گندگ بوگ ءَ اِنت آئی لوٹ ءُ تماہ چی اِنت۔؟ ءُ چی گوشگ ءَ لوٹگ ءَ اِنت ۔

دگہ وشیں گپّ ئِے اش اِنت کہ ” سلیم ناز ” ءَ وتی شائری ءِ رنگ مٹینتگ گوں نوکیں داب ءَ شائری کنگ ءَ اِنت من ءَ نوں آئی شائری گیشتر دوست بوگ ءَ اِنت ، اد ءَ وتی شَیرے ءِ تہ ءَ چو گوشگ ءَ اِنت۔

“لبزانی امباراں کروج چمّانی آیاتاں بواں”
“هنجر کُتگ سبر ءَ وتی هوناں بیت مئے تیر کماں”

“کوهانی دلبند ءَ رُد اَنت ماتانی پلّگد دیدگیں”
” من ءُ تو نہ دیستگ گژنگی ونتگ کتاباں بس بیاں”

” اے مهر ءُ اشک ءِ سنگتی وژنام کنت کم نام کنت”
“باریں زمانگ چی بہ دنت مهرانی مُزْ ءَ اے جهاں”

اد ءَ بچار ھیال ئِے کجام ھشیماں سرکشگ ءَ اَنت من گوں آئی دُچار کپتگ آں گپّ ءُ ھبر شائری ءِ سر ءَ بوتگ شائری لھتیں تھراں شَرّ سرپد اِنت ۔ سریچیں ھیالانی ھدابند زانان ئِے شَرّیں رنگے ءَ جنزگ ءَ اِنت اگاں ھمے دروشم ءَ جنزان بہ بیت گڑا وانوک ءُ اُشک کنوکانی دل ءِ واھگ بیت وت ھم مزن نامیں شائرانی لڑ ءَ ھم گوں بیت ۔

سلیم ناز جاھے ءَ اے وڑ ءَ گوش ایت

“مُرگانی تو رم ءَ گوں من ءَ وش بیت سپر”
“بنی آدم ءِ وپا کہ مدام تژن ءُ بس شگان”

“اے مھکجانی مهر من ءَ گران ءَ کپتگ اَنت”
“توبہ من ءَ را چینچو سُچان ، جند ءِ اَندر ءَ”

“بَد دوایے چونیں باریں لگ اِت مئے تالہ ءَ”
“هرکس من ءَ چہ دور تَچ اِیت چو درامد ءَ”

“ورنائیں انگت اے کلم پگر پیر بوت”
“توکل لگور بوت گُش ئے جیڑگی نہ اِنت”

“من سانکلاں گوں بستگاں کولاں همائی ءِ”
“دیوانگیں دل ءَ گوں میاراں میاریاں”

“ارسانی مهرگاں گوں ترانگ تئی لَڈگ اِنت”
“مارا اے گلزمین ءِ هر درچک دوست بنت”

سانکل ءُ آجوئی ، گوں گلزمین ءِ ھمک ھرچ درچک ءُ دار ءَ ئِے مھر ئِے ھست، وتی دل ءِ دردانی کسھے آرگ شَرّ سرپد بیت، چہ ھیالانی درشانگ ءَ انچو سرپد ئِے باں گلزمین ءِ شیدا ءُ ملنگیں شائرے ھست ۔ وَ انچو ھستی ءُ نیزگاری ءَ را وتی سنجیں گالانی تہ ءَ کماتگ ئِے وانگ کرز اِیت ۔

“چُش گوش ایت “

“شیشگ ءِ واسے تسلہ دات نہ کنت “
“نیزگار ءَ کس نوں بْرات نہ کنت”

لوھڑیں ھونانی ھنّی رجتگ اَنت
زالمیں چاکر من ءَ زامات نہ کنت
جی پہ تئی اُوستانی زانت ءُ زانگ ءَ

کول ءُ اکراراں وتی ھیرات نہ کنت دنیا چو کہ آسْیاب ءَ

چھر وارت کس مئے کبر ءَ پاتیا آیات نہ کنت۔

گُڈسر ءَ من گوں وتی اے ساڑایگی دانکان ءُ ناز ءِ اے شَیر ءَ آسر کناں ۔

وتن بچانی ارواه اِنت
وتن مئے دیدگ ساه اِنت

وتن هوناں هواریں مئے
وتن گوانک ءُ تواریں مئے
وتن چمّانی مئے براه اِنت

وتن مئے باگ ءُ بوستانیں
وتن باندات ءِ اوستانیں
وتن مئے دیدگاں جاه اِنت

وتن تئی هاک ءِ شیدایاں
وتن تئی اشک ءِ کیدایاں
وتن تئی رُژن چو ماه اِنت

وتن مئے پهر ءُ تو شان ئے
وتن ستک ءُ ایمان ئے
وتن چو سهب ءُ بیگاه اِنت

وتن کّلیں دل ءِ لوٹ اِنت
وتن الله ءِ باهوٹ اِنت
وتن ناّز گوں تو همراه اِنت

اگاں زبان مان اِیت گڑا راج زندگ بنت ۔
“ھمکوپگیں برات ” شیردل بلوچ”


دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی درشانی اِنت۔

نوکتریں

پاکستانی پوج ءِ گون ءَ جنگی بندیگانی مٹ ءُ بدل ءَ ساڑی ایں – بی ایل اے

بلوچ سلاہ بندیں گل بلوچ لبریشن آرمی ءِ جارکش جئیند بلوچ ءَ رسانکدراں وتی شنگ کرتگیں درشان ءِ تہ ءَ گوشتگ...

کیچ: بلوچستان ءِ درستاں مستریں دومی ادبی گل ءِ زمینانی سر ءَ زورگری

بلوچستان اکیڈمی تربت ءِ جارکش ءِ نیمگ ءَ شنگ بیتگیں درشان ءَ گوشگ بیتگ تعلیمی چوک ءَ بلوچستان اکیڈمی تربت ءِ...

نصیر آباد: سی ٹی ڈی ءِ دروگیں میڑ ءَ چاریں مردمانی پجار بوتگ انت

گوستگیں روچانی تہ ءَ نصیر آباد ءِ دمگ نوتال ءَ کاؤنٹر ٹیررزم ڈیپارٹمنٹ (سی ٹی ڈی) ءِ دورگیں میڑ ءَ کُشگ...

زورانسری آوار جنگ بوتگیں مردمانی کھول بیا انت ءُ توار چست بہ کن انت – وی بی ایم پی

بلوچستان ءِ بنجاھی شھر شال ءَ پریس کلب ءِ دیم ءَ بلوچ راجداریں باسکانی زورانسری آوار جنی ءِ بگیری ءَ وائس...