زمین ءِ شیدائیں میران بلوچ
نبشتہکار: کوھسار بلوچ
دی بلوچستان پوسٹ
برے برے دلانی درد گیش بنت ءُ دنز ءُ گباریں موسم لبزانی دروشمءَ زاھر بنت، دستانی تہ ءَ اَجب رنگیں ھاٹیگے کیت ءُ ند چست بیت رنگ رنگیں مارشت ءُ ھیالاں تالان کنت.مئے کسانیءِ دور اَت اَنت 25november1998 ءَ چار شمبے ءِ شپ ءَ سَے ءِ ساھت ءَ بلوچستان ءِ دلبند کیچ تربت ءِ ھند ءُ دمگ “دل ءِ سر ڈانڈل ءِ ڈن” ماں اُستاد سّید ءِ لوگ ءَ بچکیں زھگے وتی چماں پچ کنت ءُ بچک ءِ نام پہ واھشتے “میران” پِر کنگ بیت، وھد ءِ گام تیزتر بوان بنت ءُ امروز گوں وتی چست ءُ ایراں جنزان بیت تاں میران کمو مزن تر ءُ مستر بیت وتی بنداتی وانگ ءَ ماں ڈانڈل اسکولءَ بندات کنت ءُ پنچُمی جمائت ءِ وانگ ءَ سرجم کنت ءُ 2012 ءِ سال ءَ دیم پہ شاپک ءِ اسکول ءَ روت ءُ شَشُمی جمائت ءِ وانگ ءَ بندات کنت، اے ھما دور ءُ وھد اَنت کہ میران کمو مستر بیت گوں من نزیکی ءَ بندات کنت، میران ءِ گیشتریں گپ ءُ ھبر کار ءُ کرد من چو وتی ڈول ءَ دیستگ اَت اَنت پمیشکا من ءَ چہ کستر اَت بلے ھما وھد ءَ گوں من ءَ سک باز نزیک بوت، مچکدگ ءُ ھامین بہبنت یا کوہ ءُ کوچگ بہبنت یا دشت ءُ کور بہبنت یا پٹبال ءِ گوازی بہبیت شپانی گرد ءُ تر بہبنت گیشتر جاگھاں ما ھمراہ ءُ یکجاہ اَت ایں کہ مئے ھیالاں باز نزیکی ھست اَت، ھما وھد ءَ ھر جاگہ ھروڑیں جیڑھے کہ بوت میران ھر ھما ساھت ءَ سکیں دلیرین ءُ بھادریں انسانے گندگ بوت.
2013 ءِ بنداتی وھد ءُ دور اَت اَنت ما وتی مکتب ءِ وانگ سرجم کُت وتی دمگ ءَ چہ دراتک این ءُ دیم پہ مزن شھر ءَ شُتیں پہ گیشیں وانگ ءِ ھاتر ءَ پد ءَ مزن مزنیں مُدتاں تک دمگ ءَ روگ نہبوت ءُ دمگ ءِ گیشتریں سنگتاں گوں گیشیں ھال ءُ اھوال ھم نہبوت اَنچُش گوں میران ءَ چہ ھم ھال اھوال ءُ گند ءُ نند نزیکی باز کَمتر بوت اَنت۔اے ھما سال اَت کہ بلوچستان ءِ جاورھال باز نگیگ اَت اَنت کیچ ءَ چو گُش ئے آس روک اَت شھید امداد بوجیر ءُ شھید رضا جھانگیر ءِ شھیدی بہبیت یا اے دگہ سنگت ءُ جھدکارانی گار ءُ بیگواہ کنگ ءُ شھید کنگ چگل دیگ بہبیت کیچ چو اگریچ ءَ اَت.اے نیام ءَ من میران گیش ندیست بس اناگہ ءَ سالانی سر ءَ اگاں وتی دمگاں روگ ءَ بوت گڑا کمو باز گند ءُ نند بوت تاں میران من ھما رنگ ءَ بھادر ءُ دلیر دیست.
پد ءَ 2014 ءُ 2015ءَ ڈانڈل شاپک ءُ ھمے نیمگ ءِ اے دگہ دمگاں آشوبی چست ءُ ایر گیش بیان اَت اَنت جاورھال روچ پہ روچ گنتر بوت اَنت، لس مردم ریاستی زُلم ءُ زورارکیاں اَنچش لاچار کُت اَنت کہ وتی لوگ ءُ جاگہ اِش یل کُت اَنت ءُ دیم پہ دگہ دگہ شھراں شُت ءُ نشت اَنت، ھمے لَڑ ءَ میران ءِ کَول ءِ مردم ھم تربت شھر ءَ شُت ءُ نشت اَنت میران ءَ وتی اسکول ءِ گیشیں وانگ ھمود ءَ تربت شھر ءَ سرجم کُت ءُ ھمے ھالات ءِ زندگی ءِ توک ءَ کسان سالی ءَ الم ءُ زانتی بازیں چیزے دربرت.
2017 ءِ وھد ءُ دور اَت اَنت کہ ما شال ءَ وتی وانگ ءُ اے دگہ چست ءُ ایر وڑیں وڑیں کوکار ءُ جیڑھاں گوں مشگول اَتیں میرانءَ وتی اسکول ءِ وانگ سرجم کُتگ اَت ءُ دیم پہ شال ءَ اتک پہ گیشیں وانگ ءَ.
ما پد ءَ یکجاہ اَتین ءُ نوں من دلیریں میران ءِ توک ءَ دلیریں بلوچے ءُ کوم دوستے گندگ ءَ اِت آں، ھر گپ ءِ توک ءَ بلوچ ءِ مان کنگ جھد ءِ گپ کنگ ءُ پہ زمین ءُ زمین زادگاں شیدا ءُ ھُدوک بوگ اے سرجمیں آشوبی رنگ آئی ءِ توک ءَ گندگ بیگ ءَ اَت اَنت، ءُ نوں میران من ءَ گیشتر دوست بیگ ءَ اَت، ما شال ءَ وتی وانگ ءُ وتی کاراں گوں مشگول اَتیں ھردیں کہ ما یکجاہ نشت ءُ گپ ءُ ھبر کُت تاں میران ءِ جستانی توک ءَ راج ءُ کوم لازم مان اَت آئی ءَ مدام اَنچیں جُست دیم ءَ آؤرت کہ بلوچ جھد ءِ دیمروی ءِ جُست اَت اَنت.
وھد گوزان اَت ما گوں وتی زندگی ءُ وتی کاراں گوں مانگیش اَتیں باریں چون ءُ چہ کجا بدواہ میران ءَ چم ءِ چیر ءَ کن اَنت ءُ یک روچے آ چہ شال ءَ دیم پہ کیچ ءَ روگ ءَ بیت تاں کیساک تربت ءِ نزیک ءَ رستریں دلار ءُ بلوچ ءِ بدواہ راہ ءَ بند اَنت ءُ آ چہ کوچ ءَ ایر کنگ بیت ءُ زندانی کنگ بیت مزنیں وھدے ءَ آ زندان ءِ تھار ءُ بندیں کوٹیاں زندانی بیت ءُ ما آئی ءِ پگر ءِ زندان ءَ بند بئیں، پد ءَ بازیں ازیت دیگ ءَ پد وشیںانی یک روچے کیت کہ آ آجو بیت ءُ زندان ءِ بندیں کوٹیاں چہ وتی لوگ ءَ وتی مردمانی توک ءَ واتر بیت، انگت آ زندان ءِ گیشیں ازیتانی بار ءَ سر ءَ کنت ءُ نوں دیم پہ وانگ ءَ پنجاپ ءِ مزن شھر لاھور ءَ روت ءُ ھمود ءَ وتی وانگ ءَ دیمتر ءَ برگ ءِ جھد ءَ کنت. بلے اَنچش گُش اَنت کہ کوم دوستی اَنچیں پگرے مردمے ءِ مجگ ءِ توک ءَ جاگہ بہکنت آ ھچ وڑ ءَ زُلم ءُ زوراکیانی دیم ءَ ایمنی ءَ نشت نہ کنت.
2019 ءِ گڈسر ءَ میران پد ءَ کیت شال ءَ ماں بلوچستان مزن شاہ دربرجاہ ءَ شعبہ فزکس ءِ توک ءَ وتی گیشیں وانگ ءَ بندات کنت، اد ءَ اوں بلوچ ءِ پدمنتگی ءُ گلامی آئی ءَ ایمن ءَ نندگ ءَ نیل اِیت ءُ آ بلوچ جھد ءِ ھر رنگ ءَ ھمراہ داری ءَ کنت.پد ءَ ما ھچ سما ھم نہ کُت کہ دلیریں میران چون چہ کجا بلوچ ءِ جُنز ءِ مھکمیں ھمراہ یے بیت ءُ جنز اِیت، من مدام آئی ءَ ھمے گُشت کہ تو ھمد ءَ نند ھمد ءَ جھد کن ءُ تو باز کُت کن ئے بلے آئیءَ مدام ھمے پسو دات کہ_”نندگ ءَ دگہ بازیں من نِشت نہکناں گلامی ءَ گوں نندگ نہبیت” ءُ پد ءَ مدام گڈسر ءَ چو گُشت ئِے۔
“تئی دست ءِ چیر ءِ رُستگیں گنوکے آں
تو سرپد ئے کہ نوں من نندگی نیاں”
ءُ مدام ھمے ھبر ءَ گو من ھاموش بوتان ءُ دل ءَ جیڑ اِت کہ کجام مردمے ھم پہ زمین پہ جُنز ءَ کار بہ کنت من وش باں بلے پرچا تئی باری ءَ من بے وس بوتاں دست ءُ پاد مُھر داشت اَنت زاناں من گوں تو سک باز نزیک اَتاں، بلے زمین ءِ آجوئی دوست چہ دوستریں مردماں اُوں ترا چہ پُل اِیت اے راھے اَنچیں کہ ترا چہ تئی مھروانیں ھمبل گستا بنت ءُ زمین ءِ سالونک بنت.
ھمے نیام ءَ 04-02-2021 ءَ آئی ءِ ناکو شھید سمیر جان دژمن ءَ گوں دیم پہ دیم جنگ ءَ شھید کنگ بیت آ اے گرانیں ساھت ءَ اوپار کُت نہ کنت بلے آ سرپد بیت کہ جُنز ءِ اے راھے اَنچیں کہ ایشی ءِ سر ءِ کُربانی لوٹ اِیت پمیشکا اے گرانیں ساھت ءَ آ ایر بارت ءُ وتی بالاد ءِ توک ءَ جاگہ دنت.وھد گوزان کنت ءُ یکبرے پد ءَ نمیرانیں میران ءِ مستریں برات شھید کمال جان جنگ ءَ گوں دشمن ءَ دیم پہ دیم شھید کنگ بیت اے ھال نمیرانیں میران ءَ نوں نندگ ءَ نیل اِیت ءُ مئے بے سمائی ءَ آ دیم پہ کوہ ءَ رھادگ بیت ءُ مدام گوں ھمراھاں ھر جنگ ءَ ھمکوپگ بیت ءُ پہ دشمن ءَ چو بزیں جمبر ءَ ترونگل گوار اِیت.او پد ءَ یک روچے اناگہ ءَ ھالے کیت کہ نوشکی ءِ دمگ ءَ لھتیں سنگت دژمن ءَ گوں دیم پہ دیم جنگ ءَ شھید بوتگ ءُ میران ءِ شھیدی ءِ ھال اتک کہ دلیری ءُ بھادری ءَ گوں وتی گیشتر سنگتے رکینتگ ءُ میران ءَ گوں دگہ ھمبلےءَ شھیدی وتی نام ءَ کُتگ مدام گوں ھاک ءِ وشبواں ھوار بوتگ، اے ھال ءِ اشکنگ ءَ من ھچ ابکہ نہ بوتاں پرچا کہ من زاناں شھیدی پہ کُنگر ءُ دلیریں جنگولاں شوکیں سوگاتے بیت ءُ مدام راج ءِ دل ءَ آیانی پکر ءُ ھیال زندگ بنت.
من بلکیں مدام ترا چہ گلہ دار باں کہ ترا چو زوت جُنزگی نہ اَت ترا انگت جھد کنگی اَت کہ تئی دست ءِ توپک ءَ بلکیں تئی پیم ءَ دگہ کسے دست ءَ بہکنت بلے من زاناں کہ آ چو تئی ڈول ءَ بلکیں داشت ئِے مہکنت کہ تئی رپک ءُ ھُنرمندی ءُ تئی ڈولیں دلیری اللہ ھرکس ءَ نہ بکشا اِیت، بلے تئی جُنزگ ءَ من ھم پھر ءُ شانے گُشاں کہ تئی وڑیں بھادریں نمیرانے ءِ ھمراھی ءَ وڑ وڑیں دور ءُ جاگھاں زندگی کُتگ اے پہ من پھر ءُ شان ءِ ھبرے.مرچی بلوچ ءِ چاگرد ءُ راج دپتر ترا مزن مزنیں ناماں گوں پجا کار اِیت، اَنچش کہ زمین ءِ شیدا، کنگریں سپاھی، ڈانڈلی جنگول، شھید نزر جان، نزاناں من ترا کجام نام ءَ توار بہکن آں ترا وش بیت، بلے تو مدامی پہ من میرُک بوتگ ئے نوں پھر ءُ شانے پہ ترا نمیرانیں میرُک توار کناں.اراوہ آسودگ بات کناں ھمبل نمیرانیں میرُک ھرکجا ئے میزران بات ئے ءُ تئی بچکند ھست بات۔
دی بلوچستان پوسٹ: اے نبشتانک ءِ تہ ءَ درشان کُتگیں ھیال ءُ لیکہ نبشتہ کار ءِ جِندئیگ اَنت، الّم نہ اِنت کہ دی بلوچستان پوسٹ رسانک نیٹورک ایشانی منّوک بہ بیت یا اگاں اے گل ءِ پالیسیانی ءِ درشانی انت-